Tôi đưa cho vợ của Diêm Tảo hai mươi tệ. Cô ấy vui vẻ nhận lấy, trong miệng tất nhiên có rất nhiều lời khách sáo:
“Diêm Tảo thường hay nhắc đến các anh lắm.”
“Sao các anh lại đạo học thế này?”
Vân vân.
Đạo học, trong từ vựng của Mã Kiều có nghĩa là lễ phép, có đức tính, giảng đạo lý lớn, vẻ mặt nghiêm túc và có phần hơi lải nhải. Nói chung, từ này không mang ý nghĩa tiêu cực gì.
Nếu xét đến việc đạo thống Nho gia bao nhiêu năm nay đã bao bọc cho biết bao sự giả nhân giả nghĩa, thì từ này khi lọt vào tai người ngoài, lại không thể nói là một từ nghe lọt tai. Hình như những hành động thiện chí của con người — ví dụ như hai mươi tệ này chẳng hạn, không xuất phát từ sự chân thành trong lòng, không xuất phát từ tính tình tự nhiên, mà chỉ là kết quả của sự rèn luyện văn hóa, sự ràng buộc văn hóa, điều này không thể không khiến người ta cảm thấy đôi chút thất vọng. Ngoài "đạo học" ra, giữa người với người liệu còn có thể có sự đồng cảm và thân cận thật lòng hay không? Người Mã Kiều dùng từ "đạo học" thay thế cho thiện lương, tốt bụng, nhiệt tình và những từ tương tự khác, liệu có phải là không thể thoát khỏi sự nghi ngờ sâu sắc đối với nhân tính? Sự nghi ngờ này có thể khiến bao nhiêu người làm việc thiện phải kinh sợ và đổ mồ hôi vì xấu hổ?