Nếu có thể tìm kiếm khát khao sâu thẳm của mình lần nữa, tôi sẽ không nhìn đâu xa quá chính sân sau của mình. Bởi nếu nó không ở đó, tức là tôi chưa từng có nó để mà thực sự đánh mất.
Dorothy, Phù thủy xứ 0z (1939)
Một người Mỹ đến thăm một làng chài Mexico thì có một chiếc thuyền nhỏ cập bờ với vài con cá ngừ cỡ bự. Người Mỹ hỏi người ngư dân đã mất bao lâu để câu nó.
“Không lâu lắm,” ông này trả lời.
“Vậy tại sao ông không ở ngoài biển thêm chút nữa và bắt nhiều cá hơn,” người Mỹ hỏi.
“Không cần,” người ngư dân bảo. “Tôi chỉ mang đủ về cho gia đình thôi.”
“Ông làm gì suốt thời gian còn lại?” người Mỹ hỏi.
“Tôi ngủ nướng,” người ngư dân trả lời. “Tôi câu chút đỉnh, chơi đùa với lũ trẻ, ngủ trưa, vui vầy cùng vợ con, rồi đến tối thì vào phố uống vài cốc bia và hát hò với đám bạn, tôi sống ổn, thưa ông.”
Người Mỹ trợn tròn mắt. “Ồ, có thể, nhưng nếu ông bỏ thêm thời gian câu cá, ông có thể bán bớt cá đi và dùng số tiền ấy mà mua con thuyền to hơn và bắt được nhiều cá hơn. Công việc làm ăn thuận lợi từ cá thì ông có thể mua thêm thuyền. Cuối cùng ông có thể có cả một đoàn tàu cá, rồi ông có thể bán cá trực tiếp cho nhà máy chế biến, rốt cuộc, ông còn có thể mở cả nhà máy chế biến riêng nữa kia. Ông có thể kết hợp toàn bộ, kiểm soát sản phẩm, chế biến và tiêu thụ sản phẩm, ông sẽ nhanh chóng rời cái làng này và chuyển tới thành phố Mexico hoặc Los Angeles để điều khiển tập đoàn của mình.”
“Rồi sau đó thì sao thưa ông?”
“Ông sẽ nổi tiếng,” người Mỹ nói. “Ông sẽ phát hành cổ phiếu ra công chúng và bán cổ phiếu của công ty. Ông sẽ kiếm được cả đống tiền!”
“Cả đống tiền sao thưa ông? Sau đó thì thế nào?”
“Thì,” người Mỹ trả lời, “ông có thể nghỉ hưu và chuyển đến một làng chài nhỏ, nơi đó ông có thể ngủ nướng, câu chút đỉnh, chơi với lũ trẻ, ngủ trưa, vui vầy cùng vợ con, rồi đi bộ xuống phố uống vài cốc bia và hát hò cùng đám bạn ông.”
Kiến thức thông thường trong văn hóa của chúng ta là bạn phải cố gắng để kiếm được nhiều hơn nữa, và có nhiều hơn thế nào cũng dẫn đến hạnh phúc hơn. Nhưng bạn không phải mua thêm điều đó. Hãy hỏi bản thân: Ta có hài lòng với con người ta và việc ta đang làm không? Nếu có, bạn đã thắng rồi; chỉ việc đứng lên và ra về thôi.
Bằng bản năng, người ngư dân trong câu chuyện biết điều ông ấy cần trong đời, nhưng nhiều người trong chúng ta thì không. Nếu bạn vẫn “không thể nào thỏa mãn” thì các nhà nghiên cứu có vài đề xuất về việc bạn cần tập trung:
Một mạng lưới xã hội hội mạnh mẽ. Các nghiên cứu chỉ ra rằng dấu hiệu chủ yếu cho thấy liệu con người có hài lòng với cuộc sống của họ không là số lượng bạn bè thân thiết và mối liên hệ với gia đình gần gũi mà họ có. Vì vậy, nếu việc duy trì các mối quan hệ hiệu quả, nó thực sự đáng giá.
Nhận thức rõ về lịch sử cá nhân mình. Theo các nghiên cứu, những người viết ra các câu chuyện cuộc đời của họ vui vẻ với cuộc sống hơn. Thêm nữa: các nghiên cứu chỉ ra rằng biết về lịch sử gia đình cũng thúc đẩy lòng tự trọng của con cái chúng ta.
Những mục tiêu hợp lý. Điều này xuất hiện gần như thường xuyên trong các nghiên cứu: những người đặt ra các mục tiêu tham vọng – nhưng có thể đạt được – sẽ có xu hướng hài lòng hơn. Ví dụ, đi bộ một dặm mỗi ngày, đọc một cuốn sách, dọn dẹp garage (xem câu chuyện số 1).
Cảm giác rằng bạn đang tạo ra sự khác biệt. Nghiên cứu chỉ ra rằng những người làm tình nguyện chứ không chỉ tận hưởng cuộc đời của mình thêm nữa thường khỏe mạnh và sống lâu hơn.
Cách thức phát triển. Các nhà tâm lý học nói rằng duy trì một tâm trí cởi mở góp phần tạo ra cảm nhận lớn hơn về hy vọng và sức sống. Điều này bao gồm tất cả mọi thứ từ tham gia các lớp học đến đơn giản là cố gắng hiểu quan điểm của người khác.
Dành thời gian tận hưởng những niềm vui nho nhỏ trong đời. Nếu có thể tận hưởng “từng khoảnh khắc”, bạn có xu hướng cân bằng và thanh thản hơn. Hãy thử: Chỉ trong một giây, nhắm mắt lại và quên hết những điều bạn đang lo lắng, thay vào đó tập trung vào chính chỗ bạn đang đứng. Điều này có chút giống như “thiền chánh niệm” vốn là một công cụ mạnh mẽ giúp gia tăng sự hài lòng với cuộc sống. Càng thực hành nhiều, bạn sẽ càng cảm thấy tốt hơn.