"Ầm ầm!" Những con sóng dữ vỗ vào bờ đá bắn tung vô số bọt nước.
Mũi đất nhô ra biển đứng vững chãi giữa đại dương, tựa như một dũng sĩ cầm khiên, chắn ngang dòng thủy triều cuồn cuộn phía trước.
Phía sau nó là một vịnh cảng yên tĩnh vô cùng, từng con tàu đã được chuẩn bị sẵn sàng, bất cứ lúc nào cũng có thể rời bến.
"Đinh đang..." Tiếng chuông vang lên.
Thủy thủ cẩn thận điều khiển tàu bè, từng chiếc một nối đuôi nhau rời khỏi nơi neo đậu, hướng ra vùng biển ngoài khơi tập kết.
Hai con thuyền Hải Giao dẫn đầu, theo sau là hàng chục con tàu cũ lớn nhỏ, căng buồm thuận theo ngọn gió bắc mạnh mẽ mà xuôi về phía nam.
Năm nay chắc sẽ không còn tàu bè nào ghé qua nữa.
An Đông Doãn Đỗ Quang Nghĩa ngẩng đầu nhìn hai tòa tháp cao trên hai mỏm đá.
Tháp cao bảy tầng, được xây bằng gạch xanh và gỗ lớn, đứng đối diện nhau qua eo biển, canh giữ cửa vịnh hẹp.
Bao quanh tháp là một ngôi chùa, sư tăng tụng kinh tu hành, dân chúng đến dâng hương cúng bái. Mỗi khi đêm xuống, trên đỉnh tháp lại thắp lên ngọn lửa cháy hừng hực để dẫn đường cho những con tàu viễn dương.
Đỗ Quang Nghĩa chậm rãi xuống núi, cưỡi ngựa, dưới sự hộ tống của tùy tùng, dọc theo con đường nhỏ nơi thôn dã, chầm chậm tuần tra.
"Giết! Giết! Giết!" Từ xa truyền đến tiếng gầm thét đinh tai nhức óc.
Đỗ Quang Nghĩa lại gần một chút, dừng ngựa quan sát.
Vụ thu hoạch mùa thu đã xong, đông sắp đến, phủ binh mười dặm tám hương toàn huyện Lữ Thuận mang theo khí giới, bắt đầu đợt diễn tập thường kỳ.
Chất lượng diễn tập rất cao, điều này có thể nhìn ra từ đội ngũ chỉnh tề và sự thay đổi đội hình nhanh chóng của họ.
Cờ hiệu vừa đổi, trận hình lập tức biến chuyển theo. Trống lệnh vừa vang, bất kể trước đó đang làm gì, họ lập tức tiến lên hoặc lùi lại, không chút dây dưa, không chút do dự.
Thực ra điều này cũng bình thường thôi.
Quy Đức quân, Long Vũ quân, Thanh Di quân đều là những cựu binh dày dạn sa trường, họ còn chính quy hơn cả quân chính quy. Ít nhất là trước khi thế hệ này già đi, chất lượng của phủ binh vẫn thuộc hàng nhất đẳng.
Đội quân này thật dễ dùng! Sức chiến đấu có lẽ chỉ kém cấm quân một chút, nhưng ngày thường phân tán ở các nơi, không có phù lệnh thì không thể tập kết, dễ quản lý hơn nhiều so với việc hàng nghìn, hàng vạn người chen chúc trong một doanh trại, một cái lều ngủ đến mười mấy người.
Nói thẳng ra là họ khó lòng liên kết tạo phản hơn.
Trong doanh trại, ngươi hét lớn một tiếng, có thể mấy trăm người đều nghe thấy. Chỉ cần kích động một chút, cả quân sẽ chấn động.
Nơi hoang dã, ngươi hét lớn một tiếng, chỉ có thể nuốt đầy gió tây bắc vào miệng.
Cơ hội duy nhất để phủ binh có thể liên kết quy mô lớn chỉ là lúc tập kết huấn luyện này thôi. Nhưng hà tất phải làm vậy? Ruộng đồng có người giúp ngươi cày cấy, sản lượng mỗi năm nhiều đến mức ăn không hết.
Ngươi thậm chí có thể chọn ra hai thiếu niên nhanh nhẹn từ ba hộ bộ khúc thuộc quyền, dạy cho chúng vài ngón võ sơ đẳng. Khi đi săn, chúng giúp ngươi xua đuổi, nhặt con mồi; khi luyện võ, giúp ngươi thu dọn, bảo dưỡng khí giới, thậm chí có thể đấu tập ngắn hạn với nhau.
Ngươi có một trăm năm mươi mẫu đất, có mười mấy nô bộc, cuộc sống của ngươi quá tốt, có cần thiết phải tạo phản không?
"Đất rộng người thưa quả là có cái lợi!" Đỗ Quang Nghĩa khẽ lẩm bẩm.
Ông rất rõ ràng, trước khi dân số bùng nổ, đất đai không đủ chia, nền tảng tồn tại của chế độ phủ binh vô cùng vững chắc, sức chiến đấu cũng sẽ không giảm sút.
Thời Tiền Đường, khi đất đai của phủ binh giảm từ 140 mẫu xuống còn mười mấy mẫu mới xuất hiện tình trạng không thể sử dụng được – rất rõ ràng, phủ binh chỉ có mười mấy mẫu đất thì khác gì thổ đoàn hương phu?
"Còn có những con đường thu nhập trợ cấp khác nữa..." Đỗ Quang Nghĩa lại dời ánh mắt sang nơi khác.
Đó là một bãi đất trống ven biển, dựng lên rất nhiều giá gỗ, bên trên phơi đầy côn bố.
Côn bố thuở xưa gọi là luân bố.
"Nhĩ Nhã · Thích thảo" viết: "Luân giống luân, tổ giống tổ, Đông Hải có loài này."
"Ngô Phổ Bản Thảo" viết: Luân bố còn có tên gọi khác là côn bố.
Đương kim thánh thượng rất thích ăn loại này, vừa dặn dò châu huyện ven biển tiến cống về Bắc Bình, ngài dùng để nấu thịt, chia cho quân sĩ cùng ăn.
Đỗ Quang Nghĩa cũng từng nếm thử, quả thực rất ngon. Không chỉ côn bố ngon, thịt nấu cùng cũng rất tuyệt, nổi bật nhất chính là chữ "tươi".
Bên cạnh côn bố còn phơi những thứ khác, gọi là "tử thái" (rau tía).
"Bản Thảo Kinh Tập Chú" viết: "Nay thanh đài, tử thái đều giống luân, côn bố cũng giống tổ, e rằng chính là nó."
Luân thực ra có nghĩa là to.
Côn bố thời cổ đại thực ra bao hàm nội dung nhiều hơn. Nhưng Đại Hạ đã phân chia rõ ràng, Thánh nhân ban tên cho luân bố là "ngỗng chưởng thái", lại có tử thái, lộc giác thái v.v., đều lệnh cho tiến cống về kinh.
Những thứ đang phơi trên giá gỗ trước mắt đa phần là ngỗng chưởng thái.
Tháng mười rồi, trên đồng ruộng không có việc gì cần bận rộn. Nhưng bộ khúc của phủ binh lại không thể nghỉ ngơi, họ lũ lượt chạy ra bờ biển, đánh bắt, nhặt ngỗng chưởng thái, kéo lên bờ, rửa sơ qua rồi treo lên phơi khô.
Đây là thu nhập của chính họ, phủ binh không quản, thậm chí quan phủ cũng không thu thuế, thế nên tinh thần rất hăng hái.
Trong số những con thuyền vừa rời cảng lúc nãy, có không ít tàu chở ngỗng chưởng thái, tử thái, lộc giác thái và cả một loại khác được Thánh nhân ban tên là "quần đới thái".
Hoài Hải đạo chuyển vận sứ Tống Dao vô cùng cảm khái, bao nhiêu năm rồi, lần đầu tiên thấy được "tiền hoàn lại" từ An Đông phủ.
Điều duy nhất khiến người ta cảm thấy tiếc nuối, có lẽ chính là sản lượng ngỗng chưởng thái rất ít. Việc đánh bắt, làm sạch, phơi khô, vận chuyển cũng là một công việc tốn sức, không hề dễ làm.
Đỗ Quang Nghĩa từng nảy ra một ý nghĩ: Lúa mì có thể trồng, liệu hải đới có thể "trồng" được không?
Có vẻ rất khó, vì thứ này sinh trưởng trên đá dưới biển, ngươi trồng trên cái gì? Vật gì dưới biển một năm không mục nát?
Năm nay Bột Hải quốc Nam Hải phủ cũng tiến cống không ít côn bố.
Nhưng côn bố (hải đới) của họ so với côn bố (ngỗng chưởng thái) của Trung Nguyên lại có vẻ khác biệt rất lớn.
Đào Hoằng Cảnh trong "Bản Thảo Kinh Tập Chú" viết: "Nay chỉ xuất xứ từ Cao Ly, buộc dây thừng, như cuốn sợi gai, làm thành màu vàng đen, mềm dai có thể ăn được."
Loại côn bố này, Bột Hải có, Trung Nguyên không có, Thánh nhân có vẻ càng yêu thích nó hơn.
Tại sao Thánh nhân lại yêu thích sản vật dưới biển đến vậy? Đỗ Quang Nghĩa bất lực lắc đầu, muốn lấy lòng Thánh thượng thật không dễ dàng gì.
"Giương thương! Xung phong!" Từ xa truyền đến một tiếng quát lớn, tiếp đó là tiếng vó ngựa như sấm.
Ba trăm phủ binh cưỡi chiến mã, giương ngang mã sóc, dọc theo bãi đất bằng ven biển thực hiện một đợt xung phong thần tốc.
"Giết!" Nơi chiến mã đi qua, hình nhân gỗ, hình nhân cỏ xiêu vẹo ngã đổ, vết thương chằng chịt.
Sau một vòng xung phong, kỵ binh tập hợp lại từ phía xa, rồi lập tức xung phong lần nữa.
"Năm xưa Sảnh Tử Đô xung trận Duyện binh, ra vào hơn hai mươi hiệp, cuối cùng phá tan giặc. Các ngươi ngày thường ăn no uống say, tất không được kém hơn Sảnh Tử Đô, xung phong tiếp!" Một viên hiệu úy giơ cao mã sóc gầm lên.
"Giết!" Tiếng sấm rền vang lên, trên mặt đất bụi mù cuồn cuộn, tiếng chém giết như thủy triều.
Đỗ Quang Nghĩa nhìn đến mê mẩn.
Ai bảo kẻ cầm bút không thích việc binh? Đó chỉ là đối với những người đọc sách xuất thân nhà nghèo mà thôi.
Đỗ Quang Nghĩa xuất thân Kinh Triệu Đỗ thị, đương nhiên trả nổi giá cao để thuê võ sư dạy võ nghệ, đây là khoản chi phí mà người đọc sách gia cảnh bình thường khó lòng gánh vác.
Ông bao nhiêu năm nay luôn làm công việc văn chức, võ nghệ sớm đã mai một, nhưng nhìn thấy cảnh tượng quân sĩ luyện tập hừng hực khí thế, vẫn cảm thấy vô cùng phấn khích.
An Đông phủ là nơi ông nỗ lực suốt mấy năm, từng chút, từng chút tiến bộ nơi đây, ông đều thu vào tầm mắt, thậm chí còn đích thân tham gia. Có những phủ binh mạnh mẽ này, ngủ cũng an tâm.
Đỗ Quang Nghĩa rời Lữ Thuận, đi một mạch về phía bắc, rồi sang phía tây, đến ngày 20 tháng 10 thì tới huyện Doanh Khẩu.
Ông từ chối sự đi cùng của Doanh Khẩu lệnh Lý Mô, bảo hắn tự đi đôn đốc việc mở rộng Thương Thành, còn mình thì tùy ý nhìn xem.
Lý Mô sau khi thương lượng với Chiết Xung phủ đô úy, đã phái một đội chính tên là Khang Phúc, dẫn năm mươi phủ binh đang huấn luyện đi theo, hộ vệ an toàn cho ông.
"Khang đội đầu năm nay bao nhiêu tuổi?" Đỗ Quang Nghĩa dắt ngựa, tùy miệng hỏi.
"Hai mươi ba." Khang Phúc mặc một bộ giáp da rách rưới, đáp.
Đỗ Quang Nghĩa nhìn thoáng qua trang phục trên người anh ta, rồi lại nhìn con ngựa của anh ta, nói: "Chiến mã được đấy, giáp thì kém quá. Sao, nhà bị mất mùa à?"
"Lúc này chỉ còn một hộ bộ khúc, lúa mì trồng năm nay cũng bị nước lụt, mất trắng." Khang Phúc đáp.
Đỗ Quang Nghĩa thở dài, dặn dò tùy tùng: "Hai ngày nữa gửi một bộ thiết giáp đến phủ đệ Khang đội đầu."
"Tuân lệnh." Tùy tùng đáp.
"Sao dám làm thế..." Khang Phúc ngượng ngùng nói, nhưng lại không từ chối.
"Ngươi dùng được." Đỗ Quang Nghĩa nói: "Thương Thành ở Doanh Khẩu đã chất hơn mười vạn hộc lương đậu, ngươi biết chứ?"
"Biết." Khang Phúc gật đầu.
"Sang năm có khả năng phải đánh Khiết Đan rồi. Không có chút đồ phòng thân, ta sợ ngươi vừa ra trận đã chết." Đỗ Quang Nghĩa nói.
Khang Phúc định phản bác, lão tử dẫu sao cũng là xuất thân từ quân trường Uất Châu, người đã đi qua mấy vòng nơi sinh tử, chẳng lẽ còn bị người Khiết Đan giết chết được sao? Nhưng anh ta biết ý tứ, có thiết giáp trên người, xông pha an toàn hơn, cũng dễ lập quân công hơn, vì thế không từ chối.
"Sang năm thật sự muốn đánh Khiết Đan?" Khang Phúc nói lời cảm ơn xong, lo lắng hỏi.
"Mười phần là phải đánh." Đỗ Quang Nghĩa nói.
Quân ngạch phủ binh An Đông là hai vạn, nhưng đến nay vẫn chưa tuyển đủ, còn phải điều động luân phiên đóng giữ Phủ Thuận, Cái Mưu v.v. Sang năm nếu xuất sư, cùng lắm cũng chỉ quy mô vạn người. Vương Ngạn Chương tuy là mãnh tướng, nhưng chỉ với chừng ấy binh lực, Đỗ Quang Nghĩa cũng không biết sẽ đánh đấm ra sao.
Bên kia sông truyền đến tiếng ca du dương.
Đỗ Quang Nghĩa, Khang Phúc cả hai cùng nhìn sang, thì thấy một đám người Khiết Đan đang lùa bò dê đi về phía nam.
Đó không phải là kẻ thù, mà là bộ lạc Da Luật Am Cổ Chỉ của quý tộc Khiết Đan vừa chuyển từ Trường Xuân cung tới, khoảng vài nghìn người già trẻ lớn bé, chưa đến mười vạn đầu gia súc.
Chút vốn liếng này, trên thảo nguyên thực sự chẳng tính là gì. Thậm chí, Doanh Châu cứ tùy tiện lôi ra một tạp hồ bộ lạc, đều có thể đè bẹp bộ lạc Am Cổ Chỉ.
"Am Cổ Chỉ dã tâm bừng bừng..." Đỗ Quang Nghĩa lạnh giọng hừ một tiếng.
Tháng trước, ông đã tiếp kiến Xương Bình Thang thừa Da Luật Hoạt Ca tại huyện Tích Lợi.
Hoạt Ca mật báo với ông: Am Cổ Chỉ sau khi say rượu buông lời oán giận, nhục mạ đương kim Thánh thượng, dường như có ý tạo phản.
Đỗ Quang Nghĩa không nói gì.
Lời nói một phía của Hoạt Ca vẫn chưa đủ để ảnh hưởng đến phán đoán của ông. Nhưng với kinh nghiệm xử lý các sự vụ thảo nguyên lâu năm, nếu nói Am Cổ Chỉ không có chút dã tâm nào thì quả là không thể.
"Mặc hắn trăm phương nghìn kế, thì có ích gì?" Khang Phúc cười nhạo: "Khi hàng chục vạn đại quân bắc phạt, Am Cổ Chỉ sẽ biết chút vốn liếng đó của hắn, thực sự không đáng nhắc tới."
"Khang đội đầu có kiến thức khá đấy." Đỗ Quang Nghĩa liếc nhìn anh ta bằng ánh mắt kinh ngạc.
Khang Phúc dường như không hay biết, tiếp tục nói: "Bản lĩnh kỵ xạ mà người Khiết Đan tự hào, lần này e là sẽ uổng phí. Khi tàu của Bình Hải quân dọc theo Đại Liêu Thủy tiến lên phía bắc, họ sẽ biết mình vô dụng đến thế nào. Ngay cả đường lương thực còn không cắt được, làm sao đánh chính diện? Có mượn cho hắn mười cái lá gan cũng không dám."
Lệnh tổ chức An Đông hành doanh lần thứ hai đã xuống.
Vương Ngạn Chương tạm thay chức Chỉ huy phó sứ hành doanh, còn chỉ huy sứ là ai thì vẫn chưa có tin tức.
Bảy huyện phủ An Đông, công việc chính hiện nay là rèn luyện quân đội, tích trữ lương thảo, mở rộng bến cảng.
Sau tiết lập xuân năm sau, Bình Hải quân còn tổ chức vận chuyển quy mô lớn, đưa số quân lương gần Doanh Khẩu lên đến ba mươi vạn hộc. Rất rõ ràng, đây là một cuộc hành động quân sự thủy bộ cùng tiến, nhổ tận gốc thế lực của người Khiết Đan ở Liêu Tây.
Nếu đạt được mục đích, thì Điệt Lạt bộ sẽ chịu tổn thất nặng nề, vì Liêu Tây vốn dĩ là địa bàn của họ.
