Tôn Sách quan sát Thương Từ, thấy y nói rất chí lý. Quả thực, ân nhiều uy ít, đến cả một tân quân mưu cũng dám đứng trước mặt phản bác lại mình.
Thương Từ cũng ý thức được thái độ của mình có vấn đề, vội vàng xin lỗi: "Từ nhất thời thất ngôn, xin tướng quân thứ tội."
Tôn Sách nhìn Quách Gia. Quách Gia đang phe phẩy quạt lông, cười mà như không. Tôn Sách khẽ ho hai tiếng để che giấu sự ngượng ngùng, cố gắng dùng giọng điệu ôn hòa nói: "Không sao, ngồi xuống nói từ từ." Tôn Sách vừa nói vừa bảo người mang lại một cái chén, tự mình rót cho Thương Từ một chén nước ấm: "Uống ngụm nước ấm trước đi, nhuận giọng."
"Đa tạ tướng quân." Thương Từ vô cùng cảm kích, mặt mày đỏ ửng, ánh mắt sáng rực. Hắn bưng chén nước ấm, cẩn thận nhấp hai ngụm, đợi tâm tình bình tĩnh lại chút mới trầm giọng nói: "Tướng quân, ta từ Cửu Giang tới, dọc đường nhìn thấy không ít bách tính vừa định cư ở Dự Châu. Họ nhắc tới tướng quân đều khen ngợi hết lời, nhưng chỉ dừng lại ở đó mà thôi. Họ không hiểu rõ đằng sau những chính sách nhân từ của tướng quân là biết bao chi tiêu, họ thậm chí cho rằng những việc này không khó, chỉ là đoạt lấy điền sản của thế gia Dự Châu mà thôi. Họ không biết tướng quân đối mặt với bao nhiêu khó khăn, cũng không có ý định giúp tướng quân một tay, chỉ muốn cả nhà an cư lạc nghiệp, lại chẳng biết chiến tranh đang cận kề, Dự Châu bất cứ lúc nào cũng có thể trở thành chiến trường."
Thương Từ uống cạn chén nước đã dần nguội, lau miệng: "Đừng nói họ, ngay cả ta ban đầu cũng không nhận ra có vấn đề gì, đều tưởng rằng tướng quân không phải trả giá gì nhiều, cho tới khi ta nhậm chức tại Quân Mưu xứ, mới biết tướng quân thiếu thốn đến mức nào, mới biết Dự Châu nguy như trứng để đầu đẳng."
Tôn Sách khẽ nhướn mày, nắm chặt cái chén trong tay, trầm tư suy nghĩ. Hắn đã hơi hiểu ý của Thương Từ. Hắn tốn công tốn sức, cuối cùng cũng đẩy chiến tuyến tới ranh giới Duyện Châu, nhưng Duyện - Dự liền một dải, ở giữa chẳng có ranh giới tự nhiên nào, sông Tuy không phải là hiểm địa không thể vượt qua, Dự Châu vẫn là tiền tuyến, vẫn chưa có điều kiện để an cư lạc nghiệp.
Nếu an tập bách tính chỉ là bỏ ra mà không có thu hoạch, thì chính sách này càng huệ dân, chi tiêu càng lớn, hắn càng không thể chống đỡ được lâu. Theo lời Thương Từ, đây là thời kỳ phi thường, nên dùng sách lược phi thường, Canh Chiến của Pháp gia không thể trị quốc lâu dài, nhưng có thể dùng để ứng cấp. Binh dân hợp nhất, để những bách tính này bảo vệ gia viên của chính mình, hắn mới có thể động viên được nhiều binh lực hơn.
Đây quả thực là một cách hay. Thời Tam Quốc, bá đạo của Pháp gia lại thịnh hành, Tào Tháo, Gia Cát Lượng, Tôn Quyền đều không hẹn mà cùng áp dụng chính sách tương tự, chính là minh chứng cho việc trị đạo của Pháp gia phù hợp với thời đại này, có thể điều động nhân lực, vật lực ở mức độ lớn nhất.
Hắn phản đối Pháp gia, nhưng cũng có chút vì nghẹn mà bỏ ăn rồi.
"Vậy ngươi nói xem, nên làm thế nào?"
Thấy Tôn Sách đã thay đổi thái độ, Thương Từ trút được gánh nặng. Hắn đề xuất một phương án: Đem bách tính được cấp ruộng đất tổ chức theo chế độ quân đội, lấy năm trăm hộ làm một đồn, đặt một đô úy thống lĩnh. Ngày thường cày cấy, nhàn rỗi thì huấn luyện, lúc chiến tranh thì xuất chinh, mỗi hộ một đinh, không cần nộp tô thuế, hàng năm chỉ cần nộp một phần lương thực và vải vóc tập trung gửi vào công khố, khi chiến tranh thì lấy vật tư từ những công khố này ra, do đô úy phụ trách chỉ huy, cùng nhau ra trận. Những người này ngày thường ở cùng nhau, quen thuộc lẫn nhau, lên chiến trường cũng có thể phối hợp ăn ý, không dễ dàng bỏ rơi đồng đội.
"Tính toán sơ qua, cứ theo kế hoạch lưu dân đã an trí hiện nay, tướng quân có thể lập được năm vạn quân. Tướng quân thiết lập Giảng Võ Đường, có thể nhân lúc nông nhàn đưa đô úy, quân hầu chia từng đợt vào Giảng Võ Đường học tập, cũng có thể từ trong quân rút một bộ phận tướng sĩ có công ra đảm nhận chức đô úy, quân hầu, tranh thủ thời gian giảng võ tập trận. Chỉ cần thưởng phạt đắc pháp, tương lai bách tính bản địa Dự Châu cũng làm theo pháp này, riêng Dự Châu thôi cũng có thể có hơn ba mươi vạn binh."
Tôn Sách khẽ cười một tiếng. Đây chẳng phải là Phủ Binh chế sao, hay nói cách khác là hình mẫu sơ khai của phủ binh - Sĩ gia chế. Binh chế này quả thực có thể bảo đảm binh nguyên, hơn nữa còn có cơ sở để thực hiện - đất đai, hắn đã đuổi đi lượng lớn thế gia Dự Châu, Dự Châu có lượng lớn đất đai, chính là cơ hội tốt để thực hiện Phủ Binh chế. Với điều kiện đất đai của Dự Châu, nếu thực sự triển khai toàn diện, ba mươi vạn binh là dư dả, thậm chí còn nhiều hơn nữa.
Phủ Binh chế thực chất chính là Canh Chiến của Pháp gia, những bách tính này bị cố định trên đất đai, ngày thường cày ruộng, chiến tranh thì tác chiến. Nhưng chế độ này cũng có tệ đoan, một là binh nguyên ổn định mang lại sức chiến đấu cường đại sẽ khiến kẻ thống trị cùng binh độc võ, chinh chiến không ngừng, tạo thành gánh nặng quá lớn cho phủ binh, khó mà duy trì; hai là theo đà nhân khẩu tăng lên, đất đai không đủ, Phủ Binh chế cũng tất sẽ sụp đổ. Hai tệ đoan này tạo thành việc mâu thuẫn bùng phát sau thời Khai Nguyên thịnh thế của nhà Đường, thế cục chuyển biến xấu đi nhanh chóng, nhanh chóng tiến vào loạn thế.
Chế độ này có chút giống morphine, chỉ có thể ứng cấp, không thể ỷ lại lâu dài, nhưng nhiều người một khi dính vào rồi thì khó lòng kiểm soát. Đối với giai cấp thống trị mà nói, khai cương thác thổ không chỉ mang ý nghĩa vinh quang, mà còn mang ý nghĩa hồi báo hậu hĩnh. Còn về việc bách tính thương vong, họ căn bản chẳng hề quan tâm. Giống như có người từng nói, chết vài trăm người thì còn cảm thấy đau lòng, chết vài nghìn, vài vạn người, đó chỉ là một con số.
Hắn không biết cái đầu này một khi đã bắt đầu, sau này còn có thể thu lại được không. Đừng nói những người khác, ngay cả bản thân hắn cũng không dám bảo đảm.
Tôn Sách xoa cằm, trầm ngâm hồi lâu: "Có thể coi như một sách lược ứng cấp, các ngươi trước tiên thảo luận chi tiết một chút, xem cần quy mô thế nào mới có thể thỏa mãn nhu cầu hiện tại, nếu khả thi thì chọn vài điểm thí điểm một chút."
"Rõ." Thương Từ khom người lĩnh mệnh, hành lễ với Tôn Sách và Quách Gia, rồi hăm hở đi vào.
Tôn Sách quay người nhìn Quách Gia: "Phụng Hiếu, ngươi cố ý đúng không?"
Quách Gia cũng không biện giải: "Tướng quân, người cảm thấy cách này khả thi không?"
"Có thể cứu cấp."
"Vậy thì trước tiên cứu cấp." Quách Gia cười nói: "Tuy nhà ta truyền thống Pháp gia, nhưng ta cũng hiểu đạo Canh Chiến không thể lâu dài, ta không muốn làm Thương Ưởng, càng không muốn làm Lý Tư. Nhưng giống như Hán Vũ Đế vì nghẹn mà bỏ ăn, vứt bỏ Pháp gia mà thuần túy dùng Đức giáo, cũng không thể lâu dài."
Tôn Sách gật đầu: "Được, lấy mười năm làm hạn, lấy mười vạn binh làm hạn."
"Đủ rồi." Quách Gia đáp ngay. Hắn châm đầy nước ấm cho Tôn Sách, lại tự rót cho mình một chén, giơ lên, ra hiệu với Tôn Sách: "Có mười vạn binh, mười năm thời gian, đủ để đánh bại Viên Thiệu, ẩm mã Hoàng Hà. Đánh đổ hắn xong, sẽ không còn ai có thể quấy nhiễu con đường canh tân của tướng quân nữa."
"Hy vọng là vậy."
"Tướng quân, nếu Lưu Hòa trở về U Châu, người làm Hạ Bì tướng rất có khả năng là Tuân Trạm, ta đề nghị tướng quân liên lạc trước với hắn."
Tôn Sách trầm ngâm một lát: "Được, ngươi phái người liên lạc với hắn đi. Chuyện của Hoàng Uyển ngươi định xử lý thế nào?"
"Việc này đơn giản, đặc điểm lớn nhất của đám danh sĩ lão thần này chính là tự phụ, ai nấy đều tưởng mình là Lý Nguyên Lễ, ra ngoài làm lương tướng, vào trong làm lương tướng, lên xe thì đánh giặc, xuống xe thì làm sách. Hãy mời Chinh Đông tướng quân về Tuấn Nghi, lấy cái cớ đánh với hắn một trận, để Hoàng Uyển thắng nhỏ một trận. Chinh Đông tướng quân là danh tướng đương thời, có thể đánh bại hắn, nhất định có thể chấn phấn lòng tin của Hoàng Uyển, cũng có thể khiến Viên Thiệu có lòng tin với ông ta, cho rằng Tuấn Nghi dễ như trở bàn tay."
Quách Gia bĩu môi, phe phẩy quạt lông: "Ta cũng phải gửi thêm vài phần công lao cho vị tộc thúc kia của ta nữa, tướng quân, vinh quy cố lý, áo gấm về làng, rồi lại để đứa cháu bất tài này là ta đây được diện kiến sự cao minh của ông ta, tướng quân thấy cái mồi nhử này thế nào?"
"Phụng Hiếu, ngươi quá âm hiểm." Tôn Sách chỉ Quách Gia, cười lớn: "Ta thích kế hoạch này."