Phía trước Oriel, trận địa của Phương diện quân Kosalia.
Trung tướng Yevgeny bước xuống khỏi xe Jeep Willys, sải bước dài tiến về phía lô cốt đang trong quá trình thi công.
Viên đại tá vốn đã chờ sẵn ở cửa lô cốt vội vàng tiến lên: "Trung tướng, lô cốt đã..."
Trung tướng Yevgeny giơ tay phải lên ngăn viên đại tá lại: "Tôi tự nhìn được. Tuy tôi là dân đào mỏ, công việc chính là đục khoét, nhưng cũng hiểu đôi chút về bê tông. Dù sao lúc ở dưới hầm mỏ, thỉnh thoảng cũng phải dùng bê tông gia cố mấy cái đường hầm không có ý định mở rộng sang hai bên."
Nói rồi, ông lướt qua người viên đại tá, còn tiện tay vỗ vỗ vai cấp dưới.
Trung tướng đi đến trước lô cốt, quan sát tỉ mỉ vài giây rồi phất tay: "Đắp đất ở mặt trước cao thêm chút nữa, phía trước bê tông cần có lớp đất đủ dày, sức phòng ngự sẽ tăng lên đáng kể."
"Rõ, thưa Trung tướng." Đại tá nói xong liền quay đầu ra hiệu cho tùy tùng: "Nghe lệnh Trung tướng rồi đấy, làm đi!"
Trung tướng Yevgeny đi một vòng quanh lô cốt, gật đầu: "Rất tốt, kỹ thuật thi công rất thuần thục, người phụ trách trước khi chiến tranh nổ ra từng làm công việc liên quan à?"
"Báo cáo Trung tướng, trước khi chiến tranh nổ ra, tôi là đội trưởng đội thi công." Đại tá đáp.
Yevgeny hỏi: "Ồ? Vậy sao anh lại lên được cấp đại tá?"
"Lớp đào tạo cấp tốc, học xong là được phong thiếu tá. Kết quả năm ngoái trong đợt tấn công của Đại tướng Gorky, mấy sĩ quan cấp cao hơn tôi đều hy sinh cả, thế là tôi thành đại tá."
Yevgeny lại vỗ vỗ vai đại tá lần nữa: "Tôi còn tệ hơn anh, tôi còn chẳng qua lớp đào tạo cấp tốc nào, chỉ là trong thời gian nghỉ ngơi tranh thủ học đêm để nhồi nhét một đống kiến thức cơ bản, giờ đã là Trung tướng rồi."
Đại tá nói: "Ngài khác chứ, ngài đã trải qua bao nhiêu trận ác chiến, đi theo Rokossov đánh từ Orachi đến tận đây."
Trung tướng Yevgeny: "Đừng dùng giọng điệu ngưỡng mộ mà nói những lời đó. Lúc ấy tôi đâu biết mình sẽ phải đối mặt với cái gì, chỉ dựa vào một lòng nhiệt huyết mà tòng quân, nhờ chức vụ ở mỏ mà có được quân hàm trung tá. Vậy mà tôi còn đắc ý lắm, mặc quân phục về nhà khoe với vợ, ngắm nghía cái quân hàm trung tá trên vai mà thấy sướng rơn."
Yevgeny dừng lại, nhìn về phía xa — nói đúng hơn là nhìn về chính mình của quá khứ xa xôi.
Yevgeny nói: "Lúc đó không ai trong chúng tôi chuẩn bị sẵn sàng cho cuộc chiến tàn khốc này, ai cũng nghĩ rằng chúng tôi sẽ sớm đuổi được người Prossen ra khỏi quê hương, rồi xông thẳng vào đất của họ."
"Tất cả mọi người đều nghĩ đây là một cuộc chiến dễ dàng vô cùng, ngay cả các vị linh mục trong giáo xứ cũng nghĩ như vậy."
"Hiện giờ, những người bạn tốt cùng tòng quân năm xưa, chỉ còn mình tôi sống sót. Vợ tôi đã rút lui thành công về hậu phương, nhưng nhiều người hàng xóm thì không kịp rút, bị kẹt lại ở vùng địch chiếm đóng, chẳng biết giờ họ ra sao rồi."
Đại tá an ủi: "Năm nay chúng ta sẽ đánh ngược trở lại, ai cũng nói vậy mà."
Yevgeny: "Hy vọng là thế. Thật ra quê hương tôi đã gần lắm rồi, đi theo hướng này một trăm cây số là đến mỏ than nơi tôi từng làm giám đốc. Tôi còn từng làm giám đốc ở mỏ sắt bên cạnh nữa, cả hai mỏ tôi đều thuộc lòng, xuống mỏ chẳng khác nào đi dạo trong vườn nhà mình."
Trung tướng chỉ về phía quân địch đang đóng quân.
Đại tá nói: "Vậy biết đâu chiến dịch này chưa kết thúc, ngài đã có thể về nhà rồi."
Yevgeny cười: "Hy vọng thế."
Sau đó, ông đổi giọng, chỉ vào hào giao thông bên cạnh lô cốt: "Hào giao thông chưa đủ sâu, đào thêm 15 phân nữa."
Đại tá đáp: "Chúng tôi đào theo sổ tay xây dựng công sự mới nhất đấy ạ."
Yevgeny kiên quyết nói: "Đào thêm 15 phân đi, lúc khai hỏa rồi các anh sẽ cảm ơn tôi."
Đại tá gật đầu: "Được, chúng tôi bắt đầu ngay."
Trong lúc đại tá hạ lệnh, Trung tướng Yevgeny bước lên điểm cao nhất bên cạnh chiến hào, hai tay chắp sau lưng, phóng tầm mắt về phía xa, không biết đang suy nghĩ điều gì.
Huân chương Sao Vàng trước ngực ông lấp lánh dưới ánh bình minh.
Bộ tư lệnh Phương diện quân số 1 Kosalia.
"Báo cáo!"
Pavlov quay đầu nhìn người vừa lên tiếng: "Ồ, mấy cậu đến rồi à. Tôi vẫn chưa nhớ nổi tên với mặt các cậu, dù sao thẻ thông tin mới cũng không có ảnh, các cậu tự giới thiệu đi."
"Rõ." Thiếu tướng dẫn đầu dõng dạc đáp: "Để tôi bắt đầu trước, tôi là sư đoàn trưởng đời thứ hai của Sư đoàn bộ binh cơ giới Cận vệ số 1 "Cờ Đỏ", Nikolai Petrovich Kamanin."
"Ừm, trông có vẻ đáng tin hơn Yegorov nhiều. Cậu có biết tôi từng là tham mưu trưởng của hắn không?" Pavlov nói: "Sau này tôi đến Bộ tư lệnh của Đại tướng làm tham mưu trưởng, vì biểu hiện cũng khá nên cứ thế thăng tiến cùng Đại tướng, còn Yegorov vẫn ở tiền tuyến..."
Popov chen vào: "Thật ra hắn bị thương nên phải về sau dưỡng thương nửa năm, nếu không chưa chắc đã thăng tiến chậm hơn cậu đâu."
Pavlov: "Cũng đúng. Cuộc chiến chết tiệt này, chỉ cần sống sót là thăng quan tiến chức rất nhanh... Tôi thà rằng không thăng tiến nhanh thế này còn hơn."
Thăng tiến nhanh đồng nghĩa với việc thương vong của sĩ quan cao cấp rất lớn, đây thực ra chẳng phải chuyện tốt lành gì.
Pavlov chỉ vào vị thiếu tướng thứ hai: "Còn cậu?"
"Rõ, tôi là sư đoàn trưởng mới của Sư đoàn bộ binh cơ giới Cận vệ số 8, Vasily Alexandrovich Levanevsky."
Sau khi kết thúc nhiệm vụ phòng ngự tại Abavahan, Sư đoàn 225 rút về và được nhận danh hiệu Cận vệ, cải biên thành Sư đoàn bộ binh cơ giới Cận vệ số 8.
Pavlov hỏi: "Sao Vàng giành được thế nào?"
"Nhờ chặn đánh quân Prossen tại Galivankov mà có được, một mình tôi phá hủy sáu chiếc xe tăng của quân Prossen." Thiếu tướng Levanevsky ngẩng cao đầu, giọng điệu vô cùng tự hào.
"Rất tốt." Popov vỗ tay: "Chúng ta cần chuyên gia chống tăng."
Levanevsky nhìn Popov: "Thưa Giám mục đồng chí, cấp dưới của tôi đều nhờ tôi hỏi ngài, tại sao sư đoàn chúng tôi không có danh hiệu? Ngài xem, đều là sư đoàn bộ binh cơ giới, đều là bộ đội chính quy của Rokossov, sư đoàn Cận vệ số 1 có danh hiệu 'Cờ Đỏ', chúng tôi cũng nên có một cái chứ?"
Popov: "Sư đoàn trưởng tiền nhiệm của các cậu là Thiếu tướng Yevgeny rất giỏi làm công sự, hay là các cậu lấy biệt danh là Chuột Chũi nhé?"
Levanevsky lộ vẻ khó xử.
Pavlov: "Các cậu đừng coi việc giỏi xây công sự là một sự sỉ nhục, kỹ năng này rất quan trọng!"
"Trung tướng Yevgeny đã đi chỉ huy Tập đoàn quân bộ binh số 63, hiện đang bận xây dựng công sự. Khi kẻ địch bắt đầu tấn công, bộ đội của ông ấy sẽ là đơn vị chịu đòn đầu tiên, tin rằng ông ấy sẽ khiến quân Prossen phải nếm mùi đau khổ."
"Nếu ông ấy biết cậu chỉ vì chuyện danh hiệu mà cau mày, ông ấy sẽ đến gõ vào đầu cậu đấy! Tôi thấy Chuột Chũi cũng tốt mà."
Popov lại đổi ý: "Chúng ta cũng nên quan tâm đến cảm xúc của các chiến sĩ. Thế này đi, đồng chí Vasily Alexandrovich, cậu về triệu tập đại hội binh sĩ, thảo luận xem muốn cái tên nào, bỏ phiếu chọn một cái mà mọi người chấp nhận, rồi để giám mục quân đội của các cậu trình lên."
"Rõ."
Lúc này, vị thiếu tướng thứ ba nói: "Vậy sư đoàn chúng tôi có nên có một cái tên oai phong không?"
Pavlov: "Tuy chúng tôi đã loại trừ phương pháp để biết cậu là ai rồi, nhưng vẫn xin cậu tự giới thiệu."
"Rõ! Sư đoàn trưởng Sư đoàn Melania Cận vệ số 1 thuộc Quân đội Nhân dân Melania, Janeme Wishniewski."
Pavlov: "Về chuyện của người tiền nhiệm của cậu, tôi rất tiếc."
Trong trận chiến tàn khốc ở Abavahan, sư đoàn trưởng Sư đoàn 1 Melania đã không qua khỏi.
Wishniewski: "Ông ấy cùng vô số đồng bào đã yên nghỉ trên mảnh đất xứ người. Kể từ khi Melania thất thủ, đã có vô số đồng bào nằm lại nơi đất khách, nhưng chỉ cần tổ quốc có thể quang phục, họ sẽ không hối tiếc đâu, thưa tướng quân."
Pavlov gật đầu.
Popov: "Bộ đội Melania đã chứng minh được bản thân. Chính Rokossov đã nói, bộ đội Melania đã trở thành một trong những đơn vị đáng tin cậy nhất."
"Vô cùng cảm ơn!" Janeme Wishniewski ngẩng cao đầu, gương mặt tràn đầy tự hào.
Pavlov: "Cả ba người chúng tôi đều đã biết rồi. Thế còn Yegorov đâu? Hắn là tư lệnh tập đoàn quân, phái ba người các cậu đến, còn bản thân thì chui rúc ở đâu rồi?"
"Tôi đây chứ đâu!" Tiếng nói như chuông đồng vang lên từ cửa, Yegorov bước những bước đi vững chãi vào, tay xách một lồng bánh bao: "Từ sau lần sư đoàn trưởng mời ăn bữa cơm cuối cùng, tôi cứ nhớ mãi tay nghề của đầu bếp người Seris! Thế nên đến nơi là tôi chạy thẳng vào bếp, kết quả đầu bếp đã theo sư đoàn trưởng đến Yeburg rồi! Chỉ còn đệ tử nhỏ của đầu bếp đang bận rộn trong bếp thôi!"
Nói rồi, Yegorov lại nhét một cái bánh bao vào miệng: "Cũng may tay nghề vẫn ổn, ăn ngon phết."
"Hừ." Pavlov đứng dậy, đi đến trước mặt Yegorov, chìa tay ra: "Lâu rồi không gặp."
"Lâu rồi không gặp." Yegorov nắm lấy tay Pavlov: "Cậu đừng có đắc ý, tôi sắp lên thượng tướng rồi, đánh xong trận này là lên thượng tướng! Cậu là tham mưu, tham mưu rất khó thăng lên đại tướng, tôi thì khác, chờ chiến tranh kết thúc, biết đâu tôi còn có thể làm nguyên soái ấy chứ!"
Popov cũng bước tới: "Bắt đầu tính chuyện thăng quan rồi, chứng tỏ cậu đã thoát khỏi nỗi đau mất vợ rồi."
Biểu cảm của Yegorov cứng lại, nhưng lập tức giãn ra: "Con người không thể cứ sống mãi trong quá khứ, hơn nữa tôi đã giết nhiều quân Prossen như vậy, cũng coi như báo thù cho mẹ con cô ấy rồi. Phần còn lại là đánh vào Prossenia, chuyện này không vội được, sư đoàn trưởng đã bảo rồi, từ từ rồi cũng sẽ đánh vào được thôi, tôi nghe lời sư đoàn trưởng!"
Popov bước lên nhẹ nhàng vỗ vai Yegorov: "Tốt, thế mới tốt! Nhưng mà, cũng phải đối xử tốt với bác sĩ một chút nhé."
"Yên tâm đi." Biểu cảm của Yegorov dịu lại thấy rõ: "Chờ chiến tranh kết thúc, tôi có khối thời gian để đối xử tốt với cô ấy."
Pavlov tỏ vẻ thấu hiểu: "Chờ chiến tranh kết thúc, đúng là phải đối xử tốt với họ. Tôi còn đỡ, cứ ở bộ tham mưu mãi, mấy người ở tiền tuyến như các cậu sợ là còn phải mất thời gian thích nghi với cuộc sống hòa bình đấy."
Popov: "Đến lúc đó có khối thời gian để thích nghi, không cần lo! Nào, hiếm khi chúng ta có dịp tụ họp đông đủ lúc không đánh trận, cần vụ! Lấy rượu ra đây!"
Rất nhanh, cần vụ mang rượu đến, còn càm ràm Popov: "Giám mục quân đội mà dẫn đầu uống rượu thì thật sự không ổn đâu ạ? Các chiến sĩ sẽ bắt chước theo đấy!"
Popov: "Cậu tưởng tôi không uống thì họ không uống chắc? Các giáo sĩ quân đội ở dưới đau đầu nhất chính là chuyện lén lút uống rượu đấy! Mặc kệ đi, nào, cạn ly!"
Yegorov giơ cao ly rượu: "Không đọc lời chúc rượu à? Để tôi, vì sớm ngày đánh bại lũ quỷ Prossen! Cạn ly!"
"Vì thắng lợi, cạn ly!" Pavlov bổ sung thêm một câu.