Họ dùng bữa tối. Ông Garstin kể cho Kitty nghe chi tiết về cơn bệnh và sự qua đời của vợ mình, đồng thời bày tỏ sự cảm kích trước lòng tốt của những người bạn đã gửi thư thăm hỏi — trên bàn của ông chất đầy những bức thư chia buồn, và ông thở dài khi nghĩ đến gánh nặng phải trả lời tất cả — cùng với những sự sắp xếp mà ông đã lo liệu cho đám tang. Sau đó, hai cha con trở lại phòng làm việc của ông. Đây là căn phòng duy nhất trong nhà có lò sưởi. Ông máy móc lấy chiếc tẩu trên bệ lò sưởi ra nhồi thuốc, nhưng rồi liếc nhìn con gái với vẻ lưỡng lự và lại đặt xuống.
"Bố không định hút thuốc à?" cô hỏi.
"Mẹ con vốn không thích ngửi mùi tẩu sau bữa ăn, và từ hồi chiến tranh tới giờ bố cũng bỏ xì gà luôn rồi."
Câu trả lời của ông khiến lòng Kitty nhói đau. Thật cay đắng làm sao khi một người đàn ông tuổi sáu mươi lại phải ngập ngừng không dám hút thứ mình thích ngay trong phòng làm việc của chính mình.
"Con thích ngửi mùi tẩu mà," cô mỉm cười nói.
Một thoáng nhẹ nhõm lướt qua gương mặt ông, và ông cầm chiếc tẩu lên châm lửa. Hai cha con ngồi đối diện nhau ở hai bên lò sưởi. Ông cảm thấy mình phải nói chuyện với Kitty về những giông bão mà con bé đã trải qua.
"Chắc con đã nhận được bức thư mẹ viết gửi cho con ở Port Said rồi nhỉ. Tin buồn về cái chết của tội nghiệp Walter thực sự là một cú sốc lớn cho cả bố lẫn mẹ. Bố vẫn nghĩ nó là một thanh niên rất tử tế."
Kitty không biết phải đáp lời ra sao.
"Mẹ con có bảo với bố là con sắp sinh em bé."
"Vâng."
"Con dự sinh vào lúc nào?"
"Khoảng bốn tháng nữa ạ."
"Đó sẽ là một niềm an ủi lớn lao cho con. Con phải sang thăm thằng bé nhà Doris đấy. Nó là một đứa trẻ rất kháu khỉnh."
Họ trò chuyện với nhau còn khách sáo hơn cả những người xa lạ mới gặp lần đầu; bởi vì nếu là người lạ, ít ra ông cũng sẽ vì thế mà tỏ ra quan tâm và tò mò, đằng này quá khứ chung giữa họ lại là một bức tường dửng dưng cách trở. Kitty hiểu rõ hơn ai hết rằng cô chưa từng làm gì để đổi lấy tình thương của cha; ông vốn là một sự hiện diện mờ nhạt trong nhà, luôn được xem là điều hiển nhiên, là trụ cột kiếm tiền nhưng lại bị coi thường một chút vì không thể mang lại cuộc sống sung túc hơn cho gia đình. Thế nhưng cô từng đinh ninh rằng ông thương cô đơn giản vì cô là con gái của ông, và việc phát hiện ra trái tim ông hoàn toàn trống vắng tình cảm dành cho mình thực sự là một cú sốc. Cô vốn biết tất cả bọn họ đều cảm thấy chán ngán ông, nhưng chưa bao giờ cô nghĩ rằng ông cũng chán ngán họ chẳng kém. Ông vẫn hiền lành và nhẫn nhịn như mọi khi, nhưng sự thấu hiểu xót xa mà cô rút ra từ đau khổ đã thì thầm với cô rằng, dù có lẽ ông chưa từng thừa nhận với chính mình và sẽ chẳng bao giờ làm thế, thẳm sâu trong lòng ông không thích cô.
Chiếc tẩu không bén lửa, ông đứng dậy tìm vật gì đó để thông tẩu. Có lẽ đó chỉ là cái cớ để che giấu sự bối rối của mình.
Mẹ muốn con ở lại đây cho đến khi sinh em bé, và phòng cũ của con cũng đã được chuẩn bị sẵn sàng.
"Con biết ạ. Con hứa sẽ không làm phiền bố đâu."
"Ồ, đâu phải chuyện đó. Hoàn cảnh thế này thì hiển nhiên nhà của bố là nơi duy nhất con phải về chứ. Chỉ có điều là bố vừa được bổ nhiệm làm Chánh án Tòa án tối cao quần đảo Bahamas, và bố đã nhận lời rồi."
"Ôi bố ơi, con mừng cho bố quá. Con chân thành chúc mừng bố."
"Lời đề nghị đến quá muộn nên bố không kịp báo cho tội nghiệp mẹ con. Chắc chắn điều đó sẽ làm bà ấy vô cùng mãn nguyện."
Sự trớ trêu cay đắng của số phận! Sau bao nhiêu nỗ lực, mưu toan và tủi nhục, bà Garstin đã qua đời mà không hề hay biết rằng hoài bão của mình, dù đã phai nhạt ít nhiều qua những lần thất vọng trước đây, cuối cùng cũng đã thành hiện thực.
"Bố sẽ nhổ neo đi vào đầu tháng tới. Đương nhiên ngôi nhà này sẽ được giao cho bên môi giới, và ý định của bố là sẽ bán hết đồ đạc. Bố rất tiếc vì không thể để con ở lại đây được, nhưng nếu con muốn lấy bất cứ món đồ nào để trang bị cho một căn hộ, bố sẽ rất sẵn lòng cho con."
Kitty đăm đăm nhìn vào đống lửa. Tim cô đập rộn lên; thật kỳ lạ khi bỗng nhiên cô lại thấy hồi hộp đến thế. Nhưng cuối cùng cô cũng ép mình cất lên tiếng nói. Giọng cô hơi run run.
"Con có thể đi cùng bố không, thưa bố?"
"Con á? Ôi, con gái yêu của bố." Gương mặt ông sầm lại. Cô đã từng nghe câu nói ấy nhiều lần, nhưng cứ tưởng đó chỉ là một thói quen cửa miệng, và giờ đây, lần đầu tiên trong đời, cô được chứng kiến tận mắt cái biểu cảm mà câu nói ấy diễn tả. Nó rõ rệt đến mức làm cô giật mình. "Nhưng tất cả bạn bè của con đều ở đây, và Doris cũng ở đây. Bố cứ nghĩ con sẽ hạnh phúc hơn nhiều nếu thuê một căn hộ ở London. Bố không rõ hoàn cảnh tài chính của con ra sao, nhưng bố rất sẵn lòng trả tiền thuê nhà cho con."
"Con có đủ tiền để sống."
"Bố sắp tới một nơi xa lạ. Bố chẳng biết gì về điều kiện ngoài đó cả."
Con đã quen với những nơi xa lạ rồi. London đối với con chẳng còn ý nghĩa gì nữa. Con không thể thở nổi ở nơi này."
Ông nhắm mắt lại một thoáng và cô tưởng ông sắp khóc. Gương mặt ông mang một vẻ khốn khổ tột cùng. Cảnh ấy làm tim cô thắt lại. Cô đã đúng; cái chết của vợ đã mang lại cho ông sự giải thoát, và giờ đây cơ hội để dứt bỏ hoàn toàn quá khứ đã ban cho ông sự tự do. Ông nhìn thấy một cuộc đời mới mở ra trước mắt, và cuối cùng, sau bao nhiêu năm tháng đằng đẵng, là sự bình yên cùng ảo ảnh của hạnh phúc. Mơ hồ nhìn thấy tất cả nỗi thống khổ đã gặm nhấm tâm can ông suốt ba mươi năm qua, cuối cùng ông cũng mở mắt. Ông không thể ngăn được một tiếng thở dài thoát ra từ lồng ngực.
"Đương nhiên nếu con muốn đi thì bố rất sẵn lòng."
Thật đáng thương làm sao. Cuộc giằng xé diễn ra ngắn ngủi và ông đã đầu hàng tiếng gọi của bổn phận. Chỉ với vài từ ngắn ngủi ấy, ông từ bỏ mọi niềm hy vọng của mình. Cô đứng dậy khỏi ghế, bước đến bên ông, quỳ xuống và nắm lấy đôi bàn tay ông.
"Không, thưa bố, con sẽ không đi trừ khi bố thực sự muốn có con bên cạnh. Bố đã hy sinh đủ lắm rồi. Nếu bố muốn đi một mình, cứ đi đi. Đừng nghĩ đến con dù chỉ một phút."
Ông buông một tay ra và vuốt mái tóc đẹp của cô.
"Đương nhiên là bố muốn có con rồi, con yêu ạ. Suy cho cùng bố là cha của con, còn con lại là một góa phụ đơn độc. Nếu con muốn ở bên bố thì bố mà từ chối thì hóa ra là kẻ vô tình lắm sao."
"Nhưng vấn đề là ở chỗ đó đấy, con chẳng đòi hỏi gì ở bố chỉ vì con là con gái bố, bố chẳng nợ con điều gì cả."
"Ôi, đứa con gái bé bỏng của bố."
"Không gì cả," cô lặp lại bằng giọng quả quyết. "Lòng con quặn thắt lại khi nghĩ đến việc chúng con đã bám lấy bố suốt cả cuộc đời mà chẳng đền đáp lại cho bố điều gì. Thậm chí cả một chút tình cảm cũng không. Con sợ rằng bố đã không có một cuộc đời hạnh phúc cho lắm. Bố có thể để con bù đắp phần nào cho những gì con đã bỏ lỡ trong quá khứ được không?"
Ông khẽ nhíu mày. Sự xúc động của cô khiến ông lúng túng.
"Bố không hiểu ý con là gì. Bố chưa từng có điều gì phàn nàn về con cả."
"Ôi bố ơi, con đã trải qua quá nhiều chuyện, con đã bất hạnh biết bao. Con không còn là đứa con gái Kitty trước đây khi rời khỏi nhà nữa rồi. Con vô cùng yếu đuối, nhưng con nghĩ mình không còn là kẻ đê tiện bẩn thỉu như trước kia đâu. Bố cho con một cơ hội nhé? Bây giờ trên đời này con chẳng còn ai ngoài bố nữa. Bố để con cố gắng làm cho bố yêu con được không? Ôi bố ơi, con cô độc và khốn khổ quá; con khao khát tình thương của bố biết bao."
Cô vùi mặt vào lòng ông và khóc nức nở như thể trái tim đang tan vỡ.
"Ôi Kitty của bố, con bé Kitty nhỏ nhắn của bố," ông thì thầm.
Cô ngẩng đầu lên và vòng tay ôm lấy cổ ông.
"Ôi bố ơi, hãy đối xử tử tế với con nhé. Chúng ta hãy đối xử tử tế với nhau."
Ông hôn lên môi cô như một người tình, và hai gò má ông ướt đẫm những giọt nước mắt của cô.
"Đương nhiên con sẽ đi cùng bố."
"Bố muốn con đi chứ? Bố thực sự muốn con đi cùng chứ?"
"Ừ."
"Con biết ơn bố nhiều lắm."
"Ôi con yêu, đừng nói những lời như thế với bố. Làm bố thấy ngượng nghịu lắm đấy."
Ông lấy khăn tay lau nước mắt cho cô. Ông mỉm cười bằng nụ cười mà cô chưa từng thấy bao giờ. Một lần nữa cô vòng tay ôm chặt lấy cổ ông.
"Chúng ta sẽ có những khoảnh khắc tuyệt vời lắm đây, bố yêu dấu ạ. Bố không biết chúng ta sẽ vui thế nào đâu."
"Con chưa quên là con sắp sinh em bé đấy chứ."
"Con rất mừng vì con bé sẽ được sinh ra ở ngoài đó, nơi tiếng sóng biển hòa cùng bầu trời xanh rộng mở."
Bộ con đã quyết định chắc chắn về giới tính của đứa bé rồi sao?" ông thì thầm với nụ cười mỏng và khô khan.
"Con muốn sinh con gái vì con muốn nuôi dạy nó sao cho nó không mắc phải những sai lầm như con đã từng. Khi nhìn lại bản thân mình thời thiếu nữ, con căm ghét chính mình. Nhưng con chưa từng có một cơ hội nào cả. Con sẽ nuôi dạy con gái mình để nó được tự do và có thể tự đứng trên đôi chân của chính nó. Con sẽ không đưa một đứa trẻ đến thế giới này, yêu thương nó và nuôi dạy nó, chỉ để rồi có một người đàn ông nào đó thèm muốn thể xác nó đến mức sẵn sàng chu cấp cho nó chỗ ăn chỗ ở đến hết phần đời còn lại."
Cô cảm thấy người cha chợt cứng đờ lại. Ông chưa bao giờ nói về những chuyện như thế và việc nghe thấy những lời này thốt ra từ miệng con gái khiến ông bị sốc.
"Xin bố hãy để con được thành thật một lần này thôi. Con đã từng khờ dại, hư hỏng và đáng ghét. Con đã bị trừng phạt vô cùng cay đắng. Con quyết tâm cứu con gái mình khỏi tất cả những điều đó. Con muốn con bé phải dũng cảm và thành thật. Con muốn nó là một con người độc lập với những kẻ khác vì nó làm chủ được chính mình, và con muốn nó đón nhận cuộc đời như một con người tự do, làm tốt mọi việc hơn những gì con đã làm."
"Sao lại thế, con yêu, con cứ nói cứ như thể mình đã năm mươi tuổi rồi vậy. Cả tương lai dài đang chờ con phía trước cơ mà. Con không được phép chán nản như thế."
Kitty lắc đầu và mỉm cười thật chậm.
"Con không đâu. Con có hy vọng và lòng dũng cảm. Quá khứ đã khép lại; hãy để kẻ chết chôn người chết. Mọi thứ đều bất định, cả cuộc đời lẫn những gì sắp đến với con, nhưng con bước vào đó với một trái tim nhẹ nhõm và phơi phới. Mọi thứ thật hỗn độn, nhưng mơ hồ đâu đây con nhận ra một bức tranh, và con nhìn thấy trước mắt mình một sự phong phú vô tận, sự huyền bí và lạ lùng của vạn vật, lòng trắc ẩn và sự bác ái, Con đường cùng Người Lữ Hành, và có lẽ — cuối cùng chính là Chúa."