Cậu bé muốn Uncle Remus kể hát thêm nữa, nhưng trước khi ông cụ kịp đồng ý hay từ chối, những tiếng tù và đã vang lên từ đằng xa. Uncle Remus giơ tay ra hiệu im lặng và nghiêng đầu lắng nghe.

- Nghe kìa! - Ông thốt lên với vẻ bất bình. - Trên đời này chẳng có ai khác ngoài lão Plato với cái kèn bằng thiếc của lão, và ta cá là lão đang đánh chiếc xe sáu con la, trên xe đầy những lũ nô lệ đến từ trang trại bên sông. Chưa hết, ta cá là lũ nô lệ còn đi thành đàn dài theo sau xe đến cả dặm trời, tất cả lũ lượt kéo đến đây để ăn chực nằm chờ nhà chúng ta, chỉ vì nghe thiên hạ đồn sắp đến Giáng sinh. Thật lạ lùng cho ta khi lão Plato vẫn chưa thổi thủng cái kèn ấy từ đời thủa nào rồi.

- Dẫu sao ta cũng chẳng trách chúng, - Uncle Remus vừa thở dài vừa nói sau một khoảng lặng ngắn. - Lũ nô lệ đó sống tít đằng trang trại bên sông, nơi chẳng có người da trắng nào sống cùng, đến mức chúng sắp hóa dại cả rồi. Ta không trách chúng đâu, thực sự là vậy.

Tiếng kèn của Plato — một chiếc kèn đồng dài — nghe không đến nỗi khó chịu. Âm vực của nó có hạn, nhưng qua tay Plato, dăm nốt nhạc ấy vừa vang dội lại vừa du dương. Chẳng mấy chốc chiếc xe đến nơi, và trong vài phút mọi thứ trở nên hỗn loạn, những người nô lệ ở khu nhà chính chạy ra chào đón những kẻ mới đến, hầu hết là họ hàng của họ. Một người lạ nghe thấy tiếng hò hét và kêu la của những con người này hẳn sẽ ngẩn ngơ chẳng hiểu vì sao lại có cảnh tượng náo động đến vậy.

Ngay cả Uncle Remus cũng ra cửa lều, cùng cậu bé đứng bên cạnh nhìn ra khung cảnh ngoài kia — một sự hỗn độn được thắp sáng bởi những ngọn đuốc làm từ gỗ thông nhựa. Ông cụ và đứa trẻ đã được nhận ra, và trong chốc lát, không gian tràn ngập tiếng gọi:

- Chào bác Remus! Chào cậu chủ nhỏ!

Một lúc sau, Uncle Remus đóng cửa lại, cất dọn dụng cụ và kéo chiếc ghế của mình lại gần lò sưởi lớn. Đứa trẻ đi đến đứng cạnh ông, tựa đầu vào vai người nô lệ già, và cả hai — tuổi già và tuổi trẻ, một người sống trong Quá khứ còn kẻ kia chỉ hướng về Tương lai — cùng đăm đăm nhìn vào đống than hồng đang rực sáng được soi rọi bởi một ngọn lửa leo lét, mỏng manh. Có lẽ chẳng có gì trong đó lọt vào mắt họ, khi mỗi người đều bận rộn với những suy nghĩ đơn giản của riêng mình; nhưng những chiếc bóng của họ, bị phóng đại quá mức và đang ngó qua vai họ từ bức tường phía sau, hẳn là đã nhìn thấy điều gì đó, bởi vì chúng cứ quấn quýt lấy nhau và thực hiện một màn kịch câm không ngừng nghỉ. Và tiếng kèn của Plato — vang lên lần nữa để gọi đám nô lệ đi ăn tối sau chuyến hành trình — dẫu có đánh thức Uncle Remus và cậu bé khỏi việc ngắm nghía đống lửa, thì cũng chẳng có chút ảnh hưởng rõ rệt nào đối với những cái bóng.

- Đồ ăn kìa! - Uncle Remus vừa nói vừa thẳng người lại. - Người ta bảo lũ nô lệ ở trang trại bên sông ấy có cái bụng đói kém gì loài la đâu. Trừ số thức ăn chúng nhận được từ chỗ ngài John ra, chúng còn ngốn hết đụn cá này đến đụn cá khác. Lão Plato bảo rằng tên nô lệ nào ở trang trại bên sông mà không có lấy một cái giỏ bắt cá dưới sông hay dính líu gì đến một cái đặ c cá thì chẳng tích sự gì sất.

Đến đây, Uncle Remus đột nhiên vỗ đùi đánh đét một cái và cười vang trời; và khi cậu bé hỏi chuyện gì thế, ông liền kêu lên:

- Cha chả! Ta đúng là cái thòng lọng hay quên nhất cõi đời từ đây cho đến Philadelphia! Sắp đến Giáng sinh đến nơi rồi mà ta vẫn chưa kể cho cháu nghe chuyện Bác Thỏ đã chơi khăm Bác Cáo ra sao hồi cả hai còn sống bên sông. Ta cũng chịu không hiểu nổi cái đầu óc mình nữa.

Tất nhiên là cậu bé muốn nghe bằng hết, và Uncle Remus tiếp tục câu chuyện:

- Có một lần Bác Cáo và Bác Thỏ cùng sống bên bờ sông. Sau khi sống ở đó một thời gian dài, Bác Cáo đâm ra thèm thuồng một thứ gì đó khác ngoài thịt tươi, và bác bảo rằng mình sẽ tự làm một cái đặ c cá. Bác Thỏ chúc Bác Cáo mọi điều tốt lành, nhưng bản thân bác thì chẳng thèm cá mú gì, và giả sử có thèm đi chăng nữa thì bác cũng chẳng có thời gian đâu mà làm đặ c cá.

Mặc kệ điều đó, Bác Cáo cứ kiếm lấy ít gỗ, và bác cặm cụi làm cái đặ c ấy vào ban đêm. Đến khi làm xong, bác liền đi tìm một chỗ thật tốt để đặt nó, và cái cách mà bác đổ mồ hôi hột vì cái đặ c ấy mới cực làm sao — đúng là cực thật đấy.

Thế rồi sau một thời gian dài, bác cũng đặt được cái đặ c xuống nước, đoạn rửa mặt rửa tay rồi đi về nhà. Suốt thời gian bác loay hoay làm cái đặ c, Bác Thỏ cứ ngồi trên bờ ngắm nhìn. Bác cứ ngồi ì ra đó, vừa đùa nghịch với làn nước, vừa vạt những cành cây nhỏ để quất mấy con chuồn chuồn, còn Bác Cáo thì cứ hì hục kéo với vác đá để chặn giữ cái đặ c đề phòng những trận lụt.

Bác Cáo về nhà nghỉ ngơi, chốc chốc lại ra xem có con cá nào mắc đặ c của mình chưa. Bác hơi sợ rắn, nhưng bác cứ thọc tay khua khoắng khắp nơi mà chẳng thấy con cá nào. Thế là bác lại bỏ về.

Chẳng mấy chốc, đến cuối tuần, bác lại ra khua khoắng lần nữa, nhưng vẫn chẳng thấy con cá nào. Cứ thế mãi cho đến khi Bác Cáo đâm ra mệt mỏi rã rời. Bác cứ ra khua, nhưng chẳng có con cá nào ở đó cả. Một thời gian sau, vào một ngày nọ, bác nhìn thấy dấu vết cho thấy có kẻ nào đó đã hốt trộm đặ c của mình, và bác tự nhủ rằng mình phải canh chừng để tìm ra kẻ đó là ai.

Thế là bác liền lên thuyền bơi dưới mấy lùm cây ven bờ để canh cái đặ c cá. Bác canh suốt cả buổi sáng; chẳng có ma nào đến cả. Bác canh suốt cả khoảng thời gian sau bữa trưa; cũng chẳng có ma nào đến. Gần đến tối, khi bác đang chuẩn bị chèo thuyền về nhà, thì nghe thấy tiếng động ở bờ bên kia, và kì diệu thay, Bác Thỏ đang chống sào chèo một chiếc thuyền thẳng tiến đến cái đặ c cá của Bác Cáo.

Trông bác có vẻ chẳng biết cách dùng mái chèo là gì, mà chỉ có một cây sào dài, đứng ở đuôi thuyền, cắm đầu sào xuống đáy sông rồi cứ thế đẩy thuyền lao băng băng về phía trước.

Bác Cáo giận điên người khi thấy cảnh đó, nhưng bác vẫn quan sát và chờ đợi. Bác tự nhủ rằng mình chèo thuyền còn nhanh hơn bất kỳ ai chống sào, và bác thầm chắc mẩm lần này thể nào cũng bắt được Bác Thỏ.

Bác Thỏ chống sào tới chỗ đặ c cá, khua khoắng một hồi rồi vớt lên một con cá trê bùn to tướng; đoạn bác thò tay vào vớt thêm một con cá trê bùn bự nữa; rồi lại vớt lên một con cá trê xanh, cứ thế cho đến khi gom được một mẻ cá ngon lành nhất mà có lẽ cháu chưa từng thấy bao giờ.

Vừa đúng lúc đó, Bác Cáo chèo thuyền ra khỏi lùm cây, lao về phía Bác Thỏ và gào lên:

- À ha! Mày chính là kẻ đã trộm cái đặ c cá của tao bấy lâu nay! Tao tóm được mày rồi nhé! Ồ, mày không cần phải hòng chạy trốn đâu! Lần này thì tao bắt được mày chắc rồi!

Nói trước bước không qua. Bác Thỏ vứt tòm đống cá lên thuyền, vớ lấy cây sào rồi đẩy thuyền vọt đi, và bác có một chuyến tẩu thoát vui đời hơn bất cứ lần nào trong suốt cả cuộc đời mình cộng lại.

- Sao Bác Cáo lại không bắt được bác ấy hả bác Remus? - Cậu bé hỏi.

- Chà! Cục cưng ơi, chắc là cháu lú lẫn mất rồi khi nghĩ đến chuyện bắt Bác Thỏ đấy.

- Cháu vẫn không hiểu làm sao mà bác ấy có thể trốn thoát được.

"BÁC ẤY GOM ĐƯỢC MỘT MẺ CÁ NGON LÀNH NHẤT MÀ CÓ LẼ CHÁU CHƯA TỪNG THẤY BAO GIỜ"

Xem ảnh lớn hơn

Trở về Mục lục Hình ảnh

- Giả sử cháu có ở đó thì cháu đã tận mắt chứng kiến rồi, chắc chắn là thế. Bác Cáo có ở đó, và bác ấy đã thấy; Bác Thỏ có ở đó, và bác ấy đã thấy; thậm chí đến cả lão Cóc Già ngồi trên bờ cũng thấy nữa cơ. Nào, - Uncle Remus tiếp tục, vừa xòe lòng bàn tay trái ra như một tấm bản đồ vừa dùng ngón trỏ tay phải chỉ vào đó, - khi Bác Thỏ chống thuyền đi, bác ấy buộc phải ngồi ở đằng đuôi, và khi Bác Cáo chèo thuyền đi, bác ấy cũng buộc phải ngồi ở đằng đuôi. Sự tình là thế, hỏi làm sao Bác Cáo tóm được bác ấy đây? Ta không chối cãi chuyện bác Cáo chèo nhanh hơn Bác Thỏ, nhưng tóm lại một câu là: Bác Cáo chèo càng nhanh thì Bác Thỏ lại càng chạy đi nhanh hơn.

Cậu bé có vẻ bối rối. - Cháu vẫn không hiểu tại sao lại thế - Cậu thốt lên.

- Thế này nhé cháu! - Uncle Remus tiếp lời, - khi mũi thuyền của Bác Cáo tiến sát đến thuyền của Bác Thỏ thì tất cả những gì Bác Thỏ phải làm trên đời này là cầm cây sào đẩy tì vào thuyền Bác Cáo rồi tự đẩy mình ra xa. Càng đẩy lùi thuyền Bác Cáo mạnh bao nhiêu, bác ấy lại càng đẩy thuyền mình lao về phía trước nhanh bấy nhiêu. Mọi chuyện trông có vẻ dễ dàng đối với lão Cóc Già đang ngồi trên bờ, và tất cả những gì Bác Cáo có thể làm chỉ là giơ nắm đấm và nghiến răng ken két, trong khi Bác Thỏ phăng phăng chèo thuyền đi với mẻ cá.

Trở về Mục lục