Tuân Úc có chút do dự. Ông và Chung Do giao tình thâm hậu, nhưng ông không biết Thiên tử liệu có còn tin tưởng Chung Do như trước, có thể đem kế hoạch của Thiên tử nói cho hắn hay không. Có một khoảng thời gian, Thiên tử và Chung Do vô cùng thân cận, nhưng giờ đây ông nhận ra đó có lẽ chỉ là một thủ đoạn mà thôi, Thiên tử đối với Chung Do không hề trọng dụng như ông hằng tưởng.
Tuân Úc cân nhắc một lát, cuối cùng quyết định vẫn đem phương lược mình biết nói cho Chung Do. Dù sao đi nữa, Thiên tử ủy nhiệm Chung Do đảm nhận chức Tả Phùng Dực, vẫn là coi ông như cánh tay đắc lực. Tả Phùng Dực giáp ranh Hà Đông, gánh vác trọng trách phòng bị cựu bộ của Đổng Trác, canh giữ cửa ngõ phía đông của Quan Trung.
Nghe xong lời giải thích của Tuân Úc, Chung Do mới hiểu ra Thiên tử hướng về phía đông là giả, hướng về phía tây mới là thật. Hắn nhíu mày, trầm mặc hồi lâu, ngữ khí trầm trọng nói: "Văn Nhược, ta nhắc nhở ngươi một câu, trọng dụng người Lương Châu để bình định loạn Khương, dẫn người Lương Châu vào làm đầy Quan Trung, tuy có thể thấy hiệu quả trong ngắn hạn, nhưng lại là uống rượu độc giải khát. Lương Châu đất rộng người thưa, lại đem lượng lớn hộ khẩu dời vào trong Quan Trung, thì Lương Châu giao cho ai? Chỉ có thể để người Khương chiếm đóng. Đại Hán rơi vào tình cảnh ngày hôm nay, loạn Khương chính là căn nguyên. Các ngươi làm vậy, không phải là bình định Lương Châu, mà là từ bỏ Lương Châu, lợi hại trong đó, Phó Nam Dung (Phó Tiếp) từ lâu đã nói rất rõ ràng rồi, lúc đó ngươi đã vào triều, ắt hẳn phải rất rõ."
Tuân Úc thở dài một tiếng. "Ta hiểu. Nhưng nếu không làm vậy, Quan Trung trống rỗng, triều đình căn bản không có lực lượng đối đầu với Quan Đông. Năm ngoái Đại Hán, dân cư bỏ trốn gần ba phần mười, năm nay mưa ít, một khi triều đình an phủ không đủ, tất sẽ lại có lưu dân ra khỏi quan ải. Không có dân cư thì không có thuế khóa đầy đủ. Không có đủ thuế khóa thì không nuôi nổi đủ nhân mã. Không có đủ nhân mã, cho dù Quan Sơn tứ tắc cũng chỉ là hình thức mà thôi. Nguyên Thường, dù đây là chén rượu độc, cũng không thể không uống."
Chung Do khẽ cười nói: "Tôn Bá Phù dùng nhân, triều đình dùng lực, thật là chuyện lạ đời. Văn Nhược, ngươi thấy Thiên tử có thể thành công không?"
Tuân Úc trầm ngâm hồi lâu, cười khổ đáp: "Ta không biết."
"Ta lại thấy có thể thành công, ít nhất là có cơ hội." Chung Do cười như không cười, nhìn không ra thật giả. Hắn xoay xoay một chiếc chặn giấy bằng đồng hình hổ trên án thư. "Ngươi đừng quên, Tần có thể lấy một nước nhỏ nơi biên thùy phía tây mà thống nhất thiên hạ, chính là nhờ bình định Di Địch trước, rồi mới diệt sáu nước." Hắn ngước mắt, liếc nhìn Tuân Úc một cái. "Tuy nhiên, sự thành công này e rằng không phải là sự thành công mà ngươi mong muốn."
Lòng Tuân Úc thắt lại, bỗng chốc thông suốt. Ông đã biết nỗi lo của mình đến từ đâu. Thiên tử học "Tuân Tử" nơi ông, nhưng lại vượt qua Lễ, trực tiếp lấy đường lối Pháp gia, đúng y như con đường của Lý Tư, Hàn Phi năm xưa. Nước Tần hưng thịnh nhờ Pháp, nay Thiên tử dời đô về Quan Trung, hiển nhiên là nước Tần tái hiện, nếu muốn trung hưng Đại Hán, cũng chỉ có thể đi con đường cũ là canh chiến lập quốc.
Chung Do là học vấn Pháp gia gia truyền, nên hắn không bài xích điểm này. Nhưng nhà họ Tuân lại là học vấn Nho gia gia truyền, ông bản năng cự tuyệt kết quả này. Nhưng không làm vậy thì làm gì? Không giải quyết được vấn đề cơm ăn của bách tính, chỉ nói nhân nghĩa, liệu có thể khiến bách tính an tâm ở lại Quan Trung? Sự thật chứng minh, thương lẫm thực nhi tri lễ (kho đầy thì biết lễ nghĩa), lời phu tử nói về túc thực (đủ ăn) cũng là đúng, nhưng nếu không có túc thực, thì tín nghĩa cũng chẳng biết dựa vào đâu mà nói.
Nhìn ánh mắt đắc ý của Chung Do, Tuân Úc không biết nói gì cho phải. Thiên tử có lẽ có cơ hội thành công, nhưng lý tưởng của ông thì đã tan thành mây khói. Cũng giống như tiên tổ Tuân Tử đã dạy ra Lý Tư và Hàn Phi, ông cũng dùng học vấn Nho gia hành Vương đạo để dạy ra một vị Anh chủ hành Bá đạo, kết quả tốt nhất trước mắt cũng chỉ là hy vọng Thiên tử trong khi hành Bá đạo vẫn còn có thể cho Vương đạo một tia cơ hội.
Bá Vương đạo tạp dụng chi (Dùng lẫn lộn cả lối làm bá và lối làm vương), đây chẳng phải là chế độ nhà Hán mà Nho môn vẫn luôn kịch liệt phản đối và muốn cải lương sao? Sao đi một vòng, lại trở về điểm xuất phát.
"Được rồi, được rồi, ngươi cũng không cần phải thất vọng như vậy." Thấy ánh mắt Tuân Úc lạc lõng, Chung Do không nỡ kích động ông thêm nữa. "Trị loạn tuần hoàn, Nho Pháp cũng không phải là nước với lửa không thể dung hòa, hơn nữa Pháp ngày nay đã chẳng phải Pháp của nước Tần nữa. Năm xưa Thúc Tôn Thông cũng từng nói, đoạt thiên hạ trên lưng ngựa, không thể trị thiên hạ trên lưng ngựa. Pháp gia trị loạn, Nho gia trị trị, một ẩm một trác, tự có thiên đạo. Tụng "Hiếu Kinh" lui giặc cố nhiên là lời của kẻ cuồng sinh, dùng Lục Kinh để trị loạn cũng không quá thực tế." Hắn dừng một chút, lại nói: "Nói như vậy, Tôn Bá Phù xa lánh nho sinh cũng có lý đấy chứ, ngươi nói xem phải không? Nho sinh mà, đọc sách làm văn, thăm bia tìm thắng cảnh, đây mới là việc bọn họ nên làm. Nhưng dù ngươi có hiểu đạo lý này cũng không học theo nổi đâu, không có tiền, ngươi sao nuôi nổi nhiều thư sinh trăm vô dụng ấy chứ."
Tuân Úc lườm Chung Do một cái, muốn nói lại thôi. Chung Do nhận ra mình vô tình hay hữu ý lại kích động Tuân Úc, không khỏi cười lớn, xua tay ra hiệu cho Tuân Úc không nên thảo luận chủ đề này nữa. Trong lòng Tuân Úc càng thêm u uất. Lời Chung Do tuy là bông đùa, nhưng cũng là sự thật. Quan Trung không có tiền lương, không nuôi nổi nho sinh, rất nhiều người đọc sách đều đã trốn đến Nam Dương rồi. Quan Trung dưới sự cai trị của Thiên tử ngày càng giống nước Tần hổ lang, còn Sơn Đông dưới sự cai trị của Tôn Sách lại trở thành vùng đất lạc thổ mà nho sinh hướng tới, nếu Tôn Sách bại rồi, là chuyện tốt hay chuyện xấu?
Thấy tâm trạng Tuân Úc không tốt, Chung Do lại một lần nữa ngắt lời ông, hỏi về mục đích đến của Tuân Úc. Tuân Úc xốc lại tinh thần, hy vọng Chung Do có thể nghĩ cách kiếm vài bộ giáp trụ thượng đẳng do Nam Dương sản xuất, lại kiếm thêm vài kiện kim ti cẩm giáp, để tăng thêm phần bảo đảm an toàn cho Thiên tử ngự giá thân chinh. Quách Viện, Quách Vũ đều được trang bị giáp trụ như vậy, Chung Do chỉ cần chịu giúp đỡ, việc này không khó.
"Nguyên Thường huynh, huynh cũng rõ, xét tình hình hiện tại, Bệ hạ không có khả năng khai chiến với Tôn Sách, mục tiêu thực sự là Lương Châu. Lương Châu nhiều kỵ binh, dù bảo vệ có chu mật đến đâu, cũng khó tránh khỏi đột ngột gặp địch, có thêm vài phần bảo đảm vẫn tốt hơn."
Chung Do gật đầu. Tuân Úc không giải thích, hắn cũng hiểu, Quan Trung hiện tại căn bản không đủ thực lực để khai chiến với Tôn Sách, chỉ là không còn đường lui, bất đắc dĩ phải tỏ ra mạnh mẽ mà thôi. Mục tiêu thực sự của Thiên tử là Lương Châu, bình định Lương Châu, rồi mang theo sĩ mã Lương Châu mà chiến, cũng là một cách. Dân số, tài phú quả thực là những yếu tố quan trọng không thể thiếu, nhưng suy cho cùng, binh lực—đặc biệt là kỵ binh—mới là lực lượng quyết định thắng bại cuối cùng. Nếu có thể bình định Lương Châu, nắm trong tay mười vạn tinh kỵ, Thiên tử dù không thể trung hưng Đại Hán, ít nhất cũng có thể cát cứ Quan Trung, lưu giữ mồi lửa cho Viêm Hán.
"Ta có thể kiếm được giáp trụ ngươi cần, nhưng ta thấy cách tốt nhất vẫn là phái sứ giả đàm phán với Tôn Sách." Chung Do đan mười ngón tay vào nhau, thần sắc ngưng trọng. "Tôn Bá Phù có kiểm soát chặt chẽ đến đâu, cũng không thể ngăn được giáp trụ tuồn ra ngoài, nếu triều đình chịu nhượng bộ, tạm thời giữ hòa bình, khiến hắn tiến cống vài bộ giáp trụ cũng không phải là việc gì khó khăn. Tưởng Tử Dực đang ở Trường An, ngươi nên tiếp xúc với hắn một chút, thăm dò khẩu phong của hắn, cũng tiết lộ chút ranh giới cuối cùng của triều đình, để Tôn Bá Phù hiểu được khó xử của triều đình, tránh việc giả thành thật, ngược lại không hay."
Tuân Úc nhớ lại bóng dáng cỗ xe ngựa nhìn thấy trên đường, gật đầu. "Ta tạm thời không tiện lộ diện, chi bằng huynh thay ta làm việc này. Nếu ta đoán không lầm, hắn rất nhanh sẽ đến gặp huynh. Đến lúc đó huynh thử thăm dò hắn xem, xem Tôn Sách có dự tính gì, thế nào?"
Chung Do gật đầu đồng ý, ngón tay gõ nhẹ hai cái trên án thư dày dặn, lại cười nói: "Thực ra ta còn một cách nữa, có lẽ sẽ ổn thỏa hơn."
"Cách gì?"
"Để ta xuất trấn Lương Châu, sớm tối chung đụng với người Khương, vì an toàn của ta, cháu ngoại ta tặng ta hai bộ giáp trụ phòng thân chắc không phải vấn đề gì lớn chứ?"
Tuân Úc nhìn chằm chằm Chung Do một hồi, khóe miệng khẽ nhếch. "Đúng vậy, đây quả thực là một cách. Hay là thế này đi, ta xin Thiên tử chuyển huynh làm Hộ Khương Hiệu úy, cho phép huynh tổ chức một doanh thân vệ ba ngàn người."
Sắc mặt Chung Do trầm xuống. "Lòng người không biết thế nào là đủ. Tuân Văn Nhược, ngươi quá đáng rồi."
Tuân Úc cười lớn.