Chắc chắn là tuổi tác đã đến với bước chân của con sói. Nó đẩy cửa vào nhà Gabriel, nó vào nhà Ann, Clara và bắt đầu công việc của nó.
Đừng nhìn em hôm nay, trông em xấu kinh người: đó đã trở thành câu nói lặp đi lặp lại, câu nói cửa miệng cay đắng của hai chị em.
Đối với Gabriel, tuổi tác đột nhập vào anh chẳng mấy đớn đau. Anh đón nhận tuổi tác như một người thuê nhà mà người ta có thể nói chuyện khi người ta quá cô đơn. Anh lắng tai nghe, anh rình những bước đi, những bước đi của tuổi tác trong anh. Anh ghi nhận những thói quen của nó; những lúc tuổi tác đang ngủ, có vẻ như đã quên công việc của mình một năm, hai năm và những năm ngắn hơn nhiều, thỉnh thoảng một mùa hè để quên đi và ngay cả một đêm thường thôi, nhưng trong những dịp ấy, thời gian đã nghiến ngấu gấp đôi và đánh những “ngọn đòn ghê gớm của tuổi già”.
Người nào mà không có khả năng thể hiện tuổi già của mình trên nét mặt thì thấy tuổi già đến với mình một cách nhẹ nhàng, như một đồng lõa đáng ngờ. Nói cho cùng thì Gabriel cảm thấy tuổi tác đến khá là lười nhác. Trong thâm tâm, anh có thể muốn có những sự xáo động nhanh hơn và to lớn hơn. Từ khi còn nhỏ, anh đã nghe người ta nhắc đi nhắc lại: sau bốn mươi tuổi sẽ có những nếp nhăn đáng phải có. Thế mà tuổi bốn mươi đã điểm và Gabriel vẫn còn là chính mình; mặt tròn, hơi có những rãnh nhỏ (anh lại mong có những vết nhăn, nghĩ rằng một con người có nhiều vết nhăn thì trông giống như người hốc hác thôi). Nhanh hơn lên, nhanh hơn lên, anh rầm rì nói với tuổi tác nhưng lại muốn tuổi đừng nghe thấy. Còn Ann và Clara thì lại cho anh là một thằng điên. Ann và Clara sẵn sàng chiến đấu. Các chị kiên quyết. Này, anh Gabriel, bỏ tay ra và bắt con thú phải yên đi; không phải là tôi xấu đi thì anh dễ dàng với tôi đâu nhé (Clara nói). Dù già hay không, tôi vẫn giữ tư thế đứng đấy, còn anh, anh phải uống vitamin cho đủ (Ann nói). Các chị ngắm nhìn, mặt gí sát gương, lấy đầu ngón tay sờ lên trán, lên cổ, lên thái dương, lẩm bẩm kêu hoặc: trời ơi, đã đến thế rồi ư, hoặc chửi tục. Các chị tìm chỗ sáng: Chị biết không, tôi chúa ghét chỗ này. Các chị đột nhiên biến đi chỗ khác: tôi quay lại trong giây phút. Để làm gì trong những giây phút ấy? Và là ở đâu?
Khi thấy họ hốt hoảng đến như vậy, bị đau khổ đến như vậy, nhưng anh lại cảm thấy mình còn rất cường tráng trong tuổi già, anh tự nói nhỏ với mình: chiến thắng, một chiến thắng đáng buồn. Như kiểu người ta đón du khách tại một xứ mưa nhiều, nơi người ta mới tới trước du khách được mấy ngày: xin chào mừng! Hỡi ôi, chào mừng! Máng nước chảy dài trong đêm và khi nổi gió thì có cố cũng vô ích, cánh cửa vẫn đập ầm ầm.
Gabriel không viết nhật ký về câu chuyện không thể tránh được này. Thật đáng tiếc. Dù sao thì những hồi ký ấy cũng đáng giá như những hồi ký khác. Cũng là người phụ nữ ấy được tả ra năm này tiếp sau năm khác; có điều gì đã qua đi, có điều gì còn lưu lại…
Có thể anh chỉ thuật lại những phản ứng của anh khi có một điều gì, một chi tiết nào đã thay đổi trong người phụ nữ mà anh đã yêu vào độ khoảng của những người phụ nữ mà tuổi tác đã chọn để bắt đầu tấn công nơi giữa hai gò mà và lông mày. Thái dương bị khía dần dần bằng những tia như hai nửa mặt trời, mắt không sắc lắm, hoài nghi nhiều hơn, ít chế giễu, hoặc cười cợt, xung quanh cũng có đường nhăn để nhắc phải khiêm tốn, mi mắt xanh hơn và mỏng hơn. - Anh Gabriel, không hiểu vì em kém ngủ. Và những đường vòng càng ngày càng nhiều như thể là có một cái nhìn khác uốn nắn cho cái nhìn đầu tiên nghiêm khắc hơn, sổ sàng hơn, anh Gabriel, anh đừng nhìn chòng chọc vào em như thế. Nhưng Gabriel không thể ngăn mình được. Bao giờ anh cũng thấy ngay là mình quá tò mò về thân thể của những người phụ nữ, anh đã phát hiện ra là bắt đầu từ ba mươi, ba mươi nhăm tuổi các bà tìm thấy là ở đấy, giữa hai gò má và lông mày có một cái thóp. Chỉ cần để ý một chút là thấy ở đấy cuộc sống đang đập nhịp.
May quá, Gabriel tự nhủ, may quá, các cô nàng đã già đi! Hay: này, một mùa mới đã đến! Hay: các bà hoàng của tôi đã trở về là những con người. Hay: cuối cùng tuổi tác, cùng với ông Louis, là bạn tốt của mình.
Một tác dụng tốt khác của tuổi tác: các cô nàng đã thay đổi được tính cách của mình: Ann dần dần trở nên kém tự tin hơn, trong khi đó, Clara đã tìm thấy trong bức ảnh một bằng chứng không thể bỏ đi được về sự tồn tại của mọi sự vật và vì vậy thấy mình tự tin hơn. Sự thay đổi hai chiều từ Ann sang Clara và từ Clara sang Ann đã đi đến chỗ rõ ràng. Khi người ta yêu hai chị em thì tốt hơn hết cuối cùng là họ nên giống nhau. Điều đó tránh được những sự cách xa nhau quá lớn và những sự cách xa lớn lại càng cùng năm tháng gây đau lòng hơn. Gabriel lạc quan. Làm sao anh không lạc quan được? Tất cả chẳng là theo chiều hướng tốt nhất trong thế giới tốt nhất, thế giới tốt nhất của những người già hay sao?
Đừng nhìn em hôm nay, trông em xấu kinh người… Những kẻ ngu xuẩn. Họ không bao giờ đẹp hơn thế!
