Dinocrates, một kiến trúc sư đầy tự tin vào tài năng và ý tưởng của bản thân, đã rời xứ Macedonia dưới triều đại của Alexander để đếnanh quân ngũ, với mong mỏi giành được sự tán thưởng của nhà vua. Ông mang theo những bức thư từ quê nhà do họ hàng và bè bạn gửi cho các tướng lĩnh cùng các quan lại triều đình, cốt để dễ dàng yết kiến họ. Được họ tiếp đón niềm nở, ông bèn xin sớm được diện kiến Alexander. Các vị quan hứa giúp nhưng lại chần chừ, chờ đợi thời cơ thích hợp. Nghĩ rằng họ đang đùa cợt với mình, Dinocrates bèn tự tìm cách lo liệu. Vốn có vóc dáng cao lớn, dung mạo ưa nhìn, thân hình cân đối cùng một phong thái vô cùng đường bệ, ông đặt trọn niềm tin vào những quà tặng tự nhiên ấy. Ông cởi trần tại quán trọ, xức dầu khắp cơ thể, đội một vòng nguyệt quế lá cây bạch dương lên đầu, vắt tấm da sư tử qua vai trái, tay phải cầm cây gậy rồi hiên ngang bước đến khu vực trước bục phán xử, nơi nhà vua đang xét xử các vụ án.

Ngoại hình kỳ lạ của ông khiến đám đông quay đầu nhìn ngó, và điều đó đã thu hút sự chú ý của Alexander. Trong niềm kinh ngạc, nhà vua truyền lệnh dẹp đường để ông tiến lại gần và hỏi ông là ai. "Hạ thần là Dinocrates," ông đáp, "một kiến trúc sư người Macedonia, mang đến cho bệ hạ những ý tưởng cùng bản thiết kế xứng tầm với danh tiếng của ngài. Hạ thần đã phác thảo một thiết kế để tạc Núi Athos thành tượng một người đàn ông; trong tay trái, ng hạ thần tạo hình một thành phố kiên cố rộng lớn, còn tay chiếc bát để hứng toàn bộ nguồn nước từ các dòng suối trên ngọn núi ấy, sao cho nước từ bát có thể đổ thẳng ra biển."

Vô cùng thích thú với ý tưởng thiết kế ấy, Alexander lập tức hỏi xem liệu có vùng đất canh tác nào ở vùng lân cận có thể cung cấp đầy đủ lúa mì cho thành phố hay không. Khi biết rằng điều đó là bất khả thi nếu không vận chuyển lương thực từ bên kia biển tới, nhà vua liền phán: "Dinocrates, ta đánh giá cao bản thiết kế của ngươi bởi bố cục xuất sắc và ta rất lấy làm thích thú, nhưng ta e rằng bất cứ ai lập thành phố tại chốn đó cũng sẽ bị chê trách vì thiếu phán đoán. Bởi lẽ, cũng như một đứa trẻ sơ sinh chẳng thể lớn lên nếu thiếu sữa mẹ hay chẳng thể tiếp cận những bước đường phát triển trong đời, một thành phố không thể thịnh vượng nếu những thửa ruộng cùng hoa trái của chúng không đổ về các bức tường thành, chẳng thể có dân cư đông đúc nếu thiếu nguồn lương thực dồi dào, và cũng chẳng thể duy trì dân số nếu thiếu đi nguồn cung ứng ấy. Do đó, dẫu cho rằng thiết kế của ngươi rất đáng khen ngợi, ta lại thấy vị trí ấy không thỏa đáng; dẫu vậy, ta muốn ngươi hãy ở lại bên ta, bởi ta dự định sẽ trọng dụng tài năng của ngươi."

Từ khoảnh khắc đó, Dinocrates không rời nhà vua nửa bước mà đi theo ngài sang tận Ai Cập. Tại đây, nhận thấy một bến cảng được thiên nhiên che chở an toàn, một trung tâm thương mại tuyệt vời, những cánh đồng lúa mì trải dài khắp xứ Ai Cập cùng ích lợi to lớn của dòng sông Nile vĩ đại, Alexander đã sai ông xây dựng thành phố Alexandria, mang tên chính nhà vua. Đó là cách mà Dinocrates, dù chỉ dựa vào vẻ bề ngoài ưa nhìn và phong thái đường bệ để tạo dựng tên tuổi, đã trở nên nổi tiếng nhường ấy. Nhưng phần tôi đây, thưa Hoàng đế, thiên nhiên chẳng ban cho tôi vóc dáng cao lớn, tuổi tác đã làm phai mờ dung mạo tôi, và sức lực thì đã suy giảm bởi bệnh tật. Thế nhưng, dẫu thiếu thốn những lợi thế ấy, tôi vẫn hy vọng sẽ giành được sự chuẩn y của ngài nhờ vào tri thức và những trang viết của mình.

Trong cuốn sách đầu tiên của mình, tôi đã trình bày những điều cần nói về chức năng của kiến trúc và phạm vi của nghệ thuật ấy, cũng như về các thị trấn kiên cố và sự phân chia các khu đất xây dựng bên trong các công trình phòng thủ. Dẫu rằng tiếp theo đây sẽ là lúc giải thích về tỷ lệ cùng sự cân đối thích hợp của các đền thờ, công trình công cộng cũng như nhà cửa tư gia, tôi nghĩ tốt hơn hết là nên hoãn lại cho đến khi đã bàn xong về những ưu điểm thực tiễn của các vật liệu – những thứ khi được tập hợp lại sẽ cấu thành nên các công trình xây dựng dựa trên sự cân nhắc kỹ lưỡng về loại vật liệu phù hợp cho từng bộ phận – và cho đến khi đã chỉ rõ các vật liệu ấy được cấu thành từ những yếu tố tự nhiên nào. Song trước khi bắt đầu giải thích những đặc tính tự nhiên của chúng, tôi sẽ trình bày trước những động lực ban đầu đã làm nảy sinh các công trình kiến trúc cùng sự phát triển của những phát minh trong lĩnh vực này, bước theo dấu chân của nền thiên nhiên thuở sơ khai và của những tác giả từng cống hiến các chuyên luận về cội nguồn của nền văn minh cũng như công cuộc khảo cứu các phát minh. Do đó, bài luận của tôi sẽ tuân theo những chỉ dẫn mà tôi từng lĩnh hội từ họ.