Kiến Cực năm thứ sáu, tháng tám, ngày hai mươi chín, tại huyện Nhạn Môn, Đại Châu, trời quang.

Từ sáng sớm, trong ngoài Bạch Vân tự đã thấy giáp sĩ như mây.

Đây là những võ sĩ Ngân Yên Trực đến để duy trì trật tự. Hôm nay Thánh nhân cùng tướng lại Hà Đông muốn đưa tang Tấn Vương, nhân viên rất đông, không được phép xảy ra chuyện.

Với tư cách là chủ nhà tang lễ, Tự Tấn Vương Lý Lạc Lạc, Tấn Vương phi Lưu thị cùng các con trai nhà họ Lý là Tự Chiêu, Tồn Húc, Tồn Mỹ và những người khác thậm chí đã đến sớm hai ngày.

Trong chùa đã thiết lập vãn tịch. Gần hai trăm vãn lang, vãn sĩ được triệu tập từ khắp nơi ở Hà Đông cũng đến sớm hai ngày, chuẩn bị sẵn sàng.

Thái thường khanh Đinh Hội thậm chí khi gia thuộc khóc vào buổi sáng và buổi tối mỗi ngày một lần, đều đích thân hát vãn ca.

Tuổi ông đã không còn nhỏ, nhưng kỳ diệu là giọng hát vẫn thanh tao, trong trẻo. Vãn ca ông hát chứa chan tình cảm, người nghe vì thế mà động lòng, rơi lệ.

Lý Tồn Húc từng có lúc dùng ánh mắt kỳ lạ nhìn ông, nghi ngờ không biết cha mình khi còn sống có từng nhận Đinh Hội làm nghĩa tử hay không.

Lý Lạc Lạc đầu óc khá đơn giản, không nghe danh Đinh Hội nhiều. Thấy ông với địa vị Thái thường khanh mà đích thân hát vãn ca, vừa thấy lạ vừa vô cùng cảm động, bèn sai người mang đến hậu tạ.

Đinh Hội thản nhiên nhận lấy.

Số tiền này ông không định dùng, mà cất đi, thỉnh thoảng lại mang ra ngắm nghía. Ông cảm thấy, thu nhập này so với bổng lộc của mấy chức phòng ngự sứ, nha tướng kia, còn khiến ông vui mừng hơn.

Bởi đây là sự khẳng định đối với sự nghiệp của ông, là sự khen thưởng cho năng lực chuyên môn của ông. Làm việc mình thích, lại còn nhận được thù lao, đời người đến thế, còn mong cầu gì nữa.

"Nhớ năm xưa, ở Kỳ Châu hát vãn ca cho người ta, vậy mà lại không thu tiền, thật là sai lầm, sai lầm quá." Sau khi ăn trưa xong, Đinh Hội nhớ lại chuyện ngày hôm qua, trong lòng thấy hối hận.

Thực ra, danh tiếng của ông ở Kỳ Châu khá tốt.

Một là quản lý bộ đội khá đắc lực, không xảy ra nhiều việc gây nhiễu dân. Điều thứ hai, tất nhiên là ông thường xuyên tình nguyện hát vãn ca cho người ta.

Đinh Đại soái dẫn theo cả trăm thân binh như sói như hổ kéo đến nhà người ta làm tang sự, trước tiên dọa người ta chết khiếp. Đến khi cất tiếng hát vãn ca, lại làm người ta "sét đánh ngang tai". Hát xong, lên ngựa bỏ đi, để lại chủ nhà ngơ ngác trong gió.

Tất nhiên, Đinh Đại soái đôi khi cũng đi theo trọn vẹn cả quá trình, và ăn cỗ xong mới rời đi.

Nhưng ông thực sự chưa từng thu tiền lần nào, thuần túy là lao động tình nguyện. Một trăm mẫn tiền Lý Lạc Lạc đưa cho ông, vẫn là khoản thu nhập thực sự đầu tiên kể từ khi ông bắt đầu sự nghiệp, rất đáng ghi nhớ.

Thu dọn tâm trạng xong, ông hắng giọng, hát rằng: "Lưỡng kiếm hiệp thanh xuân..."

Vãn ca nổi lên, tình chân ý thiết.

Các vãn lang phồng má lên, thổi nhạc không ngừng.

Lý Lạc Lạc, Lý Tồn Húc, Lưu thị và những người khác cúi đầu đứng nghiêm trang, nước mắt tuôn rơi không dứt.

"Ai ca đạp lộ trần." Đinh Hội biểu cảm dạt dào, đau lòng không thôi.

Đội chính Ngân Yên Trực là Nguyên Hành Khâm và Lý Tiểu Hỉ ngẩn ngơ nhìn.

"Lễ tuyền chương hiếu đạo..."

Nhịp điệu của các vãn lang kiểm soát vừa vặn, khúc nhạc vãn tang bi ai hòa quyện cùng giọng hát của Đinh Hội, bổ trợ cho nhau rất tốt.

"U nhưỡng vạn niên danh." Đinh Hội hát xong chữ cuối cùng, đứng thẳng người dậy, đôi mắt đã hơi ửng đỏ.

Ngân Yên Trực chỉ huy sứ Trữ Thận Bình vừa mới bước vào cửa cũng bị chấn động, vô thức đứng lại ở cửa.

"Giờ lành đã đến, màn trướng đã chuẩn bị xong, có thể khiển điện rồi." Thông tán quan vội vã đến, bẩm báo.

Lý Lạc Lạc lau nước mắt, nói: "Vậy thì bắt đầu đi."

Khiển điện chính là nghi thức truy tư, tế điện cuối cùng trước khi quan tài lên đường.

Quan tài được màn che phủ, khách điếu tang từng người hoặc từng nhóm đi vào trong, Thông tán quan xướng tên. Sau khi tất cả mọi người đến đông đủ, thì khiêng quan tài đi đến lăng mộ an táng.

Lễ nghi sứ và Thông tán quan đều là nhân viên chuyên nghiệp, dưới sự tổ chức của họ, các quan viên từ các châu khác đến điếu tang từng đợt tiến vào.

Gia thuộc đau đớn khóc than, khách khứa nói vài lời khách sáo, rồi được dẫn đến các phòng bên trái phải để chờ đợi.

Lễ quan thì bày biện đủ loại vật phẩm bồi táng bên cạnh linh cữu, đồng thời thắp hương, đốt chúc văn cầu nguyện.

Thực ra quá trình này khá dài, mãi đến cuối giờ Mùi, khi Thiệu Thụ Đức đến nơi mới chính thức kết thúc.

"Thúc thúc."

"Thúc phụ."

"Bệ hạ."

Lưu thị, Lý Lạc Lạc, Lý Tập Cát và những người khác lần lượt hành lễ.

Thiệu Thụ Đức đáp lễ, tự mình dâng một nén hương cho Lý Khắc Dụng xong, lại quét mắt nhìn các phòng bên trái phải.

Bên trái đều là sứ giả các châu trong cảnh nội Đại Hạ, bên phải là sứ giả các trấn bên ngoài.

Tiền Lưu, Vương Thẩm Tri, Triệu Khuông Ngưng, Thiệu Đắc Thắng, Diệp Quảng Lược, thậm chí cả vùng Giang Tây đang có chiến loạn cũng phái người tới, nhưng Lưu Ẩn, Vương Kiến Triệu không phái sứ giả đến, An Nam vì đường xá xa xôi nên cũng không có ai đến.

Còn như Dương Ác, Mã Ân thì càng không thể nào, họ đều chưa chấp nhận sách phong của Đại Hạ.

Về cơ bản có thể nhìn ra cục diện chính trị thiên hạ ngày nay rồi.

Đúng rồi, A Bảo Cơ thế mà cũng phái sứ giả tới. Dẫu sao ông ta và Lý Khắc Dụng từng kết làm huynh đệ, không biết thì thôi, đã biết rồi thì đương nhiên phải phái người đến viếng tang một phen.

Ừm, khéo thật, người này chính là Hàn Tri Cổ. Địa vị lúc này của hắn chưa tính là cao, nói là người của A Bảo Cơ thì không bằng nói là gia thần của Thuật Luật Bình.

Hắn có thể làm sứ giả điếu tang, có lẽ cũng là do Thuật Luật Bình thưởng thức tài năng của hắn, muốn để hắn được A Bảo Cơ biết đến mà thôi.

Thiệu Thụ Đức vẫy vẫy tay, Bộc Cố Thừa Ân tiến lên, sau khi thì thầm vài câu liền nhanh chóng rời đi.

Đầu giờ Thân, nghi thức khiển điện kết thúc. Linh cữu của Lý Khắc Dụng được khiêng lên xe ngựa, rời khỏi Bạch Vân tự.

Trọn vẹn sáu mươi tư vãn lang đầu đội mũ trắng, mặc áo trắng, đi phía trước dẫn đầu.

Linh xa theo sát phía sau, Lưu thị, Lý Lạc Lạc cùng gia thuộc khóc lóc nức nở không thành tiếng.

Thiệu Thụ Đức cũng đặt tay lên quan tài, cùng đi theo.

Hàng trăm sứ giả điếu tang theo sau cùng, vẻ mặt nghiêm trang.

"Huyền tuyền khai toại đạo, bạch nhật chiếu giai thành. Nhất triêu nhược thân thử, thiên tải kỷ thương tình." Tiếng hát cao vút, u sầu của Đinh Hội vang vọng khắp cả đội đưa tang.

Đến cửa mộ viên, mọi người đều xuống ngựa.

Vãn sĩ tiến lên giúp đỡ, khiêng thần tọa tượng trưng cho linh hồn Lý Khắc Dụng xuống, tiếp đó còn có án kỷ, hương lư và các vật dụng ông từng sử dụng khi còn sống.

Gia thuộc lại một lần nữa khóc tế...

Sau khi nghi thức rườm rà kết thúc, vãn sĩ cẩn thận khiêng linh cữu từ trên xe ngựa xuống, đắp y khâm, những người khác thì bưng vật phẩm tùy táng, cùng nhau tiến vào mộ viên đã mở cửa, đặt tử quan vào trong mộ.

Đây là gia tộc mộ địa của Lý Khắc Dụng. Từ tháng tư, nơi đây đã tiến hành tu sửa, mở rộng khẩn cấp, mọi thứ đều đã sẵn sàng.

Lý Khắc Dụng sẽ được chôn cất cùng cha ông là Lý Quốc Xương - không phải cùng một phòng mộ.

"Tàn nguyệt chiếu u phần, sầu ngưng thúy đại vân. Lệ lưu hà thị thống, trường đoạn phục tiêu hồn..." Tiếng hát của Đinh Hội vang lên lần cuối cùng.

Gương mặt ông đã đẫm lệ, tình cảm trong tiếng hát càng lúc càng chân thực.

Các vãn lang đeo nhạc cụ, đi bộ một đường hơn mười dặm tới đây, hơn nữa trên đường phần lớn thời gian đều phải thổi nhạc, tiêu hao thể lực rất lớn. Lúc này cũng cố gắng gượng, phồng má to hết cỡ, trợn tròn mắt, ra sức tấu nhạc.

Bất kể là vãn lang hay vãn sĩ, sau sự việc đều sẽ nhận được một khoản thù lao hậu hĩnh. Thù lao ngoài tiền ra, thường còn có chính sách ưu đãi miễn trừ hai ba năm dao dịch, không thể không khiến họ gắng sức.

Đây vẫn chỉ là tang lễ công khanh.

Nếu là thiên tử hạ táng, vãn lang là việc tốt mà người ta tranh nhau sứt đầu mẻ trán, thường do con cháu huân quý đảm nhiệm. Bởi sau khi Đại hành hoàng đế hạ táng xong, vãn lang tham gia đều sẽ nhận được một thân phận quan lại cấp thấp, đây là bước quan trọng để họ bước chân vào con đường làm quan, vì vậy việc tranh giành suất vãn lang vô cùng khốc liệt.

Đinh Hội nỗ lực như vậy, không phải vì tiền, cũng không phải vì quan vị, mà là xuất phát từ sở thích, xuất phát từ tình yêu của ông đối với nghề này, khác biệt hoàn toàn với những người khác có mặt tại đó.

Sau khi nhập táng, tự có thợ thủ công đến phong bế cửa mộ.

Thiệu Thụ Đức truyền khẩu dụ, đem một mảnh đất lớn và các ngôi làng gần đó quy hoạch thành tế điền của Lý Khắc Dụng. Hai ngôi làng trong phạm vi tế điền không phải nộp sưu dịch, nhiệm vụ của họ chính là cung phụng mười tên lính giữ mộ, định kỳ quét dọn.

Lý Lạc Lạc cũng sẽ xây nhà cất cửa ở gần đó, để thủ mộ cho cha mình.

Thiệu Thụ Đức nhìn ra được, Lý Lạc Lạc đối với việc này không hài lòng, nhưng hắn không dám phản bác, đành đáp ứng.

Hắn còn trẻ, không muốn cả đời bị trói buộc ở nơi thôn quê này, có thể hiểu được. Nhưng hiểu thì hiểu, Thiệu Thụ Đức không thể nào để hắn ra ngoài làm quan hoặc cầm quân.

Cứ ở yên đó đi. Tự Tấn Vương sắp sửa trở thành thế hệ Tấn Vương thứ hai rồi, trọn vẹn một vạn hộ thực phong, đây là mục tiêu mà đại đa số người ta phấn đấu cả đời cũng khó lòng chạm tới.

Mà loại phú quý này, con trai hắn cũng có thể hưởng thụ, cho đến đời cháu hắn tập tước sau này, mới bị giáng xuống làm Quận vương.

Sau khi tang nghi hoàn thành, tinh thần Lưu thị có chút hoảng hốt, chực ngã quỵ xuống đất.

Thiệu Thụ Đức đứng bên cạnh bà chân tay luống cuống, may mà Bộc Cố Thừa Ân phản ứng nhanh, dẫn theo hai vị tiểu hoạn quan tiến lên, đỡ lấy Lưu thị.

Thiệu Thụ Đức thở phào nhẹ nhõm.

Tuy đã hơn nửa năm không đụng đến đàn bà, nhưng ông thực sự không dám dính dáng vào bất kỳ lời đàm tiếu nào với Lưu thị.

Sau khi Lưu thị được dìu đi, Thiệu Thụ Đức vẫy vẫy tay, Trữ Thận Bình hiểu ý, dẫn người bưng đến một chồng hộp gỗ.

Ừm, sau khi tang nghi bình thường kết thúc, dưới đây là "tang nghi" mang đặc sắc võ phu.

Võ sĩ Ngân Yên Trực lần lượt mở các hộp gỗ, lấy thủ cấp bên trong đặt trước mộ.

"Thạch Thiệu Ung, An Nhân Xu, Dương Nguyên Hàn, An Nguyên Tín, Trương Vạn Tiến và những kẻ đó, không màng đến ân huệ vun trồng, cất nhắc của nghĩa huynh khi còn sống, trong thời gian để tang mà làm loạn, phản nghịch lại nghĩa huynh của ta, có thể gọi là tang tâm bệnh cuồng." Thiệu Thụ Đức quay người nhìn các tướng lại Hà Đông đang có chút kinh ngạc, nói: "Nay lấy thủ cấp của chúng, để an ủi vong linh nghĩa huynh trên trời."

Mọi người ban đầu nhìn nhau, sau đó dưới sự dẫn dắt của một số ít người, đồng thanh nói: "Bệ hạ nghĩa khí, cảm động đất trời."

Thiệu Thụ Đức hài lòng gật đầu, nói: "Trẫm dụng binh hơn hai mươi năm nay, các quận vùng Bắc địa đều đã bình định. Cục diện tốt đẹp như vậy, thực sự không dễ gì có được. Sau này chư vị còn cần đồng tâm hiệp lực, phát huy cục diện khó khăn mới có được này. Nếu công thành, trẫm sao tiếc ban thưởng."

"Thần tuân chỉ." Mọi người đồng thanh đáp.

Tang lễ của tiểu nhân vật, thì chỉ là tang lễ.

Tang lễ của đại nhân vật, thì không chỉ là tang lễ. Mỗi cử động, sinh lão bệnh tử của họ đều là chính trị, Thiệu Thụ Đức hiểu rất rõ điểm này.

Trong thời gian tang lễ Lý Khắc Dụng, ông cũng rất bận rộn, thậm chí không hề nhẹ nhàng hơn so với chủ nhà chuyên tâm lo liệu tang lễ.

Người ông tiếp kiến quá nhiều, có người thậm chí còn tiếp kiến đi tiếp kiến lại mấy lần. Tỉ mỉ chải chuốt mấy tháng trời, mới sơ bộ sắp xếp ổn thỏa cục diện chính trị Hà Đông. Dẫu sao đây không phải nơi đánh hạ bằng chiến tranh, mà là hòa bình đổi cờ, xét ở một mức độ nào đó cũng khá phiền phức, cần phải bỏ ra rất nhiều tâm tư.

Trước khi rời đi, ông nhìn thoáng qua cửa mộ đang được phong bế lần cuối, khẽ thở dài.

Tuy có người không tin, nhưng ông thực sự coi Lý Khắc Dụng là huynh đệ.

Đi thong thả nhé, đời này từng lừa gạt ông, chỉ có thể hẹn kiếp sau trả nợ vậy.