Lịch Sử Chú Bé Tom Jones

Lượt đọc: 1397 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Chương 1
— Quá Ngắn Nên Không Cần Lời Tựa.

❊ ❊ ❊

Có một số nhà văn chuyên về tôn giáo, hay đúng hơn là về luân lý, vẫn dạy rằng đức hạnh là con đường chắc chắn dẫn đến hạnh phúc, còn thói hư tật xấu đưa đến khốn khổ ngay trong cõi đời này. Đó là một học thuyết vô cùng lành mạnh và dễ chịu, chỉ ngặt có một điều khiến chúng ta phải phản đối, ấy là nó không có thật.

Thật vậy, nếu các nhà văn ấy dùng từ đức hạnh để chỉ việc thực hành những phẩm hạnh nền tảng vốn giống như những người nội trợ chu đáo chỉ quanh quẩn ở nhà và lo việc gia đình mình, thì tôi rất sẵn lòng nhượng bộ; bởi vì những phẩm hạnh ấy chắc chắn góp phần và dẫn đến hạnh phúc đến mức, bất chấp mọi hiền triết cổ kim, tôi suýt muốn gọi chúng là sự khôn ngoan hơn là đức hạnh. Bởi vì, xét trong cõi đời này, tôi cho rằng chẳng có hệ thống nào khôn ngoan hơn phái Epicurus thời cổ đại — những người coi sự khôn ngoan ấy là điều thiện tối cao; cũng chẳng có hệ thống nào ngu xuẩn hơn phái đối nghịch với họ, tức là những kẻ ăn chơi trác táng thời nay, những kẻ đặt toàn bộ hạnh phúc vào việc thỏa mãn vô độ mọi ham muốn xác thịt.

Nhưng nếu đức hạnh được hiểu (như tôi nghĩ hầu như nên thế) là một phẩm chất có tính tương quan, luôn bận rộn với những việc bên ngoài và có vẻ quan tâm đến việc mưu cầu hạnh phúc cho người khác cũng như cho chính mình, thì tôi không thể dễ dàng đồng ý rằng đó là con đường chắc chắn nhất dẫn đến hạnh phúc con người. Bởi vì tôi e rằng khi ấy chúng ta sẽ phải bao gồm cả cảnh nghèo đói và sự khinh miệt, cùng với tất cả tai họa mà sự gièm pha, đố kỵ và vong ân bội nghĩa có thể giáng xuống loài người, vào trong khái niệm hạnh phúc của mình; thậm chí, đôi khi có lẽ chúng ta còn phải theo hầu cái gọi là hạnh phúc ấy vào tận ngục tù, bởi vì nhiều kẻ do hành động theo đức hạnh nói trên đã tự đưa mình vào đó.

Bây giờ tôi không có thời gian để bước vào một lĩnh vực suy ngẫm rộng lớn đang bày ra trước mắt; ý định của tôi chỉ là gạt bỏ một học thuyết đang ngáng đường mình. Bởi vì, trong khi chàng Jones đang đóng vai trò cao đẹp nhất có thể tưởng tượng được khi nhọc công cứu đồng loại khỏi cảnh diệt vong, thì ma quỷ hoặc một linh hồn tà ác nào đó — có lẽ khoác tấm da người — lại đang cật lực làm việc để khiến chàng rơi vào cảnh khổ cực cùng cực qua sự hủy hoại của nàng Sophia.

Do đó, đây có vẻ như là một ngoại lệ đối với quy tắc trên, nếu đó thực sự là quy tắc; nhưng vì trong hành trình vượt sóng cuộc đời, chúng ta đã chứng kiến quá nhiều ngoại lệ khác đối với nó, nên chúng tôi chọn cách tranh cãi về học thuyết làm nền tảng cho nó — một học thuyết mà chúng tôi không cho là mang tinh thần Cơ Đốc giáo, chúng tôi chắc chắn là nó không đúng, và thực chất nó đã phá hủy một trong những luận điểm cao quý nhất mà lý trí đơn thuần có thể cung cấp để củng cố niềm tin vào sự bất tử.

Nhưng vì sự tò mò của bạn đọc (nếu có) giờ đây hẳn đã thức tỉnh và đang khao khát, chúng tôi sẽ chuẩn bị dọn món cho nó nhanh nhất có thể.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 18 tháng 10 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.