Thế nào mới là kiểu Coptic?
Đối với những người Coptic vào năm 1684, tất nhiên họ không hiểu rõ lắm.
Trên thế giới này có phong cách Baroque, phong cách Gothic, phong cách Byzantine, cũng có phong cách Ottoman, tất nhiên, còn có phong cách nhà Minh, nhưng lại chẳng có cái gọi là "kiểu Coptic" nào cả. Suy cho cùng, từ thời đại Alexander, họ đã lần lượt chịu ảnh hưởng của Hy Lạp, La Mã và Ả Rập. Cái gọi là "kiểu Coptic" vốn không hề tồn tại.
Tuy nhiên, điều này không hề cản trở các học giả Coptic tiến hành những thử nghiệm nhất định. Họ mưu cầu xóa bỏ phong cách mang đậm màu sắc Ả Rập của Cairo cũng như toàn bộ Ai Cập, hòa nhập vào các phong cách châu Âu như Baroque. Còn việc nó có phải là kiểu Coptic hay không thì tất cả điều đó không quan trọng.
Điều quan trọng là loại bỏ ảnh hưởng của Ottoman đối với đất nước này.
Mà ảnh hưởng lớn nhất của đế quốc Ottoman đối với Ai Cập nằm ở đâu?
E rằng chính là bộ máy hành chính. Ngay từ khi vương quốc Ai Cập còn chưa tuyên bố thành lập, các học giả Coptic đã bắt đầu tiến hành xây dựng hệ thống hành chính. Hệ thống hành chính này hoàn toàn khác biệt so với thời kỳ các tỉnh lỵ, tất nhiên cũng khác với các nước châu Âu, mà lại tương tự với Đại Minh.
Nhưng nó lại có rất nhiều điểm khác biệt với Đại Minh, ví dụ như ngoài chức Thủ tướng ra, còn thiết lập thêm chức Phó thủ tướng. Phó thủ tướng Ampali vốn xuất thân là một linh mục, đây cũng là đặc điểm lớn nhất của chính phủ Ai Cập hiện nay: rất nhiều quan chức từng là linh mục. Trong thời kỳ độc lập, giáo hội Coptic vẫn luôn phát huy vai trò vô cùng quan trọng, rất nhiều linh mục đã hóa thân thành chiến sĩ, mà sau khi đất nước độc lập, họ tự nhiên bước vào chính phủ, trở thành những quan chức cấp cao của chính phủ.
Ampali với tư cách là Phó thủ tướng cũng là một trong số đó.
"Công sứ Đinh Bằng Kiệt, nếu không có sự ủng hộ của các ngài, Ai Cập tuyệt đối không thể độc lập được. Về điểm này, mỗi một người dân Ai Cập chúng tôi sẽ mãi mãi không bao giờ quên sự giúp đỡ đến từ triều đại nhà Minh."
Trong cung điện tràn ngập phong cách Coptic, Ampali nhiệt tình chào đón vị quan chức Đại Minh đang đứng trước mặt.
Vị quan chức Đại Minh này không phải ai khác, chính là vị công sứ đầu tiên mà Đại Minh phái cử đến Ai Cập. Mặc dù hiện tại Ai Cập vẫn chưa ký kết hiệp ước hòa bình với người Thổ Nhĩ Kỳ, nhưng Đại Minh đã công nhận họ. Tất nhiên, từ xuất thân của Quốc vương Mark I, đã sớm định đoạt thái độ của Đại Minh tại Ai Cập, chắc chắn sẽ trở thành lực lượng ủng hộ nền độc lập của Ai Cập. Còn về người Thổ Nhĩ Kỳ, Đại Minh vốn dĩ chẳng hề bận tâm, thậm chí ngay từ năm ngoái, Đại Minh đã rút lui vị công sứ đóng tại Istanbul, cải phái công sứ đến Venice.
Khi công sứ rút khỏi Istanbul, còn trực tiếp tuyên bố rằng "Đại Minh không công nhận việc người Thổ Nhĩ Kỳ chiếm đóng Constantinople". Thái độ này đã làm trầm trọng thêm mối quan hệ giữa Đại Minh và Thổ Nhĩ Kỳ, thậm chí dẫn đến việc gián đoạn thương mại thuốc phiện của Thổ Nhĩ Kỳ. Nếu không phải vì lợi ích mà người Thổ Nhĩ Kỳ chủ động mở lại buôn bán thuốc phiện, lại thêm việc giao thương thuốc phiện với châu Âu hiện nay phần lớn do người Do Thái đảm nhận, e rằng những con nghiện khói ở châu Âu sẽ rơi vào cảnh không có thuốc để hút.
Kể từ khi Ai Cập độc lập, Đại Minh đã kiên định đứng về phía đối lập với đế quốc Ottoman. Giờ đây, việc thiết lập quan hệ ngoại giao với Ai Cập ngược lại lại là chuyện vô cùng bình thường. Mặc dù là công sứ của một đại quốc, nhưng trên khuôn mặt của Đinh Bằng Kiệt toàn là nụ cười khiêm nhường.
"Ngài Phó thủ tướng kính mến, ngài thật sự quá khách sáo rồi. Chúng tôi vốn có sự đồng cảm tự nhiên đối với những kẻ bị áp bức, mà đây chính là điểm khác biệt giữa Đại Minh với các quốc gia khác. Chúng tôi tin rằng sau khi Ai Cập trở về tay những người chủ thực sự, có thể đạt được sự phát triển chân chính..."
"Ồ, bạn của tôi, người Đại Minh các ngài lúc nào cũng khiêm nhường như vậy. Ân huệ mà quý quốc ban tặng cho Ai Cập, dù có dâng hiến toàn bộ Ai Cập cho bệ hạ hoàng đế cũng khó lòng báo đáp nổi."
Ampali có phần khoa trương nói. Đúng như lời ông ta đã nói, nền độc lập của Ai Cập không thể tách rời sự giúp đỡ của Đại Minh. Thậm chí có thể nói không ngoa rằng, nếu không có sự tài trợ lên đến hàng chục triệu lượng bạc từ các thương hội Đại Minh ban cho, không có sự ngầm đồng ý của Đại Minh, không có súng đạn, đại bác và tiền bạc của Đại Minh... thì Ai Cập tuyệt đối không thể độc lập. Thậm chí sự thống trị của Ai Cập hiện nay cũng không thể tách rời sự giúp đỡ của Đại Minh. Không chỉ quốc vương của Ai Cập đến từ Đại Minh, mà quan trọng hơn hết, Ai Cập cần sự viện trợ tài chính từ Đại Minh. Rời xa những khoản vay của Đại Minh, vương quốc Ai Cập thậm chí còn không thể duy trì nổi. Cứ như thế, ý nghĩa của Đại Minh đối với Ai Cập đã là điều hiển nhiên không cần phải bàn cãi.
Thiên hạ không có bữa tiệc nào miễn phí, từ eo đất Suez cho đến việc cắt nhượng bán đảo Sinai, toàn bộ giáo hội Coptic từ trước khi chiến tranh nổ ra đã sớm đồng ý cắt nhượng. Giờ đây, họ đã chuẩn bị sẵn sàng để trả giá nhiều hơn nữa. Dự là lúc này, họ cũng có thêm một số dự tính mới.
Nghe vậy, Đinh Bằng Kiệt liên tục lắc đầu từ chối:
"Ngài đang nói đùa rồi. Cuộc nổi dậy của người Coptic là để thoát khỏi xiềng xích nô dịch, sự giúp đỡ của Đại Minh cũng dựa trên tình hữu nghị giữa hai nước, với mục đích giúp Ai Cập giành lại tự do. Nếu đem Ai Cập dâng hiến cho Đại Minh, vậy há chẳng phải nền độc lập của Ai Cập đã mất đi ý nghĩa hay sao? Điều này hiển nhiên là không thỏa đáng."
"Điều này có gì mà không thỏa đáng chứ?"
Ampali nhìn Đinh Bằng Kiệt nói:
"Ngài công sứ, nếu không có sự giúp đỡ hào phóng từ Đại Minh, Ai Cập tuyệt đối không thể giành được tự do. Bệ hạ của chúng ta đến từ hoàng thất Đại Minh, và điều này cũng có nghĩa là giữa Ai Cập và Đại Minh tồn tại mối liên kết không thể cắt đứt. Do đó, sau một cuộc thảo luận kéo dài, giáo hội Coptic hy vọng Ai Cập có thể trở thành một nước phiên thuộc của Đại Minh, dùng sự thần phục và triều cống của chúng ta để báo đáp ân tứ của thiên triều!"
Chuyện này là thế nào?
Kinh ngạc nhìn vị Phó thủ tướng này, trong ánh mắt Đinh Bằng Kiệt tràn ngập vẻ ngạc nhiên. Trước khi đến Ai Cập, anh ta hoàn toàn không nhận được tình báo về phương diện này. Dù sao thì theo những gì anh ta được biết, giáo hội Coptic vẫn luôn kiên trì rằng vương miện buộc phải do giáo hội ban tặng. Mà Đại Minh có các nước phiên thuộc, nhưng quốc quân của nước đó lại bắt buộc phải do hoàng đế Đại Minh sắc phong.
Tuy nhiên, sau một thoáng kinh ngạc, anh ta vẫn mỉm cười nói:
"Quyết định của giáo hội quả thực nằm ngoài dự liệu của ta."
Nói đoạn, Đinh Bằng Kiệt dùng giọng điệu bất đắc dĩ nói tiếp:
"Tuy nhiên, đại sự như việc tiếp nhận nước chư hầu thì hạ thần không thể làm chủ được. Ta chỉ là công sứ trú tại Ai Cập, nhưng ta có thể chuyển quyết định của giáo hội về triều đình trong nước, cuối cùng triều đình sẽ đưa ra quyết định."
"Đó là điều dĩ nhiên, đó là điều dĩ nhiên."
Ampali liên mồm nói.
Thực ra việc giáo hội đưa ra quyết định này cũng đã trải qua cuộc thảo luận kéo dài gần một năm, hiện tại còn trực tiếp phớt lờ Alexander và những người khác. Nguyên nhân suy cho cùng vẫn là vì Thổ Nhĩ Kỳ. Người Thổ Nhĩ Kỳ đang bình định các cuộc nổi dậy xảy ra ở Balkan và những nơi khác, một khi họ rảnh tay, có thể tưởng tượng được rằng họ chắc chắn sẽ lại phái quân tiến vào Ai Cập.
Ai Cập có lẽ có thể đánh bại một lần, hai lần, ba lần hoặc nhiều lần hơn nữa những cuộc tấn công của người Thổ Nhĩ Kỳ, nhưng tuyệt đối không thể liên tiếp đánh bại người Thổ Nhĩ Kỳ mãi được. Suy cho cùng, dân số của Ai Cập có hạn, chỉ có hơn ba triệu người, trong đó số người Coptic chưa đến một nửa. Chiến tranh tiến hành đến cuối cùng, cho dù người Coptic có giành chiến thắng trong các trận đánh, thì cuối cùng cũng sẽ thua cả cuộc chiến.
Vì vậy, tranh cãi nội bộ của giáo hội cuối cùng đã đạt được sự thống nhất — xưng thần với Đại Minh, đổi lấy sự bảo hộ của Đại Minh, sau đó dưới sự can thiệp của Đại Minh, tiến hành đàm phán hòa bình với người Thổ Nhĩ Kỳ. Trên toàn thế giới, chỉ có Đại Minh mới có thể ép buộc người Thổ Nhĩ Kỳ ngồi vào bàn đàm phán.
Do đó, Ampali chủ động đề xuất xưng thần với Đại Minh. Mà về vấn đề xưng thần, giáo hội đã suy xét rất rõ ràng, có thể tìm một điểm chung giữa lễ đăng quang và việc sắc phong, sau đó hai bên thông qua đàm phán, vừa đảm bảo tính hợp pháp của giáo hội Coptic đối với việc quốc vương đăng quang, vừa đảm bảo uy quyền sắc phong của hoàng đế Đại Minh.
Tất nhiên, tất cả những điều này đều cần phải đàm phán thêm bước nữa, và Ampali cũng từng nghĩ đến việc thiên triều có thể sẽ từ chối. Giờ phút này nhìn từ câu trả lời của vị công sứ, anh ta tin rằng giống như phỏng đoán ban đầu, thiên triều sẽ không trực tiếp từ chối. Dù sao thì đối với thiên triều mà nói, tôn nghiêm của thiên triều khiến họ sẽ không từ chối việc các nước nhỏ xưng thần. Chỉ cần thiên triều vẫn cứ là thiên triều, thì chuyện xưng thần tuyệt đối có hy vọng.
Qua lại hơn một năm trời, Ampali đã tự cho là bản thân vô cùng hiểu rõ thiên triều, hiểu rõ các quy tắc trò chơi của thiên triều. Anh ta nhìn vị công sứ trước mặt, lại một lần nữa nhấn mạnh:
"Xin công sứ chớ hoài nghi tấm lòng mộ hóa của toàn thể nhân dân Ai Cập!"
Nhìn thấy vị Phó thủ tướng mang bộ dáng "mộ hóa" này, Đinh Bằng Kiệt hạ thấp giọng đưa ra lời khuyên can với ông ta:
"Thưa ngài, hạ thần biết lòng ngưỡng mộ của toàn thể Ai Cập đối với thiên triều. Nếu ngài không phiền, với tư cách là bạn của ngài, ta muốn có chút ý kiến góp ý thiện chí."
"Tất nhiên rồi, bạn của tôi, nếu có ý kiến gì ngài cứ việc nói thẳng."
Ampali thẳng thắn nói.
"Vậy thì ta xin mạn phép nói nhiều vài câu."
Đinh Bằng Kiệt chậm rãi nói:
"Theo cái nhìn của hạ thần, việc Ai Cập lựa chọn xưng thần với thiên triều, đây tự nhiên là một chuyện tốt, hơn nữa tin rằng thiên triều từ trước đến nay chưa từng từ chối tấm lòng mộ hóa của các ngoại bang. Nhưng theo ta thấy, kiến nghị này nên do quốc vương Ai Cập đề xuất thì sẽ thỏa đáng hơn."
Được anh ta nhắc nhở như vậy, nụ cười trên mặt Ampali lập tức cứng đờ lại, một lát sau, ông ta mới nói:
"Sở dĩ do tôi đề xuất là bởi vì trong vương quốc Ai Cập, tôi đại diện cho giáo hội, hơn nữa thân phận bệ hạ quốc vương xuất thân từ hoàng thất Đại Minh cũng khiến ngài ấy không thích hợp để đưa ra yêu cầu này, vì thế giáo hội hy vọng có thể đứng ra đại diện để thỉnh cầu Đại Minh, chuyển đạt nguyện vọng xưng thần của chúng tôi."
Cái lý do này... đi mà lừa quỷ ấy!
E rằng chẳng có bất kỳ ai tin nổi!
Đinh Bằng Kiệt tất nhiên cũng sẽ không tin, anh ta thậm chí còn nhìn thấy một khả năng khác từ yêu cầu do vị Phó thủ tướng Ampali này đưa ra — giáo hội và hoàng thất tồn tại sự phân rẽ nhất định.
Điều này quả thực đã bị Đinh Bằng Kiệt đoán đúng. Giữa Ampali đại diện cho giáo hội và Alexander đại diện cho thế lực thế tục quả thực tồn tại không ít bất đồng, nhất là về vấn đề tôn giáo, sự bất đồng giữa hai bên vẫn luôn rất lớn, nhưng cả hai bên đều hiểu rằng Ai Cập cần sự ủng hộ của Đại Minh, cho nên giáo hội mới chịu nhượng bộ trong vấn đề xưng thần.
"Tất nhiên, sự cân nhắc của giáo hội không nghi ngờ gì là rất thỏa đáng,"
Đinh Bằng Kiệt mỉm cười nói.
"Cho nên, ta cảm thấy, nếu giáo hội muốn có sự cân nhắc này, thì nên đạt được đồng thuận bên trong nội bộ Ai Cập trước tiên, sau đó mới phái đoàn sứ thần đến đưa ra thỉnh cầu với Đại Minh, ngài thấy sao?"
"Ý của ngài công sứ là, nếu chúng tôi phái đoàn sứ thần đưa ra thỉnh cầu, Đại Minh sẽ chấp thuận sao?"
"Nói thế nào nhỉ?"
Giọng nói của Đinh Bằng Kiệt hơi khựng lại, đoạn nói tiếp:
"Ta nghĩ bước đầu tiên của Ai Cập, trước hết nên thể hiện rõ tấm lòng mộ hóa của chính mình."