Chính quyền chiếm đóng ban bố quy định nhà nào cũng phải dán danh sách những người đang sống trong nhà ở ngoài cửa: Ông Etienne LeBlanc, 62 tuổi. Cô Marie-Laure LeBlanc, 15 tuổi. Marie-Laure tự giày vò bản thân với những mộng tưởng hão huyền về một bữa yến tiệc bày ra trên chiếc bàn dài: những cái đĩa đựng những lát thịt thăn lợn thái mỏng, táo nướng, chuối đốt rượu, dứa với kem sữa béo.

Một buổi sáng mùa hè năm 1943, cô đi đến tiệm bánh mì dưới làn mưa phùn. Một hàng người xếp hàng ngoài cửa hiệu. Cuối cùng khi Marie-Laure đến được đầu hàng, bà Ruelle nắm lấy tay cô và nói rất khẽ. “Thử hỏi xem ông ấy có đọc được cái này không nhé.” Bên dưới ổ bánh mì là một mẩu giấy được gấp lại. Marie-Laure đặt ổ bánh mì vào trong ba lô, nắm chặt mẩu giấy trong lòng bàn tay. Cô thanh toán bằng một phiếu lương thực, tìm đường về thẳng nhà, cài chốt cố định trên cánh cửa sau lưng.

Ông Etienne đi qua đi lại ở tầng dưới.

“Tờ giấy viết gì vậy ông?”

“Nó viết là, ông Droguet muốn con gái ở Saint-Coulomb biết rằng ông đang hồi phục rất nhanh.”

“Bà ấy nói là nó quan trọng.”

“Nó có nghĩa gì nhỉ?”

Marie-Laure mở ba lô, thò tay vào trong, xé một miếng bánh mì to. Cô nói, “cháu nghĩ nó có nghĩa là ông Droguet muốn con gái mình biết rằng ông ấy vẫn khỏe.”

Suốt những tuần tiếp theo, ngày càng có nhiều bức thư ngắn được chuyển tới. Một đứa trẻ mới sinh ở Saint-Vincent. Một người bà vừa chết ở La Mare. Bà Gardinier ở La Rabinais muốn con trai biết rằng bà đã tha thứ cho anh. Nếu có thông điệp ngầm nào bên dưới những tin nhắn thông thường đó - nếu tin ông Fayou bị lên cơn đau tim và thanh thản ra đi có nghĩa là cho nổ điểm trung chuyển ở Rennes - thì ông Etienne cũng không thể đoán được. Điều quan trọng là chắc chắn mọi người đang nghe, chắc chắn là những người dân thường có máy thu thanh, dường như họ cần nghe gì đó từ người khác. Ông không bao giờ ra khỏi nhà, biết rõ là chẳng có ai bảo vệ Marie-Laure, tuy nhiên bằng cách nào đó ông nhận thấy mình là một mắt xích trong một mạng lưới thông tin liên lạc.

Ông bật micro, đọc những con số, rồi các thông điệp. Ông phát trên năm băng tần khác nhau, đưa ra chỉ dẫn cho lần phát tiếp theo và mở đĩa nhạc cũ một lát. Gần như tất cả các thao tác được thực hiện trong sáu phút.

Quá lâu. Gần như chắc chắn là quá lâu.

Tuy nhiên vẫn chưa có ai đến. Hai cái chuông vẫn chưa kêu. Chẳng có lính tuần tra Đức nào sầm sập đi lên cầu thang dí súng vào đầu họ.

Dù cô đã thuộc lòng nhưng hầu như đêm nào Marie-Laure cũng nhờ ông Etienne đọc cho cô nghe những lá thư của cha. Đêm nay ông ngồi bên mép giường của cô.

Hôm nay ba thấy một cây sồi có hình dáng như cây hạt dẻ.

Ba biết con sẽ làm điều đúng đắn.

Nếu có bao giờ con muốn hiểu mọi việc, hãy nhìn vào bên trong ngôi nhà của ông Etienne, bên trong ngôi nhà.

“Ông nghĩ ý của ba là gì khi viết bên trong ngôi nhà hai lần?”

“Chúng ta đã nói về chuyện này nhiều lần rồi, Marie.”

“Ông nghĩ lúc này ba đang làm gì?”

“Ông chắc chắn là đang ngủ, cháu gái.”

Cô cuộn tròn trên giường, ông kéo mép tấm chăn phủ qua vai cô, thổi tắt ngọn nến, nhìn chằm chằm vào những mái ngói và ống khói trong mô hình thu nhỏ đặt dưới chân giường. Một kí ức hiện về: ông Etienne cùng anh trai chơi trên một cánh đồng ở phía Đông thành phố. Mùa hè ấy đom đóm xuất hiện đầy ở Saint-Malo, cha ông rất phấn khích, tự tay làm cho hai anh em mấy cái vợt cán dài, đưa cho họ mấy cái chai trên nắp buộc bằng dây sắt, ông Etienne và ông Henri chạy đua qua bãi cỏ cao vút với lũ đom đóm bay xung quanh, lập lòe, dường như luôn nằm ngoài tầm với của họ, như thể trái đất đang cháy âm ỉ và những bước chân của họ phát ra các tia sáng ấy.

Henri nói rằng anh ấy muốn đặt nhiều đom đóm trên cửa sổ để những con tàu từ cách xa hàng dặm vẫn có thể nhìn thấy phòng ngủ của anh ấy.

Nếu mùa hè này có đom đóm thì chúng cũng không bay đến đường Vauborel. Dường như lúc này chỉ có bóng đêm và sự tĩnh mịch. Sự tĩnh mịch là kết quả của sự chiếm đóng; nó treo trên cành cây, thấm qua máng xối. Bà Guiboux, mẹ của thợ đóng giày, đã rời khỏi thành phố. Giống như bà Blanchard già cả. Quá nhiều ô cửa sổ tối đen. Như thể thành phố trở thành một thư viện đầy những cuốn sách viết bằng thứ ngôn ngữ xa lạ, những ngôi nhà là những giá sách lớn chứa đầy những cuốn sách khó đọc, tất cả đèn đều tắt ngóm.

Nhưng có một cái máy trên gác mái lại hoạt động. Một tia sáng trong đêm.

Một tiếng lách cách khẽ vang lên trên con hẻm, ông Etienne nhìn qua cánh cửa chớp phòng ngủ của Marie-Laure, xuống sáu tầng lầu và thấy bóng ma của bà Manec đang đứng dưới ánh trăng. Bà ấy đưa một tay ra, từng con chim sẻ đậu lên cánh tay và bà ấy nhét từng con vào trong áo khoác.