Đảo Uất Châu, hầu như mỗi lần đặt chân đến Đảo Uất Châu, Chu Minh Trung đều có thể cảm nhận được những đổi thay nơi đây. Lúc này, Đảo Uất Châu không chỉ đơn thuần là đại bản doanh của hải quân, mà đồng thời còn là cảng biển quan trọng bậc nhất ở Giang Bắc.

Eo biển rộng chưa đầy mấy dặm nằm giữa Hải Châu và Đảo Uất Châu vừa vặn tạo thành một vũng tránh gió lớn. Sự tồn tại của Đảo Uất Châu đã che chắn những cơn gió dữ sóng cả ngoài khơi, cho dù ngoài biển lớn có bão tố cuồng phong, nơi đây vẫn là một vùng biển lặng sóng yên. Trong khi đó, núi Cù Sơn của Hải Châu và núi Uất Châu của Đảo Uất Châu, hệ thống pháo đài trên hai ngọn núi lại cùng nhau củng cố, bảo vệ cho hải cảng này.

"Ai mà ngờ được, ở Giang Bắc lại có một cảng tự nhiên tuyệt vời đến nhường này!" Đứng giữa pháo đài hình lăng trụ trên núi Uất Châu, đăm đăm nhìn dòng nước biển một màu vàng đục, Chu Minh Trung cảm thán. Vài trăm năm sau, vùng Tô Bắc vẫn luôn phiền muộn vì thiếu vắng cảng tốt, từ đó kìm hãm sự phát triển của Tô Bắc. Thế nhưng nào ai ngờ tới, vùng Tô Bắc của thời đại này lại sở hữu một cảng tự nhiên thế kia.

Mà giờ đây, hai bên bờ eo biển đã phát triển thành hai cảng biển lớn. Phía Hải Châu là cảng dân sự, chuyên đậu đỗ thương thuyền từ khắp các nước; còn cảng trên Đảo Uất Châu là quân cảng, đóng vai trò là cảng mẹ của hạm đội Trung Nghĩa Quân.

"Đại vương, chỉ e sớm muộn gì cũng có ngày, cái cảng này buộc phải dời đi thôi..."

So với sự cảm thán của Đại vương, Vương An Minhtrong tư cách là đề đốc hạm đội lại tỏ ra có chút trầm ngâm.

"Ồ, là vì cớ gì?" Chu Minh Trung có chút khó hiểu nhìn Vương An Minh.

"Đại vương, ngài nhìn nước biển trong eo biển này xem? Là màu gì vậy?" Hắn giơ tay chỉ về phía eo biển nói.

"Màu vàng ư?" Nước biển Hoàng Hải bản chất chẳng phải đã có màu vàng sao?

"Đại vương, từ Uất Châu đi về phía nam chưa đầy hai trăm dặm, chính là cửa sông Hoàng Hà. Phù sa của Hoàng Hà nhiều đến mức hiếm thấy trên đời. Lượng lớn phù sa Hoàng Hà đổ vào vùng ven biển Giang Bắc ngay tại cửa sông, khiến đường bờ biển Giang Bắc phù sa bồi đắp lấn ra biển, mà còn có rất nhiều phù sa bị dòng hải lưu cuốn đi, va đập đến Hải Châu, cùng với eo biển hình thành nên các cồn cát dưới nước. Lâu ngày chầy tháng, ắt sẽ dẫn đến việc cảng biển bị phù sa bồi lấp. Sách sử từng ghi chép, đời Đường nước Hải Châu sâu hơn mười mấy trượng, mà ngày nay nơi sâu nhất cũng chẳng qua mấy trượng. Cứ đà này, eo biển này chắc chắn sẽ bị cát chảy bồi lấp đầy, đến lúc đó, cảng biển này tự nhiên cũng sẽ trở nên vô dụng."

Lắng nghe lời kể, trong đầu Chu Minh Trung lập tức liên tưởng đến sự kiện Hoàng Hà đoạt Hoài!

Trong suốt chiều dài lịch sử hàng ngàn năm, đường bờ biển Giang Bắc vẫn luôn cực kỳ ổn định, các dải cát ven bờ phát triển bình thường. Thế nhưng từ thế kỷ 12 sau khi Hoàng Hà đoạt sông Hoài, bờ biển Tô Bắc liền không còn giữ được sự ổn định như thuở nào. Mặc dù lượng phù sa khổng lồ đã bồi tích nên một vùng đất đai rộng lớn, nhưng nó lại mang đến đòn giáng mang tính hủy diệt đối với bờ biển Giang Bắc, để rồi ở vùng bờ biển dài đằng đẵng của Tô Bắc đời sau, không tìm nổi lấy một hải cảng tốt, thậm chí hầu như không có lấy một thành phố ven biển thực thụ. Ngay cả cái gọi là vùng đất bồi tích kia, nếu không nhờ xây dựng một số lượng lớn đê kè chắn sóng, thì bờ biển cũng sẽ bị sóng biển ăn mòn mà lùi lại.

Ăn mòn lùi lại...

Nghĩ đến một bài viết từng đọc qua trước kia, ánh mắt Chu Minh Trung chợt sáng lên, hướng về phía nam, nhìn về phương hướng của sông Hoàng Hà, rồi chậm rãi cất lời.

"Hoàng Hà đoạt Hoài mấy trăm năm, có thể gọi là tai họa một cõi. Chưa nói đến những chuyện khác, chỉ riêng việc phù sa ngược dòng khiến lòng sông Hoài Hà nâng cao, từ đó biến lưu vực sông Hoài từ vùng đất trù phú cá tôm năm xưa thành nơi hạn hán lụt lội xảy ra cơm bữa như ngày nay, khiến cho năm nào Giang Bắc cũng khốn khổ vì gánh nặng chẩn cấp ven sông Hoài. Từ thời Cao Hoàng đế đến nay, Đại Minh ta hơn hai trăm năm qua, tuy dốc lòng kinh doanh vùng Hoàng Hoài, nhưng vẫn luôn không thể giải quyết triệt để vấn đề. Sông Hoài không có cửa ra biển vẫn tiếp tục là tai họa một phương, bách tính muôn dân hai bên bờ sông Hoài hết lần này đến lần khác phải chịu khổ vì nước lụt hạn hán..."

Là người đứng đầu triều chính Giang Bắc, Chu Minh Trung đương nhiên hiểu rõ điểm yếu chí mạng của Giang Bắc nằm ở đâu, chính là sông Hoài! Sông Hoài là một con sông độc hại, mười năm chín lụt, lũ lụt hai bên bờ liên miên không dứt. Hơn hai trăm năm nay, bách tính hết lần này đến lần khác phải tha hương lưu lạc đều là vì thảm họa hồng thủy. Mà nguyên nhân khiến lũ lụt không dứt, chính là vì sông Hoài không có cửa ra biển, thậm chí ngay cả cái hồ lớn ở Giang Bắc — Hồ Hồng Trạch, cũng đã nói lên nguyên nhân hình thành của nó bằng chính cái tên: hình thành do lũ lụt, mà trận hồng thủy này chính là dòng nước sông Hoài không sao thoát đi được.

Từ cuối thời nhà Nguyên buộc phải trị thủy sông Hoài, cho đến thế kỷ 20, xuyên suốt bảy trăm năm, các triều đại đều muốn giải quyết triệt để vấn đề sông Hoài. Mà cách giải quyết sông Hoài lại vô cùng đơn giản: một là để Hoàng Hà quay về lòng sông cũ hướng Bắc, hai là để sông Hoài đổ ra biển.

Kể từ khi đê phía bắc sông Hoàng Hà vỡ vào thời vua Hàm Phong, quay đầu về dòng sông cũ đổ ra Bột Hải, thì kể từ đó, việc sông Hoài chảy ra biển đã trở thành lựa chọn hàng đầu để giải quyết tai họa do sông Hoài gây ra. Thế nhưng bị giới hạn bởi thời đại, trong thời đại sức người lao động thủ công, công trình "sông Hoài đổ ra biển" không khác gì chuyện mò kim đáy bể. Dẫu sao thì hàng chục tỷ khối đất đá hay công tác nạo vét, dựa vào sức người gần như là một nhiệm vụ bất khả thi. Thậm chí mãi cho đến sau thế kỷ 21, điều kiện kỹ thuật và tài lực của chính phủ mới có thể chống đỡ nổi công trình này. Cho dù là vậy, cũng chẳng qua chỉ là biến "sông Hoài đổ ra biển" thành hai công trình "dẫn sông Hoài ra biển" và "dẫn sông Hoài vào sông Dương Tử", từ đó giảm bớt hơn 70% khối lượng công trình. Dù vậy đi nữa, theo quy hoạch, vẫn cần một khoảng thời gian kéo dài tới mười mấy năm, hoàn thành theo từng giai đoạn. Từ đó có thể tưởng tượng được mức độ khó khăn của công trình này.

Sông Hoài ra biển! Trong thời đại sức người, đó là một nhiệm vụ bất khả thi, nhưng không có nghĩa là không thể làm được! Thậm chí muốn hoàn thành công trình này rất đơn giản, chỉ là cần một khoảng thời gian vô cùng dài mà thôi.

"Muốn giải quyết triệt để vấn đề, bắt buộc phải để dòng sông cũ của Hoàng Hà đổ ra biển. Cho nên sau đợt Bắc phạt lần này, dù thế nào đi nữa, nhất định phải dẫn sông Hoàng Hà ra khỏi lòng sông cũ để đổ ra biển. Không như thế, thì không thể giải quyết được vấn đề sông Hoài!"

Giọng nói của Chu Minh Trung không lớn, nhưng lọt vào tai lại tạo nên những đợt sóng ngầm. Từng có thời gian bôn ba du lịch phương bắc, hắn đương nhiên biết rõ, sau khi Hoàng Hà đoạt Hoài mấy trăm năm, cuộc sống của người dân khu vực hạ lưu và trung lưu Hoàng Hà hiện nay đã xảy ra những biến chuyển to lớn. Lòng sông cũ của Hoàng Hà đã trở thành khu sinh sống mới, có rất nhiều bách tính cư ngụ. Mà bây giờ Đại vương lại muốn buộc nó phải quay trở lại lòng sông cũ, điều này... điều này...

"Đại vương, lòng sông cũ này đã lâu không được tu sửa, nếu mạo hiểm dời lòng sông về hướng bắc, chỉ sợ sẽ mang đến những mối họa ngầm..."

"Họa ngầm ư?"

Lông mày khẽ nhếch lên, Chu Minh Trung cười nói.

"Họa ngầm gì chứ, chẳng qua chỉ là tu sửa lại đê điều mà thôi. Số tiền này, so với khoản bạc chẩn cấp hai bên bờ sông Hoài mỗi năm, căn bản chỉ muối bỏ biển, không đáng nhắc tới! Hoàng mạnh Hoài yếu là vấn đề căn bản khiến sông Hoài thoát nước ra biển không thông suốt. Muốn giải quyết vấn đề, bắt buộc phải để Hoàng Hà quay về hướng bắc theo lòng sông cũ. Cứ như vậy, còn có thể giải quyết được vấn đề bồi lấp ở cảng Hải Châu. Một khi không có phù sa của Hoàng Hà làm nguồn bổ sung, số phù sa bồi đắp ven biển Giang Bắc những năm nay sẽ bị sóng biển cuốn trôi làm lùi bờ. Chẳng mấy chốc, bờ biển Giang Bắc có thể khôi phục lại như bình thường..."

Đương nhiên, số phù sa vùng bờ biển bị lùi lại ấy sẽ chìm xuống đáy biển, chỉ là dưới tác dụng của dòng hải lưu, chúng sẽ lắng đọng ở phía nam, tạo thành cái gọi là "bãi lầy Tô Bắc" và "bãi cát ngầm ven biển Tô Bắc" ở đời sau, chỉ là diện tích sẽ không lớn như đời sau mà thôi. Dẫu sao thì phù sa do Hoàng Hà vận chuyển hiện tại chẳng qua chỉ khiến đê Phạm Công cách xa biển thêm mấy dặm, hoàn toàn không giống như khoảng cách trăm dặm về sau.

"Còn về phần sông Hoài..."

Đăm đăm nhìn mảnh đất Giang Bắc, hắn nhớ đến một bài viết từng đọc qua ở một không gian thời gian khác.

"Chỉ cần giải quyết được vấn đề của Hoàng Hà, vấn đề Hoàng mạnh Hoài yếu sẽ không còn tồn tại nữa. Sau đó, điều cần làm chính là mượn sức mạnh tự nhiên để phục hồi sông Hoài. Tình trạng bồi lấp ở trung hạ lưu sông Hoài, có thể áp dụng các phương pháp như 'thúc thủy công sa' để giải quyết..."

"Thúc thủy công sa" mà Chu Minh Trung nhắc tới là một phương pháp trị thủy do Phan Quý Thuấn thời nhà Minh phát minh ra. Theo cách nói của đời sau: "Thuyết dùng đê gom nước, dùng nước cuốn cát của Phan Ấn Xuyên, quả thực là lý lẽ tự nhiên, vốn không phải là luận điệu gượng gạo, cho nên nói người bàn chuyện trị thủy đời sau, nhất định phải tôn kính nó như kim chỉ nam."

Có lẽ phương pháp này khi trị thủy Hoàng Hà, bị giới hạn bởi điều kiện lịch sử, các biện pháp quản lý mà Phan Quý Thuấn áp dụng vào thời điểm đó không thể giải quyết tận gốc vấn đề tai họa của Hoàng Hà.

"Việc Phan Quý Thuấn trị thủy chỉ giới hạn ở vùng hạ lưu Hoàng Hà từ Hà Nam trở xuống, còn khu vực trung lưu vốn là nguồn gốc phát sinh phù sa thì lại không được quản lý. Phù sa cứ liên tục kéo đến, chỉ dựa vào biện pháp thúc thủy công sa thì không thể vận chuyển toàn bộ phù sa ra biển, tất yếu sẽ có một phần phù sa lắng đọng lại ở lòng sông hạ lưu. Cho nên sau khi trị thủy, tình trạng vỡ đê đổi dòng cục bộ vẫn liên tục xảy ra, đồng thời hiệu quả tích nước trị cát sông Hoài cũng không lý tưởng. Bởi vì vấn đề Hoàng mạnh Hoài yếu chưa được giải quyết triệt để. Thế nhưng nếu chúng ta đưa Hoàng Hà trở về lòng sông cũ, tự nhiên sẽ không còn cái gọi là vấn đề Hoàng yếu Hoài mạnh nữa, lại mượn thêm phương pháp 'thúc thủy công sa' để cuốn trôi phù sa hạ lưu. Không còn phù sa Hoàng Hà làm nguồn bổ sung, thì lượng phù sa trong lòng sông đoạn Hoàng Hà bỏ hoang thuộc địa phận Giang Bắc tự nhiên sẽ liên tục bị dòng nước sông Hoài cuốn đi. Lâu ngày chầy tháng, đường nước sông Hoài đổ ra biển cũng có thể khôi phục lại bình thường, hoặc là cơ bản khôi phục lại như cũ."

Đương nhiên, đây không phải do Chu Minh Trung tự nghĩ ra. Thực tế, từ cuối đời Thanh, thời Dân quốc cho đến tận thời kỳ Tân Trung Quốc, đã từng có các nhà thủy lợi học đề xuất vấn đề mượn đường nước phế Hoàng Hà để dẫn sông Hoài ra biển. Nhưng vấn đề lòng sông phế Hoàng Hà bị nâng cao lúc bấy giờ đã kìm hãm sự hiện thực hóa ý tưởng này. Còn bây giờ thì khác, chưa từng trải qua giai đoạn Hoàng Hà đoạt Hoài suốt hơn 200 năm về sau, cộng thêm lượng phù sa do Hoàng Hà mang đến nhiều nhất là từ sau thế kỷ 17 — đoạn bờ biển Giang Bắc tiến ra sâu trong đại hải hơn trăm kilômét là sau thế kỷ 17, còn trước đó, bờ biển Giang Bắc chỉ tiến ra phía trước mấy kilômét.

Chính vì lượng phù sa trên lòng sông hiện tại tương đối ít, mới khiến Chu Minh Trung tin rằng, việc áp dụng biện pháp thúc thủy công sa có thể khiến sông Hoài quay về đường nước cũ, ít ra là có cơ hội này. Đương nhiên, quá trình này cần rất nhiều thời gian, thậm chí là hàng trăm năm, nhưng nếu có thể giải quyết được vấn đề này, trăm năm sau vùng Giang Bắc này thậm chí là Hà Nam sẽ lại hồi phục thành vùng đất trù phú cá tôm ngày xưa. Dẫu sao thì toàn bộ lưu vực sông Hoài không chỉ giới hạn ở Giang Bắc, mà đồng thời còn bao gồm cả khu vực miền nam Hà Nam.

Còn về cái gọi là việc Hoàng Hà đổi dòng đổ ra Hoàng Hải, có thể bồi đắp đất mới ở Hoàng Hải, thì những vùng đất mặn phì nhiêu bị bồi lấp ấy so với lợi ích của toàn bộ lưu vực sông Hoài căn bản hoàn toàn không đáng nhắc tới.

Thay vì hy sinh toàn bộ lưu vực sông Hoài, biến nó thành một con sông độc hại, khiến hàng triệu bách tính trong lưu vực rơi vào cảnh khốn đốn vì thiên tai hạn hán lụt lội liên miên, chỉ để đổi lấy một ít đất mặn bồi tích, chi bằng đem chút tinh lực và tài lực ấy dùng vào việc mở rộng lãnh hải hải ngoại cùng các thuộc địa. Dẫu sao thì thế giới thời đại này vốn dĩ là một tờ giấy trắng, đang chờ đợi hạm đội của Đại Minh đến tô điểm lấp đầy, đang chờ đợi bách tính Đại Minh đến di cư.

Còn những vấn đề như hàng hải cần phải giải quyết khi di dân, suy cho cùng vẫn có thể giải quyết được; cho dù tạm thời chưa giải quyết được, thì cũng có thể trăm phương nghìn kế nghĩ cách giải quyết. Còn trong nước đây... ngược lại có thể nghỉ ngơi lấy sức, mượn sức mạnh tự nhiên để phục hồi tự nhiên.

"Đại vương đứng cao nhìn xa, tuyệt đối không phải là thứ mà bọn thần như chúng ta có thể lĩnh hội được!"

Mặc dù là quân nhân, Vương An Minh không giỏi việc nịnh hót, nhưng chuyện này sớm đã vượt quá phạm vi hiểu biết của hắn, cũng chính vì thế, hắn mới thốt lên những lời này. Lúc này Chu Minh Trung mới ý thức được, người đứng cạnh mình đây là đề đốc hạm đội, chứ không phải là tham quân của Tham quân phủ hắn.

Thế là hắn cười nói:

"Cứ như vậy, cảng Hải Châu này cũng có thể giữ lại được rồi, thậm chí do tác dụng của hải lưu, eo biển vốn có chút bồi lấp này, cũng sẽ trở nên sâu hơn. Đến lúc đó ngươi hà cớ gì phải phiền muộn vì cảng của hạm đội bị bùn cát san lấp nữa chứ?"

Khi thốt ra những lời này, trong đầu Chu Minh Trung tự nhiên hiện lên bản đồ đường bờ biển của Trung Quốc. Nói về đại bản doanh của hải quân, Thanh Đảo thì quá bắc, Hải Nam thì quá nam, Lữ Thuận thì quá nhỏ, Đại Liên lại không có vật che chắn. So với những nơi đó, không có nơi nào thích hợp làm đại bản doanh hải quân hơn Hải Châu. Không chỉ vì diện tích của Đảo Uất Châu và diện tích của eo biển, quan trọng hơn là vị trí địa lý của nó nằm ngay chính giữa đường bờ biển Trung Quốc. Chỉ cần giải quyết được vấn đề phù sa, nơi đây chính là lựa chọn tuyệt vời nhất để làm quân cảng mẹ của hải quân.

Hơn nữa nơi này không chỉ có một vịnh biển với lối ra biển hẹp, nó lấy eo biển làm bãi đậu neo đậu, cho dù kẻ địch muốn thực hiện chiến thuật phong tỏa, cũng không cách nào phong tỏa nổi eo biển rộng tới mấy dặm này, chỉ là nước không đủ sâu mà thôi!

"Đại vương, nếu nước sâu quá thì cũng không tốt..."

Chưa để hắn nói hết câu, Chu Minh Trung vốn vẫn đang lo lắng nước chưa đủ sâu liền cười nói.

"Nước sâu có cái lợi của nước sâu, dẫu sao thì trong tương lai, tàu thuyền chung quy sẽ càng lúc càng lớn..."

Biết đâu theo xu thế phát triển hiện tại, có lẽ trăm năm sau, Trung Quốc sẽ chế tạo ra tàu chiến bọc thép thì sao, ai mà biết được chứ?

Nhìn những cây non hạt dẻ được trồng kín các sườn núi gần pháo đài, đây là kế hoạch "gây rừng" do hạm đội vạch ra nhằm giải quyết vấn đề gỗ đóng tàu. Mười trượng hai bên quan đạo Giang Bắc cũng như đê sông, đồi hoang đều sẽ được trồng đầy cây hạt dẻ. Đương nhiên, tương lai sẽ trồng loại sồi đỏ Bắc Mỹ có chất liệu ưu việt hơn, hiện tại chỉ có thể trồng các loài cây cùng họ hạt dẻ trước đã.

Mà trong tương lai, chính sách như vậy sẽ được nhân rộng ra toàn bộ Đại Minh.

Gỗ quyết định hạm đội! Để giải quyết loại gỗ cần thiết cho việc đóng tàu, hải quân đã đưa ra một lựa chọn tốn kém và dài đằng đẵng. Chỉ là, bọn họ không biết rằng, có lẽ, thêm trăm năm nữa khi những cây sồi này thành tài, có lẽ, thời đại của những con thuyền buồm gỗ lúc ấy đã kết thúc rồi.

Có lẽ, khi đó thế giới đã bước vào thời đại của những chiến hạm bọc thép, ai mà biết được chứ?

Tuy nhiên, đối với kiểu quy hoạch gây rừng này của hải quân, Chu Minh Trung đương nhiên sẽ không phản đối. Dẫu sao thì tương lai không chỉ có việc đóng tàu mới cần gỗ sồi, gỗ sồi còn có những công dụng rộng rãi hơn nhiều.

"Ngươi nhìn những con tàu kia xem..."

Chỉ tay về những chiếc thuyền buồm trong eo biển, những chiếc thuyền buồm này đều được điều động từ khắp nơi cho chuyến viễn chinh lần này, có thể nói là tập trung hầu như tất cả tàu thuyền của Giang Bắc bao gồm cả Đài Loan.

"Để vận chuyển năm vạn đại quân Bắc phạt, chúng ta đã huy động hơn 300 tàu thuyền. Nếu thuyền lớn hơn một chút, có lẽ chỉ cần vài chục chiếc thuyền là có thể vận chuyển ngần ấy bộ đội... Tương lai, thuyền sẽ chỉ được đóng ngày một lớn hơn!"

Miệng nói về chuyện Bắc phạt, nhưng ánh mắt Chu Minh Trung lại dán chặt vào những cánh buồm trắng chi chít trong eo biển. Bắc phạt, so với cuộc Bắc phạt của Trịnh Thành Công, có lẽ, đây mới chính là đích thân đánh thẳng vào hang ổ giặc...