La Bá là người ngoại lai ở Mã Kiều, trước cải cách ruộng đất vẫn luôn làm tá điền, sau đó làm thôn trưởng mấy năm, tính ra là cán bộ lão thành của Mã Kiều. Có người từng mai mối cho ông vài lần, đều bị ông lần lượt từ chối. Cả đời ông độc thân, một người ăn no, cả nhà không lo. Một người làm việc, cả nhà ra mồ hôi. Người ta đôi khi gọi ông là "cha cả hồng hoa", hồng hoa có nghĩa là thân trai tân.
Mười người sau đó phát hiện, ông không nhận mối không phải vì không có tiền, mà là vì bẩm sinh đã xa lánh phụ nữ, sợ phụ nữ, hễ đụng phải đàn bà là tìm cách né tránh, phàm là nơi nào có nhiều đàn bà, tuyệt đối không thể tìm thấy ông. Mũi ông thính, lại kỳ quái, luôn ngửi thấy trên người phụ nữ có mùi tanh hôi, ông cho rằng đàn bà thoa phấn thơm, che đậy mùi tanh hôi trên người chính là nguyên nhân duy nhất. Nhất là vào mùa xuân, nhất là những phụ nữ tuổi ngoài ba mươi, mùi tanh hôi tỏa ra trên người luôn cuồn cuộn lan tỏa, lẫn với mùi mướp thối, bay xa tới cả trăm bước, mũi ông cứ hễ chạm phải là hoa mắt chóng mặt, nếu mà ở trong cái mùi này chừng một khắc đồng hồ, thì đúng là muốn cái mạng của ông, ông chắc chắn sắc mặt vàng hoe, trán túa mồ hôi lạnh, nói không chừng còn nôn mửa liên hồi không dứt.
Ông còn đinh ninh rằng, chính mùi tanh hôi này đã làm hỏng hoa quả của mình. Phía sau cửa nhà ông có hai cây đào, hàng năm hoa nở rất sum suê, chỉ là không đậu quả cho lắm, cho dù có đậu thì cũng từng đám thối rữa đi. Có người nói cây này bị bệnh. Ông lắc đầu, nói mấy ả đàn bà trộm cắp đó năm nào cũng tới làm càn mấy bận, tôi sắp bệnh luôn rồi, cây cối sao chịu thấu.
Ý ông là hai cây đào ở gần một đồi chè, hàng năm đều có đám đàn bà đến đó hái chè và cười đùa, đào không thối mới là chuyện lạ.
Có người không mấy tin lời ông, muốn thử xem mũi ông có thực sự khác người hay không, có thực sự coi sắc đẹp như kẻ thù hay không, có một lần lúc đi làm đã ăn trộm áo tơi của ông, mang dâng cho mấy người phụ nữ lót ngồi, rồi lại mang trả về chỗ cũ, để xem sau đó ông có biểu hiện gì.
Điều khiến mọi người vô cùng kinh ngạc là, khi ông lấy áo tơi, cái mũi khịt khịt hai cái, lập tức trầm mặt xuống:
"Làm trò, đúng là làm trò, đứa nào động vào áo tơi của tao?"
Những người đàn ông có mặt giả vờ như không biết, liếc nhìn nhau.
"Tôi đắc tội gì với các người? Tôi điểm nào có lỗi với các người? Mà phải hại tôi thế này?" Ông mếu máo dậm chân một cái, nổi giận thật sự.
Kẻ trộm áo tơi sợ quá chuồn mất dép.
La Bá vứt áo tơi đó, tức hộc máu đi thẳng về nhà. Bản Nghĩa muốn giảng hòa, mang áo tơi ra ao giặt giũ cẩn thận, đem trả cho lão thôn trưởng. Nhưng trong những ngày sau đó, trên người lão thôn trưởng tuyệt nhiên không còn xuất hiện chiếc áo tơi này nữa, nghe nói ông ta đã châm lửa đốt nó đi rồi.
Mọi người từ đó không dám đùa giỡn kiểu này với ông nữa. Mời ông ăn cơm, trên bàn tuyệt đối không được có khách nữ, ở gần tuyệt đối không được phơi quần áo của phụ nữ. Sắp xếp ông đi làm, cũng bắt buộc phải chú ý không phân công đàn bà đi cùng ông. Có lần Bản Nghĩa bảo ông theo chiếc máy kéo của công xã vào huyện mua hạt giống bông, ông đi liền hai ngày, về nói, ông đang đi trên đường thì đột nhiên đau chân, không bắt kịp máy kéo, đành phải đi bộ, cho nên mới mất thời gian. Người trong thôn sau đó gặp sư phụ lái máy kéo của công xã, mới biết thực ra ông đã bắt kịp máy kéo, chỉ là vì trên xe có mấy người đàn bà đi nhờ xe, ông nhất quyết không chịu lên, thà tự mình đi bộ. Vậy thì không thể trách người khác được.
Ông đi bộ rất chậm, từ huyện đi bộ về Mã Kiều, con đường dài ba chục dặm vậy mà đi mất trọn một ngày. Không những thế, làm việc gì ông cũng chậm chạp, không hề hấp tấp vội vã, dường như hiểu rõ sau ngày hôm nay vẫn còn ngày mai, sau ngày mai vẫn còn ngày nữa, không cần thiết phải ăn bữa cơm giờ Dần mà đã muốn đi đại tiện ngay vào giờ Dần. Đám thanh niên đều thích đi theo ông làm việc, ngày tháng có thể trôi qua tương đối nhẹ nhàng và thảnh thơi, thanh niên đi theo ông đến Thiên Tử Lĩnh sửa máng dẫn nước vắt qua núi. Trời quá lạnh, trên mặt đất đều đóng một lớp băng mỏng, chân ai nấy đều quấn dây thừng, vậy mà vẫn bước thấp bước cao, tiếng kêu ái chà và tiếng cười ngã ngợ vang lên liên tục. Mọi người rụt cổ đến công trường, thấy cán bộ đều chưa đến, người có uy quyền nhất ở hiện trường chỉ có La Bá, liền nài nỉ ông đồng ý cho mọi người chờ một chút, ít nhất là đợi mặt trời mọc tan băng rồi hãy bắt đầu làm việc. La Bá ngáy ngủ gãi đống sợi thuốc lá trong túi vải: "Ai nói không phải chứ? Thời tiết lạnh thế này mà lôi mọi người ra khỏi chăn, là muốn chôn bố hay chôn mẹ đây?" Lời nói của ông tuy không nói rất rõ ràng, nhưng ý nghĩa thì đã rõ rồi. Mọi người vui vẻ tản ra tứ phía, mỗi người tìm một góc khuất gió để sưởi ấm. La Bá không biết kiếm đâu ra vài cành khô lá rụng, nhóm lên một đống lửa ở giữa hai chân, thu hút rất nhiều thanh niên đến đó tụ tập.
"Sợ là phải khiêng hai giò than tới chứ nhỉ? Sợ là phải dựng mấy cái lò lên chứ nhỉ?" Bản Nghĩa ho khan một tiếng, ném ra hai câu mở đầu bóng gió xa xôi, dọa mọi người giật mình nhảy dựng lên. Không biết hắn xách một cây tre đo khối lượng đất từ đâu chui ra.
Mí mắt La Bá vẫn còn dính gèn, thong thả nói: "Đường còn đi không vững, việc gì còn phải gánh đống gánh? Cậu không nhìn thấy à? Thời tiết thế này chó còn chẳng thèm bước chân ra đường."
Đúng thế đúng thế, mọi người cũng hùa theo phụ họa.
"Được đấy!" Bản Nghĩa lại cười nhạt một tiếng, "Tôi đến là để bắt các người đi ngủ đây, đảng viên đi đầu đi ngủ, dân binh đi đầu đi ngủ, bần cố nông khắc phục khó khăn đi ngủ, vừa phải ngủ ra một hiện tượng, lại vừa phải ngủ ra một bản chất. Hiểu đi ngủ là chuyện gì không?"
Hắn ta đem cả thứ triết học kiểu như hiện tượng bản chất mới học được ra dùng. Nói xong cởi áo bông, xắn tay áo. Nhổ một bãi nước bọt vào lòng bàn tay, vác một viên gạch đá đi thẳng về phía máng dẫn nước bên kia. Chiêu này của hắn ta quả thực lợi hại, người có mặt ngượng ngùng không dám đứng nhìn không công, thấy người bên cạnh cũng chuyển động, lưu luyến bước ra khỏi góc ấm áp, từng tốp từng tốp cắn răng đâm vào gió lạnh.
La Bá nén giận, hút nốt điếu thuốc cuối cùng, cũng lầm bầm vác một viên gạch đá đi theo sau Bản Nghĩa. Điều không ngờ tới lại xảy ra vào lúc này. Anh ta vừa bước lên máng dẫn nước, Bản Nghĩa ở phía trước thét lên một tiếng chói tai, thân thể lảo đảo, hai bàn chân hoàn toàn không đứng vững, trượt ngang trên mặt máng trơn nhẵn, chỉ thiếu điều văng ra khỏi mép, thiếu điều trượt xuống thung lũng nước chảy róc rách khí lạnh bốc ngút ngàn. Trái tim mọi người thót lên cổ họng. Còn chưa nhìn rõ tình thế hiểm nghèo, La Bá đã nhanh tay lẹ mắt, huỵch một tiếng vứt viên gạch đá trên vai xuống rồi lao mạnh tới, không chộp được bóng người phía trước, chỉ chộp được một cái chân.
May mà chân của chính La Bá đã móc được vào một đầu thanh thép trên máng dẫn nước, cơ thể đè nặng lên lớp băng bị Bản Nghĩa nặng trịch kéo đến sát mép máng dẫn nước thì dừng lại.
Hoàn toàn không nghe rõ tiếng kêu của Bản Nghĩa — bị luồng khí trong thung lũng thổi tơi tả, giống như tiếng muỗi kêu truyền đến từ đáy vực sâu thăm thẳm.
"Mày, nói, cái, gì?" La Bá chỉ nhìn thấy một cái chân khác đang giãy giụa loạn xạ.
"Mau kéo tôi lên, mau lên..."
"Đừng vội," La Bá cũng thở hồng hộc rồi, "Triết học của cậu học giỏi lắm, cậu nói thời tiết thế này là hiện tượng ư? Hay là bản chất?"
"Cậu mau lên..."
"Cũng đừng quá nhanh, ở đây mát mẻ, dễ nói chuyện."
"Mẹ ơi..."
Mấy thanh niên đã áp lại gần, người kéo dây người vươn tay, mãi mới cẩn thận cứu được bí thư đang treo lủng lẳng dưới máng dẫn nước lên.
Sau khi Bản Nghĩa lên đây, mặt đỏ bừng, không còn phách lối nữa, không còn triết học nữa, lúc đi xuống máng dẫn nước còn phải có người dìu, từng bước nhỏ xíu mà đi. Hắn ta về thôn mua một cân thịt, mời La Bá uống rượu, cảm ơn ơn cứu mạng.
Kể từ lần này, Bản Nghĩa có thể mắng bất kỳ ai ở Mã Kiều, duy chỉ trừ La Bá ra. Bản Nghĩa có chút rượu ngon, cũng xách đến nhà tranh của La Bá, mời La Bá uống một ngụm. Có người nói, Thiết Hương sau đó cứ ba ngày một trận cãi nhau với Bản Nghĩa, Bản Nghĩa cứ dầm dề ở chỗ La Bá, cũng là một trong những nguyên nhân. Bọn họ không chỉ uống rượu, không chỉ tán phét, còn làm ra những chuyện khó hiểu, tỷ như cùng nhau tắm giặt, cùng nhau chui vào màn, làm giát giường kêu có cót két, không biết đang giở trò quỷ gì. Cho dù là anh em chung một nồi cơm, cũng không thể ngủ chung một chăn chứ? Có người từng đến vườn phía sau nhà La Bá hái trộm măng, tiện thể nhìn qua lỗ hổng trên giấy cửa vào trong, vô cùng kinh ngạc: Bọn họ không lẽ đang thông đít nhau đấy chứ?
Ý nói chuyện bất chính giữa đàn ông với nhau.
Người Mã Kiều không mấy quan tâm đến chuyện này, Trương Gia Phường cũng có người làm chuyện như vậy, mấy thôn ngoại ô lân cận hình như cũng có mấy vị cha cả hồng hoa và chú cả hồng hoa làm chuyện như vậy, chẳng có gì là lạ lẫm cả. Hơn nữa, nhìn thấy Bản Nghĩa ban ngày bận rộn ngược xuôi nét mặt đầy giận dữ. Không ai dám đi sâu dò hỏi, cho nên cũng không có cách nào xác thực.