Đừng sợ hãi sự hoàn hảo – bạn sẽ chẳng bao giờ đạt tới nó đâu.
Salvador Dali
Một người đàn ông giàu có tới một quán bar ở thành phố New York vốn nổi tiếng với món cocktail đẳng cấp thế giới, và nói với bartender: “Tôi muốn ly martini ngon nhất thế giới.”
“Được thôi thưa ông,” tay bartender trả lời. “Tôi có thể làm cho ông ly martini ngon nhất thế giới, nhưng sẽ tốn nhiều thời gian đấy… và cả đống tiền nữa.”
“Tiền không thành vấn đề,” người đàn ông trả lời.
Vậy là tay bartender dẫn người đàn ông vào phòng trong, mở ra một ngăn đựng đồ ăn, và đem ra những chai rượu gin và rượu vecmut hiếm nhất thế giới. Người đàn ông chạm vào những chai rượu và tay bartender nói, “Hãy kiên nhẫn thưa ông. Giờ chúng ta phải đi đến Ý.”
“Ý á?” người đàn ông hỏi.
“Vâng, Ý.” Tay bartender trả lời. Vậy là họ bay tới Florence và rồi lại tới một triền đồi Tuscan xa xôi nơi họ tìm được cây ô liu quý hiếm nhất thế giới. “Giờ chúng ta sẽ đợi cho đến khi những quả ô liu chín hoàn hảo.” Vậy là họ ngồi xuống đó và đợi… đợi mãi, đợi mãi. Nhiều ngày sau, tay bartender chọn được hai trái ô liu và cất kỹ chúng vào một buồng hấp thụ oxy.
“Khi nào thì tôi có được ly martini của mình?” người đàn ông hỏi.
“Hãy kiên nhẫn thưa ông,” tay bartender nói. “Còn bước cuối cùng nữa, chúng ta phải tới San Francisco.”
“San Francisco ư?” người đàn ông hỏi.
“Vâng,” tay bartender trả lời. Vậy là họ bay tới San Francisco và bắt taxi tới một khách sạn ở quận Mission, nơi họ nhận một phòng suite hạng sang với một nhà bếp đầy đủ, vậy là tay bartender rốt cuộc có thể pha được món martini.
“Gần xong rồi thưa ông. Chúng ta đã có món rượu gin hoàn hảo, món rượu vecmut hoàn hảo, và những quả ô liu hoàn hảo. Nhưng bí mật thực sự là cách pha trộn các nguyên liệu. Vì vậy, chúng ta phải đợi lần nữa.”
“Đợi nữa ư?” người đàn ông hỏi. “Đợi cái gì mới được chứ?”
“Một trận động đất.”
Sự hoàn hảo chỉ là một ý tưởng. Nó không thể đạt được – đối với những sinh vật phải chết như chúng ta, dù có thế nào đi nữa – vì vậy “những kẻ theo thuyết hoàn hảo” không bao giờ có thể thỏa mãn. Họ bị kết án cả đời tìm kiếm mà không ai và không điều gì đáp ứng được tiêu chuẩn của họ. Nghiệt thay!
Vậy thì tại sao còn quấy quả với việc tìm cách vượt trội? Bởi hoàn hảo và xuất sắc là hai điều hoàn toàn khác nhau. Các nghiên cứu tâm lý học cho thấy nỗ lực đạt tới sự xuất sắc có thể dẫn đến thành công và hạnh phúc, trong khi có một sự tương quan rõ ràng giữa chủ nghĩa hoàn hảo và vô số những vấn đề về sức khỏe tâm thần, như suy nhược và lo lắng. Lý do: Những người theo chủ nghĩa hoàn hảo tập trung vào sợ hãi và thất bại. Họ không ngừng tìm cách sửa chữa những điều “sai trái” thay vì tận hưởng điều đúng đắn.
Vậy thì hãy để mặc chủ nghĩa hoàn hảo cho những người không thể tự ngăn mình tìm kiếm nó. Hãy làm việc tốt – một công việc tuyệt vời – điều tốt nhất bạn có thể làm được. Nhưng hãy sẵn sàng chấp nhận “mức vừa đủ” là một kết quả khả thi. Bạn sẽ hạnh phúc hơn và hiệu quả hơn.
Bạn là người theo chủ nghĩa hoàn hảo hay chỉ là người có động lực cao? Dưới đây là vài câu hỏi có thể giúp bạn quyết định xem nên tự khen mình hay… nên liên hệ với một bác sĩ tâm lý sớm nhất có thể.
1. Điều nào trong những điều sau mô tả bạn?
— Tôi đã làm hết sức mình, và nó khá tốt.
— Tôi sẽ khiến việc này đúng đắn hoặc chết trong nỗ lực.
2. Khi bắt đầu một dự án, tôi…
— phấn khích và tràn đầy năng lượng.
— cảm thấy nặng nề và sợ mình sẽ thất bại.
3. Khi hoàn thành một dự án, tôi thường…
— thỏa mãn với công việc.
— thất vọng với những sai lầm.
4. Tiêu chuẩn của tôi là…
— cao, nhưng hợp lý.
— cao đến mức khó mà hoàn thành được bất cứ điều gì.
5. Thất bại là…
— thỉnh thoảng là không thể tránh khỏi.
— luôn luôn không thể chấp nhận.
Ý tưởng cuối cùng:
“Cần lòng can đảm và kỹ năng để giúp cuộc sống diễn ra bình thường. Kiên trì vượt qua những thử thách trong tình yêu, công việc và nuôi dạy con cái là sự anh hùng thầm lặng. Chúng ta phải bước lùi lại để nhìn nhận bằng con mắt mơ mộng nhưng theo cách rất thực tế rằng cuộc sống của chúng ta không đủ tốt - và rằng đời là thế đấy, bản thân nó, là một thành tựu vĩ đại.
Nikos Marinos