Huyện Thẩm Dương, trị sở của Thẩm Châu, là nơi được thiết lập mới từ con số không, nằm ngay gần Thẩm Dương của hậu thế. Vì vậy, ngay cả con sông Tiểu Liêu (sông Hồn) cũng khôi phục lại tên cổ: sông Thẩm.

Thẩm Châu có tất cả bảy huyện. Ngoài trị sở Thẩm Dương ra, còn có: Huyện Cái Mâu, trước là Cái Mâu châu thời Đường, nay là Tháp Sơn sơn thành thuộc trấn Trần Tương Đồn, khu Tô Gia Đồn, Thẩm Dương. Huyện Bạch Vọng, nguyên là thành Bạch Vọng của Khiết Đan, nay là trấn Tam Đạo Cương Tử, thành phố Tân Dân. Huyện Phủ Thuận, trước là Tân Thành châu thời Đường, nay là Cao Nhĩ Sơn thành, Phủ Thuận. Huyện Liêu Dương, trước là huyện Liêu Dương thời Đường, nay là Liêu Dương. Huyện Hưng Liêu, nay là An Sơn. Huyện Vọng Bình, huyện Vọng Bình thời Hán, nay là trấn Tích Mộc, thành phố Hải Thành.

Trong bảy huyện này, ngoại trừ huyện Bạch Vọng có không ít dân cư, huyện Liêu Dương và Phủ Thuận có một ít dân, còn bốn huyện còn lại cơ bản là không bóng người.

Không có người nghe thì có vẻ rắc rối, nhưng bất cứ việc gì cũng phải nhìn nhận một cách biện chứng. Có lợi tất có hại, chỗ xấu thì chúng ta đều biết rồi, còn chỗ tốt chính là có một lượng lớn đất đai để phân chia.

Trước đó An Đông phủ vẫn còn khoảng năm ngàn phủ binh đang xếp hàng chờ chia đất, nay đều đổi sang chia đất ở Thẩm Châu. Nhưng họ không phải là toàn bộ phủ binh của Thẩm Châu, còn hơn bảy ngàn người khác cũng sẽ lần lượt giải tán rồi phân bổ đi khắp các nơi ở Thẩm Châu.

Gió bắc hiu hắt, khí lạnh thấu xương.

Bên ngoài thành Thẩm Châu vừa mới xây xong nền móng, Thạch Quân Lập, Lý Tùng Kha, Lý Tùng Chương ba người ngồi đối diện uống rượu. Quân Vạn Thắng Hoàng Đầu đi theo Thánh nhân cùng quay về phương nam, giờ đây phải đưa ra lựa chọn rồi.

"Còn có thể tạo phản hay sao?" Lý Tùng Kha cười giận nói: "Ta chỉ là không cam tâm mà thôi."

"Không cam tâm thì có thể làm gì?" Lý Tùng Chương liếc nhìn hắn, cười lạnh: "Bá phụ đã cho người mang lời tới, chớ có gây chuyện, hãy an hưởng phú quý đi." "Đại nhân người vẫn chưa nhìn thấu sự đời, vậy mà..." Lý Tùng Kha cầm dao cắt thịt, hậm hực cắt thịt hươu, tức giận nói.

"Đừng nói lời khí thế nữa." Lý Tùng Chương đối với bá phụ Lý Tự Nguyên vẫn rất kính trọng, nghe vậy gõ gõ lên mặt bàn, nhắc nhở.

"Thôi bỏ đi, ta tức giận cái gì!" Lý Tùng Kha nhặt một miếng thịt ném vào miệng nhai ngấu nghiến, nói năng không rõ ràng: "Dù thế nào đi nữa, chuyến này lập được công lao, ta cũng không lo chuyện phú quý. Điều ta lo lắng, chính là hơn bảy ngàn tướng sĩ quân Vạn Thắng Hoàng Đầu."

Đúng vậy, triều đình dự định để lại làm phủ binh, chính là những binh lính còn lại của quân Vạn Thắng Hoàng Đầu.

Từ sau khi đánh xong Phù Dư phủ, người của Chính sự đường, Xu mật viện đã điều tra trong quân, hỏi xem rốt cuộc có bao nhiêu người nguyện ý ở lại làm phủ binh.

Vì quân Vạn Thắng Hoàng Đầu lần này đánh khá tốt nên triều đình vẫn còn khá khách khí. Ai nguyện ý ở lại Thẩm Châu làm phủ binh thì theo tiền lệ của An Đông phủ, thời kỳ quá độ là năm năm, trong năm năm vẫn tính là mộ binh, tiếp tục nhận thưởng. Sau năm năm, cơ bản đều đã được chia đất, an tâm ở lại các huyện cắm rễ tại Thẩm Châu, trở thành sự hiện diện quân sự chủ yếu của triều đình tại Liêu Đông đạo.

Thời Đường, các Chiết Xung phủ nơi phủ binh đóng quân gần một nửa được thiết lập ở Quan Tây, chiếm 49%. Hà Đông nơi khởi nghiệp của nhà Lý Đường chiếm 25%, Hà Nam chiếm 11%, Hà Bắc chiếm chưa đầy 8%, nơi được coi là bụng dạ của nhà Lý Đường là Tam Xuyên chiếm 4%, Hoài Nam, Giang Nam, Lĩnh Nam mỗi nơi chiếm khoảng 1%.

Từ sự phân bổ của phủ binh có thể thấy, trong mắt triều đình nhà Đường, sự xa gần thân sơ ra sao.

Nhưng chính sách "Cử binh Quan Trung để lâm tứ phương" cũng là hợp lý, vì lúc đó cả nước hầu như không có quân thường trực, phủ binh chính là lực lượng quân sự chủ yếu. Không đặt lực lượng quân sự chủ yếu ở gần thủ đô, ngươi ngủ ngon được sao?

Đại Hạ thì đã bước vào thời đại mộ binh. Cấm quân là lực lượng quân sự chủ yếu, phân bổ nhiều ở xung quanh Đông đô Lạc Dương.

Có lực lượng dã chiến hùng mạnh nhất thời bấy giờ làm hậu thuẫn, triều đình nhà Hạ có đủ khí thế để thiết lập phủ binh, trấn binh ở biên cương, không cần phải phòng bị ngoại địa như nhà Lý Đường — năm đó Lý Thế Dân đánh Cao Câu Ly, liên tiếp thắng trận, nhưng sau khi chiến thắng, phủ binh không thể lưu lại địa phương lâu dài, cho nên chỉ có thể di dời người Cao Câu Ly đi, làm trống Liêu Đông, thiết lập các phủ châu ky mi tại địa phương, chậm rãi chiêu mộ những tráng sĩ viễn chinh, cố gắng tái cấu trúc lực lượng vũ trang tại địa phương, có thể nói thành cũng tại chế độ phủ binh, bại cũng tại chế độ phủ binh.

Phủ binh là có "gốc", đánh xong trận, cuối cùng vẫn phải quay về quê hương, quay về điền trang, quay về bên cạnh bộ khúc.

Đương nhiên, nếu triều đình nhà Đường có quyết tâm di dân ồ ạt tới Liêu Đông, thiết lập nhiều phủ binh thì lại là chuyện khác. Nhưng rõ ràng, điều này trái với chính sách căn bản "Cử binh Quan Trung để lâm tứ phương", rốt cuộc không thể thực thi.

Sau này chế độ phủ binh bại hoại, triều đình nhà Đường bước vào thời đại mộ binh, đại đa số lực lượng quân sự toàn quốc nằm trong khu vực quản lý của các Tiết độ sứ biên cương, kết quả gây ra loạn lạc, cũng gián tiếp chứng minh sự lo lắng ban đầu của triều đình nhà Đường không phải là không có căn cứ.

Làm trống Liêu Đông, di dời người Cao Câu Ly vào trong, đến nỗi người Khiết Đan, Mạt Hạt, Tân La có được không gian mở rộng, nhìn qua thì lạ lùng, nhưng thực ra đằng sau đều có nguyên nhân sâu xa của nó.

Đại Hạ không cần phải rắc rối như vậy.

Tám huyện ở An Đông phủ đã có mười hai Chiết Xung phủ, thống lĩnh mười hai ngàn phủ binh. Bảy huyện ở Thẩm Châu, tương lai cũng sẽ thiết lập mười hai Chiết Xung phủ, chỉ huy mười hai ngàn phủ binh. Hiện tại năm ngàn người đã có nơi có chốn, còn dư bảy ngàn.

"Ta xuống hỏi thăm rồi, đại bộ phận mọi người vẫn nguyện ý." Thạch Quân Lập uống cạn nửa bát rượu, trong lòng cũng có chút phiền muộn, chỉ nghe hắn nói: "Không làm phủ binh cũng được, nhưng quân Vạn Thắng Hoàng Đầu sẽ bị sáp nhập vào các bộ ngũ khác, tiếp tục chinh chiến phương nam. Võ phu mà, lấy tiền bán mạng, vốn là lẽ thường, triều đình phát tiền một ngày, chúng ta liền phải bán mạng một ngày, không có gì để nói. Nhưng trước khi xuất chinh chúng ta có bao nhiêu người? Ròng rã mười ba ngàn! Đánh nhau nửa năm, tổn thất gần năm ngàn, dạo trước dịch bệnh, lại chết mất ngàn người, mà nay chỉ còn hơn bảy ngàn chút đỉnh. Hề, bảy ngàn tướng sĩ, năm sau lại tới đánh Bột Hải, hoặc nam hạ tới vùng nóng bức chém giết, đánh thêm vài năm nữa, chẳng phải sẽ chết sạch sao? Đám nam nhi không ngốc, nhận không năm năm quân thưởng, lại không cần đánh trận, sau này có một phần cơ nghiệp truyền cho con cháu đời sau, không có gì là không hài lòng cả."

Lý Tùng Kha im lặng.

Liêu Đông tuy nghèo nàn trắng tay, không bằng thế giới phồn hoa Trung Nguyên. Nhưng giống như Thạch Quân Lập đã nói, ngươi ăn bát cơm võ phu này, thì phải bán mạng. Đi Giang Nam đánh trận, một trận dịch bệnh có khi phải chết không ít người, có đáng không? Đánh ba năm năm, ai dám vỗ ngực bảo đảm mình nhất định có thể sống sót?

Thay vì như vậy, thực sự không bằng ở lại làm phủ binh. Bắt người Bột Hải, người Hề, Khiết Đan, Cao Câu Ly về làm bộ khúc, cày cấy một trăm năm mươi mẫu đất, nuôi một đống trâu dê, lại cưới thêm một cô thiếp, sinh một đống con cái, cuộc sống này chẳng phải rất sướng sao?

Nói lời khó nghe, có những binh sĩ cấm quân còn động lòng, họ mà muốn tranh, ngươi còn chưa chắc tranh lại họ đâu. Hạn ngạch có hạn!

Đương nhiên, thực ra còn một con đường, đó là tạo phản. Nhưng xác suất cao là họ không thể đánh vào cửa Lâm Du, kết cục cuối cùng có thể là bị tiêu diệt hoàn toàn. Nếu đổi thành một hoàng đế yếu đuối hơn, có lẽ họ đã ra tay thật rồi. Nhưng Thiệu Thánh người này, quá hung tàn, thuần túy là một võ phu.

Trương Vạn Tiến, Thạch Thiệu Ung đám người kia... ai! Binh sĩ Lộ Châu dường như không một ai sống sót, cũng có người nói họ chưa chết hết, đang xây cung điện ở phủ Bắc Bình, nhưng điều đó với đã chết thì có gì khác nhau?

"Tiên Châu cũng sẽ thiết lập phủ binh sao?" Lý Tùng Chương đứng dậy, lần lượt rót đầy một bát rượu cho Thạch Quân Lập và Lý Tùng Kha rồi hỏi.

"Nghe nói là quân Thiên Thành." Thạch Quân Lập nói.

Quân Thiên Thành trên đường đi không đánh trận mấy. Lúc canh giữ kho lương, có thể từng giao thủ với người Khiết Đan vài lần, nhưng tổn thất nhẹ, đến nay vẫn phân bổ ở các trại, hai ba ngàn người một tốp, che chắn đường vận lương.

Thánh nhân vừa mới vận chuyển một lô lớn vải tằm sồi Bột Hải tới để ban thưởng, nghe nói mỗi người thưởng một xâu tiền, hai xấp vải, một con lợn, hai con cừu, canh giữ đến tháng năm năm sau, rồi khi thiết lập phủ binh sẽ ưu tiên xem xét họ.

Đây là tin tức Thạch Quân Lập nghe ngóng được, nhưng hắn không nói nhiều, chỉ giới thiệu sơ lược một chút. "Thôi bỏ đi." Lý Tùng Kha ngửa đầu uống cạn rượu, thở dài: "Đám nam nhi muốn vứt bỏ chúng ta rồi."

"Ngươi còn chưa chém giết đủ sao?" Lý Tùng Chương liếc nhìn hắn, cười mắng: "Ngày nào đó quân sĩ nổi loạn, chém đầu ngươi, ngươi mới biết thế nào là lợi hại. Thạch Thiệu Ung có lẽ còn đang mong người của hắn đi làm phủ binh đấy."

Câu này vừa thốt ra, Thạch Quân Lập, Lý Tùng Kha đều cười lớn.

Thạch Thiệu Ung đúng là kẻ xui xẻo! Trương Vạn Tiến là thật lòng tạo phản, Thạch Thiệu Ung là thật lòng không muốn tạo phản, nhưng kết cục lại như nhau.

Khi Thiệu Thụ Đức đang săn bắn ở vùng ngoại ô Thẩm Dương, Tiên Châu thứ sử Hàn Tòng Duẫn vừa mới tới diện thánh.

Hàn Tòng Duẫn là con trai của Hàn Kiến, từng giữ các chức Tham châu Đoàn luyện phó sứ, Nhu châu Trưởng sử, Úy châu Biệt giá. Xét về lý lịch mà nói, không phải chức võ, thì cũng là quan phụ tá ở châu quận, lần này đảm nhiệm chức Tiên Châu thứ sử kiêm Châu quân Chỉ huy sứ, coi như là một bước nhảy vọt trong hoạn lộ.

Thẩm Châu thứ sử Tư Không Đĩnh cũng ở bên cạnh.

"Tiên Châu đặt bốn huyện, trước đây đều không phải đất của Hạ, Hàn khanh phải tốn thêm chút tâm tư rồi." Thiệu Thụ Đức vừa thuần thục mổ bụng làm sạch con thỏ rừng, vừa nói.

"Thần tuân chỉ." Hàn Tòng Duẫn cung kính đáp.

Hắn đã hiểu rõ, Phù Dư phủ của nước Bột Hải vốn có bảy huyện là Phù Dư, Cường Sư, Tân An, Ngư Cốc, Bố Đa, Hiển Nghĩa, Thước Xuyên, nhưng trải qua nhiều năm chiến loạn, rất nhiều nơi không bóng người, Thánh nhân hạ lệnh sáp nhập, chỉ còn lại bốn huyện là: huyện Phù Dư (nay là Nông An, Trường Xuân), huyện Cường Sư (nay là trấn Tứ Diện Thành, huyện Xương Đồ, thành phố Thiết Lĩnh), huyện Ngư Cốc (nay là phía tây huyện Tây Phong, Thiết Lĩnh) và huyện Hiển Nghĩa (địa chỉ cũ của Hiển Nghĩa không thể khảo chứng, nay đặt ở vùng Trường Xuân) — Tiên Châu vốn trị sở ở Phù Dư, nay dời tới Hiển Nghĩa.

Thước Xuyên, Tân An sáp nhập vào huyện Cường Sư, Bố Đa sáp nhập vào huyện Phù Dư.

Toàn châu hiện tại chỉ còn lại khoảng chưa đầy bảy ngàn hộ, ba vạn người, gần đây lại nhét thêm năm ngàn hộ Khiết Đan, người Hề vào, sau khi làm sạch hộ tịch một lượt thì hẳn là có sáu bảy vạn người.

Số lượng dân cư này, thực ra vẫn còn kém xa, ngay cả làm bộ khúc cho phủ binh còn thiếu không ít, vẫn phải tiếp tục nỗ lực (bắt người).

"Đừng cảm thấy Tiên Châu là vùng đất khổ hàn." Thiệu Thụ Đức chỉ vào vùng đất bên cạnh, nói: "Một tấc đất, hai tấc dầu, nghìn vạn năm qua rất ít được khai khẩn, đất màu mỡ lắm đấy. Nếu trồng lúa mì, đậu, một mẫu thu hoạch một, hai hộc không phải là chuyện khó."

Thiệu Thụ Đức khá coi trọng Tiên Châu.

Trong lịch sử, nơi này là vùng nông nghiệp quan trọng của nước Liêu. Vì A Bảo Cơ nhìn thấy rồng vàng bay trên trời (không biết thật giả...), nên đã đổi tên Phù Dư phủ thành Hoàng Long phủ.

Ông không hứng thú với việc có rồng hay không, nhưng ông biết đây là nơi tập kết quan trọng của đậu nành ở Trung Quốc hậu thế.

Sở dĩ "Đông Bắc vương" Trương Tác Lâm thời thế kỷ 20 hưng thịnh, chủ yếu là nhờ vào đậu nành. Lúc bấy giờ người Đức phát minh ra công nghệ hydro hóa dầu thực vật, tạo ra một thứ kỳ diệu, gọi là "bơ thực vật".

Bơ thực vật giá thành rẻ mạt, khiến giai cấp công nhân nghèo khổ ở châu Âu có thể tiêu thụ nổi, ngay lập tức tạo ra một thị trường khổng lồ. Và là khu vực duy nhất trên thế giới trồng đậu nành thành quy mô, vùng Đông Bắc bắt đầu xuất khẩu một lượng lớn đậu nành sang châu Âu. Để thoát khỏi sự bóc lột của cảng Đại Liên do công ty Mãn Thiết kiểm soát, Trương Tác Lâm thậm chí bỏ ra vốn lớn xây dựng cảng Doanh Khẩu mới để xuất khẩu đậu nành, đây cũng là một trong những nguyên nhân quan trọng khiến sau này ông bị người Nhật đánh bom chết — cản đường tài lộc của người khác.

Đậu nành vào thời điểm này không có nhiều giá trị, cùng lắm là khá thích hợp để nuôi ngựa. So với các loại ngũ cốc tạp khác, không có ưu thế rõ rệt.

Quan Bắc trồng rất nhiều loại đậu, luân canh với lúa mì, chủ yếu là để làm màu cho đất. Nhưng thứ làm màu cho đất thì không chỉ có đậu nành, cỏ khô họ đậu cũng vậy. Thiệu Thụ Đức không có công nghệ hydro hóa dầu thực vật, bách tính Trung Nguyên cũng không thích ăn bơ, đáng tiếc thật.

Nhưng trồng hay không trồng đậu nành cũng chẳng sao, ở đây trồng lương thực cũng có thể đạt được bội thu. Hơn nữa đất rộng người thưa, rất thích hợp luân canh nông mục, không đến nỗi tiêu hao quá mức chất dinh dưỡng trong đất đen.

"Mảnh đất này thực sự không tệ." Hàn Tòng Duẫn cũng cười, nói: "Nếu để gia tôn nhìn thấy, nhất định sẽ nói có đất tốt như thế này, hà tất phải tạo phản chứ." Thiệu Thụ Đức cười lớn.

Đất đai mà, món quà của tự nhiên ban tặng qua hàng vạn năm, sao có thể không tốt được?

Ông nhớ tới những nhà thực dân Bồ Đào Nha khi mới đến São Paulo, Brazil, khi mô tả diện mạo vùng đất, họ đã nhắc đến việc người ta đứng trên đất, chân hơi lún xuống, ngập đến tận mắt cá chân.

Đó đều là những cành lá thực vật chưa phân hủy cố định, là chất dinh dưỡng để cây trồng bám vào sinh trưởng.

Nhưng bất cứ sự vật gì cũng tuân theo định luật bảo toàn năng lượng. Cây trồng từ một hạt giống nhỏ bé bắt đầu nảy mầm, lớn lên trưởng thành, ra hoa kết hạt, có thể không tiêu hao chất dinh dưỡng trong đất sao?

Có lẽ, đất Hán ban đầu cũng là đất tốt, nhưng khai khẩn nhiều quá, càng ngày càng cằn cỗi. Khi cằn cỗi đến một mức độ nhất định, thì cần phải để đất nghỉ ngơi hồi phục, hoặc nhân tạo bổ sung chất dinh dưỡng.

Đất đen Liêu Đông, hiện tại mà nhìn thì trong trăm năm không thể tiêu hao hết món quà của tự nhiên ban tặng. Chỉ cần không gặp khí hậu cực đoan, cho dù một năm chỉ trồng một vụ lương thực, cũng có thể liên tục đạt được sản lượng cao — người Nga trồng khoai tây trên đất đen ở Viễn Đông, căn bản không cần phân bón hóa học, trồng rất nhiều năm, sản lượng vẫn rất cao.

Người Khiết Đan dốc sức phát triển ngành trồng trọt ở Liêu Đông, con đường này thực ra là đúng, thực sự để họ tiếp tục làm như vậy, quốc lực nhất định sẽ tăng cường đáng kể.

"Trẫm lát nữa là đi rồi, bốn huyện Tiên Châu, ngươi phải quản lý cho tốt." Nói xong, Thiệu Thụ Đức lại nhìn về phía Tư Không Đĩnh, nói: "Bảy huyện Thẩm Châu, cũng không được buông lỏng."

"Thần tuân chỉ." Hai người cùng đáp.

"Quân Thiên Thành phân trú ở Thất Thánh châu, Thẩm Châu, quân Lạc Nhạn đều là người địa phương, họ đóng quân ở phủ Trịnh Hiệt, Tốc châu. Các ngươi đừng hoàn toàn tin tưởng họ, nhưng cũng không cần thiết nghi ngờ họ muốn tạo phản." Thiệu Thụ Đức nói: "Trẫm năm nay bắc phạt, liên tiếp thắng trận, trong thời gian ngắn còn chưa ai dám tạo phản, đợi đến khi xuân sang, trẫm lại tới, tình hình Liêu Đông chắc chắn sẽ càng thêm ổn định. Các khanh phải tốn thêm nhiều tâm sức."

"Tuân chỉ." Hàn Tòng Duẫn, Tư Không Đĩnh trong lòng đã hiểu rõ.

Thái độ của Thánh nhân đối với Liêu Đông, nhìn dáng vẻ là vô cùng kiên quyết. Vậy thì không còn gì để nói nữa, liều mạng làm thôi.