Trong xã hội thượng lưu, chúng tôi gọi những ám ảnh của mình là sở thích.
Stephen King
Một người phụ nữ bắt đầu lo lắng vì chồng bà không trở về sau khi đi chơi golf vào chiều thứ Bảy như thường lệ. Ông không trả lời điện thoại của bà, và từng giờ từng giờ trôi qua đến phát điên cho tới khi cuối cùng, vào lúc 8 giờ tối, người chồng mở cửa lái xe vào nhà.
“Anh đã ở đâu vậy?” người vợ hỏi đầy giận dữ. “Lẽ ra anh phải ở nhà mấy tiếng trước rồi.”
“Anh vô cùng xin lỗi, em yêu,” ông chồng nói. “Nhưng anh không thể làm gì được. Harry bị một cơn đau tim ở lỗ số ba.”
“Ôi, Chúa ơi! Kinh khủng quá,” bà vợ hét lên.
“Đúng thế đấy. Em thử nghĩ là anh mà xem,” người chồng trả lời. “Suốt cả ngày như vậy, đánh bóng, lôi Harry đi, đánh bóng, kéo Harry đi…”
Các nhà nghiên cứu đã phát hiện ra rằng các sở thích có ích cho sức khỏe thể chất và tinh thần của chúng ta. Chúng làm giảm những căng thẳng tiêu cực và tăng eustress, “kiểu căng thẳng tích cực mà mọi người cần để duy trì cảm xúc phấn khích về cuộc sống”, sở thích giúp giảm huyết áp và chống chọi với nỗi phiền muộn. Chúng thậm chí còn có thể giúp kiểm soát cân nặng.
Nhưng khi niềm đam mê biến thành nỗi ám ảnh, sở thích có thể mang tính phá hoại. Chúng có thể khiến chúng ta mù quáng trước bất cứ hành xử phản xã hội nào và có thể hủy hoại các mối quan hệ, công việc và thậm chí cả tài khoản ngân hàng. Hãy cẩn trọng: nếu có bất cứ điều gì bắt đầu có vẻ tương tự như vậy, bạn có thể muốn thực hiện vài thay đổi – trước khi hành xử của bạn trở nên giống như trong câu chuyện cười trên.
Có năm cách mà các chuyên gia khuyến cáo bạn có thể giữ cho một sở thích không trở thành nỗi ám ảnh:
Phá vỡ lệ thường. Các chứng nghiện có thể phát triển bất cứ khi nào bạn sử dụng quá liều ở bất cứ tình huống hoặc điều kiện nào. Vấn đề là: Việc thay đổi nó quá bất tiện, vì vậy mà bạn cứ giữ nguyên những việc bạn đang làm – ngay cả khi bạn không thực sự muốn như vậy. Để tránh cái bẫy này, hãy chủ định duy trì một khoảng nghỉ.
Đặt ra một ngân quỹ. Hãy tính xem bạn có thể chi được bao nhiêu cho sở thích của mình mỗi tháng và đừng chi thêm một xu nào vào nó nữa. Đây là một chỉ dẫn tốt khi một sở thích biến thành nỗi ám ảnh khi người có sở thích không đặt ra các giới hạn và không dự phòng một khoản ngân quỹ.
Đặt ra giới hạn thời gian. Đây là cách đơn giản nhất để giữ cho sở thích của bạn chỉ là sở thích. Quyết định một khoảng thời gian hợp lý cho sở thích, và nếu bạn giữ được giới hạn thời gian này, sở thích của bạn sẽ không bao giờ biến thành một thói quen.
Thay đổi các sở thích thường xuyên. Nếu bạn là một người đan len, hãy đặt đôi que đan xuống và đạp xe vài vòng. Nếu bạn làm một mô hình máy bay, hãy cố gắng có một sở thích khác, như chơi tennis chẳng hạn. Thay đổi các sở thích sẽ giúp ngăn bạn không trở nên quá ám ảnh về một hoạt động duy nhất.
Chia sẻ sở thích với bạn bè và người thân. Bạn có coi các trách nhiệm xã hội như “sự phân tán” khỏi sở thích của mình không? Lôi kéo bạn bè và người thân là một cách tốt để duy trì các mối quan hệ quan trọng và giữ cho sở thích của bạn tiến xa.