Một người có thể chịu đựng nỗi buồn, nhưng cần phải có hai người mới sẻ chia niềm vui tiếng cười đã tắt lịm trong giọng nói của Ruth, ánh sáng đã vụt tắt trong đôi mắt cô, và nhường chỗ cho một nỗi buồn dịu ngọt, lặng lẽ—một sự cam chịu lặng câm. Nhờ những bài tập thể chất đều đặn, phần lớn những nỗi lo âu phiền muộn đã được giữ ở khoảng cách an toàn; và với sự khôn ngoan vốn có của mình, cô lấp đầy những khoảng thời gian rảnh rỗi bằng những việc làm hữu ích cho người khác.
Nhưng chỉ trong vòng một tháng, cô đã từ một thiếu nữ đôi mươi phơi phới biến thành một người phụ nữ da dẻ vàng vọt ở tuổi ba mươi.
—Đó là sự trừng phạt,—Jedediah nói với mẹ mình.
—Đúng vậy, con bé đó quá phù phiếm.
—Lại thích trang sức và những Phủ phiếm của thế gian.
—Phải, và vì thế bàn tay của Chúa đã giáng thật nặng xuống nó—nhưng tất cả đều là vì mục đích tốt đẹp.
—Quả thật, đó là ý định của Ngài. Cứ nhìn xem con bé đã thay đổi theo chiều hướng tốt đẹp thế nào kìa—thật thận trọng biết bao.
—Jedediah?
—Vâng—mẹ cứ nói đi.
—Khi chúng ta đến Khu Bảo tồn, con sẽ chính thức được thụ phong và nhận giáo xứ chứ?
—Vâng, nếu đó là ý Chúa!
—Và con sẽ cần một người bạn đời đồng cam cộng khổ chứ?
—Ồ, con chưa từng nghĩ đến điều đó.
—Đúng vậy, Jedediah, con phải cầu nguyện để được ơn trên soi đường chỉ lối.
—Chắc chắn rồi, chúng ta phải cầu xin Ngài ở cùng trong mọi việc chúng ta làm.
—Và nếu mẹ muốn gợi ý—
—Vâng, thưa mẹ.
—Con không đoán được sao, Jed?
—Không, con chẳng thể tưởng tượng mẹ đang ám chỉ ai.
—Ruth Halsted!
—Chà, con ngạc nhiên thật đấy—con chưa từng nghĩ đến chuyện đó.
—Cô ấy có chiếc xe kéo—
—Nhưng lại thiếu ơn phước của—
—Và cặp bò mộng—
—Chúa ngự trị trong lòng.
—Và một chiếc nệm lông vũ—
—Nhưng lại không có tôn giáo.
—Và một tá chăn bông—
—Điều đó đúng, nhưng—
—Và hai mươi đô-la bạc.
—Dù vậy, cô ta vẫn phải chịu thêm đau khổ—trái tim cô ta vẫn chưa chịu khuất phục; sáng nay anh đã cố tỏ ra thân thiện với cô ấy,—anh đã hỏi thăm về tình trạng tâm linh của cô ấy.
—Và cô ấy nói gì?
—Cô ấy bảo cô ấy tưởng mẹ đang gọi anh.
—Cô ta không có sự thấu hiểu sâu sắc về ơn cứu rỗi—giá như cô ta thực sự bị hạ nhục và bị thuyết phục về tội lỗi của mình!
—Đó cũng là điều con đang nghĩ.
Khi buổi cầu nguyện tối diễn ra nửa giờ sau đó, Jedediah đã cầu nguyện cho “một kẻ đang ở giữa chúng ta nhưng vẫn còn làm nô lệ cho tội lỗi và vướng vào xiềng xích của sự gian ác. Xin Chúa hãy thu phục tinh thần cứng đầu của cô ấy để cô ấy nhận biết Ngài, vị Thiên Chúa hằng sống duy nhất—xin hãy tạo dựng trong cô ấy một trái tim mới, lạy Chúa, và khiến cô ấy từ bỏ tội lỗi để được sống.”
Có những tiếng hô lớn "Amen", và tất cả mọi người đều cảm thấy có một sự thức tỉnh về quyền năng mà đã nhiều tuần rồi họ không được chứng kiến.
—Lẽ ra họ nên để con bé yên thân—tôi nghĩ thế,—bà Brown nói với Phó tế sau khi họ đã lên giường đi ngủ đêm hôm đó.
—Nhưng mình à, mình biết rõ là cô ấy chưa từng thực sự được cải đạo cơ mà!
—Tôi thì không rõ chuyện đó lắm, nhưng con bé cũng tốt lành chẳng kém gì những người khác trong chúng ta cả.
—Dĩ nhiên đạo đức của cô ấy thì không có gì để bàn, nhưng sự công chính của con người cũng chỉ như chiếc áo rách rưới dơ bẩn trước mặt Chúa.
—Chà, có lẽ có hai loại sự công chính chăng—tôi không biết, tôi chỉ là một người phụ nữ và chẳng biết tranh luận, nhưng tôi thấy con bé tốt với chúng ta biết bao—nhìn xem nó kiên nhẫn thế nào, rồi lại còn dạy tất cả lũ trẻ mặt chữ và tập đếm cho chúng nữa.
—Anh biết chứ, nhưng Unity Brown ạ, đây chỉ là sự tốt lành của thế gian—cô ta chưa bao giờ xưng nhận Đấng Cứu Thế của mình. “Ai tin và chịu phép báp-têm sẽ được cứu, còn ai không tin sẽ bị luận phạt!”
Viên Phó tế già đạo đức nắm chắc Kinh Thánh trong tay, và bà Brown không hoàn toàn chắc chắn liệu mình có đang sai hay không, dù sao đi nữa. Việc bà bênh vực Ruth chỉ là một phút bốc đồng của phụ nữ. Dĩ nhiên con người ta phải sống tốt, và bên cạnh đó họ không được xa lánh tôn giáo—bà Brown hiểu điều đó.
Nhưng Ruth không phải là kẻ vô thần. Thời thơ ấu, cô đã được “làm lễ rảy nước” và vẫn luôn đi nhà thờ, tham gia hát thánh ca, cúi đầu trong giờ cầu nguyện và lắng nghe bài giảng đạo. Thế nhưng khi những người khác đứng lên tuyên xưng đức tin trước công chúng, cô vẫn giữ im lặng.
Cô không thể hình dung Thiên Chúa như một người đàn ông vĩ đại luôn theo dõi con người và ghi chép mọi hành động của họ vào một cuốn sổ—cô không biết Chúa là ai hay Ngài ra sao. Cô hoàn toàn cảm nhận được việc Ngài tạo dựng muôn vật là sự thật, và cuộc sống của chúng ta đến từ Ngài, nhưng tại sao Ngài lại phải sai Con Trai mình chịu khổ vì những tội lỗi do kẻ khác gây ra, thì cô không thể nào hiểu nổi. Mọi chuyện thật huyền bí, kì diệu và lạ lùng biết bao—làm sao cô có thể thấu hiểu toàn bộ kế hoạch của Thượng Đế? Và vì thế, cô chưa bao giờ giả vờ rằng mình hiểu được.
Trong các buổi cầu nguyện suốt cả tuần lễ nay, dù là sáng hay tối, cô đều được nhắc đến—không gọi trực tiếp tên, nhưng ai nấy đều ngầm hiểu là ai. Điều đó bắt đầu đè nặng lên tâm trí cô—việc bị người ta gọi là “cứng cỏi”, “bướng bỉnh”, “cổ cày”, v.v. Viên Phó tế đã đến gặp và nói chuyện riêng tư, nhẹ nhàng với cô; bà Judson cũng làm điều tương tự, và Jedediah thì cũng đã thử.
Ngay cả lũ trẻ cũng biết rằng người lớn đang cố lôi kéo cô vào đạo, nên chúng cứ tò mò nhìn chằm chằm vào cô. Một cảm giác tội lỗi bắt đầu gặm nhấm tâm can cô—cô trở nên căng thẳng.
—Ít ra thì cũng nên đầu hàng đi—Sis buột miệng nói một ngày nọ khi hai người đang đi bên cạnh cỗ xe bò.
—Ý cậu là sao, Sis?
—Đầu hàng ấy—đứng lên tuyên xưng—chấp nhận Đấng Cứu Thế và chịu phép báp-têm.
—Tớ phải làm thế chỉ vì bị ép buộc sao, Sis?
—Có hại gì đâu—chẳng tổn thất gì cả, và rồi—
—Và rồi sao?
—Biết đâu họ lại đúng.
—Biết đâu họ lại đúng,—Ruth trầm ngâm.
—Nó sẽ chấm dứt mọi rắc rối và cậu sẽ thấy nhẹ nhõm hơn,—Sis nói tiếp sau khoảng mười phút.
—Tớ sẽ thấy dễ chịu hơn sao, Sis?
—Ừ, bây giờ là cậu chống lại họ, và họ chống lại cậu—chẳng có tí đạo đức nào trong đó cả, đơn giản là xem ai sẽ chịu thua trước thôi!
Tối hôm đó trong giờ cầu nguyện, Ruth đã đứng lên và nhỏ nhẹ bày tỏ rằng cô muốn dâng hiến trái tim mình cho Chúa, muốn trở thành một tín đồ Cơ Đốc chân chính—được thấm nhuần tinh thần của Đấng Christ. Cô xin tất cả những người có mặt hãy cầu nguyện cho cô để cô có thể bước đi trên con đường ngay thẳng.
—Nào chúng ta cùng cầu nguyện!—Phó tế Brown gầm lên.
Tất cả đều quỳ xuống. Bà Brown đứng ở một bên Ruth và bà Judson ở bên kia. Mỗi người đều thì thầm cầu nguyện trong miệng trong khi viên Phó tế cất tiếng cầu nguyện lớn tiếng, và khi ông vừa dứt lời, Jedediah liền tiếp lời ngay lập tức và cầu nguyện nhiệt thành suốt năm phút liền, rồi sau đó Thuyền trưởng Judson tiếp lời bằng vài câu ngắn gọn. Kế đến, họ cùng nhau cất cao tiếng hát.
—Lòng con đã hòa giải với Chúa chưa?—Viên Phó tế hỏi.
—Rồi thưa bác,—Ruth đáp.
—Tạ ơn Chúa, con bé đã được cứu rỗi!—Jedediah hô lớn.
Mọi người bắt tay nhau mừng rỡ và có cả những giọt nước mắt hạnh phúc, tất cả đều cảm thấy một gánh nặng đã được trút bỏ—sự căng thẳng đã tan biến.
—Cậu có thấy dễ chịu hơn không?—Sis hỏi vào ngày hôm sau khi họ tiếp tục hành trình.
—Có chứ, Sis, nhẹ nhõm hơn nhiều.
—Tớ biết ngay mà—trước kia tớ cũng thế.
Và quả thật Ruth cảm thấy dễ chịu hơn. Cảnh thức giấc nghiệt ngã mỗi sáng để đối mặt với nỗi buồn của mình đã không còn quá cay đắng—và sự cô đơn cùng cực trong tim cô cũng bớt phần u tối. Dù việc cô đã làm hòa với Chúa hay chưa không phải là điều chúng ta có thể phán xét, nhưng cô thực sự đã làm hòa với những con người mà cô đang chung sống. Giờ đây không còn khoảng cách nào nữa, thay vào đó là một sợi dây liên kết đồng cảm sâu sắc giữa tất cả bọn họ—một niềm hy vọng chung—một mối thâm tình gắn bó.
Viên Phó tế đã lên kế hoạch xây dựng một nhà thờ ở New Canaan, nơi đồng thời cũng sẽ dùng làm lớp học, để Ruth có thể dạy học cho lũ trẻ vào các ngày trong tuần.
—Ý anh là một trường học có lồng ghép nhà thờ chứ gì?—Bà Brown hỏi.
—Không, mình à—tôi không hề có ý đó—ý tôi là một nhà nguyện có thể dùng làm trường học.
Những lúc nghĩ đến những điều tốt đẹp mà mình vẫn có thể làm, Ruth suýt mỉm cười. Cô gỡ những chiếc gai bám dưới chân lũ trẻ, xoa dịu những nỗi buồn thơ trẻ của chúng, và kể chuyện cho chúng nghe; còn cậu bé John nhỏ nhắn thì cứ bám chặt lấy vạt váy cô hầu như suốt mọi lúc, cứ như thể sợ cô sẽ bỏ đi vậy.
Còn về phần Sis, cô bé đã vén gọn mái tóc lòa xòa trước mắt, chịu mang vớ và thắt dây giày đàng hoàng.
—Tôi phải công nhận rằng con bé đó giờ đây chẳng còn lôi thôi lếch thếch như trước nữa,—bà Judson thốt lên không chỉ một lần.