Từ Thượng Kinh đến Đông Kinh, đường dài khoảng bốn năm trăm dặm. Nếu không vội vã lên đường thì cần mất nửa tháng thời gian. Trong nửa tháng này, Thiệu Thụ Đức không ngừng nhận được tin tức truyền đến từ khắp nơi.
Ngày hai mươi hai tháng bảy, Suất Tân phủ cử sứ giả đến đầu hàng, thỉnh cầu vương sư tiến về phía bắc, giúp họ trấn áp loạn dân Mạt Hạt. Ngày hai mươi ba tháng bảy, Đông Bình phủ cũng sắp không trụ nổi nữa, cử sứ giả đến quy hàng, đồng thời cầu triều đình nhanh chóng phát binh.
Ngày hai mươi lăm tháng bảy, Sử Kiến Đường dẫn Sa Đà binh tiến về phía bắc đến Thiết Lợi phủ, đánh tan loạn quân Mạt Hạt, bắt và chém hơn hai ngàn người. Ngày hai mươi tám tháng bảy, các phủ An Viễn, Định Lý, An Biên đều quy hàng.
Ngày hai mươi chín, Hạ Lỗ Kỳ đại phá Khiết Đan tại Mộc Diệp sơn, chém đầu hai ngàn người — chỉ nhìn từ con số thì cái "đại phá" này không xứng với thực tế, Gia Luật A Bảo Cơ chạy quá nhanh.
Ngày mồng một tháng tám, Nam Kinh Nam Hải phủ truyền đến tin tức, Tần vương Thiệu Thừa Tiết dẫn quân vây đánh, hạ được nơi này. Cung Duệ tăng binh cho Bái Giang trấn, lại cử đại tướng Vương Kiến tiến đánh Sóc Đình quận, chiêu mộ người Bột Hải ở Nam Hải phủ và thậm chí cả các bộ lạc Mạt Hạt nam hạ.
Khi Thiệu Thụ Đức nhìn thấy quân báo này, có chút kỳ lạ, liền tìm Bí thư lang Thôi Xuyết đến hỏi han.
"Tiền Đường Quang Khải năm thứ hai (886), Tân La Bắc trấn tấu, có người Địch vào trấn, lấy mảnh gỗ treo trên cây rồi đi, liền lấy dâng lên. Trên gỗ đó viết mười lăm chữ rằng, Bảo Lộ quốc và Hắc Thủy quốc người, cùng hướng về Tân La hòa thông." Thôi Xuyết đáp.
Hắn đã xem trước sử liệu, làm đủ bài tập. Mà những sử liệu này, phần nhiều là do vị sứ giả bán hàng của Tân La trước đây là Thôi Huyền sao chép từ trong nước, gửi đến Lạc Dương, cực kỳ chi tiết.
"Bắc trấn là ở đâu?" Thiệu Thụ Đức hỏi.
"Chính là Sóc Đình quận." Thôi Xuyết nói: "Người Tân La cũng gọi nơi này là Sóc Phương quận. Hiện tại đang bị giặc soái Doãn Tuyên chiếm giữ." Nói xong, lại nói qua về lai lịch của người này.
Doãn Tuyên, người Diêm Châu (Tân La), là người trầm ổn dũng mãnh, giỏi binh pháp, vốn là đại tướng của Cung Duệ.
Vì họ Cung bạo ngược hiếu sát, sợ họa đến bản thân, liền dẫn thuộc hạ chạy về phía bắc, tụ tập được hơn hai ngàn người. Cư trú ở Hốt Nham thành, chiêu gọi người phiên Hắc Thủy, trở thành mối họa biên cương của quốc gia do Cung Duệ lập nên hiện nay.
Mà Sóc Phương quận của Tân La, nằm ở vùng An Biên thuộc tỉnh Hàm Kính Nam, Triều Tiên ngày nay.
"Hắc Thủy quốc còn có thể hiểu được, Bảo Lộ quốc lại là lai lịch gì?" Thiệu Thụ Đức hỏi. "Chính là Bột Lợi châu đời Tiền Đường, hay còn gọi là Bột Lợi quốc." Thôi Xuyết đáp.
Thiệu Thụ Đức chợt hiểu ra, lại hỏi: "Họ hòa thông với Tân La bằng cách nào?" "Xuôi theo Hắc Thủy mà xuống, sau khi ra biển thì dong buồm đến Tân La."
"Lần này họ có nam hạ không?" "Có nam hạ." Thiệu Thụ Đức gật gật đầu.
Thực ra không thể xem thường Dã Nữ Chân. Người ta nghèo thì nghèo, chứ không phải cái gì cũng không biết, ít nhất thì kỹ thuật hàng hải này là thực sự không tệ — có thể ngồi thuyền đi Nhật Bản cướp bóc, thì cũng chẳng kém cỏi gì.
Hơn nữa còn biết viết chữ Hán để giao lưu với người Triều Tiên, thời Tiền Đường thủ lĩnh là Bột Lợi châu đô đốc, nhiều lần triều cống, hẹn ước giáp công Bột Hải, tầng lớp thượng tầng không phải hạng người ngu muội.
"Cao Ly tăng binh ở Bái Thủy, Sóc Phương, thực ra là muốn vơ vét lợi lộc. Truyền lệnh cho con ta, thu chặt hàng rào, không được để bộ lạc Mạt Hạt trong cảnh nội nam hạ. Doãn Tuyên ở Hốt Nham thành, có thể tiếp xúc với hắn, nếu nguyện quy thuận triều đình, có thể tiếp ứng một hai." Thiệu Thụ Đức dặn dò.
"Tuân chỉ." Thôi Xuyết lập tức viết đức âm.
Hắn nhìn ra được, Thánh nhân tạm thời không có ý định chinh thảo Cao Ly. Điều này làm hắn hơi yên tâm một chút, ba quốc gia kia, ki mi (ràng buộc lỏng lẻo) là được rồi, không cần thiết phải giày vò. Thậm chí, trong mắt hắn, quốc gia Bột Hải cũng không đáng đánh. Cuộc chinh phạt lần này, hoàn toàn là ý chí cá nhân của Thánh nhân đang cưỡng ép thúc đẩy. Thêm một việc không bằng bớt một việc, rất tốt.
Đại quân tiếp tục tiến về phía trước. Trên đường đi, Thiệu Thụ Đức thậm chí còn nán lại hai ngày, tìm hiểu tình hình Trung Kinh Hiển Đức phủ.
Những vùng đất đã được Cao Câu Ly, Bột Hải lần lượt khai phá hàng trăm năm này, sau này đều là chính châu của Đại Hạ, hắn vẫn rất quan tâm. Cho đến khi người của Nội vụ phủ nhắc nhở thúc giục, hắn mới hạ lệnh tăng tốc độ hành quân, gấp rút tới Long Nguyên phủ.
"Tham kiến Bệ hạ." Ngày mười bốn tháng tám, sau những ngày vội vã, Thiệu Thụ Đức cuối cùng đã tới Khánh Châu, đông đảo hàng quan hàng tướng ra ngoài thành mấy dặm nghênh đón. "Không cần đa lễ." Thiệu Thụ Đức hư đỡ hai tay, nói.
"Bệ hạ, cung thành đã thu xếp xong xuôi..." Long Nguyên Doãn, Khánh Châu thứ sử Đậu Tiến nói. "Việc này không gấp." Thiệu Thụ Đức xua xua tay, nói: "Đưa trẫm đi cửa sông Đà Môn." "Tuân chỉ." Đậu Tiến sững sờ một chút, rồi lập tức đáp.
Những người khác nhìn nhau. Thánh nhân Đại Hạ cũng quá quyết đoán nhanh chóng rồi, không màng xe ngựa mệt nhọc, trực tiếp muốn đi xem biển, lẽ nào trước đây chưa từng xem? Thiệu Thụ Đức gọi Bộc Cố Thừa Ân đến, bảo hắn đưa Trữ thị, Gia Luật Chất Cổ, Dư Lư Đổ Cô vào trong cung tạm nghỉ. Còn lại để lại một ngàn cung đình thị vệ, năm ngàn bộ kỵ Thiên Đức quân ở lại trấn thủ Khánh Châu, tự mình dẫn số binh mã còn lại, một đường đông hành.
Ngày mười lăm, Thiệu Thụ Đức tới gần khu vực cửa sông. Hắn leo lên một ngọn núi cao, nhìn xuống biển Kình.
Gần cửa sông cỏ cây tươi tốt, trâu bò đầy đàn. Vài đống khói ẩn hiện trong cây xanh hoa đỏ, lặng lẽ nhìn chăm chú vào những con sóng lớn không ngừng dâng lên trên mặt biển. Không có cây cầu đường sắt thấp bé, sông Đà Môn thông suốt không trở ngại.
Không có nhà cửa dày đặc, chỉ có những khu lều trại dựng lên tạm thời nối tiếp nhau. Thiệu Thụ Đức hít sâu một hơi, chắp tay sau lưng, thong dong tản bộ.
Ta đứng tại nơi này, ai có thể cướp đi mảnh đất này?
Người Bột Hải? Người Cao Câu Ly? Người Tân La? Hay người Nhật Bản? Cút đi cả đi.
Ta có thể dùng ý chí cá nhân để thúc đẩy một trận diệt quốc chiến, cũng có thể dùng ý chí cá nhân để phát triển nơi này thành một nơi phồn hoa đông đúc người ở.
Mất ba mươi năm thời gian mới đi đến bước này, thiên hạ chính là "đồ chơi" tuyệt vời nhất. Đây là sự lãng mạn sâu sắc nhất của đàn ông, lớn hơn cả niềm vui mà dục vọng biến thái mang lại cho hắn.
"Bệ hạ đến thật đúng lúc, hôm nay có thể bắt đầu rồi." Nội vụ phủ Thiếu giám Trữ Trọng Nghiệp từ dưới núi đi lên, cười nịnh nọt. Thiệu Thụ Đức ngồi lại vào ghế dựa da hổ của mình, hỏi: "Đồ đạc đã chuẩn bị đầy đủ chưa?"
"Đã chuẩn bị đầy đủ."
"Những người phiên kia cũng đến bắt cá à?" Thiệu Thụ Đức chỉ tay xuống dưới núi, hỏi.
"Vâng, Nội vụ phủ cũng là lần đầu làm chuyện này, thần liền tự tác chủ trương, thuê một ít dã nhân. Ngay cả ngày chính xác của mùa cá, cũng là do họ ước tính ra."
"Dã nhân gọi loại cá này thế nào?" "Tiếng Hồ là 'Đạt Ô Y Mã Cáp'." "Tiếng Hán có nghĩa là gì?"
"Có thể dịch là 'nó đến có thời'."
"Cá đại mã cáp, nó đến có thời, quả thực rất xác đáng." Thiệu Thụ Đức cười lớn: "Nghe nói mỗi năm khi mùa cá đến, người Hồ phải bỏ hết mọi việc trong tay, nhà nhà người người đến bên sông bắt cá?"
"Vâng. Sau khi bắt xong thì ướp muối phơi khô, rồi chuẩn bị qua đông. Lúc này không bắt, mùa đông sẽ thiếu lương thực, không chỉ người ăn không no, chó cũng không có đủ khẩu phần ăn qua đông."
Chó là công cụ giao thông quan trọng của họ, không được xảy ra sai sót — đồng thời cũng là nguồn thức ăn dự phòng cuối cùng. "Cá hoàng khi nào bắt?"
"Bệ hạ thánh minh." Trữ Trọng Nghiệp kinh ngán nói: "Bắt xong cá hồi, liền phải đi thuyền da thú, thuyền vỏ cây bạch dương để bắt cá hoàng. Người sống gần biển còn vớt một ít cua, sò, rong biển, làm lương thực qua đông. Nhưng cá hoàng vẫn là trọng yếu nhất, may vá quần áo cần da của loại cá này."
"Thì ra đây chính là nguồn gốc của cá bì." Thiệu Thụ Đức cảm thán: "Bất kỳ tộc quần nào cũng có đạo sinh tồn của riêng mình. Họ không cày ruộng, không chăn thả, nhưng nuôi lợn, đi săn, bắt cá, vớt rong biển, hái trái cây dại. Nếu năm đó mất mùa, e là còn phải đi ra ngoài cướp bóc nhỉ?"
"Chính xác ạ." Trữ Trọng Nghiệp lúc này thực sự kinh ngạc, Thánh nhân đối với những dã nhân vùng Bạch Sơn Hắc Thủy này lại hiểu rõ đến thế.
Những người này dũng hãn khó chế ngự, đối mặt với đại quân kỵ binh của người Khiết Đan cũng không hề sợ hãi, tay cầm mộc mâu là xông lên đánh. Cũng chẳng có quân trận gì, chỉ dựa vào một luồng huyết dũng khí, gan lớn lòng tỉ mỉ, gần giống với người Tiết Diên Đà năm xưa, dùng bộ binh khắc chế kỵ binh. Khiết Đan vì chinh thảo họ mà không biết đã tốn bao nhiêu sức lực — tất nhiên, bây giờ Khiết Đan không còn nữa, thì càng không bàn đến chuyện chinh phục.
"Những người này có nghe lời không?" Thiệu Thụ Đức lại hỏi.
"Trong cảnh nội Bột Hải, tương đối là nghe lời." Trữ Trọng Nghiệp đáp.
Mà ngay trong lúc họ vấn đáp qua lại, lượng cá từ trên biển tràn vào sông Đà Môn đã ở thế phủ thiên cái địa. Thiệu Thụ Đức kinh ngạc đứng bật dậy, trừng lớn mắt nhìn.
Chẳng trách người Mạt Hạt lại vô cùng coi trọng mùa cá đến vậy, đây quả thực là thức ăn thiên ban cho mỗi năm một lần. Bỏ lỡ thời cơ này, mùa đông sẽ phải chết đói. Trên mặt sông có mấy chiếc thuyền nhỏ đang xuyên thoi qua lại, kéo lưới đánh cá.
Trên bờ cũng có người hò hét, đứng trong đám lau sậy cao ngang hông, giăng lưới bắt cá.
Nhưng cá thực sự quá nhiều, căn bản không ngăn cản nổi. Chỉ hơi tham lam một chút là sẽ làm rách lưới. Mà bên cạnh lưới đánh cá, thuyền nhỏ, còn có rất nhiều cá nhảy vọt lên, nhảy qua rồi tiếp tục bơi về phía thượng nguồn.
Thậm chí không bao lâu sau, trong khoang thuyền gỗ nhỏ đã rơi đầy cá hồi đang nhảy tưng tưng.
Có người sợ chìm thuyền, cộng thêm lưới đánh cá nặng vô cùng, liền chèo về phía bờ, nhưng khi thuyền quay đầu có thể cảm nhận được lực cản rất rõ rệt, trên mạn thuyền vang lên tiếng va chạm nối tiếp nhau.
"Khá lắm!" Thiệu Thụ Đức không nhịn được mà cảm thán.
Các binh sĩ Thiên Đức quân đi theo cũng nhìn đến ngẩn ngơ, trên đời lại có kỳ cảnh như vậy sao?
"Nhìn đến ngây người rồi chứ gì?" Thiệu Thụ Đức lại cười lớn: "Biển Kình cũng giống như đất vậy. Đất màu mỡ, trồng lương thực thì được mùa, biển Kình cũng vạn năm nay chưa từng bị người ta đánh bắt, cũng màu mỡ y như vậy."
Có tiểu hoàng môn thở hồng hộc bưng đến một thùng gỗ, trong thùng thả mười mấy con cá hồi màu đỏ đang nhảy tưng tưng. Thiệu Thụ Đức tự tay cầm lấy một con, ước chừng trọng lượng, khoảng mười cân trở lại.
"Ở Lạc Dương, một con cá này có thể bán được ba mươi tiền." Thiệu Thụ Đức cười nói: "Cho dù sau này cá nhiều rồi, kéo giá xuống, vẫn là có lãi." "Bệ hạ thánh minh." Vẫn là câu nói đó, nhưng Trữ Trọng Nghiệp lại cung kính hơn nhiều.
Nếu một lần có thể bắt một vạn con, thì đó là ba mươi vạn tiền rồi. Thực tế với mật độ cá như vậy, hoàn thành mục tiêu này không hề khó — người Mạt Hạt ngay cả lưới đánh cá cũng chẳng có mấy cái, vẫn còn ngây ngô dùng móc câu, dùng lao đâm cá, cứ làm theo cách của họ thì cả mùa cá coi như lãng phí hết.
Hơn nữa, còn xa mới chỉ có con sông này là có thể đánh bắt cá.
"Hầm băng đã bắt đầu đào chưa?" Thiệu Thụ Đức đặt cá xuống, hỏi. "Đậu Phủ doãn từ tháng bảy đã bắt đầu đào rồi." Trữ Trọng Nghiệp đáp.
"Đào thêm vài cái nữa, mùa đông vừa đúng lúc để trữ băng." Thiệu Thụ Đức nói: "Nhân thủ của các ngươi cũng nên mở rộng rồi." "Năm trăm người còn chưa đủ sao?" Trữ Trọng Nghiệp kinh ngạc nói.
"Dã tâm của trẫm không chỉ có chút xíu trước mắt này." Thiệu Thụ Đức nói: "Cá bắt được ở các nơi, có thể tập trung về một chỗ để chế biến. Cửa sông Đà Môn có thể lập một công xưởng, chiêu mộ công đồ. Bắt cá, giết cá, làm sạch, ướp muối, phơi khô, vận chuyển, lưu trữ, đóng gói, là cả một chuỗi dây chuyền đấy."
"Thần đã rõ." Trữ Trọng Nghiệp đáp lời.
Hắn rất rõ ràng, Thánh nhân không phải vì thấy vui mà mới đến xem bắt cá, hắn có mục đích rất mạnh mẽ. Kiếm tiền chỉ là một mặt, dường như ẩn ẩn còn có những dự tính xa xôi hơn.
"Sau này bắt được cá voi, sau khi sơ chế trên biển, còn có thể vận chuyển lên bờ để chế biến sâu hơn." Thiệu Thụ Đức nói: "Bắt cá, mở công xưởng là công việc làm ăn kiếm ra tiền như vậy, đừng có làm hỏng của trẫm."
"Cá đã chế biến xong, thì đặt trong hầm băng, có thể lưu trữ thời gian rất dài, từ từ bán dần là được. Cho dù là vận chuyển bằng thuyền tới Bắc Bình phủ, hay cập cảng ở Vô Đệ, rồi vận chuyển vào sâu trong nội địa Hà Nam, các ngươi tự nghĩ cách."
"Ở bên Hoài Hải đạo, Hà Bắc đạo, cũng có thể thử xây vài hầm băng."
"Làm việc phải biết suy một ra ba. Trẫm đã nói cho các ngươi cái lợi của việc bắt cá, vậy bắt hươu thì sao? Một con nai sừng tấm cho ra ngàn cân thịt trở lên, thịt thu được cũng có thể để trong hầm băng, từ từ bán dần."
"Thịt, cá, chỉ cần giá rẻ đi, bách tính vẫn sẵn lòng mua, đây là công việc làm ăn bền bỉ lâu dài." Trữ Trọng Nghiệp suy nghĩ một chút, hỏi: "Bệ hạ, hươu không dễ bắt đâu ạ, chúng biết chạy."
"Không thể nghĩ cách nào đó, không để chúng chạy sao?" Thiệu Thụ Đức dùng giọng điệu hận không thể rèn sắt thành thép nói. "Chuyện này..." Trữ Trọng Nghiệp có chút khó hiểu.
Thiệu Thụ Đức thở dài một hơi, chỉ tay ra biển lớn, nói: "Đừng nói với trẫm là gần đường bờ biển không có đảo. Chọn mấy đảo lớn nhỏ thích hợp, loại cỏ cây tươi tốt ấy, lại không được quá lớn. Tìm cơ hội lên đảo, đánh đuổi hổ sói trên đó, rồi bắt hươu hoang, thả nuôi trên đó. Một hòn đảo, chính là một nhà tù tự nhiên, một đồng cỏ tự nhiên. Trong điều kiện không có thiên địch, những con hươu này sẽ lớn rất nhanh, định kỳ lên đảo bắt giết là được. Chỉ cần địa hình không phức tạp, không quá lớn, bắt rất nhanh thôi."
"Thần hiểu rồi." Trữ Trọng Nghiệp chợt hiểu ra.
Việc này thực ra giống như vườn săn bắn cấm uyển của hoàng gia vậy, dùng rào gỗ quây lại một bãi cỏ, khu rừng, nuôi động vật ở trong đó, cung cấp cho Thiên tử đi săn mua vui.
Một hòn đảo nhỏ, chính là một "cấm uyển". Thánh nhân nói không sai, lại còn là một nhà tù tự nhiên, chạy cũng không chạy được.
"Các ngươi nếu không làm được, trẫm sẽ để Tư Nông tự làm. Họ có nhiều năm kinh nghiệm nuôi ngựa..." Thiệu Thụ Đức liếc Trữ Trọng Nghiệp một cái, nói. "Thần nhất định sẽ làm thỏa đáng." Trữ Trọng Nghiệp lập tức nói.
"Các ngươi đó!" Thiệu Thụ Đức lắc đầu, nói: "Trẫm mà không làm võ phu, đi làm một chức Quần mục giám, chắc chắn sẽ làm tốt hơn các ngươi."
"Bệ hạ nếu không làm võ phu, thiên hạ này chắc chắn vẫn đang chém giết không ngừng, rối loạn vô cùng. Bách tính sớm không bảo được tối, thây đói đầy đồng. Bột Hải quốc có lẽ sẽ bị Khiết Đan diệt vong, nhưng họ cũng không biết kinh doanh." Trữ Trọng Nghiệp nghiêm túc nói: "Có lẽ là thượng thiên rủ lòng thương, đặc biệt giáng Bệ hạ xuống phàm trần, mang lại tạo hóa lớn lao như vậy cho bách tính."
"Đừng có nổi da gà như vậy." Thiệu Thụ Đức cười cười đầy giữ ý, lại hỏi: "Trẫm vừa nói nhiều như vậy, thực ra có một điểm rất quan trọng, ngươi có biết không?"
"Vận tải đường thủy?" Trữ Trọng Nghiệp thăm dò hỏi.
"Cuối cùng cũng thông minh hơn chút rồi." Thiệu Thụ Đức cười nói: "Vận tải đường thủy là nền tảng của mọi thứ. Kiếm được tiền rồi, chi bằng trích ra một ít, thử chế tạo những con tàu lớn hơn, nhanh hơn, tốt hơn. Tàu càng lớn, vận chuyển hàng hóa càng nhiều. Tàu càng nhanh, số lần đi lại càng nhiều. Tàu càng tốt, càng an toàn, càng ít dễ hỏng hóc, chi phí sửa tàu ngày thường cũng ít đi chút."
"Thần tuân chỉ." Trữ Trọng Nghiệp đáp lời.
"Đây không phải là trẫm ra lệnh cho ngươi..." Thiệu Thụ Đức bất lực nói: "Một số việc, nước chảy thành sông, vốn dĩ nên là như vậy."
Dùng quy luật kinh tế để làm việc, thay vì dựa vào mệnh lệnh hành chính cá nhân của hắn để thúc đẩy, đây là điều Thiệu Thụ Đức không ngừng theo đuổi. Bởi vì cơ chế như vậy mới có sức sống hơn, có thể thu hút nhiều người hơn tham gia vào, có thể lặp lại kỹ thuật nhanh hơn, khả năng nhân vong chính tức sẽ nhỏ hơn.
"Mùa cá một chốc một lát chưa kết thúc đâu, cứ từ từ mà bắt." Thiệu Thụ Đức nói: "Ghi chép lại quá trình chi tiết, sổ sách cũng làm cho rõ ràng, quy củ một chút. Trẫm sau này muốn lấy những thứ này để thuyết phục một số người, chỉ có thể kiếm ra tiền, kiếm được nhiều tiền, họ mới có hứng thú tham gia vào."
Trữ Trọng Nghiệp tất nhiên hiểu "họ" là chỉ ai, chính là huân quý Đại Hạ. Đồng thời cũng cảm thán, Thánh nhân thật là vì các huynh đệ cũ mà suy nghĩ, chuyện tốt gì cũng không quên họ.
Thiệu Thụ Đức liếc nhìn hắn một cái, xoay người lại nhìn biển lớn.
Tất cả mọi người đều cho rằng ta đang làm cái công việc làm ăn kiếm tiền, nhưng lão tử là hạng người nông cạn như vậy sao? Chẳng qua cũng là vì không gian sinh tồn dưới ánh mặt trời của con cháu Hoa Hạ mà thôi?
Cái nỗi cô đơn không được người ta thấu hiểu này, chà, chán thật! Đi chơi gái thôi.
