Đại Ngô năm thứ sáu, mùng ba tháng ba, Kiến Nghiệp, núi Tử Kim.

Tôn Sách và Từ Nhạc đứng sóng vai bên nhau, nhìn xuống một mảnh đất bằng phẳng trũng xuống phía trước, cất tiếng: "Đại sư, nơi này thế nào?"

Từ Nhạc vuốt chòm râu hoa râm, gật đầu lia lịa, khuôn mặt tròn trịa tràn ngập ý cười không thể kìm nén. Là Đại tế tửu của học viện, ông biết Tôn Sách coi trọng học thuật, chắc chắn sẽ sắp xếp cho ông một nơi đắc địa để xây dựng đài quan tượng, nhưng không ngờ nơi đắc địa đó lại chính là đất lành phong thủy trên núi Tử Kim. Núi Tử Kim còn gọi là núi Chung, sở dĩ đổi tên là để tránh tên húy của Tôn Chung, có thể coi là tổ sơn của họ Tôn. Có thể xây dựng đài quan tượng trên ngọn núi này, nằm ngoài dự đoán của ông.

"Nơi này tàng phong tụ thủy, tốt thì tất nhiên là tốt, chỉ là..."

"Đã đại sư nói tốt, vậy thì quyết định như thế đi." Tôn Sách phất tay, lịch sự cắt ngang lời Từ Nhạc. Ông biết Từ Nhạc từ lâu đã nhắm trúng nơi này, chỉ là không dám nói ra. Phải nói rằng, bộ lý luận phong thủy của Từ Nhạc vẫn có chút thành phần khoa học, đài thiên văn Tử Kim đời sau cũng được xây ở vị trí này, hiện tại chẳng qua chỉ là sớm hơn một ngàn bảy trăm năm mà thôi.

Một ngàn bảy trăm năm này, chính là cơ hội tiên phong mà ông giành được cho Hoa Hạ, xây dựng đài quan tượng này, đài quan tượng chỉ chuyên nghiên cứu thiên văn, không cần phục vụ cho hoàng quyền này, chính là bước đầu tiên để ngẩng đầu nhìn vũ trụ, tự nhiên phải chọn một nơi tốt. Khoa học hiện đại dựa trên toán lý ban đầu chính là khởi đầu từ thiên văn học, mà nghiên cứu hiện nay của Từ Nhạc đã nhìn thấy ngưỡng cửa, giả thuyết quỹ đạo hình elip của ông đã được ngày càng nhiều học giả công nhận, tâm nguyện lớn lao của ông từng bước trở thành hiện thực, một đài quan tượng nho nhỏ thì có đáng là bao. Cho dù Từ Nhạc có nhắm trúng Thái Sơ cung, ông cũng sẽ nhường lại.

"Đại sư, người ở giữa trời đất, muốn thực sự thiên nhân hợp nhất, trước tiên phải nhận thức được trời đất." Tôn Sách khẽ nói: "Đại sư say mê học thuật, Cô vô cùng khâm phục, nhưng vẫn muốn đưa ra lời khuyên cho đại sư."

Từ Nhạc còn đang đắm chìm trong đài quan tượng tương lai không thoát ra được, vô thức gật đầu đồng ý, nhưng không hề để tâm. Tôn Sách biết ông đang kích động, cũng không thúc giục, lặng lẽ chờ đợi. Hám Trạch đứng một bên thấy vậy, khẽ kéo tay áo Từ Nhạc, lại hắng giọng một tiếng, lúc này Từ Nhạc mới phản ứng lại, vội vàng hành lễ.

"Xin Đại vương cứ nói thẳng, xin Đại vương cứ nói thẳng."

Tôn Sách mỉm cười, liếc nhìn Hám Trạch một cái, khẽ gật đầu. "Đại sư, truyền thừa học thuật dựa vào lớp người này đến lớp người khác, một người không thể leo lên một ngọn núi, phải là nỗ lực liên tục của đời này qua đời khác mới có thể chinh phục được từng ngọn núi cao. Ông nói xem?"

Từ Nhạc chớp chớp mắt, có chút ngơ ngác, quay đầu nhìn Hám Trạch. Hám Trạch biết ông toàn tâm toàn ý với học thuật, không hiểu ý của Tôn Sách, đành thay mặt trả lời. "Đại vương, Đại tế tửu gần đây có vài vấn đề khó giải quyết, nên đã giao nhiệm vụ giảng dạy cho mấy người chúng thần. Chúng thần học thuật không tinh, lại không đủ cần cù, có lẽ đã khiến một số học sinh có ý kiến, đây đều là trách nhiệm của chúng thần. Sau này chúng thần sẽ nỗ lực gấp bội, tuyệt đối sẽ không để Đại vương nghe thấy những lời phàn nàn tương tự nữa."

Tôn Sách cười. "Tế tửu quá khiêm tốn rồi, sự cần cù của các ông Cô đều biết, tài năng của các ông cũng là điều ai nấy đều thấy rõ. Nhưng cũng không thể trách học tử phàn nàn. Họ không quản đường xa ngàn dặm, từ khắp nơi đổ về Kiến Nghiệp, hận không thể chắt lọc hết những gì các vị đã học được trong lòng, sao có thể đứng nhìn Đại tế tửu là ngọn núi cao này ở ngay trước mặt mà không thể trực tiếp thỉnh giáo."

Hám Trạch liên tục gật đầu đồng ý, lại nháy mắt với Từ Nhạc. Từ Nhạc cũng đã hiểu ra. Thời gian này ông toàn lực nghiên cứu tính toán quỹ đạo hình elip, trì hoãn việc giảng dạy, gây ra sự phàn nàn của các học tử, đã lên tận Thái Sơ cung cáo trạng. Hám Trạch, Triệu Anh đã từng góp ý với ông, con trai ông là Từ Số cũng vì vậy mà từ học viện chạy về núi, nói chuyện với ông về việc này, hy vọng ông có thể cân bằng một chút, dành chút thời gian dạy dỗ học sinh, không ngờ Tôn Sách lại nhắc đến ngay trước mặt.

"Thần... lười biếng, liên lụy đến Đại vương, tội đáng chết vạn lần."

"Đại sư nói quá rồi." Tôn Sách cười ha hả. "Đại sư say mê học thuật, không màng chuyện khác, tấm lòng son này thật hiếm có. Cô cũng không dám làm ông quá mệt mỏi, chỉ hy vọng ông có thể bớt chút thời gian trong lúc bận rộn, giảng giải cho học sinh nghe về những thành quả nghiên cứu gần đây của ông. Nếu có người có hứng thú, biết đâu còn có thể giúp ông một tay, chẳng phải tốt hơn sao?"

"Tuân lệnh, tuân lệnh."

"Hay là thế này đi. Trước đây khi ở Dự Châu, Hứa Tử Tương có Nguyệt Đán Bình, vào ngày mùng một hằng tháng đều đăng đàn giảng bài, bình phẩm nhân vật đương thời. Nay Hứa Tử Tương đã trốn xa tới Giao Châu, Nguyệt Đán Bình tự nhiên cũng không còn. Chúng ta lấy tên này, thiết lập Nguyệt Đán Bình, nhưng không bàn về nhân vật, chỉ bàn về học vấn, mời mấy vị đại sư đăng đàn giảng bài, để chiêu đãi các vị học tử, thế nào?"

"Nguyệt Đán Bình?" Từ Nhạc vuốt râu, trầm ngâm một lát, đột nhiên nói: "Đại vương, có phải có người đã nhắc đến việc này trước mặt Ngài không?"

Tôn Sách ngẩn người. "Đại sư sao lại nói vậy?"

"Mùng một hằng tháng mở đàn giảng bài, gọi là Nguyệt Đán Bình, chuyện này từng có người đề cập với thần. Thần đã từng bàn bạc chuyện này với Thái Bá Giai, Thái Bá Giai cảm thấy cái tên này không ổn. Một là Nguyệt Đán Bình là do Hứa Tử Tương lập ra năm xưa, Hứa Tử Tương tuy lẩn trốn, nhưng vẫn chưa chết, lấy tên là Nguyệt Đán Bình, chỉ sợ người ta hiểu lầm Ngô quốc ta không có ai, đến một cái tên cũng không biết đặt, còn phải mượn tên cũ của Hứa Tử Tương."

Tôn Sách không tỏ ý kiến gì. Ông không quan tâm đến những đánh giá này, nhưng ông biết Từ Nhạc và những người khác sẽ không muốn bị người ta xem thường, không muốn dùng cái tên cũ Nguyệt Đán Bình này cũng là điều có lý.

"Hơn nữa, Nguyệt Đán Bình này lấy chữ Nguyệt làm tên, e là dễ gây ra sự hiểu lầm, khó tránh khỏi có người từ trong đó..." Từ Nhạc nói đến đây, Hám Trạch ho khan hai tiếng, Từ Nhạc chợt hiểu ra, ồ ồ hai tiếng, không nói tiếp nữa. Tôn Sách liếc Hám Trạch một cái, nhếch mép. "Sao, có chuyện gì không nói được à?"

Hám Trạch rất lúng túng, chắp tay tạ tội. "Đại vương, Đại tế tửu tinh thông học vấn, không màng thế sự, ông ấy..."

"Ông ấy không hiểu, ngươi hiểu. Ngươi nói xem, rốt cuộc là chuyện gì." Giọng điệu của Tôn Sách tuy không nghiêm khắc, nhưng nụ cười trên mặt đã biến mất. Mượn tên Nguyệt Đán Bình này đúng là không phải do ông tự nghĩ ra, mà là có người gợi ý cho ông. Bây giờ xem ra, đây đã không còn là bí mật gì, hơn nữa tranh cãi cũng không ít, chỉ là có người mượn cơ hội gần nước lên trước, tiên hạ thủ vi cường, hy vọng tạo thành sự đã rồi.

Hám Trạch suy nghĩ một lát, lại chắp tay. "Đại vương hỏi, thần không thể không đáp. Chỗ hoang đường, xin Đại vương tha tội."

Tôn Sách không nói một lời.

"Đại vương có từng nghe nói, tranh cãi do lý thuyết quỹ đạo hình elip của đại sư khởi xướng không?"

"Tranh cãi gì?"

"Đại sư đề xướng quỹ đạo hình elip, nói quỹ đạo mặt trời đi không phải chỉ có một tâm tròn, mà là có hai, nhưng lại không nói hai tâm này có gì phân biệt âm dương, hơn nữa còn nói rõ đây là quỹ đạo mặt trời đi, không phải quay quanh mặt trời, lại càng không liên quan gì đến mặt trăng. Quỹ đạo mặt trăng đi là một cách khác, hoàn toàn không liên quan đến cái này. Thế nhưng lại có người gượng ép suy diễn, đem hai cái này đánh đồng với nhau, khăng khăng nói rằng hai tâm của quỹ đạo hình elip này một cái là mặt trời, một cái là mặt trăng, ý trời là như vậy, ứng với ý bình đẳng nam nữ của Đại vương, lại dẫn ra một bộ lý lẽ vặn vẹo sai trái, chỗ hoang đường, bất kỳ người nào chỉ cần biết chút ít về học lý đều không muốn bàn tới. Thế mà lại có kẻ lấy chuyện này làm luận điểm, rêu rao khắp nơi, say sưa không biết chán."

Tôn Sách lắng nghe, lông mày dần dần nhíu chặt lại.