Tỉnh táo lại ngay lập tức—tiếng ổ khóa kêu cách một cái khi Montresor quàng sợi xích quanh eo tôi và trói nghiến tôi vào tường—tôi đứng thẳng người trong căn hầm nhỏ, máu trong huyết quản như đông cứng lại.
Với tiếng cười điên dại, hắn lùi khỏi hốc tường, rút một chiếc bay từ trong áo choàng ra và bắt đầu xây bịt kín ô cửa hẹp. Tôi hiểu đó không phải là một trò đùa, một lời nói giỡn lúc say sưa. Tôi thấy cơn say đã biến đi đằng nào mất. Ngọn đuốc sắp tắt tuột khỏi bàn tay bủn rủn của tôi, hắt thứ ánh sáng đỏ rực, chập chờn lên những bức tường quét vôi đang nhỏ nước. Tôi điên cuồng giật mạnh sợi xích.
“Vì Chúa, Montresor!” tôi kêu lên.
Hắn đáp lại bằng một tràng cười ghê rợn, đầy vẻ chế giễu, và tựa như một con quỷ đến từ địa ngục, hắn gào lên át cả tiếng tôi để cho thấy việc cầu cứu chỉ là vô ích.
Tôi vẫn luôn hoài nghi Montresor. Tôi biết bản chất hắn chẳng khác nào loài rắn độc. Hắn sợ tôi, đồng thời ghen tị với bề ngoài lẫn tài năng của tôi. Bất chấp mọi vẻ khép nép và nụ cười giả tạo của hắn, tôi thừa biết hắn căm ghét tôi tận xương tủy vì những tổn hại tôi từng giáng xuống đầu hắn cùng những lời lăng mạ cay độc tôi không ngớt bồi thêm. Thế mà tôi xin thề rằng chưa bao giờ hắn mảy may ngờ ngợ người chiếm được trái tim vợ hắn không phải là Giovanna, chàng ca sĩ tenor, mà chính là tôi!
“Fortunato!” hắn gọi, và giọng khàn đợ của hắn vang dội một cách kỳ quái khắp những hầm mộ u ám của tổ tiên hắn, rồi dội đi dội lại dọc theo lối đi ngầm quanh co.
Tôi không đáp lời. Những giọt mồ hôi lạnh toát ra trên trán khi tôi gồng mình tì vào sợi xích, lắng nghe tiếng những viên gác lộc cộc đè lên nhau mà hắn đang dùng để bịt kín ô cửa nhằm chôn sống tôi, kèm theo tiếng va chạm lanh lảnh của chiếc bay. Ngay cả trong khoảnh khắc ấy, tôi vẫn buộc lòng phải thầm thán phục sự tinh vi trong cách hắn trả thù.
Đó là đêm hội hóa trang. Hắn đã chộp lấy tôi ngoài đường phố khi tôi còn đang ngùn ngụt hơi men, rồi với cái cớ muốn nhờ tôi phân định chất lượng của một thùng rượu sherry, hắn dụ dỗ đôi chân lảo đảo của tôi bước vào những hành lang tối tăm bên dưới dinh thự của hắn. Và hắn đã lừa tôi vào hốc tường chật hẹp này trong những bức tường lâu đài để chôn vùi tôi sống ngoét ở nơi mà chẳng một ai có thể tìm thấy. Thật là mưu mẹo!
Trí nhớ tôi lúc này đã lu mờ, nhưng tôi dám chắc mình đã cất tiếng kêu xin lòng trắc ẩn và sự thương xót đến mỏi mòn; và tôi chẳng có gì phải hổ thẹn khi nghĩ rằng điều đó có thể đã xảy ra. Tôi còn nhớ rõ những lời hắn nói cùng bộ dạng nhăn nhở ghê tởm của hắn khi hắn hì hục làm việc với sự hăng hái nhiều hơn là tay nghề.
Nhưng tôi vốn dĩ là một kẻ can đảm. Tôi không chịu khuất phục trước số phận. Điều đó là không thể chấp nhận được. Một kẻ như tôi, Fortunato, lại phải chết vì bị chôn vùi trong tường bởi tay Montresor ư? Tôi nguyền rủa hắn cùng toàn bộ dòng họ hắn. Tôi điên cuồng giật mạnh sợi xích với một sức mạnh hung hãn, thà tóm cổ được hắn còn hơn là được tự do sống tiếp. Tôi khẩn cầu tất cả các vị thánh, đặc biệt là vị thánh bản mệnh của mình. Rồi các người sẽ thấy rằng lời cầu xin của tôi đã thấu đến tai trên.
Bức tường cứ thế dâng cao—đến ngang ngực hắn—và trong ánh sáng từ ngọn đuốc của hắn được giắt đâu đó ở bức tường phía ngoài, tôi có thể nhìn thấy khuôn mặt đầm đìa mồ hôi của Montresor đang cặm cụi xếp từng viên gạch.
Bất ngờ hắn thọc ngọn đuốc qua ô trống, lúc này chỉ còn to bằng đầu người—và để đánh lừa hắn, tôi ngã vật xuống sàn rồi cất lên tiếng cười của một kẻ sắp chết.
Tôi nghe thấy tiếng một viên gạch nữa rơi bộp xuống, rồi vội ngẩng phắt đầu lên. Ngọn đuốc của tôi đã tắt lịm: ngọn đuốc của Montresor cũng biến mất. Và chẳng còn một ô trống nào nữa cả! Tôi đã bị giam chặt trong một cỗ quan tài bằng đá!
Bóng tối tuyệt đối bao trùm lấy tôi, và những bức tường dường như đang ép chặt vào người tôi tựa như những tấm chăn lạnh ngắt. Sự tĩnh lặng ngự trị, tuyệt đối chẳng kém gì bóng tối.
Tôi chồm dậy. Im lặng! Sự im lặng tuyệt đối, ngoại trừ tiếng thở dốc của chính tôi. Maria! Lỡ vữa xây kịp khô cứng trước khi tôi kịp dùng toàn lực xô ngã bức tường tồi tàn mà hắn vừa dựng lên thì sao. Thế thì đời tôi coi như tiêu tơi!
Tôi lớn tiếng kêu cứu vị thánh hộ mệnh của mình. Thật may mắn làm sao khi tôi sở hữu sức vóc của hai người gộp lại. Tôi vùng vẫy điên cuồng với sợi xích; tôi chộp lấy nó bằng cả hai tay và giật phăng đi với sự quyết tâm tột độ. Tôi không đời nào chịu chết thế này đâu! Trong cơn tuyệt vọng, điên cuồng vì giận dữ và sợ hãi, tôi tung ra nỗ lực cuối cùng thật mạnh mẽ và phi thường để giải thoát bản thân, với đầy đủ sức lực để làm rung chuyển cả dinh thự, và chính trong nỗ lực lớn lao cuối cùng ấy, những chiếc khuyên sắt giữ xích đã bứt tung khỏi lớp đá mục nát một nửa mà chúng được cắm vào.
Những giọt nước mắt nóng hổi vì vui sướng trào ra khóe mi. Tôi thề dâng hiến một trăm cây nến cho Đức Mẹ: nhưng lúc ấy tôi không thể dành chút thời gian nào để tạ ơn.
Lao mình vào bức tường mà Montresor vừa mới dựng lên, đôi chân chống chặt tuyệt vọng trên nền nhà gồ ghề, tôi chiến đấu cho tự do của mình như một con hổ đói. Trời đất ơi! Nó chuyển động!—bức tường đã lung lay!
Nó nhượng bộ chẳng khác gì một tấm vải bạt căng cứng trước sức đẩy của bàn tay, chậm rãi nhưng chắc chắn nhường bước—phình ra ngoài, rồi đổ sụp xuống với một tiếng rầm lớn! Tôi lách người qua khe hở nham nhở để ra tới hầm mộ. Tôi đã được tự do!
Biết bao điều tuyệt diệu làm sao nếu lúc đó Montresor có mặt ở đây, dẫu cho hắn có mang theo thanh kiếm dài uy hiếp còn tôi trên tay chỉ vỏn vẹn một con dao găm!
Mọi thứ tối đen như mực, thế nhưng tôi vẫn có thể nhận ra một tia sáng le lói hắt ra từ hướng mà chúng tôi vừa đi tới, khi Montresor thì mụ mị vì ảo tưởng về sự trả thù ngọt ngào, còn tôi thì say mèm vì hơi men. Tôi khựng lại và suy tính. Liệu tôi có nên tìm hắn ngoài đường phố trong cái không khí vui tươi này rồi tước đoạt mạng sống hắn không. Không! Tôi cười điên dại nhưng thật rành mạch. Không! Có một cách hay ho hơn thế nhiều.
Với sự khẩn trương và tay nghề chẳng hề tầm thường, tôi dựng lại bức tường như cũ, bịt kín cái lỗ vốn dĩ có thể là nấm mồ của tôi—nếu tôi là một kẻ yếu đuối—rồi chất lên trước bức tường mới ấy một chiến lũy bằng xương người cũ; sau đó, nhét hai đầu sợi xích đung đưa vào vạt áo chẽn, tôi bắt đầu quay bước tìm đường trở về với sự tự do.
Tôi vấp chân phải một vật gì đó nhỏ và mềm, rồi khựng lại giật mình. Tôi cúi người xuống. Hóa ra tôi vừa đá phải chiếc mặt nạ của Montresor, và tôi liền đeo nó lên mặt.
Tôi biết tất cả gia nhân của hắn đều đã đi vắng để trúng mùa hội hè, nhưng việc đeo chiếc mặt nạ này chẳng hại gì—hơn nữa nó lại phục vụ rất tốt cho mưu đồ của tôi. Tôi băng qua hầm mộ và rảo bước thật nhanh nhẹn, vững chãi xuyên qua dãy vòm thấp mà khi xưa tôi từng lảo đảo bước đi để hướng tới một số phận kinh hoàng.
Chẳng mấy chốc tôi đã lên tới tầng trên trong dãy phòng sang trọng của người bạn giả dối, đắm mình trong ánh sáng vui tươi từ vô số ngọn đèn. Nhưng mọi thứ vẫn tĩnh lặng. Không một bóng người chuyển động. Tôi hoàn toàn cô độc—và an toàn!
Tôi rón rén bước đi qua ngôi nhà vắng tanh—tôi có thể nghe thấy những tiếng hò reo cùng tiếng cười đùa của đám đông vui vẻ ngoài phố—cho đến khi ra tới hành lang dẫn thẳng ra Quảng trường.
Tại đó, tôi đứng khựng lại, dòng máu trong huyết quản rần rật tuôn trào như lửa bén. Ngay tại sảnh đường này, ở góc phòng trên một chiếc ghế dài thấp, Montresor đang nằm dài trong cơn mê sảng nặng nề, say khướt vì rượu chẳng khác nào tôi của lúc trước, khi tôi đầy tin tưởng đặt chân qua ngưỡng cửa nhà hắn. Tôi đứng lặng ngắm nghía thân xác hắn. Ngực áo tôi vẫn giắt thanh dao găm mà tôi chẳng bao giờ rời nửa bước. Thế nhưng tôi lại để mặc hắn nằm đó hoàn toàn vô sự.
Khi tôi mang mặt nạ len lỏi qua đám đông chen chúc ở quảng trường, đồng hồ đã điểm mười hai giờ. Tôi vẫn kịp giờ để giữ cuộc hẹn với vợ hắn! Tôi bật cười. Quả là một trò đùa oái oăm làm sao!
Và người vợ của Montresor đang chờ đợi tôi ở chốn cũ. Quả là một người phụ nữ tuyệt mỹ! Tôi thực lòng yêu nàng—và tôi mong rằng hắn cũng vậy.
Tôi vốn thông minh chẳng kém gì can đảm—quả thực, tôi là một người cực kỳ khôn ngoan. Tôi sớm nhận ra những chủ nợ đang dồn ép và mọi thứ đang dần trượt dốc tới bờ vực sụp đổ, đó chính là lý do vì sao tôi đã quy đổi mọi thứ có thể thành vàng bạc và đá quý.
Đêm đó, tôi lén lút lẻn về ngôi nhà của chính mình, nơi gia nhân của tôi cũng đã trốn đi chơi hội hè giống hệt tụi đầy tớ nhà Montresor, rồi gom nhấp toàn bộ số tài sản tôi đã cất giấu kỹ lưỡng, nhanh chóng cao chạy xa bay sau khi được một thợ rèn vô danh phá bỏ xiềng xích trên người. Tôi dám cá là tên gia nhân thân cận của tôi đã bị đem đi hành quyết vì tội ăn cắp gia tài của tôi—mà ngẫm cho cùng thì hắn cũng đáng đời như vậy vì đã canh gác tài sản quá ư lỏng lẻo. Nhưng chuyện đó ra sao tôi cũng chẳng buồn bận tâm.
Rồi chúng tôi rời khỏi thành phố khi những con đường hãy còn đông đúc và náo nhiệt—vợ của Montresor và tôi—để sang nước Anh, nơi chúng tôi đã sống một quãng đời dài vô cùng hạnh phúc.
Nhiều năm trước, tôi từng nghe được một lời đồn đại mơ hồ rằng Montresor vẫn đinh ninh rằng người vợ xinh đẹp của hắn đã cao chạy xa bay cùng Giovanna, gã ca sĩ tenor từng mất tích vào khoảng thời gian đó. Nhưng sự thật chẳng phải vậy. Còn về phần phu nhân Fortunato—có lẽ nàng đã đoán ra sự thật rồi chăng.
Và cho đến tận lúc nhắm mắt xuôi tay, Montresor vẫn sẽ mãi tin rằng những khúc xương của tôi đang mục rữa dần trong căn hầm nhỏ bịt bùng nằm sâu bên dưới dinh thự của hắn.