Tôi đã tìm khắp các cuốn từ điển trong tay, bao gồm cả "Từ điển phương ngôn Hán ngữ hiện đại" xuất bản năm 1993 của Nhà xuất bản Giáo dục Giang Tô, mà vẫn không tìm thấy chữ mình muốn nói. Tôi chỉ tìm được chữ "Niểu" này để tạm thay thế. Trong từ điển, "Niểu" có nghĩa là "trêu chọc, quấn quýt", khá gần với nghĩa mà tôi muốn nói. Cách phát âm là "niao", chỉ hơi khác một chút so với âm "nia" mà tôi định nói, hy vọng độc giả có thể ghi nhớ.
Trong nhiều trường hợp, "Niểu" bị coi là từ tục tĩu. Có lẽ chính vì điểm này, các cuốn từ điển đứng đắn, những cuốn từ điển bìa cứng để bước vào trường học, thư viện hay phòng khách của những nhân vật tầm cỡ, dựa trên một nền đạo đức ngôn ngữ cao thượng nào đó, buộc phải lờ nó đi, hoặc ít nhất cũng chỉ nhắc qua loa, hay dùng cách diễn đạt mơ hồ để cho xong chuyện. Nhưng trong thực tế cuộc sống, đối với người Mã Kiều, "Niểu" lại là một từ có tần suất sử dụng cực cao. Một người cả ngày nói hàng chục, thậm chí hàng trăm từ "Niểu" là chuyện thường tình — họ không sống theo những cuốn từ điển thông dụng kia.
Chữ "Niểu" ở Mã Kiều có nhiều cách dùng:
(1) "Niểu", thanh phát âm dương bình (thanh bằng), biểu thị ý nghĩa dính kết. Ví dụ, khi dán kín miệng phong bì, họ sẽ nói: "Dán phong bì niểu lại đi." Đối với tính chất dính của hồ dán, keo dán, họ sẽ nói những thứ đó là "ba niểu" hoặc "niểu ba". Nam châm, tức là "niểu thiết thạch". Con sên, tức là "niểu nê bà".
(2) "Niểu", thanh phát âm âm bình (thanh ngang), biểu thị trạng thái gần gũi, thân mật, quấn quýt, da thịt dán vào nhau, tóc mai cọ xát.
"Phóng niểu", có nghĩa là làm thân, làm quen với người khác, mang tính chủ động. "Phát niểu", là dùng một thần thái nào đó để dẫn dụ người khác lại gần làm thân với mình, mang ý nghĩa bị động đôi chút. Những từ này thường dùng trong mối quan hệ giữa trẻ con với cha mẹ, phụ nữ với đàn ông — một thiếu nữ đang trong giai đoạn yêu đương cuồng nhiệt, với người tình của mình lúc nào cũng "niểu lắm". Giọng điệu, ánh mắt, cử chỉ của cô ấy... đều có thể khiến người ta liên tưởng đến tính chất của hồ và keo.
(3) "Niểu", phát âm thượng thanh (thanh hỏi), ý chỉ trêu chọc, đùa nghịch, để ý, can thiệp, v.v., gần giống nghĩa với từ "nhúng tay" hoặc "gây sự" trong phổ thông ngữ. Ví dụ như "đừng niểu họa", "đừng niểu thị phi" v.v. Người Mã Kiều còn nói "tam mạc niểu" (ba hạng người không nên dây vào), thứ nhất là trẻ con, thứ hai là người già, thứ ba là người ăn xin. Ý nghĩa là ba loại người này rất khó quấn, tốt nhất không nên xảy ra giao tiếp với họ, càng không nên xung đột, dù mình có lý cũng nên nhường ba phần, tránh xa mới là đúng.
Đây cũng là thái độ của mọi người đối với hồ và keo, sợ rằng một khi đã dính vào thì khó lòng gỡ ra, để rồi lâm vào cảnh chật vật, ê chề. Có thể thấy, mặc dù chữ "Niểu" có cách dùng biến hóa đa dạng, nhưng hàm ý bên trong vẫn xuyên suốt một mạch, có quỹ đạo mở rộng và chuyển tiếp.
(4) "Niểu", phát âm khứ thanh (thanh sắc), ý chỉ hành vi tính dục. Trong phương ngữ miền Bắc cũng có những từ tương tự, ví dụ như "Tháo", phát âm là "cao", sau này trong nhiều tác phẩm văn chương thường bị viết nhầm thành "thao". Một vài người từng đi lính hoặc lăn lộn ở miền Bắc đã mang từ này vào miền Nam, mang vào Mã Kiều.
Thực ra, chữ "Tháo" từ miền Bắc mang đến dường như có chút khác biệt với chữ "Niểu". Trước hết, hình dáng chữ "Tháo" thể hiện đây là động từ của phái nam, kết hợp với cách phát âm dứt khoát, nhanh gọn, bạo liệt thì tất nhiên là rất phù hợp. Còn cách phát âm của "Niểu" lại mềm mại, quấn quýt, khoan thai, ám chỉ một quá trình âu yếm. Từ ý nghĩa gốc của "Niểu", hoặc ít nhất là từ sự liên hệ về các loại ý nghĩa chỉ định nêu trên của chữ này mà nói, trạng thái "Niểu" tất nhiên chỉ một trạng thái dính kết, kề cận, quấn quýt, thân mật, trêu đùa, tức là ít nhiều giống với trạng thái của hồ và keo, không có tính tấn công bạo lực.
Cho đến nay, hầu như tất cả các cuộc điều tra sinh lý học đều chứng minh rằng hưng phấn tính dục của phụ nữ đến chậm hơn nam giới, thường cần phải có đủ sự âu yếm mới có thể khơi gợi được. Đây là một quá trình "niểu" (âm bình), là một quá trình "niểu" (dương bình), cũng là một quá trình "niểu" (thượng thanh), cần đàn ông phải chú ý và phối hợp. Một giả thuyết táo bạo có thể được đưa ra từ đây: "Niểu" phù hợp với đặc điểm sinh lý của phụ nữ hơn "Tháo", được phụ nữ chú trọng hơn; nếu trên thế giới này tồn tại một thứ ngôn ngữ phụ nữ, thì từ ngữ về chuyện chăn gối được sử dụng nhiều nhất chắc chắn là từ phía trước chứ không phải từ phía sau.
Huyện Giang Vĩnh, tỉnh Hồ Nam từng phát hiện ra một loại "Nữ thư", là loại chữ viết chỉ được lưu truyền và sử dụng trong vòng phụ nữ, nhận được sự quan tâm rất lớn từ các nhà nữ quyền. Dẫu vậy, tôi vẫn rất nghi ngờ về việc phụ nữ liệu có thể có một ngôn ngữ độc lập hay không. Nhưng xét đến việc miền Nam hiện nay vẫn còn sót lại khá nhiều di tích của xã hội mẫu hệ, xét đến việc miền Nam trong lịch sử tiến vào xã hội phụ hệ muộn hơn một bước so với miền Bắc, việc sinh lý và tâm lý của phụ nữ được thể hiện tương đối nhiều hơn trong ngôn ngữ miền Nam, thì đúng là có khả năng. Tôi muốn coi chữ "Niểu" là một trong những bằng chứng cho giả thuyết táo bạo này.