1

Ta xướng lên điều chi, hỡi người trong mộ này?

Bảng tưởng niệm nào, dàn ý nào treo cho ngươi, hỡi nhà triệu phú?

Cuộc đời ngươi từng sống ta chẳng rõ,

Chỉ biết ngươi đã trải qua những năm tháng buôn bán giữa chốn môi giới phồn hoa,

Chẳng có anh hùng ca, chẳng chiến tranh, chẳng vinh quang.

2

Lặng lẽ thay, hồn ta,

Với đôi mi rũ rượi, như đang chờ đợi, trầm ngâm,

Quay lưng trước mọi mẫu vật, mọi đài kỷ niệm của các anh hùng.

Nội tâm ta bỗng mở ra những tầm nhìn,

Lặng lẽ vươn lên, ảo ảnh, (như ánh cực quang phương bắc trong đêm),

Những bức tranh lung linh, tiên tri, vô hình,

Những hình chiếu tâm linh.

Ở cảnh thứ nhất, giữa những con phố thành thị, ngôi nhà của người lao động hiện ra,

Sau một ngày làm việc, sạch sẽ, thoáng mát, ánh đèn gas rực sáng,

Tấm thảm được quét dọn và ngọn lửa cháy trong chiếc lò sưởi ấm cúng.

Ở cảnh tiếp, khung cảnh vượt cạn thiêng liêng,

Một người mẹ hạnh phúc, không đau đớn, sinh ra đứa con hoàn mỹ.

Ở cảnh tiếp, bên bữa sáng thị soạn,

Những bậc cha mẹ yên bình ngồi cùng các con thỏa nguyện.

Ở cảnh tiếp, từng nhóm hai nhóm ba, những người trẻ tuổi,

Hàng trăm người tụ hội, bước đi trên những lối mòn, đường phố và đường cái,

Hướng về ngôi trường mái vòm cao vút.

Ở cảnh tiếp là một bộ ba tuyệt đẹp,

Bà ngoại, người con gái hiếu thảo, đứa con gái của người con gái ấy, cùng ngồi,

Trò chuyện và may vá.

Ở cảnh tiếp, dọc theo dãy phòng sang trọng,

Giữa vô vàn sách báo, tranh treo tường, những bức tượng nhỏ tinh xảo,

Là những nhóm thợ thuyền thân thiện, thợ lành nghề trẻ lẫn già,

Đang đọc sách, chuyện trò.

Tất cả, tất cả những khung cảnh của đời sống lao động,

Nơi thành thị và chốn thôn quê, của phụ nữ, đàn ông và trẻ em,

Mọi nhu cầu được đáp ứng, tắm mình trong ánh dương và ánh lên niềm vui dẫu chỉ một lần,

Hôn nhân, phố xá, nhà máy, nông trại, phòng khách, phòng trọ,

Lao động và nhọc nhằn, phòng tắm, phòng thể dục, sân chơi, thư viện, trường cao đẳng,

Học sinh, nam hay nữ, được dìu dắt đến với tri thức,

Người bệnh được chăm sóc, kẻ không giày có giày đi, trẻ mồ côi được cưu mang như cha mẹ ruột,

Kẻ đói được cho ăn, kẻ vô gia cư có chốn ở;

(Những tâm nguyện thật trọn vẹn và thiêng liêng,

Còn công việc, chi tiết, âu cũng mang tính người.)

3

Hỡi người nằm trong ngôi mộ này,

Từ ngươi những cảnh tượng ấy phát ra, hỡi người ban phát hào phóng khôn cùng,

Sánh ngang với những tặng vật của đất mẹ, bao la như trái đất,

Tên ngươi là cả một cõi đất, với núi non, đồng ruộng và thủy triều.

Chẳng phải chỉ bên những dòng sông của các ngươi, hỡi các dòng sông,

Bởi các ngươi, bởi bờ bến Connecticut của các ngươi,

Bởi các ngươi và toàn bộ cuộc sống sinh sôi của dòng Thames già cỗi,

Bởi Potomac vỗ về mảnh đất Washington từng bước qua, bởi Patapsco,

Hỡi Hudson, hỡi dòng Mississippi vô tận—chẳng phải chỉ riêng các ngươi,

Mà hãy ra khơi xa, hỡi tư tưởng của ta, mang theo ký ức về người.