Ngã Chi Nhân Sinh Cảm Ngộ

Lượt đọc: 703 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Cảm Tưởng Về Thiên Niên Kỷ

❊ ❊ ❊

Trí San gửi thư, muốn tôi viết một bài về việc chuyển giao thế kỷ. Yêu cầu như thế này, thời gian gần đây tôi đã nhận được không biết bao nhiêu lần rồi, đài phát thanh, báo chí, tạp chí v.v., đều từng đưa ra yêu cầu như vậy với tôi. Thế nhưng, tôi đều từ chối cả. Nguyên nhân không phải vì bài viết loại này khó viết, trái lại, nó rất dễ viết, chỉ cần viết vài câu sáo rỗng, cộng thêm vài câu dối trá, không tốn chút sức lực nào là đã xong một bài. Những bài viết như vậy, ngoài việc lãng phí giấy mực và thời gian của mọi người ra, thì chẳng có chút tác dụng nào cả.

Thế nhưng, yêu cầu của Trí San tôi đã không hề đắn đo mà đồng ý ngay. Lý do là, "Quần Ngôn" là một tạp chí khá dám nói lời thật, mà tôi lại có tình hữu nghị nhiều năm với "Quần Ngôn". Viết gì đó cho "Quần Ngôn" là vinh dự, cũng là nghĩa vụ của tôi. Tôi cũng muốn thông qua những gì mình viết, có thể phản ánh được phần nào tiếng lòng của những người dân thường như tôi, điều đó sẽ có ích cho các cơ quan lãnh đạo của chúng ta. Những gì tôi viết sẽ không có sáo ngữ, đại ngôn, còn về việc liệu có nói hết lời thật hay không thì tôi không dám khẳng định. Tôi chỉ có thể bảo đảm rằng, những điều tôi nói đều là lời thật.

Ngày xưa mỗi dịp năm mới, luôn có thói quen dán câu đối. Câu đối từ ngữ đẹp đẽ phong phú, thường dùng nhất là "Nhất nguyên phục thủy, vạn tượng canh tân". Đối câu chỉnh tề, hàm nghĩa sâu sắc. Thế nhưng tiếng Hán là một loại ngôn ngữ có tính mơ hồ rất mạnh. Những người sử dụng ngôn ngữ này như chúng ta thường đã quen, không chịu nghiền ngẫm. Ngay như hai câu trên, nói về tình hình cụ thể hay chỉ là hy vọng? Cảm nhận ngôn ngữ cá nhân của tôi thì đây chỉ là hy vọng. Một nguyên tuy đã phục thủy, nhưng vạn tượng trước mắt chưa chắc đã có thể canh tân. Bây giờ tôi muốn nói: Thế kỷ — thậm chí thiên niên kỷ — phục thủy, vạn tượng canh tân, cũng tuyệt đối không có nghĩa là ngày đầu tiên của năm 2000 so với ngày cuối cùng của năm 1999 sẽ có thay đổi kinh thiên động địa. Xét theo thường thức mà nói thì điều đó tuyệt đối không thể xảy ra, đây chẳng qua chỉ là biểu đạt nguyện vọng của tôi mà thôi. Đặc điểm của thế kỷ 21 nhất định sẽ xuất hiện, nhưng tuyệt đối không phải một sớm một chiều là xong.

Tôi rốt cuộc có hy vọng gì đối với thế kỷ 21?

Hãy bắt đầu từ những điều lớn lao trước. Trước hết, tôi hy vọng thế giới hòa bình, dân tộc đoàn kết. Thế nhưng, chính tôi lại lập tức phủ định hy vọng này, vì điều đó căn bản không làm được. Các nước lớn trên thế giới hiện nay, đặc biệt là siêu cường quốc duy nhất kia, không hề rút ra bài học đau đớn từ hai cuộc chiến tranh thế giới trong thế kỷ 20, vẫn tự thấy mình rất tốt, chỉ tay năm ngón, hoành hành ngang ngược, tự coi mình là cảnh sát thế giới. Tôi hy vọng nhân dân Trung Quốc chúng ta đừng để bị những lời hoa mỹ mê hoặc, hãy phấn đấu vươn lên, tăng cường đoàn kết, luôn giữ lấy chút ý thức lo âu, sẵn sàng đối phó với mọi sự xâm lược từ bên ngoài có thể xảy ra, bảo vệ tổ quốc của chúng ta.

Tiếp theo là hy vọng đối với đất nước chúng ta. Cải cách mở cửa thực sự đã mang lại thay đổi nghiêng trời lệch đất cho đất nước, kinh tế phồn vinh, chính cục ổn định, đời sống nhân dân được nâng cao. Nhìn tổng thể thì đúng là có cục diện ổn định đoàn kết. Nhưng đây chỉ là một mặt, không phải là không có mặt đáng lo ngại. Tôi không hiểu về kinh tế, nhưng tôi thấy một bản tin nước ngoài bình luận về kinh tế Trung Quốc trên "Tham khảo Tiêu tức", trong đó đề cập đến việc kinh tế quốc doanh Trung Quốc ở một vài phương diện đã gây ra một số rắc rối, tình tiết cụ thể tôi không rõ, không dám vọng ngôn bình luận. Nhưng "Tham khảo Tiêu tức" đã dám đăng thì ắt phải có căn cứ, ban lãnh đạo cao nhất của chúng ta rất rõ vấn đề này và cũng đang áp dụng các biện pháp. Tôi hy vọng vấn đề này có thể được giải quyết một cách tốt đẹp và triệt để nhất.

Xét từ tiền đồ sinh tồn của nhân loại, từ bao năm nay, tôi đã đưa ra một quan điểm: Kể từ sau cách mạng công nghiệp, phương Tây đã hình thành sự đòi hỏi không thỏa mãn đối với thiên nhiên do sự bành trướng ác tính, tức là cái gọi là cách làm "chinh phục thiên nhiên", hiện nay đã gây ra hậu quả nghiêm trọng. Bây giờ chính phủ các nước trên toàn thế giới đều rất coi trọng vấn đề bảo vệ môi trường. Thế nhưng lại không có mấy ai truy cứu căn nguyên gây ra hiện tượng này. Tôi cho rằng đây là biểu hiện của sự thiếu tầm nhìn xa trông rộng. Tôi luôn chủ trương tư tưởng "Thiên nhân hợp nhất" của Trung Quốc, đồng thời cũng là của phương Đông, tức là con người phải làm bạn với thiên nhiên, đừng làm kẻ thù, có thể cứu vãn cái nghèo nàn của tư tưởng phương Tây. Ý nghĩ này của tôi, người phản đối có, người tán thành cũng có. Còn tôi thì tin tưởng sâu sắc. Tôi hy vọng rằng, khi thế kỷ 21 đi đến một giai đoạn nào đó, văn hóa nhân loại sẽ phát huy vai trò của văn hóa phương Đông trên cơ sở hòa nhập, minh biện mà thực hành đến nơi đến chốn.

Còn một chuyện khiến tôi vô cùng lo lắng, đó chính là: Hiện tượng tố chất của một bộ phận công dân Trung Quốc không cao, đạo đức xuống cấp. Không ai có thể phủ nhận dân tộc Trung Hoa là một dân tộc vĩ đại. Thế nhưng, đằng sau sự vĩ đại ấy quả thực có những điểm chưa đủ vĩ đại, làm ngơ trước điều đó là có hại mà không có lợi. Không cần kể quá nhiều ví dụ, tôi chỉ nêu ra thói xấu khạc nhổ bừa bãi. Làm như vậy là điều mà mọi quốc gia văn minh đều không có. Tuy nhiên ở Trung Quốc thì lại là chuyện thường tình, cấm mãi không được. Cách đây không lâu, Trung Quốc kỷ niệm 50 năm ngày thành lập nước là chuyện vui, chính quyền thành phố Bắc Kinh và các tầng lớp nhân dân đã tốn bao tâm huyết, trang điểm Bắc Kinh thành hoa gấm tươi đẹp, sạch sẽ không tì vết, ai nhìn cũng yêu. Thế nhưng, chẳng được bao lâu, chưa đầy một tháng sau quốc khánh, nhiều nơi lại "ngựa quen đường cũ", bồn hoa và bãi cỏ bị phá hoại giẫm đạp, tàn thuốc vứt bừa bãi khắp nơi, khạc nhổ bừa bãi cũng không hiếm gặp. Còn có một số hiện tượng phá hoại công trình công cộng, ngay cả trong Yến Viên phong cảnh hữu tình cũng không ngoại lệ. Sự phá hoại này đối với kẻ gây ra thì chẳng có chút lợi lộc gì, còn đối với quần chúng thì mang lại sự bất tiện vô cùng. Tôi thực sự không hiểu những người này có tâm địa gì. Những người như vậy, nếu chỉ có vài người thì bất cứ quốc gia văn minh nào trên thế giới cũng khó tránh khỏi. Đáng tiếc lại chẳng phải như vậy, xem ra số lượng không phải là quá ít. Đám "con sâu làm rầu nồi canh" này thực sự không xứng là một phần của dân tộc vĩ đại. Phương pháp cứu chữa nằm ở đâu? Tôi thấy rằng, trước đây chủ yếu dựa vào giáo điều, thực tế đã chứng minh tác dụng không lớn. Tôi cho rằng, nhất định phải trừng trị nghiêm khắc. Bắt được một lần, phạt cho không ngóc đầu lên nổi. Chỉ có như vậy mới có hiệu quả, Singapore là một ví dụ. Nhân dịp vạn tượng canh tân này, tôi hy vọng vào một thời điểm nào đó trong thế kỷ 21, hiện tượng này có thể tuyệt tích, ít nhất là có thể giảm bớt. Dân tộc Trung Hoa vĩ đại thực sự có thể hiển lộ bản sắc vĩ đại, chẳng phải đáng mừng lắm sao!

Tôi ở thế kỷ 20 được gọi là "lão nhân thế kỷ". Đến thế kỷ 21, tuyệt đối không thể trở thành "lão nhân thế kỷ" được nữa. Thế nhưng tôi lại không biết mình có bao nhiêu hy vọng với thế kỷ 21. Phàm là những việc thế kỷ 20 chưa làm được, tôi đều gửi gắm hy vọng vào thế kỷ 21. Hy vọng quá nhiều, chỉ có thể nêu ra vài điều kể trên để khái quát những điều còn lại. Vào đầu thế kỷ, vốn nên nói nhiều lời cát tường hơn. Thế nhưng, tôi đã tuyên bố ở trên rằng tôi không nói lời sáo rỗng, không nói lời dối trá. Tôi cho rằng làm như vậy là có lỗi với "Quần Ngôn", cũng là có lỗi với nhân dân cả nước. Thực ra những lời tôi nói, bất kể nghe có vẻ khó lọt tai thế nào, bên trong đều chứa đựng nội hàm đại cát đại lợi. Nếu loại bỏ được những tệ đoan đó, chẳng phải là đại cát đại lợi sao? Tôi thực sự hy vọng đại cát đại lợi có thể giáng xuống đất nước chúng ta; tôi thực sự hy vọng quốc thái dân an; tôi thực sự hy vọng tố chất của nhân dân ngày càng được nâng cao; tôi thực sự hy vọng nhân dân ngày càng sống hạnh phúc; tôi thực sự hy vọng đất nước chúng ta có thể trở thành một cường quốc kinh tế văn hóa danh xứng với thực, đứng sừng sững trong rừng dân tộc toàn thế giới.

Ngày 1 tháng 11 năm 1999

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ kanunu8.com
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 20 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.