Vì Viên Thiệu rất tự tin, cho rằng triều đình Trường An không đáng lo ngại, Tôn Sách cũng chẳng phải đối thủ của hắn, chỉ cần đích thân hắn chỉ huy đại quân nam hạ, Trung Nguyên sẽ dễ dàng nằm trong túi. Không chỉ hắn nghĩ vậy, Thẩm Phối và những người khác cũng suy tính như thế, cho nên khi Trường An xảy ra hạn hán, Ký Châu không chịu xuất ra dù chỉ một hạt lương thực. Thư Thụ nhiều lần kiến nghị cải thiện quan hệ với triều đình, mượn danh nghĩa triều đình để chống lại Tôn Sách, nhưng đều bị Viên Thiệu từ chối. Hắn cũng từng tìm Thẩm Phối, Thẩm Phối cũng làm ngơ không đếm xỉa.
Thời thế đổi thay, nay Hoàng Uyển bại trận đầu hàng, Thẩm Phối bị bắt rồi tự sát, Lạc Dương không chủ, Viên Thiệu không còn lòng tin tất thắng, lại không nỡ nhìn Tôn Sách thu Lạc Dương vào túi, suy đi nghĩ lại, giao Lạc Dương cho triều đình lại trở thành lựa chọn khả thi duy nhất. Viên Thiệu không những không phản đối, ngược lại còn hết lời tán thưởng Thư Thụ là Trương Lương tái thế, không chỉ Quách Đồ cảm thấy chói tai, ngay cả bản thân Thư Thụ cũng thấy kỳ lạ.
Tuy nhiên vào lúc này, không ai bận tâm đến những chi tiết đó. Đạt được sự tán đồng của Viên Thiệu, Thư Thụ phân tích sâu hơn về những sắp đặt sau khi xưng thần với triều đình. Trước tiên tất nhiên là dâng sớ tạ tội, giải thích cho những việc đã qua với triều đình để tỏ lòng thành; thứ đến là thuyết minh về tình thế hiện tại, tất nhiên không được nói là chủ động phát động tấn công, chỉ có thể nói là nhận lệnh của Thái úy Hoàng Uyển, phụng chiếu thảo phạt nghịch tặc. Lý do rất đơn giản, cha con Tôn gia ngồi giữ ba châu, đây đâu phải là việc bề tôi nên làm? Nghịch thần không trừ, triều đình còn uy nghiêm gì nữa?
Viên Thiệu vừa nghe, không nhịn được mà tán thưởng hai câu. Việc hắn xuất binh thực chất không quan trọng, dù hắn không giải thích, triều đình cũng chẳng dám làm gì hắn. Điểm mấu chốt của lời nói này nằm ở việc ngăn cản triều đình và Tôn Sách kết minh. Sau trận chiến này, Viên Thiệu chỉ còn Ký Châu, uy hiếp với triều đình đã rất nhỏ, cha con Tôn gia nắm trong tay ba châu Kinh, Dự, Dương mới chính là mối họa tâm phúc của triều đình. Nếu triều đình muốn tiêu diệt Tôn Sách, tất nhiên phải dựa vào sức mạnh của Viên Thiệu. Nếu triều đình muốn vỗ về an phủ, vậy chẳng khác nào tự tát vào mặt mình.
Tóm lại, bức thư tạ tội này mang danh là tạ tội, nhưng thực chất là giá họa, đẩy Tôn Sách lên đống lửa để thiêu đốt.
Quách Đồ tuy trong lòng không thoải mái, nhưng cũng không thể không thừa nhận kế sách này của Thư Thụ thực sự rất tốt, ít nhất hiện tại nhìn vào là như vậy. Hắn mỉm cười: "Chủ công, kế này của Công Dữ thật vô cùng tuyệt diệu. Sự việc không nên chậm trễ, có thể lệnh cho Khổng Chương (Trần Lâm) soạn thư, nếu phục kích Tôn Sách không thành, liền có thể nhanh chóng phi ngựa dâng tấu lên triều đình."
Viên Thiệu gật đầu liên tục, trong lòng hiểu rõ. Kế sách dù hay, nhưng dù sao cũng là bước đường cùng. Việc cấp bách trước mắt, vẫn là cân nhắc chuyện phục kích Tôn Sách. Nếu có thể giáng đòn nặng nề cho Tôn Sách, thì còn ai bận tâm đến triều đình nữa?
Mấy người bàn bạc thỏa đáng, liền để Trần Lâm soạn biểu, còn Thư Thụ đi giao thiệp với Thẩm Anh và những người khác để bàn chuyện rút quân. Tình hình đúng như Quách Đồ đã nói, phe cánh Thẩm Anh tuy khóc lóc đòi báo thù cho Thẩm Phối, nhưng không một ai dám thực sự liều mạng với Tôn Sách. Nghe tin Viên Thiệu muốn lấy lui làm tiến, phục kích Tôn Sách, ai nấy đều giơ tay tán đồng, không một ai có lấy một lời dị nghị.
Viên Thiệu lập tức triệu tập chúng tướng nghị sự, nói những lời hào sảng đầy nhiệt huyết rồi hạ lệnh rút lui.
Tôn Sách rất nhanh đã nhận được tin tức, nhưng hắn không lập tức truy kích mà chỉ phái thám báo theo sát phía sau.
Hắn quả thực đã giành được vài trận đại thắng, nhưng lạc đà gầy vẫn lớn hơn ngựa, Viên Thiệu vẫn còn khả năng phản kích rất mạnh. Nếu mạo hiểm truy kích, một khi trúng kế phục kích, rất có thể sẽ bị Viên Thiệu lật ngược tình thế.
Nhưng hắn cũng không thể để Viên Thiệu cứ như vậy mà rời đi. Thực lực của Viên Thiệu vẫn còn đó, đặc biệt là bản thân hắn chưa chịu đòn giáng thực sự nào. Chờ hắn trở về Ký Châu, dưỡng sức xong xuôi, biết đâu sự tự tin lại bành trướng, lại hưng binh nam hạ. Hắn không sợ Viên Thiệu quay lại, nhưng không muốn lãng phí thời gian. Đã khai chiến rồi thì phải đánh cho Viên Thiệu đau đớn, khiến hắn trong thời gian ngắn không dám hành động thiếu suy nghĩ.
Tôn Sách bàn bạc cùng Quách Gia, Lỗ Túc và những người khác, Quách Gia nhất thời cũng khó mà quyết đoán. Viên Thiệu có khả năng thực sự muốn rút lui, cũng có thể là lùi để tiến, hai việc này không hề mâu thuẫn. Vừa không thể để Viên Thiệu cứ thế bỏ đi, lại không thể trúng kế của hắn, đầu tiên phải làm rõ ý đồ thực sự của Viên Thiệu mới có thể nhắm đích mà bắn. Thế nhưng trong lúc vội vàng, hắn căn bản không có thời gian để tìm hiểu ý đồ thực sự của Viên Thiệu.
Tôn Sách bỗng lóe lên một ý tưởng, đề xuất một kiến nghị: Đổi tù binh.
Trải qua liên tiếp mấy trận chiến, trừ số tử thương tại chỗ, Tôn Sách tổng cộng bắt được hơn một vạn ba ngàn tù binh quân Ký Châu, chủ yếu là bộ hạ của Thẩm Phối. Trận Bộc Khẩu, Tưởng Khâm tập kích doanh trại, bắt được gần bốn ngàn tù binh. Trận Hoàng Thủy lại bắt được năm sáu ngàn người. Những người này đều là thanh tráng niên, tất nhiên có thể giữ lại làm cu li, nhưng nỗi nhớ quê hương là khó tránh khỏi. Gia đình họ đều ở Ký Châu, rất khó để an tâm sống ở Trung Nguyên, sau này chỉ cần có cơ hội, họ sẽ lại đào tẩu. Gần đây để quản lý đám tù binh này, Tôn Sách đã tốn không ít tâm tư, chỉ riêng số lương thực chi ra đã không phải là con số nhỏ.
Tôn Sách hiện tại không thiếu dân số, nếu dùng những tù binh này để kích thích Viên Thiệu, biết đâu lại là một biện pháp hay. Bất kể Viên Thiệu là thực sự rút lui hay muốn mai phục hắn, đều không thể để hắn đi một cách thoải mái như vậy, phải ép hắn đánh thêm một trận nữa mới được.
Quách Gia thấy khả thi, lập tức chọn ra một số người từ trong đám tù binh, sai họ quay về doanh trại truyền tin, đưa tin tức đi. Lúc chọn người trong trại tù binh, Quách Gia nói với đám tù binh rằng, Viên Thiệu đã rút quân rồi, nhưng không ai quan tâm đến sống chết của các ngươi. Tướng quân Tôn vốn có thể đưa các ngươi đến hầm mỏ đào khoáng, hoặc đưa lên núi đốn củi đốt than, bắt các ngươi làm cu li cho đến chết, nhưng ngài ấy là người nhân từ, không muốn đối xử với các ngươi như vậy, cho nên nguyện ý trao đổi tù binh, cho các ngươi cơ hội về nhà. Tuy nhiên, Viên Thiệu có chịu bỏ tiền ra hay không thì chúng ta không biết, các vị hãy tự an bài vận mệnh, có người đến chuộc thì các ngươi về, không có người chuộc thì cũng đừng trách chúng ta, đây đều là mệnh của các ngươi cả.
Lời vừa nói ra, đám tù binh đều động tâm. Nếu có cơ hội, ai lại muốn làm cu li đến cùng, gửi xác nơi đất khách quê người chứ.
Quách Gia dựa theo quê quán và tướng lĩnh gốc của tù binh, cẩn thận lựa chọn một trăm người, sai họ quay về doanh trại truyền tin, đồng thời mang lời nhắn cho người quen, xem ai nguyện ý chuộc, ai không, ai nguyện ý chuộc thì tranh thủ thời gian góp tiền góp vật. Căn cứ vào thân phận tù binh, Quách Gia lại đặt ra các mức giá khác nhau, rẻ nhất là binh sĩ bình thường, dùng tiền đổi cũng được, mỗi người một vạn, dùng lương đổi cũng được, mỗi người năm mươi thạch, dùng ngựa đổi cũng được, một con chiến mã loại trung đổi ba người, một con chiến mã thượng hạng đổi năm người.
Cái giá này rất công đạo, ngay cả đám tù binh cũng cảm thấy Tôn Sách quá nhân từ, chỉ đòi ít như vậy, tính ra chỉ bằng một năm làm ruộng mà thôi. Qua đó có thể thấy, Tôn Sách rất có thành ý, có thể sống sót trở về hay không, thì phải xem người thân, đồng hương của họ có lòng thương cảm hay không.
Không cần Quách Gia phải nói thêm gì, đám tù binh lần lượt gửi gắm những người truyền tin đi tìm người cứu giúp.
Một trăm sứ giả mang theo hy vọng tha thiết của hơn vạn tù binh, rời khỏi đại doanh của Tôn Sách, đuổi theo đại quân của Viên Thiệu.
Quách Gia cố tình đợi nửa ngày, lúc này mới phái Thạch Thao làm sứ giả, mang theo công văn đổi tù binh đi đuổi theo Viên Thiệu. Hắn đặc biệt dặn dò Thạch Thao, đừng vội, cứ thong thả đi, phải cho đám sứ giả tù binh kia thời gian đầy đủ. Ngoài ra, nếu có cơ hội gặp được thúc phụ của ta, giúp ta gửi vài lời.
Thạch Thao hiểu rõ trong lòng, ra khỏi doanh trại mà đi. Lúc hắn đuổi kịp Viên Thiệu, một trăm sứ giả tù binh kia đã về doanh trại hơn nửa ngày rồi, tin tức Tôn Sách nguyện ý trao đổi tù binh đã lan truyền xôn xao, ai ai cũng biết. Vô số người vây quanh đại trướng trung quân của Viên Thiệu, có người quỳ xuống cầu xin, có người khóc lóc thảm thiết, mấy kẻ kích động đã ngất xỉu vì quá xúc động.
Còn một trăm sứ giả tù binh kia không thiếu một người, tất cả đều bị trói ngược hai tay, quỳ trước đại trướng trung quân, chờ đợi hành hình. Một đám Đại Kích Sĩ vây quanh đại trướng trung quân, như lâm đại địch, ánh mắt phức tạp.