Cấm bách tính hành khất!

Một câu nói lạnh băng, từ trong miệng bệ hạ thốt ra, khiến mọi người không khỏi đưa mắt nhìn nhau. Đối với chiếu lệnh này, bọn họ cũng không hề xa lạ, trên thực tế, cho đến tận bây giờ, chiếu lệnh này vẫn vấp phải rất nhiều tranh cãi.

Cốt lõi của tranh cãi chính là việc quan phủ thô bạo, đơn giản cấm tuyệt hành khất, liệu có gây ảnh hưởng tới đời sống của bách tính bình thường hay không, đặc biệt là những người bách tính nghèo khổ.

Mặc dù nhiều năm qua, vấn đề này vẫn luôn vấp phải tranh cãi, hơn nữa trong khoảng thời gian đó cũng xảy ra không ít vấn đề, thậm chí ngay cả người đề xuất ban đầu cũng bày tỏ bản thân lúc trước suy xét chưa chu toàn. Nhưng có một điểm chắc chắn rằng, bản thân bệ hạ vẫn giữ thái độ ủng hộ đối với việc này.

"Bệ hạ, năm đó cấm hành khất, là bởi vì khi ấy lưu dân đông đúc, vì thúc đẩy phát triển ở vùng biên ải và Nam Dương nên bất đắc dĩ mới làm vậy, nay thánh thiên tử tại vị, thiên hạ thái bình, bách tính sung túc, không còn lo cảnh đói rét, cho dù có bãi bỏ lệnh cấm hành khất, nghĩ đến bách tính cũng sẽ không lưu lạc..."

Lần này đứng ra giải thích là Trương Hoàng Ngôn. Đối với lời giải thích của ông, Chu Minh Trung không hề lập tức phản bác, mà nghe ông nói tiếp, nghe ông giải thích thêm rằng.

"Bệ hạ, năm đó cấm khất là triều đình tính toán cho tương lai của bách tính, tính đến nay đã cấm khất hai mươi năm, hai mươi năm qua, thế gian vốn sớm đã không còn kẻ mày tao ăn mày nữa, hôm nay mở lại lệnh cấm, bất quá chỉ là phế bỏ luật cũ mà thôi..."

Lắng nghe Trương Hoàng Ngôn đường hoàng đưa ra một đống lý do để "gỡ bỏ lệnh cấm hành khất", Chu Minh Trung không khỏi có chút dở khóc dở cười, hắn hơi điều hòa lại tâm trạng rồi cất lời.

"Trương khanh gia, đã là bách tính sung túc, không còn lo cảnh đói rét như hôm nay, vậy phế hay không phế luật cũ, lại có gì khác biệt? Đã bách tính không có ý định ra ngoài ăn mày, thì luật cũ cho dù có tồn tại, cũng chẳng làm phiền gì đến dân chúng! Nói thật, theo trẫm thấy, một khi pháp lệnh này bị bãi bỏ, vô số thói hư tật xấu của nghề hành khất thời xưa sẽ lại xuất hiện dưới càn khôn thanh lãng của đại Minh chúng ta!"

Giọng điệu của Chu Minh Trung theo đó trở nên nghiêm khắc, hắn lạnh lùng nói.

"Năm đó thiên hạ mới định, trẫm hạ chỉ khắp nơi thiết lập tế bần viện, dưỡng tế viện, trích phát ngân khoản chuyên dụng để cứu trợ người nghèo hèn, nhưng trên đường phố vẫn có rất nhiều kẻ ăn mày, cho dù quan phủ cấp ruộng đất, cho phép ăn mày nhận miễn phí, thế nhưng những kẻ ăn mày nhận ruộng, an phận làm dân đếm trên đầu ngón tay. Hơn nữa kẻ ăn mày khắp nơi đều chịu sự khống chế của đầu sỏ ăn mày, đầu sỏ ăn mày nào cũng thê thiếp như mây, áo gấm ngọc ngà, hưởng thụ sự cung phụng của đám ăn mày. Ngoài việc đi xin ăn ra, bọn ăn mày còn liên tục tống tiền, những chủ quán nằm trong phạm vi thế lực của cái bang, hễ đến dịp lễ tết đều phải nộp một khoản phí bảo kê nhất định cho bang chủ cái bang, chủ quán nào không nộp sẽ thường xuyên bị ăn mày tới tận cửa quấy rối. Ngay cả bách tính bình thường hễ gặp việc hiếu hỉ cũng phải đưa tiền trước, cho dù là vậy, vẫn chưa đáng hận bằng..."

Nhắc đến những thói hư tật xấu của ăn mày thời xưa, đối với những kẻ gọi là "đáng thương" đó, trong lòng Chu Minh Trung không còn một chút đồng tình nào nữa.

Năm đó trong thời gian "cấm khất", quan phủ các nơi tiến hành điều tra đám đầu sỏ ăn mày khắp nơi, phát hiện ra chuyện động trời mang tên "thái sinh chiết cát" ở đâu cũng có, những kẻ ác độc đó vì muốn lừa gạt tiền tài, nhằm mượn việc này để lấy lòng thương hại của người đời, vơ vét lượng lớn tiền tài. Bắt giữ những người bình thường, thường là trẻ em, rồi dùng dao rìu làm cho chúng tàn phế, thậm chí biến con người thành hình thù loài thú... Các khanh còn nhớ hay không, năm đó từng có báo chí đưa tin, có một lão ăn mày dắt theo một con gấu chó biểu diễn ở chợ, con gấu chó to lớn như ngựa, lại có thể làm thơ. Sau khi cấm khất, lão ăn mày bị bắt, tuần phủ định bụng đưa con gấu chó vào sở thú, nào ngờ con gấu chó đó viết ra rằng mình là người Trường Sa, từ nhỏ đã bị ăn mày bắt đi, trước tiên dùng thuốc câm khiến hắn không thể phát cất tiếng, sau đó dùng kim đâm khắp người, lập tức giết gấu chó lấy da bọc vào người, vĩnh viễn không cởi ra. Ăn mày ngày ngày dắt hắn lừa tiền vô số. Mọi người kinh hãi đưa hắn đến quan phủ, tiện thể trả về gia đình... Thật ra con gấu chó đó chính là con người, chẳng qua dùng thủ đoạn tàn nhẫn biến đổi hình dạng mà thôi. Sự việc này thật giả khó lường, nhưng cách làm phổ biến nhất chính là khiến cơ thể những đứa trẻ bắt được trở nên tàn khuyết không trọn vẹn, để khơi gợi sự thương hại của người khác. Bạo hành "thái sinh chiết cát" như thế, chính là do những kẻ gọi là người đáng thương đó làm ra, đáng thương bọn họ? Ai đi thương hại những kẻ này?"

Nhắc đến "thái sinh chiết cát", trong giọng điệu của Chu Minh Trung mang theo sự lạnh lẽo thấu xương, ở thời đại này hắn đã chứng kiến quá nhiều loại bạo hành như vậy, thậm chí ngay cả ở thế kỷ 21 cũng thỉnh thoảng nghe nói về "thái sinh chiết cát".

"Các ngươi nói bãi bỏ lệnh cấm, sau khi bãi bỏ lệnh cấm, nếu có kẻ lại thực hiện "thái sinh chiết cát", ai sẽ chịu trách nhiệm? Là ngươi, hay là trẫm?"

Thấy giọng điệu của bệ hạ trở nên nghiêm khắc, Phương Dĩ Trí đứng bên cạnh vội vàng giảng hòa nói.

"Bệ hạ bớt giận. Thật ra "thái sinh chiết cát" không phải là chuyện gì mới mẻ, ngàn năm qua cấm mãi không dứt, cho nên khi chế định pháp luật này, bọn thần đã sớm cân nhắc đến tình hình này, mới giới hạn bọn chúng hành khất trong một khu vực nhất định, như vậy, quan phủ có thể trực tiếp kiểm soát, để tránh xảy ra những chuyện như "thái sinh chiết cát", một khi phát hiện, lập tức trừng trị nghiêm khắc..."

Bởi vì trong số ăn mày có kẻ áp dụng "thái sinh chiết cát", nên mới phải chế định đạo luật cấm "thái sinh chiết cát". Nghe qua thì có vẻ rất hợp lý, thế nhưng trên thực tế lại vô dụng chẳng khác gì rắm. Kẻ đáng thương ắt có chỗ đáng hận, một khi cho phép ăn mày, chỉ sau một đêm, rất nhiều thói ác vốn đã biến mất khỏi thế gian sẽ lại xuất hiện trên đời, dưới sự thúc đẩy của lợi ích, thứ mang tên "thái sinh chiết cát" vốn đã biến mất này sẽ lại xuất hiện trước mắt người đời.

Chu Minh Trung hiểu rõ từ tận đáy lòng, một khi một số thứ đã mở ra một đường rạch, e rằng có muốn cấm cũng cấm không nổi, cái gọi là "cấm đoán" chẳng qua chỉ là trò cười. Hắn lập tức ném bản thảo lên bàn rồi nói.

"Trẫm không biết, các khanh rốt cuộc vì sao lại phải ở đây tốn sức phí sức tranh luận với trẫm về chuyện có cho phép bách tính ăn mày hay không, đã các khanh đều nói thiên hạ thái bình, bách tính an cư lạc nghiệp, thì bàn lại chuyện cho phép bách tính ăn mày gì chứ, chẳng phải là tự vả vào miệng mình sao, nếu các khanh cứ cố chấp dây dưa chuyện này, chẳng những không có lợi cho bách tính, trái lại còn khiến sinh kế của bách tính chịu tổn thất. Các nội thần mà trẫm cần là những người suy nghĩ cho sinh kế của bách tính, chứ không phải để suy nghĩ cho chuyện bách tính đi ăn xin ăn mày... Đây là việc mà bề tôi của thời thịnh thế nên làm sao?"

Thấy bệ hạ thay đổi thái độ lịch sự nhã nhặn ngày thường, dùng giọng điệu gần như nghiêm khắc bác bỏ dự án pháp luật "Tế bần pháp", nhất thời Phương Dĩ Trí, Trương Hoàng Ngôn và những người khác đều á khẩu không trả lời được, đặc biệt là Trương Hoàng Ngôn. Thật ra ban đầu ông chủ trương cho phép bách tính ăn mày, bất quá chỉ cảm thấy chiếu lệnh "cấm ăn mày" như thế có chút quá đáng, dù sao hình phạt nghiêm khắc "hành khất lưu vạn lý" (ăn mày trôi dạt vạn dặm), hầu như chẳng kém gì mưu nghịch, đối với một chiếu lệnh nghiêm khắc như vậy, ông tự nhiên ủng hộ việc bãi bỏ, thế nhưng muốn bãi bỏ một chiếu lệnh không phải chuyện dễ dàng, cách đơn giản nhất chính là nhét thứ bãi bỏ chiếu lệnh này vào một dự án pháp luật khác, theo "Đại Minh luật", khi hai pháp luật xảy ra xung đột, đều lấy lệnh mới làm chuẩn, như vậy cũng đạt được mục đích không phế mà tự phế rồi.

Thế nhưng ông không ngờ rằng, thái độ của bệ hạ lại kiên định đến vậy, không những thế, điều khiến ông ngã ngửa chính là, trong vấn đề này, bệ hạ thậm chí căn bản không cho ông cơ hội giải thích, thậm chí còn trực tiếp chất vấn vai trò của những vị nội thần này.

Thật ra nguyên nhân họ thiết định chiếu lệnh này còn xuất phát từ một khía cạnh khác. Nếu chỉ vì người nghèo, những kẻ đứng ở vị trí cao này căn bản không cần tốn nhiều tâm cơ, thậm chí mạo hiểm đắc tội bệ hạ đến thế.

Nguyên nhân căn bản khiến họ tốn nhiều tâm cơ như vậy là muốn làm giảm tốc độ di chuyển dân số hướng về thuộc địa và các vùng Chư Hạ. Kể từ thời Hưng Càn đến nay, việc khai hoang hải ngoại đại thịnh, năm nào cũng có ít thì vài chục vạn, nhiều thì hàng triệu nhân khẩu di chuyển ra hải ngoại.

Mặc dù ai cũng rất rõ ràng, việc khai hoang hải ngoại là do bệ hạ xướng nghị, hơn nữa còn có lợi cho sự cân bằng bên trong đại Minh. Nhưng hiện nay trong mắt rất nhiều người, theo lượng lớn nhân khẩu đổ xô ra hải ngoại, đã gây ra một cuộc khủng hoảng mới cho tương lai của đại Minh. Cuộc khủng hoảng này chính là nhân khẩu trong nội địa đại Minh không ngừng giảm sút, chắc chắn sẽ ảnh hưởng đến quốc lực của đại Minh.

Đối với những vị nội thần đứng ở vị trí cao này mà nói, nếu họ không muốn đời sau chỉ trích mình là kẻ ăn lương bão táp ngồi không ăn bám, thì buộc phải đối mặt với hiện thực này.

Nhưng họ lại không cách nào trực tiếp phản đối tất cả những điều này. Dù sao thì từ trước đến nay, sự ủng hộ của bệ hạ đối với người di cư hải ngoại có thể dùng từ tận lực không tiếc sức mà hình dung. Hơn nữa sự nghiệp di dân còn liên quan trực tiếp đến phong quốc tương lai của các vị hoàng tử, nếu trực tiếp phản đối, chắc chắn sẽ khơi dậy sự bất mãn của bệ hạ.

Cho nên sau khi suy nghĩ đắn đo, họ mới tạo ra một chiếu lệnh như vậy, mưu đồ thông qua việc bãi bỏ luật cấm ăn mày để giảm bớt dòng chảy nhân khẩu hướng ra bên ngoài.

Mặc dù thoạt nhìn thì hai việc này không có liên quan gì với nhau, nhưng thực tế, việc cấm ăn mày lại dẫn đến việc lượng lớn bách tính di dời ra hải ngoại. Dù sao việc này trực tiếp khiến nhiều bách tính khi đối mặt với khó khăn tạm thời, ngoài di dân ra thì không còn sự lựa chọn nào khác. Trước đây họ có thể thông qua việc ăn mày để vượt qua khó khăn ngắn hạn, nhưng hiện nay họ thường chỉ có thể chọn di dân.

Trong số những người di dời ra hải ngoại mỗi năm, ít nhất có khoảng một phần mười vốn dĩ có khả năng ở lại. Chính vì nhận thức được vấn đề này, họ mới nghĩ ra phương pháp "ám độ trần thương" (đi đường tắt) này.

Cứ như vậy, Trương Hoàng Ngôn tự nhiên không thể giải thích tiếp được nữa, ông thậm chí tin rằng, bản "Tế bần pháp" lần này chắc chắn sẽ bị gác lại, thế nhưng so với "hành khất", "Tế bần pháp" đối với bách tính mà nói rõ ràng có lợi hơn nhiều, nghĩ đến việc vì một "chuyện nhỏ" như thế mà dẫn đến việc "Tế bần pháp" bị gác lại, Trương Hoàng Ngôn lập tức nghĩ đến việc người đời sau sẽ nhìn nhận bản thân mình như thế nào.

Dù sao trong chiếu lệnh này "ám độ trần thương" không chỉ đơn thuần là bãi bỏ việc cấm ăn mày, đồng thời còn có một số biện pháp khác làm phần bổ sung, cố gắng hết sức giữ lại nhân khẩu ở bản thổ.

Tuy nhiên lúc này ông quan tâm đến việc làm thế nào để vãn hồi tất cả những chuyện này hơn, chứ không phải để bệ hạ hiểu lầm mình. Rõ ràng bệ hạ vừa rồi đã dùng thái độ vô cùng rõ ràng để phủ quyết việc "cấm hành khất". Có lẽ sắp tới vỡ lở ra dẫn đến việc "Tế bần pháp" bị bệ hạ phủ quyết, thì đó mới chính là tội lớn.

Khi những trọng thần triều đại Minh này rơi vào sự im lặng vì ngượng ngùng, Chu Minh Trung nhìn lướt qua bản án trên bàn, rồi lạnh lùng nói.

"Bản án này tạm thời lưu trung đi!"

"Bệ hạ, việc này tuyệt đối không thể!"

Trong cơn nóng vội, Trương Hoàng Ngôn lập tức lên tiếng nói.

" liên quan đến sinh kế của hàng triệu bách tính nghèo khổ, lưu trung thế này tuyệt đối không có lợi cho bách tính!"

"Sinh kế của bách tính nghèo khổ?"

Nhìn chằm chằm Trương Hoàng Ngôn, Chu Minh Trung vặn hỏi.

"Thế nào là sinh kế của bách tính, ngươi nói cho trẫm nghe xem? Là việc phú hào thiên hạ ngày nay kiêm tính ruộng đất, dẫn đến bách tính lưu lạc tha hương, chịu đựng đói rét, hay là trọng thuế của triều đình, khiến bách tính quấy rầy không chịu nổi?"

Câu hỏi ngược đột ngột của bệ hạ khiến mấy người không khỏi sững sờ. Thoạt nhìn thì những gì họ cân nhắc quả thực là sinh kế của bách tính, nhưng mục đích thực sự thì sao?

Đương nhiên là không thể nói ra rồi.

"Đều không phải, quan phủ nắm giữ quan điền ngày nay không dưới bốn vạn vạn mẫu, quan điền có thể phát cho thuê còn chưa đến hai vạn vạn mẫu, nếu hàng triệu bách tính nghèo khổ lo lắng chuyện ăn mặc, họ hoàn toàn có thể thuê mướn quan điền, mỗi người thuê trăm mẫu, có gì mà phải lo chuyện ăn mặc? Nếu họ nói quan điền không thể lưu truyền cho con cháu, vậy cũng có thể đi Chư Hạ, Chư Hạ cấp ruộng ít thì vài trăm mẫu, nhiều thì nghìn mẫu, dẫu có nói Chư Hạ không phải đại Minh, vậy cũng có thể đi thuộc địa, thuộc địa cũng cấp rất nhiều ruộng đất... Các ngươi nói cho trẫm nghe, có nhiều sự lựa chọn như vậy, mà họ đều không muốn chọn?"

Khác với vẻ đưa mắt nhìn nhau của các trọng thần, Chu Minh Trung vẫn tỏ ra bình tĩnh lạ thường, mặc dù trong lòng hắn đã đoán được mục đích bọn họ đưa ra bộ pháp án này không hề đơn giản, nhưng buộc phải giả vờ như không biết gì cả. Cách tốt nhất hiện tại là gác lại chuyện này. Và điều đó đòi hỏi phải tìm một lý do và cái cớ khác. Hắn nói tiếp.

"Năm đó, lý do trẫm khi thiết lập tế bần viện lại nhấn mạnh "kẻ tráng niên có sức lao động thì không cứu tế", làm như vậy, một là tế bần, dưỡng tế xuất phát từ sự thương xót đối với bách tính không có sức lao động. Đinh tráng đang thời tráng niên mà chăm chỉ lao động, há lại phải lo chuyện ăn mặc? Giống như rất nhiều bách tính nghèo khổ hiện nay vậy, quan phủ nhiều lần khuyến khích họ thuê mướn quan điền, di dời sang Chư Hạ, vì sao lại liên tục bị họ từ chối? Xét đến cùng vẫn là vì một bộ phận lớn trong số họ không chịu được sự vất vả của lao động, nếu bên này vừa cho phép ăn mày, biết đâu ngày mai họ sẽ vứt bỏ gia nghiệp nguyện làm ăn mày, cho nên năm đó trẫm mới nói "tế bần bất tế lại" (cứu người nghèo chứ không cứu kẻ lười), chỉ cứu người già yếu phụ nhi, không cứu thanh tráng. Còn về..."

Giơ cao bản trong tay, nhắm vào những biện pháp cứu trợ không hợp thời thậm chí có thể nói là vượt quá thời đại trong đó, Chu Minh Trung lắc đầu nói.

"Đưa bản án này vào lưu trung, không phải trẫm bất nhân, mà là trẫm không muốn dùng thuế phí của bách tính thiên hạ để nuôi kẻ lười biếng, đại Minh..."

Lắc đầu, Chu Minh Trung cảm thán nói.

"Dù ở bất cứ thời điểm nào, đại Minh cũng không thể nuôi kẻ lười biếng, thuế phí là mồ hôi nước mắt của bách tính, là mỡ cáo của dân, lấy từ dân, hợp lý nên dùng cho dân, có số bạc này để bù đắp cho bọn họ, chi bằng dùng cho việc giáo dục con cái của bách tính, chi bằng dùng cho việc khám chữa bệnh, nơi cần dùng đến bạc có quá nhiều, còn cái thực thi đại nhân này..."

Ném bản án lên bàn, Chu Minh Trung dùng giọng điệu vô tình nói.

"Hoàn toàn không có lý do gì để cần đến, có dưỡng tế viện, tế bần viện, cô nhi viện là có thể cứu giúp già yếu phụ nhi, có thể cứu giúp già yếu phụ nhi trong thiên hạ đã là đại nhân rồi, còn nói đến nhân đến vạn dân, cứu giúp người thiên hạ... đó không phải là nhân, đó là hại! Nuôi kẻ lười biếng... chỉ khiến con người ta ngày càng lười biếng hơn!"

Nghe xong màn biện luận này của bệ hạ, Phương Dĩ Trí tâm phục khẩu phục gật đầu. Còn Trương Hoàng Ngôn và những người khác cũng hoàn toàn dập tắt ý định tiếp tục thuyết phục bệ hạ để ngài chấp nhận "Tế bần pháp", dù sao bệ hạ cũng đã bày tỏ thái độ của mình.

Thế là, Phương Dĩ Trí và Trương Hoàng Ngôn trao đổi ánh mắt với nhau, sau đó liền đề xuất với bệ hạ một phương án chiết trung rằng.

"Bệ hạ thánh minh, xem ra "Tế bần pháp" này quả thực có điểm không thỏa đáng. Thế nhưng hiện nay việc tế bần phù nhược tuy được đẩy mạnh ở khắp nơi, nhưng lại không có luật lệ để tuân theo, thần nghĩ "Tế bần pháp" tuy có điểm không thỏa đáng, nhưng quốc gia quả thực cần pháp luật này, từ đó khiến việc tế bần có luật để tuân theo..."

Đối với đề nghị này của Phương Dĩ Trí, Chu Minh Trung không hề phản bác, dù sao bản thân hắn cũng ôm tư tưởng tiến hành tuần tự nhi tiến, thế nên liền vui vẻ gật đầu đồng ý nói.

"Ừm, vậy thì cứ làm theo ý của khanh gia đi, còn việc tế bần này cứu trợ thế nào, theo trẫm thấy hãy còn phải kiểm chứng."

"Vâng, bệ hạ, thần lui xuống nhất định sẽ nghiêm túc kiểm tra những năm gần đây, các biện pháp tế bần, nhất định phải đưa ra phương pháp vẹn toàn nhất."

Phương Dĩ Trí vội vàng cầm hèo ngà voi nhận lệnh.

"Vậy đành làm phiền các vị khanh gia rồi."

Chu Minh Trung hài lòng gật đầu nói. Sau đó hắn lại thấm thiết bổ sung.

"Đại Minh có được ngày hôm nay, hoàn toàn là nhờ công lao trị quốc bằng pháp luật, việc lập pháp này vô cùng trọng đại, liên quan đến sự an ổn của đại Minh trong mấy trăm năm tới, cho nên liên quan đến việc lập pháp, nhất định phải hành sự cẩn trọng. Bằng không cho dù dụng ý ban đầu của việc lập pháp xuất phát từ thiện ý, nhưng lại sẽ phản tác dụng hại chết bách tính. Giống như bản này. Trẫm tin rằng các vị khanh gia lúc chế định bản thảo này quả thực ôm ý nghĩ cứu trợ bách tính nghèo khổ. Nhưng những điều khoản trong đây có thực sự giúp bách tính thoát khỏi khốn cảnh không?"

Thấy bệ hạ đột nhiên chuyển hướng câu chuyện sang việc giúp bách tính thoát khỏi khốn cảnh, Phương Dĩ Trí liền cẩn thận thăm dò hỏi.

"Bệ hạ, ngài thấy có điểm gì không thỏa đáng sao?"

"Tế bần" thật ra, xét về bản chất, bản thân nó đã có vấn đề, người ta thường nói "cứu cấp chứ không cứu nghèo", nếu cứ mải miết cứu nghèo, chỉ khiến họ sinh ra tính ỷ lại, chẳng lẽ cứ bắt người ta mãi dựa vào cứu trợ sao! Bản chất của "Tế bần" là để bách tính thoát khỏi khốn cảnh, cho nên, phải làm nhiều bài toán về mặt này."

Chu Minh Trung vô tình nghĩ đến một số quốc gia ở Tây Âu trong không gian thời gian khác, hệ thống phúc lợi xã hội của họ chu đáo tỉ mỉ đến từng chi tiết. Nhưng lại nuôi dưỡng ra một nhóm người như thế nào? Một đám không làm mà hưởng dựa vào phúc lợi xã hội sống qua ngày chờ chết. Và điều này trực tiếp thúc đẩy một loạt các vấn đề xã hội. Cái gọi là phúc lợi chu đáo tỉ mỉ, người thụ hưởng thực sự chính là những kẻ không làm mà hưởng đó. Cuối cùng khi ngày càng có nhiều người trong xã hội sống dựa vào phúc lợi, thì quốc gia đó cũng không còn tương lai nữa.

Mặc dù hiện nay đại Minh không thể thiết lập hệ thống phúc lợi xã hội kiểu đó, tối đa cũng chỉ là lấy ra một ít lương thực bạc trắng, bảo đảm cho một số người có thể ăn no mặc ấm, nhưng buộc phải phòng vi đư tiệt.

"Các khanh không cần căng thẳng. Trong lòng trẫm vẫn còn chút nghi vấn."

Chu Minh Trung nói rồi lại lật trong tay, sau đó nói.

"Trước đây, căn cứ vào , quan phủ có quyền lưu đày người ăn mày, lưu dân ra hải ngoại, bắt họ tự lực cánh sinh, còn trẻ mồ côi, trong cô nhi viện cũng phải tiếp nhận giáo dục, bao gồm giáo dục kỹ năng, đợi đến khi trưởng thành, khiến họ tự lực cánh sinh, cốt lõi của nó chính là "tự lực cánh sinh", mà trẫm nhìn bộ "Tế bần pháp" này, trọng tâm đặt ở "tế", chứ không phải "tự lực cánh sinh", cho nên, trẫm hy vọng các vị có thể suy xét kỹ lưỡng vấn đề này..."

Nhìn các khanh trước mặt, Chu Minh Trung thâm thiết nói.

"Tự thực kỳ lực (tự làm ăn nuôi sống bản thân), theo trẫm thấy đây mới là gốc rễ của "tế bần"!"