“……Cũng như bất kỳ quốc gia nào bước vào kỷ nguyên Đại hàng hải cùng thời kỳ, Đại Minh một lần nữa hướng về Tây Dương, bên cạnh việc hải quân đảm nhận nhiệm vụ đo đạc hải trình, còn gánh vác trách nhiệm tìm kiếm các cảng biển dọc đường. Tinh lực chính của họ là từ Nam Thiên Môn đến Thiên Trúc của châu Âu, châu Phi cùng các vùng biển ven bờ châu Âu, giành lấy nhiều cảng tiếp tế cũng như các điểm mậu dịch ổn định. Để đạt được mục tiêu này, việc xung đột với người Hà Lan là điều không thể tránh khỏi, tuy nhiên trong phần lớn các trường hợp, là khai phá xây dựng các cảng mới, mà những thương khẩu này vừa là điểm tựa dọc đường cho mậu dịch giữa Đại Minh và Tây Dương, đồng thời cũng là căn cứ tiến quân ra Tây Dương của Đại Minh.”

《Đại hàng hải thời đại》, Nghiêm Phục, Giáp Thìn năm thứ 45

Mỗi ngày có bao nhiêu con thuyền đang hành trình trên đại dương?

Không một ai có số liệu cụ thể, nhưng có thể khẳng định rằng, ngành vận tải biển châu Âu năm 1689 đã kém xa so với mười mấy năm trước. Năm nay, Đại Minh và chư Hạ sở hữu hơn 35.000 chiếc thương thuyền, hầu như lũng đoạn mậu dịch đường biển từ phương Đông sang Tây Dương. Trà, hàng dệt bông, lụa là và đồ sứ vân vân, đa số hàng hóa mà châu Âu cần đều do thương thuyền Đại Minh chuyển vận, qua tay thương nhân các nước bán lại.

“Trên bất kỳ vùng biển nào, bất cứ lúc nào cũng có thể nhìn thấy những chiếc thương thuyền Hoa Hạ.”

Thế nhưng, trong lúc đại lượng thương thuyền Hoa Hạ tấp nập qua lại giữa Tây Dương và Hoa Hạ, trên đại dương vẫn còn một lượng lớn chiến hạm hải quân đang tuần tra, quét sạch hải tặc trên tuyến hàng hải, bảo vệ sự thông suốt của các tuyến đường mậu dịch.

Vào một buổi sáng sớm, ở hướng mạn phải, người ta nhìn thấy một chiếc thương thuyền của công ty Tây Dương. Lúc đó Lý Kiệt đang đắm chìm trong chiếc “bồn tắm” mát mẻ, đó là một cái “bồn tắm” làm bằng vải bạt. Chiểu theo yêu cầu của điều lệnh hải quân, hễ điều kiện cho phép, khi hành trình ở vùng nhiệt đới, bắt buộc phải bảo đảm được tắm giặt một lần. Điều kiện này có nghĩa là phải có đủ nước ngọt, nhưng đa phần thời gian, đây chỉ là một điều lệnh nằm trên giấy.

Vì thuyền ở gần đất liền, nên họ có thể lấy nước ngọt từ đất liền, nhờ đó mà mỗi ngày họ đều có thể tắm hai lần. Đương nhiên, bắt buộc phải dùng xuồng chở nước ngọt từ đất liền lên thuyền, rồi ngâm mình một lúc trong “bồn” vải bạt.

Đối với thủy thủ mà nói, việc tắm rửa từ trước đến nay luôn là một thứ hưởng thụ, cho dù chỉ là nước lạnh, vẫn có thể khiến người ta tinh thần sảng khoái suốt cả ngày. Thế nhưng yêu cầu của điều lệnh hải quân xuất phát từ góc độ sức khỏe, giữ gìn vệ sinh trong những chuyến hải trình tầm xa là tiền đề cơ bản để bảo toàn tính mạng thủy thủ. Cho nên, ngay cả trong hải trình tầm xa, không thể bảo đảm họ có nước ngọt để tắm, thì cũng sẽ bảo đảm họ có nước dùng khăn ẩm để lau người.

Sau khi các huynh đài đem trái cây hái từ rìa rừng mưa ven bờ cùng nước ngọt đưa lên thuyền, Lý Kiệt cũng giống như các huynh đài khác, nằm dài trong chiếc “bồn tắm” kết bằng vải bạt. Tận hưởng cái sảng khoái của nước lạnh, vào lúc này, hắn cảm thấy toàn bộ cơ thể vô cùng nhẹ nhõm.

Trong khoảnh khắc ngắn ngủi ấy, hắn không cần phải suy nghĩ những vấn đề nhiều như rừng, không cần phải cân nhắc nhân viên chiến hạm, thân thuyền, giáng buồng, hải trình vân vân và vân vân. Trước đó, những vấn đề này luôn quấn quít lấy đại não hắn. Đây là trách nhiệm của một vị hạm trưởng.

So với chiếc pháo hạm nhỏ 22 pháo trước đó, hắn thích chiến hạm “Tam Sơn” này hơn. Nó sở hữu 20 khẩu pháo 18 cân và 6 khẩu pháo 50 cân, cho dù thoạt nhìn chỉ có 26 khẩu pháo, có vẻ như chỉ nhiều hơn bốn khẩu pháo. Nhưng hắn vô cùng rõ ràng, hai bên tuyệt đối không cùng một đẳng cấp.

Tận hưởng việc tắm táp nửa canh giờ, Lý Kiệt một lần nữa mặc y phục vào, sau đó với dáng vẻ rạng rỡ bước lên đài chỉ huy.

“Được rồi, đợi các huynh đài thu dọn xong, liền chuẩn bị lên đường thôi!”

Hắn chào đại phó Thi Minh Đức.

“Vâng, thưa quan dài.”

Thi Minh Đức đứng phía trước chuông hạm, anh ta vẫn luôn cẩn trọng và nghiêm túc như thế.

“Không cần phải câu nệ vậy đâu.”

Lý Kiệt liếc nhìn anh ta một cái.

“Thả lỏng một chút đi.”

Câu trả lời của Thi Minh Đức khiến Lý Kiệt hít sâu một hơi, rồi không nói gì nữa. Hắn biết rõ tính cách của vị phó thủ này chính là như thế.

“Phát hiện thuyền ở mạn trái.”

Khi mặt trời mọc, sương mù ngoài khơi xa tan đi, thủy thủ trạm gác trên cao lớn tiếng hô lên.

“Này, một chiếc thuyền buồm… hướng mạn trái đuôi thuyền lệch về phía hai góc phương vị… hai chiếc, ba chiếc thuyền! Không nhìn rõ cờ hiệu.”

“Thuyền trưởng, có cần động viên không?”

Thi Minh Đức hướng ánh mắt về phía thuyền trưởng, chỉ thấy thuyền trưởng đã đi đến đuôi thuyền.

Mặc dù thuyền trưởng không hề hạ lệnh động viên, thế nhưng các huynh đài đang tắm rửa vẫn tăng nhanh tốc độ. Khi họ lần lượt trở về vị trí chiến đấu, Lý Kiệt đang đứng ở đuôi thuyền, tay cầm kính viễn vọng quan sát ba chiếc thuyền đang tiến đến.

“Tốc độ hành tốc của chúng rất nhanh, có vẻ là thuyền buồm nhanh (clipper).”

Bởi vì khoảng cách quá xa, nên Lý Kiệt nhanh chóng trèo lên đỉnh cột buồm. Cầm kính viễn vọng, hắn đã xác thực phỏng đoán ban đầu của mình, đây đều là thương thuyền của Đại Minh.

“Quan dài, hạm đội dạng này rất hiếm thấy.”

Thi Minh Đức lớn tiếng nhắc nhở.

“Thương thuyền là không thể hợp thành hạm đội được!”

“Động viên đi!”

Theo tiếng chuông hạm vang lên, Thi Minh Đức lớn tiếng hạ lệnh động viên, giọng nói chói tai của các thượng sĩ, trung sĩ lập tức vang lên trên boong tàu.

Các thủy thủ lần lượt tới vị trí pháo, làm các công tác chuẩn bị.

Trên boong tàu, Lý Kiệt vạch ra một hải trình để chặn bọn họ —— hải trình này chỉ khiến chiến hạm “Tam Sơn” lệch khỏi hướng đi của mình một chút, nhưng lại có thể chặn đứng họ. —— Sau khi bố trí xong, Lý Kiệt lại vội vã chạy xuống thưởng thức trà và điểm tâm sáng. Bữa sáng trên thuyền không tính là phong phú, ngoài thịt muối ra, trái cây tươi vừa hái chắc chắn là món ngon tuyệt vời nhất.

Sau khi Lý Kiệt ngồi xuống, các sĩ quan không trực ban khác cũng lần lượt ngồi vào chỗ. Trong lúc bọn họ cùng nhau thưởng dụng bữa sáng, các học viên sĩ quan thỉnh thoảng lại được phái xuống, báo cáo với Lý Kiệt hướng đi của con thuyền lạ. Trước khi bữa tiệc kết thúc, Thi Minh Đức đi xuống nói.

“Quan dài, bọn chúng chỉ là thương thuyền của Đại Minh thôi.”

“Ồ, được rồi, bãi bỏ toàn bộ chiến bị toàn hạm, duy trì cảnh giới.”

Lý Kiệt nói.

“Tống Thanh, hãy bảo đầu bếp của ta, hôm nay phải chuẩn bị món ngon vào. Chúng ta có ba vị thuyền trưởng tới ăn trưa đấy.”

Đã cùng chung một hải trình, vậy thì mời bọn họ lên thuyền dùng bữa là phép lịch sự cơ bản nhất.

Một tiếng sau, ba chiếc thuyền hội tụ với chiến hạm “Tam Sơn”, và sau khi hội tụ, Lý Kiệt nhận được một tin tức —— tất cả thuyền vũ trang đều phải hội về cảng Cam Tuyền.

“Tất cả thuyền vũ trang, đây là mệnh lệnh.”

Thuyền vũ trang không chỉ giới hạn ở chiến hạm, ngoài chiến hạm ra, còn có thương thuyền vũ trang. Ba chiếc thuyền buồm nhanh kia chính là thương thuyền vũ trang. Kỳ thực, 90% thương thuyền của Đại Minh đều sở hữu hỏa pháo, nhưng không phải tất cả thuyền đều có thể gọi là thương thuyền vũ trang. Theo định nghĩa, số lượng hỏa pháo bắt buộc phải vượt quá 18 khẩu thì mới tính là thương thuyền vũ trang, mà đa số thương thuyền chỉ có 6-12 khẩu pháo tự vệ.

Đã là thương thuyền vũ trang đều đang tập kết, vậy thì chiến hạm như “Tam Sơn” tự nhiên cũng phải gia nhập hạm đội, tập kết về cảng Cam Tuyền.

“Bọn họ nhận được lệnh ở cảng Lục Lâm, có lẽ là đã xảy ra chuyện rồi……”

Dọc đường đi, Lý Kiệt cùng Thi Minh Đức trò chuyện không ngừng, bọn họ rất rõ ràng, nếu không phải xảy ra chuyện thì tuyệt đối sẽ không hạ đạt mệnh lệnh thế này.

Mang theo vẻ mặt nghiêm nghị suy tư, Lý Kiệt đi qua đi lại trên boong tàu phía sau.

Đã xảy ra chuyện gì?

“Cảng Cam Tuyền…… ở đó chắc là không xảy ra chuyện gì chứ.”

Đối với cảng Cam Tuyền, Lý Kiệt không hề xa lạ. Đó là điểm tựa của Đại Minh ở ven biển châu Phi, nó nằm trên một bán đảo hẹp dài ở Trung Tây, giáp Đại Tây Dương, trong vịnh có thể neo đậu hàng trăm chiếc thuyền. Nơi đó thực ra không thích hợp cho con người sinh sống, bởi vì nước ngọt rất ít, chỉ có một số ít thổ dân Bắc Phi sống bằng nghề đánh cá. Nhưng mười mấy năm trước, đội thám hiểm của hải quân đã phát hiện nguồn suối phong phú, hải quân mới quyết định thiết lập “cảng Cam Tuyền” ở đó. Nó vẫn luôn là cảng nằm ở phía tây nhất trên con đường Đại Minh đi tới châu Âu.

Ở đó sẽ xảy ra chuyện gì chứ?

Cả một ngày trời, Lý Kiệt đều đang suy nghĩ về vấn đề này. Cho đến tận buổi tối, hắn vẫn đang suy nghĩ đủ mọi khả năng. Đến tận đêm khuya, người vẫn không thể chợp mắt, hắn dừng chân ở giữa tàu, gió biển thổi vào người, hắn mò mẫm theo cầu thang mạn tàu, bước lên boong tàu phía sau. Đêm tối đen như mực, trên trời không nhìn thấy lấy một ngôi sao.

Sự tròng trành của chiến hạm, tiếng cóót két của giáng buồng và buồm trên đầu, giúp hắn có thể nhận biết được chuyển động của con thuyền. Tốc độ hành trình của thuyền rất nhanh, mặc dù không thể so với thuyền buồm nhanh, nhưng bản thân tuần dương hạm tốc độ cao đã nổi danh nhờ tốc độ.

Người chỉ huy lái bánh lái trên boong tàu phía sau là một tay lái tên là Tôn Minh, còn có một tay lái trẻ tuổi hơn là Triệu Gia Ốc.

“Quan dài, sao ngài vẫn chưa nghỉ ngơi?”

Đột nhiên, hắn nghe thấy tiếng của Thi Minh Đức. Anh ta đứng dưới cột buồm chính, hình như cũng chưa ngủ.

“Sao cậu lại ở đây?”

“Tôi đổi ca với nhị phó rồi.”

Thi Minh Đức tiện miệng nói. Anh ta bước đến bên mạn thuyền, nhìn ra bên ngoài một cái, rồi châm tẩu thuốc.

“Ngài nhất định đang nghĩ đến chuyện ở cảng Cam Tuyền phải không.”

“Con người khó tránh khỏi có chút tò mò.”

“Kỳ thực chẳng có gì phải tò mò cả, tôi đoán có lẽ là đã xảy ra xung đột rồi.”

Thi Minh Đức vừa nói, vừa đăm đăm nhìn mặt nước lấp lánh ánh sáng mờ ảo, đăm đăm nhìn ba chiếc thuyền buồm nhanh cách đó không xa, chúng cách nhau rất xa.

“Xung đột?”

“Không đời nào là người Tây Ban Nha. Cảng Cam Tuyền tuy nói khoảng cách đến quần đảo Canary không xa, nhưng người Tây Ban Nha cũng không phản đối việc này, dù sao thì nơi đó cũng không nằm trong phạm vi thế lực tất yếu của họ.”

Thi Minh Đức vừa hút thuốc vừa nói.

“Nếu tôi đoán không lầm, có lẽ là với người Anh. Dù sao thì chúng ta vẫn luôn ủng hộ James II, có lẽ vì nguyên nhân này, chúng ta và nước Anh đã xảy ra xung đột.”

“Đây là phỏng đoán của cậu à?”

“Đoán mò thế thôi. Dù sao thì hiện tại ngoài người Anh ra, Tây Ban Nha, Pháp, Hà Lan, bọn họ đều không thể xảy ra xung đột với chúng ta, dù sao giữa chúng ta không có xung đột về lợi ích……”

Giọng nói của Thi Minh Đức chìm dần xuống, hồi lâu sau, anh ta mới nói.

“Kỳ thực, nếu là nước Anh, tôi khá đồng tình với họ, bởi vì họ hoàn toàn không nhận thức được khoảng cách giữa họ và chúng ta lớn đến nhường nào.”

“Cậu có vẻ rất chắc chắn đó là người Anh.”

Lý Kiệt hỏi ngược lại.

“Quan dài, kỳ thực vấn đề giữa chúng ta và người Anh, không chỉ đơn thuần là vấn đề của James II, mà còn có thuộc địa Bắc Mỹ. Chúng ta hy vọng người Anh rút khỏi Bắc Mỹ, đương nhiên, có lẽ còn có cả người Pháp nữa, rồi chúng ta sẽ khống chế toàn bộ Bắc Mỹ. Cho nên, hễ có cơ hội, tôi nghĩ xung đột tuyệt đối sẽ không thể tránh khỏi.”

“Thế nhưng, nếu không có sự đồng ý của Trung Đô, thì không thể bùng nổ chiến tranh được.”

Lời của thuyền trưởng khiến Thi Minh Đức mỉm cười, rồi nói:

“Xung đột cũng không phải là chiến tranh. Tướng ở ngoài, quân mệnh không thể nhận, những sứ tiết (sứ giả/sứ tiết) trú đóng ở nước ngoài này đều có trách nhiệm và nghĩa vụ bảo vệ kiều dân. Dưới tiền đề này, nếu ông ta chỉ vì bảo vệ kiều dân mà điều động hạm đội ở gần đó để giương oai diễu võ, xảy ra xung đột với hải quân nước khác, đây hoàn toàn không phải là chiến tranh.”

Nhìn thuyền trưởng, thấy hắn có vẻ hơi khó hiểu, Thi Minh Đức cười nói.

“Đệ đệ tôi năm ngoái vừa được phái cử ra nước ngoài, cho nên đối với quyền hạn và trách nhiệm của bọn họ, tôi có chút hiểu biết.”

“Ồ, theo lời cậu nói như vậy, những sứ tiết đó có thể phát động chiến tranh bất cứ lúc nào sao.”

Lý Kiệt nói với vẻ khó tin, mặc dù theo điều lệnh hải quân, hắn cần phải phối hợp với hành động của sứ tiết trú đóng nước ngoài. Nhưng hắn chưa từng nghĩ rằng, sứ tiết có thể trực tiếp tuyên chiến.

“Tôi vừa nói rồi, không phải chiến tranh, mà là xung đột.”

Mặc dù biết đây chẳng qua chỉ là trò chơi chữ, nhưng Thi Minh Đức vẫn nói.

“……Thứ bùng nổ là xung đột, còn việc có châm ngòi chiến tranh hay không, e rằng chỉ có thượng đế mới biết, hoặc nói cách khác, tất cả điều này đều phải xem lựa chọn của đối phương. Chúng ta có lẽ sẽ tiến hành uy hiếp võ lực, nhưng nếu người Anh chọn khai hỏa với chúng ta, chẳng lẽ chúng ta không nên đánh trả sao?”

Đáp án là hiển nhiên. Lặng lẽ gật đầu một cái, Lý Kiệt nhìn về phía xa xăm.

“Kỳ thực, ngoài việc quét sạch hải tặc ra, tôi rất hy vọng chiến tranh bùng nổ, chỉ là không ngờ, lại sẽ diễn ra theo cách thế này.”

Tiếng chuông cắt ngang cuộc trò chuyện của bọn họ, xung quanh thuyền truyền đến tiếng hô của các thủy thủ trạm gác và lính canh.

“Phao cứu sinh, mọi thứ bình thường.”

“Mạn phải, mọi thứ bình thường.”

Tiếp theo là tất cả những tiếng hô khác. Trợ lý thợ mộc xách theo lồng đèn, báo cáo rằng nước trong phòng máy bơm ở đáy khoang sâu mười một tấc……

Sau đó, học viên sĩ quan trực ban đùa nghịch một lúc với lồng đèn và đồng hồ cát, rồi lại báo cáo.

“Hai mươi ba dặm, thưa ngài, xin mời.”

Thi Minh Đức ghi những điều này lên bảng nhật ký. Sau đó sự tĩnh mịch trên boong tàu lại quay trở lại, thậm chí còn tĩnh lặng hơn trước.

Thế nhưng nội tâm Lý Kiệt lại vô cùng nôn nóng, hồi lâu sau, hắn mới nhìn về phía xa và nói.

“Đôi khi, lúc hành hải, nhìn thấy những người châu Âu đó, tôi luôn nghĩ rằng, nếu trong nước hiểu được sự lạc hậu và u muội của châu Âu, bọn họ sẽ đưa ra lựa chọn gì đây? Chiếm lĩnh nơi này? Chiếm lĩnh một nơi ngập tràn đói nghèo và túng quẫn thế này? Nói thật, tôi hoàn toàn không nhìn thấy việc làm như vậy sẽ có cái lợi gì, thật đấy, không có bất kỳ cái lợi nào cả.”

Từng nhiều lần ghé thăm các thành phố cảng biển của châu Âu, Lý Kiệt có sự hiểu biết đầy đủ về các nước châu Âu, hắn hoàn toàn không nhìn thấy lợi ích của việc chiếm lĩnh những khu vực này.

“Nơi này ngoài nghèo đói khắp nơi ra, thực sự không biết nơi đây còn có cái gì nữa. Đương nhiên, bọn họ ở một số phương diện quả thực có điểm mạnh của riêng mình, hơn nữa chúng ta cũng đang học hỏi bọn họ, nhưng điều này không thể thay đổi hiện thực nghèo đói. Nếu chiếm lĩnh nơi này, thứ mà chúng ta thu được chỉ là một gánh nặng nặng nề. Thật sự không thể hiểu nổi, tại sao……”

Lắc đầu, Lý Kiệt cười khổ.

“Đã không thể hiểu nổi, thì không nghĩ nữa. Là quân nhân, chỉ cần phục tùng mệnh lệnh là được, còn những thứ khác, cứ để những kẻ đó đi mà suy nghĩ đi!”

()