Von Rumpel khập khiễng đi qua những căn phòng có đường chỉ màu trắng nhạt, những cái đèn dầu cổ, những tấm rèm cửa thêu, những tấm gương theo phong cách Belle Époque*, những con tàu trong chai và những công tắc điện nút nhấn, đường điện tắt ngấm. Ánh chạng vạng mờ nhạt chiếu qua làn khói và khe cửa chớp tạo thành những chùm sáng màu đỏ lờ mờ.

Một từ tiếng Pháp có nghĩa là “Thời kì tươi đẹp”, được dùng để chỉ một giai đoạn chủ yếu ở châu Âu từ khoảng cuối thế kỉ 19 đến năm 1914, trước khi nổ ra Thế chiến thứ nhất.

Ngôi nhà này là điện thờ của trường phái kiến trúc Đệ nhị Đế chế Pháp. Một bồn tắm đầy ba phần tư nước lạnh trên tầng ba. Những căn phòng hết sức bừa bộn trên tầng bốn. Chẳng có ngôi nhà đồ chơi nào. Ông trèo lên tầng năm, mồ hôi nhễ nhại. Lo rằng mình đã làm mọi thứ sai bét. Quả tạ trong bụng ông lắc qua lắc lại. Đây là căn phòng rộng được trang trí công phu nhét đầy đồ rẻ tiền, sọt thưa, sách, phụ tùng máy móc. Một cái bàn, một cái giường, một cái trường kỷ, mỗi bên có ba cửa sổ. Chẳng có mô hình.

Lên tầng sáu. Ở bên trái là một phòng ngủ nhỏ có một cửa sổ và những tấm rèm cửa dài. Một cái mũ lưỡi trai đàn ông móc trên tường; chỗ vách tường cuối phòng hiện ra lờ mờ một tủ quần áo lớn, những chiếc áo sơ mi đựng băng phiến treo bên trong.

Quay lại đầu cầu thang. Ở đây có một nhà vệ sinh nhỏ, bồn cầu đầy nước tiểu, ở phía bên kia là một phòng ngủ cuối cùng. Những vỏ ốc biển được xếp thành hàng dọc trên mọi mặt phẳng, vỏ ốc trên ngưỡng cửa, trên tủ quần áo, những cái lọ đầy sỏi xếp thành hàng trên sàn, tất cả được sắp xếp theo một trật tự nào đó và ở đây, ở đây! Ở đây, trên cái bàn thấp chỗ chân giường là thứ ông đang tìm kiếm, mô hình thành phố bằng gỗ, nép mình như một món quà. To như bàn ăn. Đầy những ngôi nhà nhỏ xíu. Ngoại trừ những mảnh thạch cao rơi trên những con đường, thành phố nhỏ hầu như chẳng bị hư hại. Giờ thì mô hình này còn nguyên vẹn hơn thành phố thật. Một tác phẩm thật là phi thường.

Trong phòng con gái. Dành cho cô. Tất nhiên là vậy.

Von Rumpel cảm thấy như thể ông đã tiến đến kết thúc thắng lợi sau một chặng đường dài, khi ông ngồi trên mép giường, hai cơn đau nhói lên bên háng, ông có một cảm giác kỳ lạ là mình đã từng ở đây trước kia, đã từng sống trong căn phòng như thế này, ngủ trên một chiếc giường lồi lõm như thế này, thu thập những viên đá bóng láng và dàn hàng chúng như thế này. Như thể bằng cách nào đó mà toàn bộ khung cảnh này được sắp đặt để chờ ông quay lại.

Ông nghĩ về những cô con gái của mình, chúng sẽ thích thú đến mức nào khi được nhìn thấy một thành phố trên bàn. Con gái út sẽ muốn ông quỳ bên cạnh. Hãy tưởng tượng tất cả mọi người đang ăn tối, con gái nói. Hãy tưởng tượng chúng ta, ba ơi.

Bên ngoài khung cửa sổ vỡ, bên ngoài cánh cửa chớp đóng lại, Saint-Malo yên tĩnh đến nỗi von Rumpel có thể nghe được tiếng tim mình đập thình thịch làm lông trong tai trong rung động. Khói tỏa ra trên mái nhà. Tro tàn rơi nhẹ. Đại bác có thể bắt đầu nhả đạn bất cứ lúc nào. Giờ thì nhẹ nhàng nào. Nó ở đâu đó trong đây. Giống như người thợ khóa chỉ lặp lại những gì mình đã làm. Mô hình - nó sẽ nằm đâu đó bên trong mô hình.