Công thành và lược địa thường đi đôi với nhau. Công thành là chỉ việc tấn công thành trì, còn lược địa là chỉ việc kiểm soát các khu vực xung quanh, thu gom vật tư cần thiết cho tác chiến, bao gồm lương thực, cỏ khô, củi lửa, đôi khi còn phải trưng tập bách tính làm phu phen, cung cấp lao dịch, thậm chí cưỡng bách bách tính địa phương tham gia tác chiến.

Những việc này vốn là việc của các đội ngũ hậu cần, bộ đội tác chiến công thành mới là nòng cốt, vì vậy phương án phân chia Tôn Kiên công thành, Tôn Sách lược địa nhìn qua không có vấn đề gì, ít nhất cũng giữ được thể diện cho Tôn Kiên. Thế nhưng nếu nhìn vào toàn bộ kế hoạch, tấn công Nhậm Thành chỉ là một trong các bước, điểm mấu chốt thực sự nằm ở Xương Ấp, Tôn Sách mới là người chủ đạo. Tôn Kiên chủ động yêu cầu công thành chính là tự coi mình là tướng một phương, tuân theo sự chỉ huy của hắn mà hành sự.

Vất vả kinh doanh hai năm, trải qua mấy lần mài giũa, hai cha con đã thầm hiểu ý nhau hoàn thành sự giao tiếp.

Sơn Dương có mười thành, nhưng phạm vi của Sơn Dương không lớn, so với Ngô Quận thì diện tích chưa đầy một phần sáu, nhưng dân số lại chẳng kém bao nhiêu, là nơi dân cư đông đúc điển hình, khoảng cách giữa các huyện đều rất gần, trung bình chỉ tầm năm sáu mươi dặm.

Kế hoạch của Tôn Sách thực hiện rất cẩn trọng, nhưng cách làm của hắn lại rất phô trương, cố ý thể hiện sự chí mãn đắc ý của bản thân, dụ Viên Đàm xuất kích. Trong khi Tôn Kiên dẫn chủ lực hai vạn người tấn công Nhậm Thành, hắn dẫn ba ngàn bộ kỵ một đường tiến thẳng đến Đông Mân, thu toàn bộ các huyện Kháng Phụ, Kim Hương, Phương Dữ, Phòng Đông vào trong túi, du kỵ trinh sát đã đi đến tận dưới chân thành Xương Ấp.

Theo chế độ nhà Hán, Thái thú nắm giữ binh quyền, ngoại trừ trị sở của quận, các huyện thành thông thường không có quân quận chính quy bảo vệ, tình hình khẩn cấp chỉ có thể trưng triệu bách tính trong huyện thủ thành. Thời Hán, dân gian có thể sở hữu vũ khí, các loại vũ khí thông dụng như đao thuẫn cung tên thì không cần phải nói, chỉ cần muốn là nhà nhà đều có thể sở hữu, thậm chí những loại vũ khí như khinh nỗ cũng không cấm bách tính nắm giữ, chỉ là có hạn chế về sức mạnh, ví dụ như nỏ ba thạch được xem là nỏ quân dụng, bách tính bình thường không được sở hữu. Lý trưởng, Đình trưởng chịu trách nhiệm an ninh địa phương cũng có vũ khí, khi tình hình khẩn cấp, họ sẽ được triệu tập lại để đảm đương lực lượng phòng thủ.

Nhưng những người này dù sao cũng không phải là bộ đội dã chiến được huấn luyện bài bản, cộng thêm sau khi Đông Hán bãi bỏ chế độ đô thí, phong khí luyện võ trong dân gian không mạnh, thỉnh thoảng đối phó với vài tên trộm cướp thì còn được, chứ gặp phải đội ngũ tinh nhuệ như ba ngàn bộ kỵ của Tôn Sách, ngoại trừ trị sở quận Xương Ấp hoặc các yếu điểm như Hồ Lục, các huyện thành bình thường chỉ có thể đầu hàng, kháng cự chỉ chuốc lấy sự trả thù tàn khốc. Cha con nhà họ Tôn mang tiếng ác bên ngoài, người không có thực lực tốt nhất đừng nên trêu chọc họ.

Mỗi khi đến một nơi, Tôn Sách đều bái phỏng hào cường địa phương, đến tận cửa "hóa duyên", đòi hỏi lương thảo, rượu thịt, không ngừng gửi về Nhậm Thành để cung ứng cho đại quân. Kẻ thức thời thì chủ khách đều vui vẻ, kẻ không thức thời thì lập tức ra lệnh tấn công, đánh đâu thắng đó, tịch biên gia sản, nô dịch nam nữ. Hắn làm như vậy, một mặt thực hiện việc giải quyết vật tư cung ứng tại chỗ, giảm bớt gánh nặng tiếp tế hậu cần, một mặt tạo áp lực dư luận lên Viên Đàm, Viên Di. Với tư cách là Sơn Dương Thái thú, Viên Di có trách nhiệm xuất binh xua đuổi Tôn Sách, bảo vệ bách tính địa phương. Với tư cách là Duyện Châu Thứ sử, Viên Đàm bị người ta ép đến ngoài thành trị sở châu mà vẫn không dám xuất kích, không chỉ người bản địa Sơn Dương thất vọng với hắn, mà các quận quốc khác cũng sẽ mất lòng tin vào hắn.

Nếu chính lệnh không ra khỏi thành Xương Ấp, ai còn công nhận bọn họ là Sơn Dương Thái thú, Duyện Châu Thứ sử nữa? Sơn Dương với tư cách là trị sở quận, lại không nằm ở trung tâm Sơn Dương mà lệch về phía tây, khi Tôn Sách tiến quân vào Đông Mân, Kim Hương, Xương Ấp liền bị cô lập một góc, trên thực tế đã thành tòa thành cô độc. Xét tình hình hiện tại, nếu Tôn Sách không đi, dù không chiếm thành Xương Ấp, Viên Đàm cũng đã mất đi sự kiểm soát thực tế đối với Sơn Dương và Nhậm Thành.

Áp lực của Viên Đàm tăng mạnh, hắn không chỉ phải đối mặt với áp lực thực tế khi Tôn Sách có thể công thành bất cứ lúc nào, mà còn phải đối mặt với áp lực tinh thần vô hình, tin tức truyền đến liên tục, nhưng không có tin nào là tin tốt cả. Không phải là cầu viện hắn, thì cũng là báo cho hắn biết Tôn Sách lại cướp nhà nào đó, hoặc nhà nào đó "đàn thực hồ tương", nhiệt tình chào đón Tôn Sách.

Điều duy nhất khiến Viên Đàm an lòng là Tào Ngang kiên thủ Nhậm Thành, chưa từng cầu viện hắn. Tào Ngang cam đoan với Viên Đàm rằng sẽ toàn lực ứng phó, dùng hết khả năng để giữ vững Nhậm Thành, hoàn thành nhiệm vụ mà Viên Đàm giao phó.

Mặc dù vậy, Viên Đàm vẫn rất bất an. Tào Ngang binh lực đầy đủ, cũng có động cơ đầy đủ để giữ Nhậm Thành, nhưng không có nghĩa là hắn nhất định có thể giữ được Nhậm Thành. Tôn Kiên là mãnh tướng nổi danh đã lâu, dưới trướng lại có gần hai vạn quân tinh nhuệ, còn có Tôn Sách ở giữa điều phối, lương thảo sung túc, một khi phát động tấn công, Tào Ngang chưa chắc đã cản nổi.

Viên Đàm một mặt phái thích khách ra khỏi thành dò thám tình hình, một mặt thương nghị với Tân Bì, Mao Giới và những người khác. Đối mặt với Tôn Sách đang ép sát, mọi người cũng bó tay không kế sách, cuối cùng Tân Bì đưa ra kiến nghị, lấy Chu Linh làm Đông Quận Thái thú, lấy Trình Dục làm Đông Bình tướng, trưng tập quân quận quốc của Đông Quận, Đông Bình, cùng với Tế Âm Thái thú Viên Tự tăng viện cho Sơn Dương, đồng thời yêu cầu Trần Lưu Thái thú Trương Mạc xuất binh đe dọa Tuy Dương.

Cùng lúc đó, Viên Đàm phái Lộ Túy làm sứ giả, cầu viện Viên Thiệu.

Viên Thiệu khoanh tay đứng trước bản đồ lớn, lúc thì nhìn Duyện Châu, lúc lại nhìn Từ Châu.

Quách Đồ, Tân Bình, Thư Thụ, Điền Phong đứng một bên, không ai nói lời nào, nhưng vô tình hay hữu ý, Quách Đồ và Tân Bình đứng cùng nhau, còn Thư Thụ và Điền Phong lại đứng khá gần nhau, giữa họ vô cùng thân thiết, còn với hai người kia thì hầu như không có giao lưu gì.

Viên Thiệu nhìn một hồi, quay người lại, ngón tay mân mê cán đao Tư Triệu bên hông, nhàn nhạt nói: "Chư quân, hôm nay mời các vị đến đây, chính là để nghiên cứu tình hình Hà Nam. Các vị đừng có bận tâm gì cả, cứ thoải mái mà nói."

Quách Đồ và những người khác lần lượt dạ vâng, nhưng lại không chịu mở lời nói trước. Họ đều hiểu rõ, tình hình Hà Nam rất phức tạp, cha con Tôn Kiên, Tôn Sách đều đã đến Duyện Châu, Viên Đàm có thể trụ vững hay không, không ai dám nói chắc. Nếu Sơn Dương thất thủ, cha con nhà họ Tôn đẩy phòng tuyến vào trong địa phận Duyện Châu, thì mặt mũi của Viên Thiệu sẽ không tốt đẹp gì.

"Sao thế?" Viên Thiệu cười nói: "Chư quân, chiến sự Hà Nam gay gắt, Hiển Tư mới bại ở Phương Dữ, Tôn Kiên đang mãnh liệt công kích Nhậm Thành, ta cần diệu kế lương phương của các vị, bây giờ không phải lúc khiêm tốn."

Quách Đồ hắng giọng: "Chủ công, thần cho rằng chiến sự Sơn Dương tuy gay gắt, nhưng tình thế rất có lợi cho chúng ta. Hiển Tư không hổ là người do chủ công một tay dạy dỗ, lấy sức một mình đối kháng cha con Tôn Kiên, Tôn Sách, tạo ra cơ hội cho Hiển Dịch và Chính Lễ, thực sự là rất hiếm có."

Viên Thiệu cười cười. "Hiển Tư lần này tuy có chút chật vật, nhưng nhìn chung đánh cũng không tệ. Đương nhiên, chỉ dựa vào một mình nó là không được, Tá Trị có công. Trọng Trị, có người em như vậy, áp lực của ngươi lớn lắm nhỉ? Năm xưa Trần Thái Khâu đánh giá con mình, nói rằng Nguyên Phương khó làm anh, Quý Phương khó làm em, ta thấy anh em các ngươi cũng như vậy."

Tân Bình cúi người. "Chủ công, Tá Trị tuy có chút công lao nhỏ, nhưng không bằng Tuân Hữu Nhược. Thần cho rằng, cơ hội phá cục hiện tại vẫn nằm ở Từ Châu. Nếu Lưu Công Hành (Lưu Hòa), Thuần Vu Trọng Giản (Thuần Vu Quỳnh) có thể đột phá Đông Hải, giáp kích Lang Gia với Hiển Dịch, toàn chiếm Từ Châu, thì dù Duyện Châu có thất bại nhỏ cũng đáng giá."

Viên Thiệu có chút bất ngờ, đánh giá Tân Bình một cái, đảo đảo nhãn châu, lại nhìn về phía Điền Phong, Thư Thụ. "Nguyên Hạo, Công Dữ, hai vị thấy sao?"

Thư Thụ phụ họa nói: "Chủ công, thần đồng ý với kiến nghị của Trọng Trị. Chủ công phát động thế công Hà Nam chính là muốn khiến Tôn Sách không thể ung dung chiếm lấy Giang Nam. Nay cha con họ đều bị thu hút đến Duyện Châu, chính là cơ hội tốt để vây diệt họ. Thần kiến nghị, lấy Lưu Công Hành lĩnh Dự Châu Thứ sử, Thuần Vu Trọng Giản lĩnh Từ Châu Thứ sử, để họ cắt đứt đường lui của cha con nhà họ Tôn, thì cái khó của Duyện Châu tự nhiên được giải, trận chiến Hà Nam có thể thắng."

Thư Thụ nói chưa dứt lời, Quách Đồ liền nói: "Chủ công, thần cho rằng không ổn."