Tại ban tham mưu của nhóm Weiss được báo tin là nguyện vọng của anh được chấp nhận và anh có thể ngay hôm nay đến căn cứ không quân để kiểm tra xem thành phần nhân viên và mặt vật chất ở đó đã được chuẩn bị tới mức nào để thực hiện nhiệm vụ đặc biệt với cái tên mật “Volke”.

Anh đến chỗ giáo sư, trao trả giấy tờ và báo rằng anh chuẩn bị đi và rằng bây giờ, trong khi thi hành nhiệm vụ Zubov không thể dùng được nữa.

Giáo sư lấy tay bịt giấy chứng nhận mà Weiss vừa trả ông như sợ phải xa cách nó dù chỉ một phút rồi nói:

- Đấy, mãi cho tới trước lúc anh đến tôi chỉ luôn nghĩ, liệu tôi sẽ chịu đựng nổi hay không nếu Nadya sẽ hy sinh. Và, anh biết không, tôi hiểu là không chịu đựng nổi. Thế đấy. Còn bây giờ thì - Zubov. Đúng, gian khổ thật. Trong công tác của chúng ta, có lẽ cái dễ nhất là tự giải quyết số phận cá nhân, chứ không phải số phận người khác. - Ông nhìn thẳng vào mắt Weiss. - Tôi cho con gái tôi - một điện báo viên có kinh nghiệm vào nhóm sẽ do anh chỉ huy. Anh phải giữ liên lạc chặt chẽ, thường xuyên với Trung tâm. - Ông mở bản đồ ra. - Trong khu vực nằm ở vùng tác động bằng máy bay của căn cứ có một số trại tập trung khổng lồ. Nhưng đây là điều tôi với anh phải suy nghĩ. Đây, ở đây, - Stutthof chỉ trên bản đồ, - một trại tập trung ngầm dưới đất, nơi sản xuất “Fau 2” và “Fau 3”. Tù nhân không bao giờ được ra khỏi hầm ngầm. Họ làm việc ở đó, chết cũng ở đó, chỉ có xác họ là được chở ra ngoài và thiêu trong các trại trên mặt đất. Hai mỏ chính nằm kéo dài gần một cây số rưỡi ngầm dưới đất và nối với nhau bằng bốn mươi tám đường hầm. Một lối ra và vào, các lối khác bị bịt kín hay đổ bê tông.

Thật dễ hiểu là trại giam ngầm này, nơi chứa trên một vạn hai nghìn tù nhân không thể bị tiêu diệt bằng máy bay. Nhưng, theo các tài liệu anh nhận được qua Heinrich, toàn trại sẽ bị cắt lương thực trong sáu ngày nữa, không kể hôm nay. Tức là, nảy ra giả thuyết sáu ngày nữa nó sẽ bị thủ tiêu.

Nhiệm vụ chính của anh - phát hiện xem trại dự kiến bị tiêu diệt bằng cách nào và ngăn chặn việc tiêu diệt nó. - Ông buồn rầu nói: - Nhóm do anh chỉ huy không thể nhiều người như mong muốn, tôi không đủ sức tăng nó lên. Anh tự biết đấy, không chỉ Zubov, mà còn nhiều đồng chí khác hiện giờ cũng đang thực hiện những nhiệm vụ khó khăn nhất. - Ông thở dài rồi nói tiếp: - Tôi hy vọng anh sẽ hoàn thành thắng lợi nhiệm vụ của Trung tâm.

Weiss ngạc nhiên một cách khó chịu vì trong chuyến ra sân bay này anh không đi một mình, mà có Dietrich đi theo.

Hắn xoa tay nói:

- Ông cũng biết rằng tôi đã kiên trì đòi hỏi để nhiệm vụ này trao cho cả tôi. - Hắn giải thích, miệng mỉm cười bịp bợm: - chiến dịch hoàn toàn bí mật, lệnh do Himmler và Kaltenbrunner ký. Tôi với ông không có trách nhiệm trực tiếp thực hiện nó, chúng ta có trách nhiệm kiểm tra việc chuẩn bị nó và vân vân… Nhưng đó là biểu hiện của sự tin cậy đặc biệt. Và tôi tin rằng sau đây sẽ không có ai dám nhét tôi vào cái công việc túi bụi nguy hiểm với tổ chức hoạt động bí mật của chúng ta nữa. Tôi hy vọng rằng người ta sẽ nhanh chóng quẳng tôi sang phía Tây đến đâu đó như Thụy sĩ chẳng hạn, nơi tôi sẽ kính cẩn giữ kín bí mật của chiến dịch này với điều kiện đảm bảo mọi tiện nghi sinh sống cần thiết cho tôi, tất nhiên phải thế.

- Vội vã trốn đi à? - Weiss hỏi.

- Điều đó cần thiết vì lợi ích của các nhân vật cao cấp đã ký lệnh như các nhà ngoại giao nói, không để lộ trên báo chí. Mặc dù, có thể ngược lại - Goebbels sẽ sủa ầm ỹ trên báo chí về cuộc oanh tạc tàn ác của không quân đồng minh vào các trại tập trung. Tôi với ông, những người chứng kiến cuộc oanh tạc khủng khiếp này, chúng ta sẽ có thể xác nhận lời ông ta.

- Tức là, muốn sống chứ gì?

- Và còn hơn nữa, với đủ tiện nghi!

Đại tá Walter chỉ huy đơn vị không quân đặc biệt, huy chương tráng sĩ chữ thập sắt, phi công từ thời đại chiến thế giới thứ nhất, một người lãnh đạm, tầm vóc thấp, tóc bạc nhưng mặt kiêu căng, trang trọng, mở tập hồ sơ mật. Đọc xong lệnh và điều lệ đính theo nó, hắn nhìn Weiss và Dietrich vẻ khinh bỉ tựa hồ như cúc quần của hai viên sĩ quan này không cài, và nói rằng hắn xin một giờ để suy nghĩ, sau đó hắn lại sẵn sàng tiếp các ngài sĩ quan.

Dietrich dồn mọi việc cho Weiss, còn hắn thì đi ăn sáng với các phi công trẻ.

Mặc dù tỏ thái độ khó chịu ra mặt, viên đại tá vẫn phải trao đổi với Weiss về các chi tiết của chiến dịch.

- Nhiên liệu à? - Tên đại tá nói. - Bọn Bolshevik đang tấn công, một tuần nữa chúng sẽ có mặt ở đây. - Hắn dậm bàn chân nhỏ đi giày ủng nhọn mũi kiểu cổ đánh xi bóng loáng. - Nhiên liệu của chúng tôi ngày hôm nay chỉ có đủ để cất cánh khỏi đây.

- Nhưng nhiên liệu phải chở đến cho ông!

- Đến mai, nếu các xe chở xăng an toàn đến được.

- Tại sao lại có thể không đến?

- Bọn Nga oanh tạc phá hết cầu rồi.

- Nhưng có cầu phao cơ mà.

- Phải, nếu người ta kịp bắc.

- Ở điểm nào?

Tên đại tá chỉ trên bản đồ. Sau đó nói:

- Tôi cho rằng nghĩa vụ của tôi là chuyên chở hết người đi, và vì vậy máy bay không chất bom các loại. Phải cho xe ra kho, cần có thời gian cho việc đó.

- Tất nhiên!

- Và còn nữa, - tên đại tá nói, - ngoài tất cả chuyện đó thì đây là lệnh của Kaltenbrunner: tôi còn có trách nhiệm thả dù các thùng đựng chất độc xuống để các đơn vị SS ở trại giam sử dụng trong trường hợp nếu một phần tù nhân nào đó sống sót sau vụ ném bom.

- Thật quá lo xa!

- Ông nghe đây, - tên đại tá giận giữ nói. - Tôi là phi công của đại chiến thứ nhất. Tên tôi lừng lẫy ở Pháp và Anh. Tổng cộng tôi đã đánh thắng vẻ vang trong hai mươi tám trận tay đôi.

- Thế thì sao?

- Tôi là người lính. Người lính. Và tôi có các niềm tin cũng như quy tắc chiến binh của mình. Còn ông là Gestapo.

- Tôi là sĩ quan SĐ.

- Tôi không thấy có sự khác nhau cơ bản.

- Nói tóm lại, ông muốn nói rằng nhiệm vụ chiến đấu này không làm ông thích thú lắm chứ gì?

- Nó không phải chiến đấu, cũng không phải chiến binh.

- Thế thì là nhiệm vụ gì?

- Tự ông biết rất rõ nhiệm vụ gì.

- Ông sợ đấy thôi. Ông sợ rằng sau này bọn chúng sẽ xét xử ông không phải như một sĩ quan tù binh mà là một tội phạm chiến tranh.

- Đúng. Tôi không sợ chết, kể cả bị bọn Bolshevik xử bắn. Nhưng chỉ không bị treo cổ, như…

- Như ai?

- Thí dụ như các ông, chúng có thể treo cổ…

- Ông muốn bỏ nhiệm vụ à?

- Tôi là lính và tôi phục tùng mệnh lệnh.

- Nhưng không ai được bàn luận về mệnh lệnh.

- Với người dưới quyền thì không được. Nhưng ông không phải cấp dưới của tôi.

Weiss nhìn thẳng vào mắt tên đại tá:

- Tôi cám ơn ông vì ông đã rất chân thành và cởi mở nói với tôi ý kiến của mình.

- Và ông sẽ lợi dụng cái đó theo kiểu ngành nghề và bản chất ngành nghề của ông chứ?

- Không! Thực ra ông cũng đã buộc tôi phải suy nghĩ đến vấn đề gì đó.

Sau đó Weiss còn ở lại với viên đại tá một lúc, nhưng nói chuyện về các thứ linh tinh khác chứ không còn về quá trình chuẩn bị chiến dịch nữa. Tên đại tá cũng tỏ ra như vậy.

Qua liên lạc, Weiss báo cho nhóm của anh về thời gian các xe chở xăng cần phải đến và chỉ trên các bản đồ các vị trí có cầu phao, kho bom và đường từ kho đến sân bay.

Weiss xem xét hai hầm cố thủ bây giờ dùng làm kho chứa chất độc, ngoài các bình khí độc, ở đây còn chứa các hòm thuốc độc đựng bằng ống tiêm và hộp con.

Trong lần xem xét các hầm này anh giúi được vào giữa các hòm thuốc độc một kíp nhiệt có ngòi cháy hóa chất tác động chậm làm theo hình chiếc bót thuốc lá bằng nhựa.

Một ngày sau toàn bộ nhân viên ở đây phải đeo mặt nạ chống độc vào chữa cháy trong hầm cố thủ. Sau đó còn cần thêm một ngày đêm cho mọi người có thể trở về được căn cứ sân bay để khỏi bị nguy hiểm ngộ độc. Gần hai cây số chung quanh lá cây đều bị vàng úa đi và chết khô.

Một ngày sau nữa tên đại tá mời Weiss đến gặp và báo tin cho anh rằng cầu phao đã bị phá vỡ, xe chở bom không thể vượt sông được cho tới lúc bắc được cầu phao, ngoài ra vận chuyển bằng ô tô chở bom từ kho tới sân bay luôn luôn bị bắn phá. Xe cộ bị hỏng, một phần nổ ngay tại chỗ cùng bom đạn.

Dang tay ra, hắn nói giọng tiếc rẻ giả tạo:

- Thế này thì tôi không có khả năng hoàn thành mệnh lệnh theo đúng kỳ hạn.

Dietrich thì tức điên lên. Hắn định nói chuyện với Berlin.

Liên lạc báo cho Weiss biết là đêm nay anh phải rời sân bay. Nhưng Weiss không thể làm thế được. Dietrich không bỏ anh một bước. Hắn nói với Weiss:

- Ông cùng với đại tá thảo kế hoạch tác chiến và ông đã có lỗi là kế hoạch bị phá vỡ. - Hắn đe dọa: - Tôi sẽ báo cáo về ông. Các sĩ quan sẽ chứng nhận rằng ông đã loại tôi ra khỏi việc chuẩn bị cho chiến dịch.

Weiss vốn được dành riêng một phòng, nhưng bây giờ Dietrich mò sang với anh. Khi đi ngủ hắn khóa cửa lại, chìa khóa bỏ túi, nói rằng hắn sợ bọn phá hoại, còn súng lục thì để dưới gối.

Đêm hôm đó máy bay chiến đấu và máy bay ném bom Liên Xô tấn công sân bay này.

•º•

Weiss chạy khom người về phía rìa sân bay, nơi quá xa ra ngoài, anh nhận ra ở đó có các đường hào do bọn lính bảo vệ đào từ trước. Dietrich cũng nhảy theo anh xuống hố.

Hố này đã bị lấp một nửa. Dietrich đẩy Weiss ra khỏi chỗ hố sâu hơn. Sau khi nhận ra hầm cố thủ, hắn quyết định chạy đến chỗ tránh tốt hơn, thế là nhảy ra. Một quả bom nổ. Weiss gần như bị vùi dưới đất. Tỉnh lại, anh bò ra khỏi đất vùi. Đôi chân Dietrich lắc lư dưới hố bom. Weiss kéo chân hắn ra và đẩy hắn xuống đường hào. Bụng hắn bị mảnh bom toác ra. Weiss bèn băng cho hắn, nhưng không đủ băng. Vừa lúc đó hắn tỉnh lại. Hắn nhìn vết thương, kinh tởm nhăn mặt, sau đó khóc rống lên.

Weiss cởi áo khoác ngoài, xé áo sơ mi, khi một tiếng bom nữa nổ, anh gần như máy cúi người xuống che cho Dietrich để đất không bắn vào vết thương. Hắn nhận thấy thế. Hắn thều thào nói:

- Weiss, có thể ông là người tốt. Nhưng tôi đã khai báo ông. - Hắn than thở vẻ kết tội. - Làm sao ông, một người Đức lại có thể trở thành kẻ phản bội?

- Ông đã khai báo gì? - Weiss hỏi, quan tâm đặt áo khoác của anh xuống dưới đầu hắn.

Dietrich nói, môi hơi động đậy, giọng thầm thì rít lên:

- Chồng của cô Brigitte là một tên phá hoại người Nga. Ông luôn luôn giao thiệp với hắn. Ngay trước lúc lên đường một tù binh Nga đã khai báo điều này vì hắn bị kết tội ăn cắp vàng bạc trong lúc làm công tác sưu tập.

- Tại sao lúc đó họ không bắt ngay tôi?

Dietrich thở dài:

- Landsdorff không tin tôi. Lão nói rằng tôi muốn trả ông món nợ vì ông đã giấu cho tôi - nhớ chứ? - Một số hành động không đẹp mắt của tôi ấy.

- Nhớ!

- Và thế, ông thấy không… Lão không tin tôi. Ra lệnh chỉ tiến hành theo dõi. Lão sẽ bị những chuyện quá không hay đe dọa nếu ông là kẻ phản bội. Vì thế lão đổ hết mọi chuyện lên đầu tôi, ra lệnh theo dõi. - Hắn im lặng, đúng vì đấu tranh với cái đau không chịu nổi. - Và khi ở đây chúng ta cùng tắm với nhau, tôi bỏ ra nói rằng trong người khó chịu. Và đã thấy trong áo ông chiếc bót thuốc lá. - Lại dừng một lúc lâu. Weiss cũng im lặng. - Còn sau đó, khi hầm cố thủ bị cháy, bót thuốc lá của ông không còn nữa. Và bây giờ. Không có. Đúng thế không?

- Đúng!

- Thấy không, - hắn tự khen, lưỡi đã bị ríu lại. - Vì tôi vốn là một nhân viên phản gián giỏi, đúng không?

- Tại sao ông lại kể hết cho tôi nghe? Để tôi giết ông?

- Thì tất nhiên… Tôi không muốn bị đau đớn. Tôi hiểu rằng tôi không chịu nổi đau đớn. Nào, Weiss, tôi không thể trông thấy ruột gan mình được. Sao?

Weiss rút thuốc lá, châm lửa hút.

Máy bay chiến đấu như một dòng thép chảy lướt trên sân bay và loạt đạn đan chéo tóe lửa như mưa rào của các súng trung liên cỡ lớn từ máy bay dàn trên dải bê tông làm bật những tia xanh khô dài.

Weiss nói:

- Không, tôi sẽ không thèm giết ông, Dietrich ạ. Mà ngược lại - bây giờ tôi sẽ đi và cử cứu thương mang cáng đến cứu ông. Những kẻ như ông không được chết ngay. Ông phải ngửi cho ra trò để biết thế nào là cái chết. Ông đã giết bao nhiêu người, còn tự mình thì cho rằng sẽ không xảy ra chuyện đó với ông. Nếu ông có chết, thì ít nhất cũng phải đủ tiện nghi, trên giường đệm hẳn hoi. Tôi sẽ lo cho ông những tiện nghi như vậy.

Weiss đứng dậy hỏi:

- Nghe thấy chứ, Dietrich? Tôi đi gọi cứu thương đây.

Dietrich im lặng.

Weiss sờ vào vai hắn. Đầu Dietrich lắc một cái, nhưng mắt thì bất động. Weiss lấy áo khoác của anh, mặc áo rồi đi về phía các khu đang cháy của sân bay.

Trận oanh tạc kết thúc.

Tên đại tá chỉ huy dập tắt các đám cháy. Hắn rất tỉnh táo, tích cực và hống hách, chỉ huy quân lính.

Weiss nói:

- Ông đại tá, tôi đành phải từ biệt ông.

- Thế à? - Hắn hỏi, mắt nhìn anh tựa hồ như lần đầu tiên nhìn thấy.

- Sao, ông có phải cấp dưới của tôi đâu, chứ không tôi đã bắt ông phải làm việc đôi chút rồi. - Hắn vẫy tay một cái về hướng các máy bay đang bốc cháy và toác ra, nổ tung các chồng băng đạn súng máy ở trong đó.

Weiss tìm ra xe của mình và phóng xe ra khỏi sân bay, sau đó dừng lại, xuống xe, tháo bỏ số xe đi. Xe bị phủ ngoài bằng tàn cháy và bụi mồ hóng không còn phân biệt được màu sơn nữa. Rẽ bỏ đường quốc lộ, Weiss cho chạy theo đường đất xuyên rừng, rẽ ngang, đếm đủ mười sáu dải, tới dải rừng mười bảy thì cho xe đỗ vào bụi cây và sau đó đi bộ.

Như liên lạc đã chỉ cho anh, anh đi ra theo con đường nhỏ. Xuống vực, ở đáy vực có một nguồn nước đang chảy, anh uống thỏa thuê.

Anh thấy trong lòng rối bời. Nằm mơ màng, anh suy nghĩ. Stutthof nói Zubov hoạt động không phải lúc nào cũng thận trọng. Còn bản thân anh? Sao anh lại có thể phạm sai sót về chiếc bót thuốc lá? Khi được biết Dietrich cùng với anh, anh phải nghĩ ra điều đó thật đơn giản hơn và tức là, không có bằng chứng nào để bảo vệ chiếc ngòi nhiệt. Tại sao anh lại bỏ qua điều đó? Đúng là vì lúc nào anh cũng nghĩ đến Zubov và không hề nghĩ đến bản thân.

Nhưng anh không thể không nghĩ đến Zubov, người đồng chí khi lập chiến công thì cũng đã tự kết án tử hình mình…

Từ các bụi cây có hai người mặc quân phục SS đi ra, tiểu liên ngang ngực. Như quy ước, khuyết áo của mỗi người có cài một nhánh thông nhỏ.

Weiss nói mật khẩu, nhận lời đáp và tiếp tục đi, hai người Đức đi kèm hai bên. Mặt họ xám đầy nếp nhăn. Weiss hiểu: những tù nhân - chiến sĩ chống phát xít và có thể là đảng viên cộng sản.

Một ngôi nhà của người đi săn hiện ra, nhà xây dựng theo lối trung cổ ở Đức, có một con gà bằng sắt ở đỉnh nhà nhọn vút bằng gỗ. Weiss được dẫn vào một phòng rộng treo đầy sừng hươu có lò sưởi bằng gạch. Bên bàn, cúi gầm trên bản đồ là một sĩ quan Liên Xô đang ngồi, quân phục sạch sẽ gọn gàng như vừa là xong.

Người sĩ quan đưa tay ra bắt, tự giới thiệu:

- Thiếu tá Kolosov, - lúng túng mỉm cười. - Xin lỗi, chuyện bề ngoài: giấy chứng nhận của đồng chí?

Weiss đưa chứng minh thư của anh do Himmler, Müller, Keitel và Kaltenbrunner ký. Thiếu tá xem qua và trao trả anh, nói vẻ kính trọng:

- Loại toàn diện đấy. Nào, tức là, chào đồng chí một lần nữa, đồng chí Belov. - Nồng nhiệt bắt tay anh, Kolosov hất đầu về chiếc ghế: - tôi nghĩ như thế, mời đồng chí ngồi. - Đẩy bao thuốc “Kazbek”: - Xin mời hút thuốc!

Weiss nhẹ nhàng cầm điếu thuốc.

- Loại trước chiến tranh?

Thiếu tá nheo mắt:

- Đồng chí đã lạc hậu với thực tế rồi! Loại sau khi bị bao vây Leningrad đấy! - Chỉ bút chì vào bản đồ: - Tức là, đấy, chuyện vớ vẩn như vậy đấy: đường tiến quân đã mở. Nhưng trước hết, dự kiến của đồng chí?

Sau khi bàn luận kế hoạch tác chiến, Weiss ra khỏi ngôi nhà này, có thiếu tá đi kèm.

Ở ngoài sân anh nhìn thấy các chiến sĩ nhảy dù Liên Xô mặc quân phục đứng xếp hàng, bên cạnh - cũng xếp hàng - là những người mặc thường phục hoặc quân phục Đức.

- Đây, - thiếu tá chỉ tay vào hàng quân, - toàn bộ đội quân quốc tế của chúng ta đã có mặt. Và đấy, như ta nói, còn chưa phải trận chiến đấu cuối cùng của chúng ta, nhưng rất quyết liệt. Vì chúng ta phải giải phóng hơn một vạn hai ngàn người với sự thiệt hại ít nhất. Còn nhóm của chúng ta ở đầu nhà - đồng chí chỉ tay. - Tôi khuyên đừng để mất thời gian. Hãy tìm hiểu đi, bàn bạc với nhau, rồi lên đường. Đề nghị các đồng chí sẽ theo khả năng, đảm bảo đúng kế hoạch.

Weiss đi về phía đầu nhà. Khi anh vào bốn năm người mặc quân phục sĩ quan SS đứng dậy khỏi ghế dài. Weiss nhận ra hai trong số họ - anh người Tiệp tên là Ptashek và chiến sĩ bộc phá Mekhov. Mọi người thân thiết chào hỏi nhau. Hai người còn lại tự xưng danh. Một người râu tóc trắng, cơ thể cân đối, chắc nịch kiểu lực sĩ là Walter Cốc, người còn lại - đen, bắp thịt nổi cuồn cuộn, mắt sáng là Hans Schmidt.

- Các đồng chí người tổ chức nào? - Weiss hỏi.

Cốc mỉm cười trên nét mặt gân guốc, báo cáo:

- Nước Đức tự do.

- Đã bị bắt chưa?

- Chưa. Ở Berlin. Hoạt động bí mật. - Hất đầu sang Schmidt, anh kính trọng nói: - Đồng chí ấy đã làm việc với Anton Zefkov.

Weiss bàn luận kế hoạch tác chiến với nhóm của mình. Kế hoạch tác chiến như sau:

Theo các tài liệu thu hoạch được qua Heinrich, việc cung cấp thực phẩm cho tù nhân trại tập trung ngầm tính còn được hai ngày đêm nữa. Tức là, việc thủ tiêu trại sẽ tiến hành lúc hết thời hạn này.

Nhưng nếu quân đội Liên Xô tiến theo hướng này nhanh hơn, tên ủy nhiệm SS có thể áp dụng quyết định thủ tiêu trại sớm hơn ngoài ra cũng phải xét rằng bọn chỉ huy SS sẽ ra lệnh đặc biệt cho vấn đề này.

Rõ ràng là tại vị trí chỉ huy của tên ủy nhiệm SS có đặt liên lạc với trạm của bọn đánh mìn và theo hiệu báo của tên này bọn kia phải cho tất cả các kíp nổ chạy điện hoạt động, dây dẫn ngòi được nối vào các mỏ tới tận các hầm chứa mìn. Thế thì các trạm của bọn đánh mìn phải ở trên mặt đất. Nhiệm vụ là phát hiện ra và làm mất tác hại của các trạm này. Và, khi làm xong việc đó phải kết hợp nhóm đánh chiếm do Kolosov chỉ huy. Nhóm này sẽ thọc sâu vào các hầm lò, gỡ hết màng lưới mìn bẫy và sẽ giải phóng tù nhân. Một bộ phận nhóm của thiếu tá sẽ ở lại trên mặt đất để phòng ngự bắn yểm hộ cho bộ phận hoạt động trong hầm.

Cùng với những người mặc quân phục sĩ quan Đức, Weiss đáp xe đến vị trí trên bản đồ ghi dấu là Ban tham mưu bảo vệ trại, ban chỉ huy trại và các kho thực phẩm làm sẵn.

Tên đại tá Robert Steiner, quyền ủy nhiệm SS tiếp Weiss tại phòng chỉ huy của hắn.

Là một người đã đứng tuổi, mặt bẹt, cằm nhọn như người ta gọi là hình Hindenburg, phía trước là đường ngôi thẳng, gáy và thái dương gần như cạo nhẵn, môi mím, mắt sắc sảo, mí nhấp nháy, ngón tay to, móng ngắn hơi xanh. Huy chương tráng sĩ chữ thập sắt hắn đeo trên chiếc nơ dưới cổ áo khoác sĩ quan.

Sau khi xem kỹ giấy tờ của Weiss, hắn quẳng xuống bàn trước mặt mình.

- Cái gì? - Steiner nói tựa hồ như trước đó Weiss đã trao đổi điều gì với hắn.

Weiss ngồi bắt chân chữ ngũ rồi cũng hỏi lại:

- “Cái gì” là thế nào?

- …làm ông lưu ý? - Steiner rống lên.

- Tôi thật muốn được tin rằng ở đây không có gì phải làm tôi lưu ý.

- Tại sao?

- Trong trường hợp nếu mọi việc ở chỗ ông đều đâu vào đấy.

- Ông muốn nói đến điều nhất định nào không?

- Đúng, - Weiss nói, búng ngón tay kêu tách một cái, - chính như thế đấy!

- Kỹ thuật à?

- Ơ, ông nói làm gì! - Weiss mỉm cười. - Mặt này tôi không được thành thạo. Nếu như ông đảm bảo với tôi rằng tất cả đều trong tình trạng rất tốt, với tôi thế cũng đủ để báo cáo rồi.

- Cho ai?

- Tất nhiên cho người nào đó trong số đã ký giấy tờ của tôi.

- Trực tiếp chứ? Ông là người được tin cậy như thế?

- Ông nói, chứ đâu có! Tôi sẽ chuyển báo cáo như quy định trong ngành.

- Kỳ lạ đấy!

- Cụ thể?

- Người ta không tin cậy tôi! - Steiner giận dữ nói. - Chính tôi đã trực tiếp nói chuyện với Himmler và Kaltenbrunner trước khi lên đường đến đây. Mà tôi đã nói với các ông ấy, - Steiner ưỡn ngực. - “Đối với tôi, đó là vinh dự lớn”. - Hắn đưa mắt nhìn xuống. Weiss nhìn thấy chiếc nút bấm lắp vào bàn được che ngoài một móc bằng kim loại khóa bằng chiếc khóa móc mạ kền. - Vinh dự rất lớn, - Steiner nhắc lại. - Chỉ vẫy tay một cái thế là tôi sẽ hoàn thành nghĩa vụ của mình trước quốc xã. Chúng tôi sẽ đóng cửa lại khi bỏ đi để bọn Bolshevik phải kinh khủng. Nhưng sự có mặt của ông chứng minh rằng tôi không được tin cậy. Tôi sẽ phản kháng. - Hắn đặt tay lên ống điện thoại.

- Đồng thời, thưa ông đại tá, khi nói chuyện với Berlin, ông hãy nói hộ cho là tôi đã đi được năm trong số tám trại rồi. Và ở đó tất cả đều rất tốt.

Steiner hỏi, tay không bỏ ống điện thoại:

- Tức là ông không chỉ đến riêng chỗ tôi?

- Ơ, ông nói làm gì! Weiss mỉm cười. - Tôi có lệnh phải báo cáo về tám trại. Của ông là thứ sáu. Chỉ còn phải đến thăm hai trại nữa thôi. - Anh phàn nàn: - Mệt đến kinh khủng. Ông nghĩ rằng thế nhẹ nhàng à, lúc nào cũng phải đi đứng? Một số trại sẽ bắt đầu di chuyển, và việc thủ tiêu sẽ tiến hành trong lúc hành quân. Xác thì để lại bên đường. Ông đã nếm mùi cưỡi xe trên xác chết chưa?

- Chưa, chưa! Nhưng nếu đường phủ đầy xác chết thì sẽ đành… - Hắn nhìn Weiss có vẻ niềm nở hơn. - Tôi có thể đảm bảo với ông rằng cái thứ rối loạn như vậy tôi sẽ không để yên sau bản thân tôi.

- Thế thì tốt quá, - Weiss làm một động tác như định đứng dậy. - Tức là, tôi sẽ báo cáo như vậy.

- Ông đến đây chỉ vì có thế?

Weiss nhìn đồng hồ rồi nhún vai:

- Mà thực ra, còn gì nữa? Theo tôi, thế là hết. - Anh nhắc: - Vì tôi còn hai trại nữa!

- Thế không được! - Steiner nói vẻ trách móc: - Thì ít ra cũng xơi cơm với tôi đã. Tôi ra lệnh đấy.

Tên đại tá đi ra.

Ngay lập tức Weiss cắt đứt dây dẫn tới nút bấm che ngoài bằng móc kẹp có khóa.

Tên đại tá trở lại, Weiss nói với hắn:

- Xin phép, tôi báo cáo cho các sĩ quan đi kèm tôi rằng bị giữ lại một chút.

- Việc gì tự ông phải ra? Tôi sẽ cử sĩ quan tùy tùng, hắn sẽ truyền đạt.

Weiss hạ giọng:

- Vì tin cậy ông đặc biệt. Tôi cảm thấy rằng trong số người đi kèm tôi có nhân vật đặc biệt trong đảng. Mà hình như người của văn phòng đảng lắp vào. Tôi sợ là ông ta sẽ coi bị tôi làm nhục bởi việc tùy tùng của ông chuyển mệnh lệnh của tôi. Tôi phải tự nói với ông ta. Ông thứ lỗi cho, nhưng nếu tôi hành động khác thế, những chuyện không hay sẽ đe dọa tôi.

- Thế thì hãy mời cả ông ta.

- Ông hãy làm ơn giúp tôi, tự ông hãy mời ông ta. - Nói thêm đầy ngụ ý: - Tôi cho rằng nhân vật này có thể có lợi cho ông.

- Thế thì được, - Steiner đội mũ.

Weiss cùng hắn tiến lại bên xe đỗ sát tường nhà kho. Người của anh không ra khỏi xe.

- Tôi xin hân hạnh giới thiệu, đây ngài ủy nhiệm SS.

Steiner mỉm cười trịch thượng, tiến lại gần bên cửa xe mở. Weiss đánh cùi tay vào cổ hắn, Steiner ngã sấp mặt xuống, bốn cánh tay đưa ra tóm lấy hắn và lôi vào trong xe.

Weiss rút thuốc châm lửa hút, đứng đợi. Từ trong xe đưa ra cho anh chùm chìa khóa. Weiss cầm lấy bỏ vào túi và quay lại phòng Steiner.

Sau khi khóa cửa, anh mở tủ thép bằng một chìa khóa trong chùm. Weiss tìm ra kẹp tài liệu có chữ mật mà anh biết, lấy các giấy tờ trong đó ra, giấu vào trong áo rồi đi ra. Ngồi vào xe, anh chuyển cho Mekhov tờ giấy trong kẹp có ghi các trạm của bọn đánh mìn, nói:

- Hãy hình dung đi!

Ptashek và Cốc đè chặt chân lên tên Steiner bị trói nằm trên sàn xe, mồm nhét chặt bằng chiếc mũ của hắn.

- Đi thôi, Weiss nói với Schmidt đang ngồi bên tay lái.

Trên đường đi, tìm hiểu xong kế hoạch đặt mìn, Mekhov nói với thiếu ta Kolosov:

- Chúng ta có thể cắt đứt các đường dây dẫn từ trạm của bọn đánh mìn đến các đường hầm. Khi máy làm nổ không hoạt động được nữa, bọn chúng sẽ cử nhóm đi ra tuyến dò tìm. Ta phục kích bắt bọn này. Thế là, mất bao lâu ở đó - nửa giờ, có lẽ chỉ thế thôi. Đơn vị bảo vệ, nhất định không nhỏ không đứng vững được lâu hơn.

- Thế còn sau đó?

- Sau đó nhóm yểm hộ sẽ phát hỏa. Ở khu vực cửa từ đường hầm ra sẽ có tuyến phòng ngự cuối cùng của ta, trong lúc đó chúng ta còn kịp đưa hết người ra.

- Một vạn hai nghìn người, - thiếu tá nhắc. - Cần lấy bút tính xem phải giữ bao lâu.

- Bài toán khó ăn đấy, - Mekhov nói. - Người thì đã kiệt sức, cũng cần phải tính thêm điều đó. - Anh chỉ ngón tay vào điểm cửa ra khỏi đường hầm: - Thấy chứ, các hầm cố thủ để bảo vệ, mà chúng còn chưa bị quét sạch. Tiếp đó là cả một mối bòng bong: cần phải diệt gọn. Không nổ súng không xong, tức là, chúng sẽ quẳng cả đơn vị đồn trú tới nơi xảy ra sự việc.

- Điều đó rõ rồi, - thiếu tá đồng ý, - các đồng chí đành phải ở lại trên mặt đất.

- Tại sao?

- Đặt mìn đường tiến vào.

- Tôi phản đối, - Mekhov nói. - Ở đây tôi là người chuyên môn nhất, vậy ai sẽ gỡ mìn trong đường hầm?

- Đúng. Thế thì hãy truyền kinh nghiệm cho những ai sẽ ở lại trên mặt đất.

- Điều đó có thể được thôi.

Và, mặc dù bắt đầu chiến dịch vào ban đêm là thuận lợi hơn cả, thiếu tá vẫn ra lệnh ngay lập tức ra các vị trí xuất phát.

Cuộc hỏi cung Steiner không thu được kết quả gì. Tên đại tá hình như phát điên lên vì tuyệt vọng và căm thù. Lúc đầu hắn như lên cơn động kinh, nhưng sau đó rơi vào tình trạng hoàn toàn không còn biết gì, mắt long lên sòng sọc dưới vầng trán, miệng hơi há ra như miệng kẻ yếu thần kinh bốc lên mùi khó ngửi. Hắn không còn ngồi được nữa, bò xuống khỏi ghế khi không ai giữ hắn.

- Nếu hắn giả vờ thì khá thật, - thiếu tá nói, cúi nhìn hắn. - Gọi bác sĩ chắc! Còn thế này không hợp với một chuyên gia hắn điên lên rồi thì xong. Điều đó gọi là một sự kiện.

Đường vào hầm mỏ bắt đầu từ đường hầm xuyên trong sườn núi có một đường sắt hẹp cho xe goòng chạy tới đó.

Khi toàn bộ đội chiến sĩ lặng lẽ tập trung được lối tiến vào đường hầm, nhóm các chiến sĩ biệt động mặc quân phục SS dưới sự chỉ huy của Weiss đi thành hàng ngũ tiến về phía đường hầm.

Từ dưới trần đường ngầm một tên SS quân hàm chuẩn úy đi ra và ra lệnh dừng lại. Những nòng súng trung liên bắn đạn lửa lắc lư trong các lỗ châu mai của hai chòi thép.

Weiss tiếp tục tiến lên trước đội quân như không nghe thấy lời báo đe dọa.

Khi nhìn thấy các nòng súng trung liên, anh cảm thấy mình như một mục tiêu kếch sù cho miệng súng.

Anh cho đội của mình dừng lại cách chòi bọc thép chừng mười lăm mét. Rồi hết sức gào:

- Chuẩn úy, đến gặp tôi!

Và khi tên này do dự bước mấy bước, anh hất đầu về phía đội quân ra lệnh:

- Hãy nhận lấy quân!

Tên này hồ nghi nói:

- Nhưng, thưa đại úy, đây không phải người của tôi.

- Hãy nhận lấy quân! - Weiss nhắc lại. Đi qua bên tên SS đang lúng túng dưới trần đường ngầm, anh phàn nàn: - Nóng nực, bụi bặm, khát nước! - Và bắt đầu dùng găng tay da mềm vừa tháo ra phủi bụi trên quân phục. Anh ra lệnh: - Tập hợp người của anh lại! - Rồi nói thêm, miệng mỉm cười thân thiện: - Bây giờ tôi sẽ đọc lệnh khen thưởng của quốc trưởng nhân kỷ niệm ngày sinh của Người. - Anh giải thích: - Hiện nay đã có lệnh tiến hành sự kiện long trọng này ngay tại chỗ để không làm mọi người bỏ nơi phục vụ.

Tên chỉ huy này đưa còi lên miệng thổi, và tiểu đội của hắn tập hợp xong.

Weiss ra lệnh cho người của mình chiếm các vị trí bỏ trống. Còn tự anh thì sau khi trèo lên chòi thép, cất giọng diễn thuyết với đội quân xếp hàng trước mặt anh. Và khi đơn vị lính dù tiến lại gần, bỗng nhiên ngắt lời diễn thuyết, anh cất giọng bình tĩnh và thành thạo:

- Bây giờ thì hàng đi!

Nhưng đây không chỉ là lính, mà là bọn SS chọn lọc. Chúng định xông vào đánh trả và chỉ có bốn tên tình nguyện bỏ súng hàng.

Sau khi cuộc chiến đấu kết thúc, thiếu tá liếc nhìn đồng hồ rồi nói với Weiss:

- Thế là làm ầm lên rồi. Từ giây phút này chiến dịch của chúng ta không còn bí mật đối với bọn Đức nữa. Tức là hãy liệu cầm cự!

Một số các chiến sĩ dù chiếm vị trí phòng ngự xung quanh lối ra khỏi đường ngầm, một số khác phòng ngự ở khoảng ngoài cách chừng một cây số. Năm người mang chất nổ lao vào đường ngầm theo sau Mekhov.

Một phút sau tốp này chạy ra, Mekhov ra lệnh:

- Ra khỏi đường ngầm!

Anh ngồi xuống chỗ hơi xa thở hổn hển.

Một tiếng nổ nhẹ không vang làm rung chuyển mặt đất. Từ miệng đường ngầm phụt ra những cột bụi và mảnh đá.

Kéo mũ chào mào xuống tận tai, Mekhov mặt mày rạng rỡ tuyên bố:

- Xong! Ta mở đường rồi! Nhưng bây giờ tôi sẽ bắt đầu công việc lôi thôi nhất với đủ mọi chuyện bất ngờ của nó. Trong khi tôi chưa nháy đèn pin, đường còn bị cấm, hãy bình tĩnh nghỉ ngơi. - Anh vẫy tay cho hai chiến sĩ dù cũng là những người đánh mìn: - Đi thôi!

Nhóm tấn công được trao nhiệm vụ đi xuyên vào đường hầm gồm có bảy người. Thiếu tá ở lại trên mặt đất chỉ huy phòng ngự.

Weiss lấy cớ là không đủ kinh nghiệm chiến đấu nói rằng anh sẽ đi theo nhóm tấn công. Thiếu tá đăm chiêu suy nghĩ:

- Thôi thì cũng có lý đấy. Nhưng tôi cho thêm đồng chí một điện báo viên. Cần phải giữ liên lạc, mà ở đây cần có đầu mối các tuyến, dây kéo đến các đơn vị. - Nháy mắt: - Cô gái vàng đấy!

- Nghĩa là gì?

- Thì cũng như đồng chí, đã hoạt động trong vùng địch. - Vẫy tay. - Chạy lên, cô ta sẽ đuổi kịp các đồng chí.

Weiss cùng Ptashek và các chiến sĩ dù trẻ bò qua lỗ phá xuyên trong đường hầm bịt kín, nơi Mekhov và hai chiến sĩ đánh mìn đang ẩn. Chiếc đèn pin dọi đường, họ đi vào trong màn đêm, khô khan, nồng nặc, toàn mùi ma dút và mùi chất nổ mới cháy xông lên.

Họ bước theo các tà vẹt của đường ray hẹp và bước chân của họ vang lên rầm rập dưới trần đường ngầm. Ở chỗ vào đường hầm một chiến sĩ đánh mìn của Mekhov đang đợi họ, anh ta nói:

- Xuống bãi ngầm không an toàn. Bỗng nhiên bị cài mìn rồi. Đành phải lần mò theo đường ngầm.

Chiếc thang bằng sắt gỉ ẩm ướt dựng theo giếng mỏ. Ở đây bên giếng này, nữ điện báo viên đuổi kịp họ, vai cô đeo điện đài bằng dây bạt, cần anten mảnh như đầu cần câu.

- A, - nữ điện báo nói, - tụt xuống thật sẽ rất bất tiện. - Và giải thích: - Các đồng chí thấy đấy, tôi mặc váy. Hãy cho tôi xuống trước để sau đó các đồng chí sẽ không phải đợi.

- Trang phục, không phòng xa!

Nadenka - đúng là cô gật đầu với Weiss như gặp anh chỉ từ hôm qua. Cô mỉm cười, bắt đầu tụt xuống nhưng báo trước:

- Hãy cẩn thận, đừng có dẫm chân lên anten đấy.

Họ càng xuống sâu không khí càng nặng, hôi hám, ẩm ướt, hình như bám vào da như mốc.

Mấy lần vang lên tiếng nổ ì ầm, inh tai.

Các chiến sĩ đánh mìn giải thích:

- Chắc là đồng chí Mekhov phá nổ các bức tường mới. Chúng giam hãm người trong hầm đá và bịt nhiều cửa sắt, phải hiểu như thế.

Mọi người xuống tới bãi phẳng, từ đây bắt đầu có đường hầm. Lại có tiếng nổ vang lên liên tiếp, mùi thuốc cháy xông lên. Và bỗng nhiên lại một tiếng nổ và sau đó, một tiếng đổ sập nhẹ.

Weiss cúi người lao chạy, và khi đến chỗ tiếng nổ cuối cùng, anh nhìn thấy chiến sĩ đánh mìn nằm chết, người thứ hai úp lòng bàn tay vào mặt.

Mekhov ngồi giữa hai người và chăm chú kéo tay trái bị dập nát bằng dây ngòi mìn, một đầu dây anh dùng răng giữ.

Nadenka quỳ xuống trước anh và mở túi thuốc. Mekhov tránh người khỏi cô ta, ra lệnh:

- Trước hết cô hãy xem xét các đồng chí kia! Đã bảo họ: đây có quỷ kế, không, cần phải bò vào và kìm cắt trong tay! - Anh nói với Weiss: - Thế đấy! Tự trả giá hơi rẻ, không mất đầu, vẫn còn như một vật cần thiết nhất. - Anh đứng dậy và đứng lên, tựa người vào tường rồi nhìn thấy chiến sĩ đánh mìn nằm chết, mặt anh méo xệch đi, giọng run lên: - Mất một cậu như thế cơ à? - Anh lảo đảo tiến một bước đến bên đồng chí bị thương nặng, hỏi: - Mắt còn lành chứ? Thế thì không sao. - Anh khuyên: - Má thì cậu dù sao cũng hãy đỡ bằng lòng bàn tay cho tới khi băng lại, còn sau đó sẽ vá. Các bác sĩ sẽ ghép lại rất tài: xương chân bằng đinh vít bạc.

Nadenka băng bó cho Mekhov xong, cô nói:

- Anh mệt lắm rồi, cần phải nghỉ một chút.

- Sau hãy hay, - Mekhov lắc đầu. - Ở khách sạn, chứ đây không thuận tiện, không có người phục vụ. - Tựa vai vào Nadya, vất vả kéo lê chân, anh lảo đảo tiến lên.

Có tiếng người ầm ầm và những tiếng nện mạnh vào sắt thép.

Họ còn tiếp tục đi mãi, một cửa song sắt cắt ngang đường hầm, qua khe song sắt chỉ có thể đưa tay vào.

- Các đồng chí! - Nadenka đầu tiên nói to. - Các đồng chí! Hàng trăm bàn tay thò ra ngoài song chiếc cửa thép nặng nề. Nadya lao đến nắm lấy những bàn tay đó.

Mekhov lấy hết sức gào lên:

- Hoan hô, các đồng chí! - Và vì mệt lại ngồi xuống lòng đường hầm bằng đá. Một lúc sau khỏe lại, thì thào nói vẻ có lỗi: - Đó không phải tôi lăn ra vì sức yếu, mà vì cảm động. Thật, vì xúc động như chuyện tất nhiên.

Anh mò được tới cửa sắt, bắt đầu quan sát nó, những cánh tay người ngăn cản anh. Sau đó anh gọi Weiss lại, cúi người nói vào tai vì những người đứng phía trong cửa thép gào thét ầm ĩ.

- Có thể cho nổ. Nhưng trước hết phải đảm bảo có kỷ luật để tất cả mọi người tránh ra xa cửa sắt, càng xa càng tốt. Và thời điểm thứ hai: mọi người sẽ ào ào lao ra ngoài, mà ở đó, phải biết, đánh nhau. Phải liên lạc với thiếu tá.

Weiss gọi Nadya. Hai người đi xa khỏi cửa thép. Nadya bật máy, đeo ống nghe.

- Truyền gì?

- Tình hình chúng ta như thế đấy. Hãy hỏi xem ở chỗ các đồng chí ấy.

Một lúc sao, Nadya phàn nàn: mức nghe rất kém, bị cản trở. Ở trong lòng đất điện đài bị hạn chế hoạt động rất nhiều.

- Nhưng dù sao thì cũng nghe được chứ?

- Chỉ nghe được những từ riêng lẻ: “Rất căng… Tất cả chúi tránh đạn… Pháo binh…”

- Thế đấy! Rõ rồi.

Các chiến sĩ dù định kêu gọi mọi người im lặng nhưng không thể nói át được họ.

Weiss hỏi Nadya:

- Thế chị có thể nhận được trạm nào mạnh không?

- Mạnh thì tất nhiên.

- Giá như nổi nhạc lên. Loại hay ấy. Bắt đầu được nghe sẽ im lặng ngay. Hiểu chứ?

- Tôi sẽ thử xem.

- Tôi không tin, nhưng bỗng nhiên…

Một lúc sau tiếng nhạc nhẹ vang lên từ một đài phát thanh nào đó. Lúc đầu những người đứng hàng đầu bên cửa sắt im lặng. Sau đó dần dần tất cả đều im. Cả cái khối người khổng lồ bị o ép chặt trong đường hầm này…

- Các đồng chí! Đề nghị tất cả hãy bình tĩnh tránh xa ra khỏi cửa sắt, tốt nhất là ở hai bên đường chắc là ở trong đó có chứ. Để phá cửa sắt, cần phải nổ mìn. Các đồng chí hiểu chứ?

Chắc rằng mỗi người đều nói rất khẽ lời này:

- Hiểu.

Nhưng nó vang lên dưới trần thật giống như tiếng động yếu của lòng đất sụp đổ.

Weiss đợi cho tới lúc tiếng ầm này lặng đi, anh nói:

- Các đồng chí, chúng tôi tin rằng các đồng chí sẽ tỏ ra có tổ chức giống như người Xô Viết: Các đồng chí phụ trách ở lại gần cửa sắt, số còn lại đi vào các chỗ ẩn!

Tiếng rì rầm và tiếng bước chân đi. Sau đó ở cửa sắt chỉ còn lại năm cánh tay người. Weiss tiến lại, bắt tay từng người và nhắc lại những gì tất cả họ phải thực hiện. Anh nói thêm:

- Xin mời!

Sau khi đặt mìn vào chỗ cần thiết, các chiến sĩ dù khênh Mekhov đã kiệt sức lên và mang đi. Mekhov là người rất nặng, mà phải đi lên theo đường dốc thoai thoải vì đường hầm ở đây được đặt theo mặt bằng bị dốc.

Lên khỏi dốc họ dừng lại và nằm xuống bên đoàn xe goòng chở đầy các thùng xi măng và đá hộc, đúng là dùng để làm vật chắn bịt đường hầm.

Mấy phút sau tiếng nổ vang lên, và làn sóng không khí của nó mạnh tới mức, cả đoàn xe goòng bị đẩy lại phía sau một chút, các đế chắn bị bật khỏi đường ray, và các xe goòng, lúc đầu từ từ sau đó tăng tốc độ lao xuống dốc, về phía hàng nghìn người đang lao thành khối dày đặc qua chiếc cửa sắt đã bị phá đổ.

Weiss chồm lên và chạy ngang với toa xe đầu tiên, cố dùng khúc gỗ chặn ngang bánh xe nhưng nó bị hất mạnh ngược lại. Thế là anh rút lựu đạn, quẳng vỏ bằng kim loại cho hàng nghìn mảnh nhỏ đi, quay tay vặn và hai giây sau quẳng lựu đạn lên phía trước giữa hai đường ray, còn bản thân thì nằm xuống dọc theo chân tường đường hầm mặt úp, tay che đầu.

Tiếng nổ là đổ toa goòng đầu, những toa còn lại lao đè lên nó ùn thành khối sắt và đá.

Mảnh đá từ toa xe bị nghiêng đổ bắn vào người Weiss. Bàn tay mà anh che đầu bị một mảnh đá làm dập nát ra. Toa xe bị nghiêng đe dọa đổ sập xuống người Weiss và đè bẹp anh bởi sức nặng của nó.

Từ đâu lấy ra sức mạnh ở những con người đang ngắc ngoải chết vì đói, khát, ngạt thở, làm sao có đủ ý chí và tinh thần tổ chức để nhanh chóng lựa ra vài chục người suy yếu ít nhất dạy cho họ biết làm cái có khả năng duy nhất? Một số trong họ bò vào giữa các toa xe và thành đường hầm và tựa vào những tấm lưng có các đường kẻ sọc vì xương sườn hằn lên vào thành toa xe bị nghiêng, đỡ lấy cái nặng của xe. Trong khi đó những người khác quẳng hết đá đè lên Weiss đi, sau đó kéo anh ra, người đẫm máu và bất tỉnh nhân sự.

Và, khi Nadya cúi nhìn Weiss, buồn rầu nói: “Còn thở, các đồng chí, nhưng không đủ không khí, không khí!” Những người này đã tản ngay ra và lùi lại phía sau như giải phóng một khoảng trống cho không khí vào.

•º•

Để đánh lại các chiến sĩ dù Xô Viết những đơn vị SS tuyển lựa để bảo vệ được quẳng đến. Chúng có tài giết người, lùng bắt, bắn giết du kích, chúng tính toán chính xác số súng đạn, chuyến máy bay để mỗi mét phòng tuyến du kích phải chịu ít nhất hàng trăm mảnh gang thép và đạn liên thanh bắn tay hay từ xe tăng ra.

Nhưng đội du kích gồm những chiến sĩ mà từng người ở đây đều có kỹ thuật tự lập và thận trọng chiến đấu. Đó là những tay lành nghề của ngành quân sự, những người đã từng tham gia nhiều trận chiến đấu.

Xạ thủ nổi tiếng là Boris Vetkin bắn với vẻ quan tâm trên bộ mặt nghiêm nghị và thông minh. Động tác của anh thật là lười nhác, mềm mại và không mất vẻ duyên dáng. Anh nhìn thấu kính lấy đích với vẻ tò mò chú ý như hồi nào là sinh viên vi sinh vật học, nhìn vào lỗ kính hiển vi.

Anh đã bị thương, nhưng suy tính chi li rằng, nếu bị thương nữa, anh vẫn đủ sức để giữ vững vị trí xạ thủ ở đây, chỉ không đổi chỗ thôi, mà ở lại chỗ cũ, nằm sát chặt xuống mặt đất bị rung lở.

Còn khẩu đội súng cối, thì ngược lại, luôn di chuyển, thay đổi vị trí để không cho kẻ địch tập trung bắn. Các chiến sĩ bò đổi chỗ kéo theo mình như kéo rơ moóc cả nòng súng, bệ bắn và các hòm đựng mìn buộc vào dây chằng ở chân. Sau khi chiếm được vị trí phòng ngự, các chiến sĩ dù bèn vũ trang bằng súng trung liên và tiểu liên. Khi bọn địch tiến lại sát thì bắn bằng tiểu liên. Các chiến sĩ tiếp đạn mỗi người đảm bảo đạn cho nhóm của mình.

Các chiến sĩ dù không kịp chôn mìn kín lối tiến vào. Họ chỉ rải mìn ra và kéo dây nối với chốt hãm của kíp mìn về phía giao thông hào. Khi những tốp địch tiến lại gần, họ túm lấy dây kéo, chốt hãm bật ra, và mìn nổ.

Thương binh được kéo lê vào các lều bạt căng dưới trần đường ngầm. Đây là trận chiến đấu được suy tính rất kỹ càng và có tổ chức như một phân xưởng làm việc ngoài trời. Chỉ cần nếu như con người trong “xưởng” này không bị bắn giết, và máy móc không bị hỏng vì mìn và đạn rơi vào.

Thiếu tá Kolosov, chỉ huy trận đánh, mắt nhìn đồng hồ.

Đơn vị xe tăng đổ bộ theo kế hoạch đến chậm. Đồng chí nhìn thấy rõ các hỏa điểm của các chiến sĩ dù thay nhau bị dập tắt. Đồng chí đã nghe rõ tiếng lựu đạn nổ, nói lên rằng sắp bắt đầu cuộc chiến đấu giáp lá cà. Nhắc ống điện thoại dã chiến và ra lệnh cho chỉ huy khẩu đội trung liên xe tăng:

- Egorov, hãy khạc đạn sang cánh trái, ở đó ác liệt lắm!

Qua ống nhòm đồng chí nhìn thấy các chiến sĩ dù rút lui sang phòng tuyến hai. Điện báo viên tiến lại bên Kolosov và nói rằng, người trong hầm mỏ xin được ra.

- Không được - thiếu tá nói. - Trong bất kỳ tình huống nào. - Sau đó nghĩ ra, nói thêm: - Độ chục người gì đó, loại khỏe khoắn, cứ để cho lựa chọn ra. Dù sao thì đó cũng là lực lượng trù bị.

Một lúc sau từ trong giếng mỏ các chiến sĩ dù cùng Nadya và mười lăm tù nhân đi lên đường ngầm. Họ mang theo thương binh đặt ở gần lối ra để thương binh có thể thở được. Nadya ngồi xuống bên Weiss, cởi phanh cúc áo ngoài ra rồi đặt tay vào ngực anh. Cô cảm thấy, tim còn đập. Nhưng khi bỏ tay ra, lòng bàn tay đầy máu.

Mặt mũi cũng như thân thể các tù nhân đều đen thui vì bụi quặng. Tất cả họ đều gày còm tới mức quá đáng giống như những hình người cắt bằng gỗ tấm bẩn thỉu.

Một người trong họ nói:

- Đồng chí thiếu tá, cho phép báo cáo, - và đưa hai đầu gối xương xẩu lên để chụm chân theo tư thế “nghiêm”, - chúng tôi sẵn sàng chiến đấu!

- Được! - Thiếu tá đồng ý, - từ từ, từng người một, đến vị trí bắn, tiến! - Thiếu tá nói thêm, miệng mỉm cười: - Cám ơn các đồng chí về sự hỗ trợ này.

Mưa đổ xuống. Nhưng không thể dập tắt lửa đạn của cuộc chiến đấu không ngang sức này bằng mưa gió, mà phải bằng sức mạnh. Mà lực lượng các chiến sĩ dù đang cạn dần… Thiếu tá ra lệnh cho điện báo viên:

- Thôi, gọi không quân đi! Cần phải quẳng gì xuống. Quân đổ bộ bị chậm, mà tôi đang bị thiệt hại.

Điện báo viên báo cáo:

- Có lệnh rằng sau hai mươi phút nữa tất cả vào hầm tránh.

Ở đó lo rằng nhỡ nện trúng người của ta. Đề nghị bắn pháo hiệu mép tiền tiêu.

- Thôi được, - Thiếu tá đồng ý, - ta sẽ phát quang.

Trong khi mưa gió không ngừng một phút bóng hoàng hôn ẩm ướt hiện ló ra thì giông tố bắt đầu gầm thét. Trước hết các máy bay ném bom bổ nhào trút khối nặng của mình xuống, cánh nghiêng đi như bị bắn trúng. Còn sau đó các máy bay cường kích vút trên khu vực trận đánh như những lưỡi dao đen, khạc lửa đạn xuống đất.

Mặc dù không quân còn chưa ngừng hoạt động, thiếu tá đã rút súng lục ra khỏi bao và từ từ tụt xuống chỗ các chiến sĩ dù đang nằm. Mấy phút sau, khi chiếc máy bay cuối cùng vút đi, các chiến sĩ dù liền nhảy ra khỏi hầm tránh và đi về phía kẻ địch theo mặt đất bị cầy xới lên, méo mó như bị lật ngược lên.

Đại đội xe tăng đổ bộ kết thúc trận đánh này.

Thiếu tá Kolosov bị thương. Nhưng đồng chí còn đủ sức ra các lệnh cần thiết cho trung úy chỉ huy đơn vị xe tăng.

- Tức là bây giờ, các đồng chí được bổ sung cho chúng tôi?

Sĩ quan xe tăng nhìn đồng hồ, mỉm cười báo:

- Bây giờ chúng tôi không còn là quân đổ bộ.

- Thế là gì?

- Đơn vị bộ đội xe tăng, và loại như ở hậu phương nhà. Tuyến tiền tiêu của chúng tôi đã gồm ba mươi cây số bắt đầu từ đây. Vì vậy phải đóng quân trong khu vực đã giải phóng.

- Hay đấy, - thiếu tá nói. Rồi nhếch mép cười: - Bây giờ thì đừng chạy xa khỏi quân.

- Hợp đồng tác chiến, - sĩ quan tăng giải thích. - Việc của đồng chí là mục tiêu của chúng tôi, tất cả vùng lân cận còn lại.

Tù nhân ra khỏi đường ngầm thành hàng dài. Họ đi, vai tựa vào nhau, những chiếc hàm xương xẩu ngước lên. Họ đi và đi thành một đoàn ngoằn ngoèo dài vô tận.

Trung úy xe tăng đưa tay lên mũ chào. Thiếu tá Kolosov cũng hơi nhổm dậy và đưa bàn tay run run lên mũ lưỡi trai.

Chỉ huy tù nhân là những người được bầu trong các tổ chức hoạt động bí mật làm phụ trách.

Dòng người tỏa ra và theo lệnh của một phụ trách đứng lặng lẽ theo lệnh “nghiêm”. Nhưng cả tuyến người này lảo đảo. Im lặng, chỉ nghe thấy tiếng thở khò khè.

- Thưa các đồng chí, - Trung úy xe tăng nói. - Xin lỗi, chúng tôi đã đến chậm…

- Cậu hãy nói chuyện với họ, - thiếu tá cắt ngang. - Chắc là được…

Trung úy bỏ mũ ra. Mặt anh còn rất trẻ. Vẻ thương xót nhăn mặt, thở hổn hển, anh nói:

- Thế là hết, các đồng chí ạ, hết! Tôi thề rằng không còn để cho cảnh này diễn ra nữa trên trái đất. - Anh chạy lại ôm lấy người ở gần nhất.

- Mít-tinh không thành rồi, - thiếu tá thở dài. Đồng chí lại nằm xuống cáng và bằng giọng đã yếu hẳn đi thiếu tá còn kịp ra lệnh cho những người được giải phóng này ăn uống và sắp xếp chỗ ở.

Trong một thị xã ở gần các trại giam và dải rừng có một quân y viện Đức không kịp rút lui hết. Thương binh được đưa vào đây, trong đó có cả Kolosov và Weiss. Quân y viện này được bàn giao cho tiểu đoàn quân y thuộc đơn vị cơ giới Liên Xô đã tiến vào vùng này.

Nadya đã không còn ở đây. Chỉ kịp nhìn qua Weiss nằm bất động trên giường là cô đã đành phải bỏ anh lại. Các trận chiến đấu diễn ra trên các cửa ngõ vào Berlin. Thiếu nữ lo sợ cho cha, hơn nữa tình báo quân sự Liên Xô lại cần đến Nadya.

Trong tình trạng nguy ngập thiếu tá Kolosov được đưa ra khỏi thị xã Đức này đến một quân y viện Liên Xô. Thiếu tá chỉ có thể thều thào nói được với chỉ huy quân y viện rằng - bệnh nhân chấn thương Johann Weiss là người rất quan trọng và phải được chăm sóc đặc biệt.

Weiss vẫn chưa tỉnh lại. Anh bị chấn thương não. Không thể chở anh đi được. Chính trị viên quân y viện được báo cáo rằng trong quân phục của Weiss tìm thấy chứng minh thư sĩ quan SĐ với các quyền hành đặc biệt do Himmler, Müller, Keitel và Kaltenbrunner ký tên. Đồng chí bèn báo cáo việc này cho trưởng ban đặc biệt. Trưởng ban nói:

- Tức là, thiếu tá đã báo tin đúng. Một ác điểu quan trọng. Tỉnh lại ta sẽ hỏi cung. - Và ngăn chặn trước: - Nhưng phải lịch thiệp vào. Chăm sóc hết mức, tất cả như được quy định.

Vì bị va chạm, thần kinh thị giác của Weiss bị thương. Anh hầu như không nhìn thấy gì. Bác sĩ giải phẫu mắt được gọi từ mặt trận đến mổ cho anh. Ông nói với bác sĩ điều trị rằng bệnh nhân phải được hoàn toàn yên tĩnh, không được có một kích thích gì, kể cả mặt thị giác.

Bác sĩ điều trị biết tiếng Đức, và tìm được các y tá cũng biết tiếng Đức. Mọi điều kiện để ngăn cản sĩ quan thương binh SĐ với mọi “kích thích” đã được tạo ra. Weiss nằm trong phòng riêng.

Khi tỉnh lại, anh bắt đầu tưởng tượng. Anh đang ở đâu. Có thể, anh đã bị thương trong lúc sân bay bị ném bom và Dietrich đã khai ra anh? Còn bây giờ các bác sĩ Đức đang cố gắng bảo toàn tính mạng anh để sau đó bọn Gestapo có thể từ từ bóp anh từng tý một… Mọi chuyện tiếp theo đã biến mất khỏi trí nhớ của Weiss. Tất cả, trừ có lời thú nhận của Dietrich đã in sâu trong đầu óc anh. Và lời thú nhận này làm đầu óc anh nhức nhối. Tức là anh, Weiss, đã phạm ở đâu đó một sai lầm nghiêm trọng, phạm ngay trước lúc anh phải thực hiện công việc để thi hành nhiệm vụ quyết định vận mệnh của hàng vạn người. Ý nghĩ ràng buộc này, sự dày vò trong nội tâm do ý nghĩ này gây ra làm tăng thêm tình trạng của Weiss, không có thế cũng đã nguy ngập rồi.

Trí nhớ của Weiss dừng lại ở điểm khi Dietrich nói với anh rằng, hắn đã khai báo anh vì thấy nghi ngờ Zubov, mà Weiss thì hắn nhìn thấy đi cùng với Zubov. Có thể, chuyện đó xảy ra vào ngày Brigitte chết, khi Zubov đợi Weiss trên đường phố Bismarck, cạnh dinh lũy mật của nhóm đặc biệt ngành tình báo đối ngoại SĐ. Weiss còn nhớ cái chết của Brigitte đã làm Zubov kích động ra sao, vì chính Zubov từng không sợ cái chết và không bao giờ nghĩ đến cái chết.

Và bây giờ trước mắt Weiss hiện ra bộ mặt méo đi của Zubov lập lờ như trong mây mù, vào lúc Zubov ném dù của anh xuống khỏi máy bay. Weiss nhìn thấy bộ mặt này, nụ cười lúng túng này Zubov như muốn xin lỗi vì anh bây giờ sẽ đành phải chết.

Thế nếu như Zubov thoát chết? Anh là người không thể chết nếu không chiến đấu. Nếu Zubov tìm ra lối thoát và sống sót thì sao? Anh trở về Berlin và bị bắt ở đó theo lời khai của Dietrich. Và bọn đao phủ sẽ kiên nhẫn, cần cù tra tấn anh. Con người mạnh khỏe, to lớn, có khả năng chịu đựng những cuộc tra tấn kinh khủng nhất mà bất kỳ kẻ nào kém kiên cường hơn cũng có thể nhanh chóng chết thôi. Còn Zubov không thể, và vì thế đau đớn của anh còn kéo dài vô tận.

Weiss lúc nào cũng chỉ nghĩ về Zubov.

Zubov cũng đã nghĩ đến Weiss. Trước mắt anh là bộ mặt lo lắng, ngạc nhiên của Weiss. Và anh vội vã đóng sập cửa máy bay lại để nhanh chóng cắt ngang Weiss khỏi con mắt của mình, không gây cho Weiss mối nguy hiểm vô ích, lo lắng trên nét mặt Weiss coi đã quá rõ rồi.

Khi máy bay cất cánh, Zubov buồn bã liếc nhìn lưng bọn hành khách - lũ ủy nhiệm SS, mò vào khoang đuôi và ngồi xuống bên khẩu trung liên cỡ lớn bốc toàn mùi dầu máy. Qua nắp nóc bằng nhựa anh nhìn thấy một khoảng trời. Khoang đuôi chật hẹp “Dễ chịu như trong quan tài”. Zubov mỉm cười nghĩ.

Thời gian bay 70 phút. Máy kíp mìn tính là 15 phút kể từ lúc làm vỡ kíp acid. Quả mìn dẹt Zubov lấy ra khỏi túi tài liệu và treo trên dây trang bị riêng cho bản thân ở dưới lần áo khoác, dưới nách trái. Trên thân hình đồ sộ của anh phần phồng ra này hầu như không nhận thấy.

Sau đó anh bắt đầu nghĩ đến việc: nếu ở địa vị anh Weiss sẽ hành động ra sao và không tìm ra câu đáp.

Qua nắp nóc bầu trời hiện ra bẩn thỉu, bề mặt nắp nóc như động đậy vì các dòng nước ướt. Trời tối như ở dưới vực sâu.

Zubov còn đeo khẩu súng lục Bỉ nặng có hộp ngắm đích bằng dây. Anh đếm số hành khách và nhân viên chuyến bay. Hơi nhiều. Có thể thử xem, nhưng vị tất thế đã hợp lý. Có thể anh sẽ khử gọn hành khách. Nhưng cabin bị đóng bằng cửa kim loại. Trước hết bắn phi công sẽ không rõ trúng đích ra sao. Nếu bắt đầu từ hành khách, bọn phi công sẽ kịp lao ra và tiêu diệt chính anh trước khi anh khử hết bọn Gestapo mà mỗi tên trong bọn này còn sống sẽ đưa lệnh về việc hắn giết hàng vạn người tới nơi. Thậm chí chỉ cần có hai tên sống sót thì dù sao hàng vạn người cũng sẽ bị giết. Tức là chỉ có mìn. Dù sao mìn cũng sẽ nổ.

Chắc chắn không? Dù sao cũng phải phá vỡ ống kíp nửa giờ trước khi hạ cánh, thế nhỡ bỗng nhiên kỹ thuật làm hỏng. Khi đó thì trong mười lăm phút còn lại anh sẽ kịp khử bọn ủy nhiệm trước khi chính anh bị khử. Có lẽ thế là logic, đúng đắn. Có lẽ Weiss sẽ hành động như vậy.

Zubov rút thuốc lá. Anh thèm thuốc, nhưng rồi nhớ ra rằng trên máy bay không được hút thuốc. Anh cất thuốc đi như một cái máy. Phải, có lẽ thế này tốt hơn, không cần bắn giết bọn hành khách. Nếu mìn không nổ sẽ bắt đầu bắn vào các thùng săng Đạn trong băng của anh lắp cách nhau, loại xuyên thép xen kẽ đạn lửa. Tức là sẽ hoàn toàn đâu vào đấy.

Anh thở phào nhẹ nhõm. Và anh thấy thèm thuốc lá. Thật giống như hồi ở khu Do Thái, lúc anh nằm dưới hang đất và không có gì mà thở nữa. Sau đó anh nhớ đến chàng thanh niên đã trao băng cho anh lúc anh bắn nhau với bọn phát xít từ nóc một ngôi nhà bị cháy, người phải nhảy lao ra khỏi cửa sổ xuống lòng đường và ở đó bọn phát xít bắn chết hết họ.

Chàng thanh niên hỏi anh:

- Anh là ai, người Ba Lan à?

- Không, người Nga.

Chàng thanh niên sửng sốt nhìn anh.

- Không, anh nói dối. Đúng anh là người Liên Xô à? Anh lấy gì chứng minh?

Zubov bắn một loạt chính xác vào bọn phát xít. Anh ngoái lại nhìn hỏi:

- Thấy chưa? - và giải thích: - đây là bằng chứng chủ yếu nhất của tôi.

Sau đó thì chàng thanh niên bị thương sắp chết, anh ta đề nghị Zubov:

- Hãy cầm lấy thuốc lá trong túi áo của tôi.

- Không cần. Tôi sẽ tự lo.

- Xin mời, - Và chàng thanh niên lắp bắp đôi môi đã tím bầm - Anh đừng ngại lấy thuốc của tôi. Sau đây đã là của người chết rồi… mà anh cần phải hút, vì anh nghiện.

… Zubov lấy tay xoa nắp nóc đọng nước, nhưng không làm sáng hơn lên được. Một lần vào buổi tối vì sao đó Brigitte đề nghị không bật đèn. Cô nói với Zubov, chống ngón tay hơi nhổm lên, đặt tay lên vai chồng và ghì sát chiếc bụng đã to vào Zubov:

- Sẽ đến lúc mọi chuyện đều tốt.

- Còn bây giờ cũng không đến nỗi nào.

- Nhưng không như mình muốn. Nhưng rồi sẽ được như mình muốn. - Brigitte nhắm mắt lại hỏi. - Tiếng Nga mẹ là gì?

- Anh không biết, - và Zubov gỡ hai tay vợ ra.

Tức là ngay từ khi đó Brigitte đã đoán ra, nhưng lấy cơ sở gì? Có thể đã nghe thấy về ban đêm anh bật đài nghe đài Moskva? Anh đã giấu Weiss điều này. Giá như Weiss biết… Zubov co người lại.

Và bỗng nhiên một tiếng vang nhức óc rít lên lẫn trong tiếng kêu ầm ầm của máy bay. Zubov nhìn thấy một bóng ngắn của thân máy bay và những đường đạn trung liên vun vút đan trên trời.

Anh ngồi quay sang khẩu súng máy, đẩy nòng sao cho trong tiêu bẩm không thấy rõ bóng máy bay, sau đó bóp cò và loạt đạn dài vô tận cho tới lúc hết băng làm nóng đỏ đầu nòng súng như chiếc xà beng của người thợ nấu thép bị nóng đỏ lên trong lúc cời lò thép Martin.

Zubov hăm hở chờ trận tấn công mới. Nhưng chiếc máy bay vận tải chòng chành đi vào đám mây đen, nó lắc lư và long sòng sọc như là sắp phải rơi tan ra. Zubov ra khỏi khoang đuôi. Trong cabin nghe rõ tiếng gió rít: gió luồn qua khe đạn bắn thủng. Một hành khách chúi người khỏi chỗ ngồi, nhưng bọn còn lại mặt tái xanh, bám chặt vào tay ghế, ngồi bất động.

Zubov vào khoang phi công. Nóc cabin bị bắn thủng ở nhiều chỗ. Điện báo viên và phi công cánh phải nằm chết rũ. Một tên trên ghế, tên thứ hai chúi đầu vào tấm chắn, điện đài bị bắn vỡ. Phi công cánh trái bị thương - một tay treo lủng lẳng, mặt bị mảnh kính chống đạn làm nát bét. Nhìn thấy Zubov hắn nói:

- Theo giấy tờ thì mày là phi công. Hắn đưa mắt chỉ chiếc ghế bên phải - Gẩy hắn ra và cầm lấy tay điều khiển. Tao kiệt sức đến nơi rồi.

Zubov tháo dây đeo và đẩy tên phi công đã chết ra khỏi ghế. Rồi ngồi vào đó, chân đặt lên bàn đạp, tay để lên tay lái.

Anh không nhận thấy rằng tên phi công cánh trái sau khi tháo được dây chằng định đứng dậy nhưng vì kiệt sức ngã lăn vào tên điện báo viên đã chết. Zubov lái máy bay và hoàn toàn bị thu hút vào việc này. Khi anh cảm thấy rằng máy bay phục tùng anh, anh có một cảm giác sung sướng. Nhưng anh biết rằng anh sẽ không thể đưa được máy bay về tới vị trí quân đội Xô Viết. Xăng từ các lỗ thủng của thùng dầu phun bắn ra ở phía sau một luồng hào quang lộng lẫy. Chỉ còn lại vài giây đồng hồ. Hoặc là máy bay sẽ bốc cháy vì lửa bao bọc xung quanh, hoặc là rơi xuống đất với các động cơ đã tắt.

Trưởng nhóm ủy nhiệm, thiếu tá SS vào buồng lái và đứng lặng đi trước cảnh một đống xác chết. Nhưng Zubov quay lại nói:

- Thưa thiếu tá, mọi việc đều ổn cả.

Mặt Zubov không giận dữ, mắt bừng sáng. Điều đó có tác động làm yên lòng tên thiếu tá. Không nhìn các xác chết nữa, hắn đóng cửa lại.

Zubov từ từ và thận trọng lấy độ cao. Chính anh cũng không biết anh hành động như vậy để làm gì. Có thể chỉ vì độ cao đã lôi cuốn anh. Và khi anh đưa được máy bay thoát ra khỏi màn đen gần như không nhìn thấy, anh rơi vào một khoảng không gian mênh mông lộng lẫy, trong một biển ánh sáng khổng lồ, trong màu trắng của ánh lóe siêu phàm. Còn dưới thấp những đám mây tụ lại ùn lên thành một bãi mát như cánh đồng tuyết. Bức màn tuyết sạch như bông này cũng giống như ở quê anh về mùa đông, cũng lộng lẫy và dịu dàng. Và vì cảm thấy cái dễ chịu của quê hương này, Zubov đã làm cái anh phải làm: từ từ đưa máy bay lao đầu xuống.

Tay phải anh đẩy cần “ga” cho động cơ chạy hết công xuất. Và những luồng không khí sặc sỡ trong suốt do cánh quạt quay lóe lên rực rỡ, làm tăng thêm tốc độ xuyên vào không gian mênh mông.

Tên thiếu tá bò vào khoang lái. Hắn gào thét, cố gắng giữ chặt lấy tay ghế. Hắn ngã xuống, thân đập vào nắp nóc máy bay làm tối cả khoang lái. Để nhìn thấy mặt đất Zubov ấn bàn đạp bên trái.

Máy bay rơi xuống một thị xã nào đó với các nóc nhà lợp ngói cao. Cái cuối cùng mà Zubov nghĩ ra và quyết định là “Tại sao lại làm người chết? Còn người phải được sống!” Với sức mạnh phi thường Zubov kéo vòng tay lái điều khiển về người mình như nghe rõ tiếng xương mình kêu răng rắc. Thị xã này thoáng vút đi như bóng ma. Thoải mái và kiệt sức Zubov bỏ tay khỏi vòng lái. Anh thở phào. Nhưng chưa kịp thở hết hơi. Mặt đất đã vút đến với anh.

Thế là trên hành tinh đã in lại một hố nhỏ bốc cháy như sau khi sao băng rơi. Còn ở trên cao bầu trời vẫn trong xanh. Alexey Zubov đã sống một thời gian trong bầu trời đó.

Trong suốt những ngày này Alexander Belov bị cái đau kinh khủng dày vò, nó đã bám chặt rễ vào người anh, tràn ngập toàn thân anh, bới móc trong đầu anh như một con chuột cống đen lớn. Sự dày vò không ngơi một phút, và thỉnh thoảng một đám mây phớt hồng dày đặc lại bao bọc anh, và anh thấy kỳ lạ là anh đang nhấp nhô trong đám mây đau đớn này và nhận thức của anh như đang tắt đi trong ngọn lửa bập bùng nóng bỏng.

Nhưng nhận thức chỉ vừa trở lại với anh, Belov lại lập tức nghĩ về Zubov. Nghĩ với vẻ buồn rầu, thất vọng lo âu, đau khổ vì anh không thể loại trừ được mối nguy hiểm đe dọa Zubov. Và những đau khổ này càng làm tăng thêm sự đau đớn do vết chấn thương nặng gây nên, những vết thương vì mảnh lựu đạn thì nhanh chóng lành lại.