Tam Quốc Tiểu Bá Vương

Lượt đọc: 9299 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Chương 2394
Người Vác Dưa

❊ ❊ ❊

Mấy ngày liền, Chung Do dưới sự tháp tùng của Tuân Úc, đã đi thăm phần lớn các khu vực ở thành Kiến Nghiệp, cũng đã gặp không ít người, có người Nhữ Dĩnh, cũng có người từ các châu quận khác, trong lòng dần dần có cảm giác tương tự như Quách Gia.

So với sĩ tử các châu quận khác, tâm thái của sĩ nhân gốc Nhữ Dĩnh là phù phiếm nhất. Họ mặc nhiên cho rằng phe Nhữ Dĩnh cao hơn người một bậc, bất kể là Đại Hán trước kia, hay là nước Ngô hiện tại, phe Nhữ Dĩnh đều là lực lượng trung kiên không thể thiếu. Trong mắt họ, Lưu Hán khởi xướng đảng cố, tự hủy căn cơ, cho nên mới vong. Tôn Ngô thuận ứng thời thế, trọng dụng phe Nhữ Dĩnh, cho nên mới hưng. Một vong một hưng chứng minh không chỉ Nhữ Dĩnh nằm ở trung tâm thiên hạ, mà sĩ nhân Nhữ Dĩnh cũng là đại diện cho người đọc sách trong thiên hạ, việc đề phòng, áp chế phe Nhữ Dĩnh tuyệt đối không phải là cử chỉ sáng suốt, là kế sách lâu dài.

Lại có người nói, Ngô Vương tuy là người Giang Đông, nhưng ông kế thừa sự nghiệp của Nhữ Nam Viên thị, cũng khởi gia từ Dự Châu, ông chính là nửa người Dự Châu. Cho nên, chỗ tốt mà người Giang Đông được hưởng, người Dự Châu đều nên có phần.

Chung Do vì chuyện này mà lo lắng khôn nguôi. Ông dường như lại nhìn thấy bóng dáng của đảng nhân hoành nghị, nếu không ngăn chặn, tiếp theo tất nhiên lại là một lần đảng cố, lời tiên đoán của Quách Gia sẽ không may trở thành hiện thực.

Chung Do và Tuân Úc bàn bạc mấy lần. Tuân Úc đưa ra một kiến nghị: Thay vì bị động thanh tẩy, chẳng bằng chủ động hành sự. Chung Do mới nhậm chức, Ngự sử đại phu phụ trách chính là giám sát, có thể thực hiện một cuộc thanh tra toàn diện, loại bỏ một đám quan viên không xứng chức, lại đả kích một đám hào tộc địa phương đang trỗi dậy, làm sâu sắc thêm việc thúc đẩy tân chính.

Làm như vậy tự nhiên không phải là nhắm vào phe Nhữ Dĩnh, nhưng trong số những người bị thanh tra chắc chắn có một lượng lớn người phe Nhữ Dĩnh, đặc biệt là những kẻ không nhìn rõ thời thế, có thể đóng vai trò tự làm sạch. Chung Do là đại diện của phe Nhữ Dĩnh, ông làm như vậy có thể đại diện cho thái độ của phe Nhữ Dĩnh, giành được sự thông cảm của Ngô Vương, khiến Ngô Vương tin rằng phe Nhữ Dĩnh có thể thuận ứng thời thế, có sự thay đổi, sẽ không trở thành khối ung nhọt của triều đại mới.

Tuân Úc nói, đây có lẽ chính là dụng ý của Ngô Vương khi chọn ông đảm nhận chức Ngự sử đại phu.

Sau khi suy đi tính lại, Chung Do chấp nhận kiến nghị của Tuân Úc, và cùng bàn bạc ra một phương án đại khái, trước khi vào yết kiến, chủ động dâng trình vào cung.

Tôn Sách rất nhanh đã tiếp kiến Chung Do.

Tôn Sách rất long trọng, đích thân đến cửa cung đón Chung Do. Khi Chung Do vào cung, thấy Tôn Sách từ trong điện đi ra, còn tưởng Tôn Sách có việc muốn xuất cung, đang còn do dự, Tôn Sách dang rộng hai tay, cười lớn: "Ngự sử đại phu của Đại Ngô tới rồi, mời vào, mời vào."

Lang trung trực ban bên cạnh cũng rất bất ngờ, có chút tay chân luống cuống. Trong ấn tượng của họ, đại thần vào cung yết kiến, Tôn Sách chưa từng bao giờ đến cửa cung đón, nhiều nhất là đón ở cửa điện. Ông dành cho Chung Do đãi ngộ cao như vậy, tầm ảnh hưởng của phe Nhữ Dĩnh có thể thấy được một góc. Chẳng bao lâu nữa, tin tức này sẽ truyền khắp toàn thành Kiến Nghiệp, không biết phe Nhữ Dĩnh lại phải kiêu ngạo đến mức nào.

Chung Do cũng rất kinh ngạc, nhưng tâm tư của ông khác với các lang trung. Tôn Sách càng lễ ngộ ông, yêu cầu lại càng cao, nếu ông không chỉnh đốn tốt phe Nhữ Dĩnh, phụ lòng kỳ vọng của Tôn Sách, sự lễ ngộ ngày hôm nay đều sẽ biến thành trừng phạt.

Chung Do vội vàng tiến lên, hành một đại lễ. "Ngự sử đại phu, thần Do, bái kiến Đại Vương."

Tôn Sách giơ tay đỡ lấy khuỷu tay Chung Do, dìu ông đứng dậy, đánh giá Chung Do hai cái từ trên xuống dưới, cười nói: "Công tuy đã hơn năm mươi, tinh thần rất tốt, không thua kém thiếu niên. Có công phò tá, Đại Ngô có thể hưng thịnh."

"Đại Vương nói quá lời, thần hổ thẹn không dám nhận. Vô công mà ở vị trí cao, thần nơm nớp lo sợ, chỉ có cách đem hết sức tàn, để báo đáp ơn tri ngộ của Đại Vương." Sau lưng Chung Do toàn là mồ hôi, ngay cả giọng nói cũng có chút khàn đi.

"Ai nói vô công?" Tôn Sách khoác tay Chung Do đi vào trong. "Đệ đệ Thúc Bật của ta nhờ công dạy bảo, bỏ đi tính khí khinh suất của thiếu niên, thoáng thấy sự trầm ổn, biết đẩy cái lợi cho người, mới có thắng lợi ở Linh Lăng, đây chính là đại công. Người trước trồng cây, người sau hóng mát, công chính là người trồng cây, công lao không thể xem nhẹ."

Tôn Sách vừa nói, vừa thở ra một hơi đầy khuây khỏa. "Cô còn một người đệ đệ nữa, phiền công dạy bảo, vạn mong công đừng từ chối."

Chung Do hơi sững lại, bước chân chậm đi ba phần. "Đại Vương khen quá lời, thần không dám nhận. Không biết là vị Vương đệ nào?"

"Nhị đệ Trọng Mưu."

Chung Do suýt chút nữa không thở nổi, chân cũng hơi mềm. Vừa nãy ông còn tưởng là Tôn Khuông hoặc Tôn Lãng cơ, không ngờ lại là cái phiền toái Tôn Quyền này. Ông có tâm muốn từ chối, nhưng lại không dám. Phò tá Tôn Dực mấy năm, ông không hề xa lạ với mối quan hệ giữa các huynh đệ nhà họ Tôn, biết Tôn Sách luôn có thành kiến với Tôn Quyền, Tôn Quyền cũng cố chấp, nhiều lần từ chối sự sắp xếp của Tôn Sách, Tôn Kiên chiến tử chính là bị Tôn Quyền liên lụy. Nay Tôn Sách muốn giao Tôn Quyền cho ông là có ý gì?

Tôn Sách không nhìn Chung Do, tiếp tục nói: "Nhị đệ này của cô, vốn là một người cực kỳ thông minh, chỉ là có chút chấp niệm, không hiểu đạo lý người có sở trường thì tất có sở đoản, một lòng muốn đạt thành tựu trong việc dùng binh. Cô nhiều lần dạy bảo, nó luôn không nghe, cô cũng bất lực. Tục ngữ nói rất hay, y bất tự y, cô đành phải mời cao nhân khác. Nhìn thấy phương án giản thải bách quan của công, cô rất thưởng thức. Công Nho Pháp đều trọng, Đức Hình đều giỏi, không chỉ có thể làm Ngự sử đại phu, cũng có thể làm Vương quốc chi tướng, tất có thể chỉnh đốn vương hầu, giáo hóa bách tính."

Chung Do nghe xong, trong lòng khẽ động. Ý của Tôn Sách lời này là bảo ông làm Ngự sử đại phu trước, tương lai lại cải nhiệm làm Quốc tướng của Tôn Quyền. Không ngoài dự đoán, Tôn Quyền chắc chắn là phải phong vương, nhưng hắn khác với Tôn Dực, không thể trấn giữ biên cương, khai cương thác thổ, chỉ sẽ bị liệt thổ phân phong trong cương vực Đại Ngô. Như vậy, hắn sẽ cần một vị Quốc tướng. Quốc tướng này vẫn là quan của Đại Ngô, nhưng không nhất thiết phải theo quan chế triều đình. Tức là, ông có khả năng vượt qua quy định trí sĩ sáu mươi tuổi, làm thêm vài năm chức vụ thực quyền.

Thật sự hoàn thành nhiệm vụ này, Quốc thị viện chắc chắn sẽ để dành cho ông một chỗ ngồi.

"Đại Vương kỳ vọng ở thần quá nặng, thần sợ đức mỏng tài hèn, phụ lòng Đại Vương ạ."

"Cô rất có lòng tin với công. Tất nhiên, cô cũng không thể làm khó người khác, cưỡng cầu dưa không ngọt mà. May là việc này cũng không vội, công cứ thoải mái cân nhắc vài ngày."

Chung Do gật đầu đồng ý, trong lòng lại hơi rùng mình. Ông nhiều lần nghe người ta nhắc đến điển cố dưa cưỡng cầu không ngọt, người ngoài đều coi là chuyện cười, đại phụ Tôn Chung của Tôn Sách sống bằng nghề bán dưa, Tôn Sách cũng là một đứa trẻ bán dưa, nhưng ông lại rõ, những quả dưa đó cuối cùng không những bị Tôn Sách cưỡng cầu hái xuống, mà còn đều thấy khá ngọt.

Tuân Úc chính là một quả dưa như vậy. Lúc ban đầu từ chối lời mời của Trương Hoành, định ra ước hẹn một đời, kết quả chưa đầy mười năm, ông ấy đã trở thành bề tôi của Tôn Sách, miệng tuy không nói gì, trong lòng lại khâm phục Tôn Sách sát đất, thỉnh thoảng còn vô thức lộ ra một tia tiếc nuối.

Xem ra quả dưa Tôn Quyền này, ông không vác cũng phải vác rồi.

Tôn Sách dẫn Chung Do vào điện, đối diện ngồi xuống, có người dâng lên trà nước điểm tâm. Tôn Sách cùng Chung Do đàm tiếu phong sinh, hỏi thăm chuyện ở Tương Dương và Linh Lăng, sau đó lại hỏi về ấn tượng của Chung Do đối với thành Kiến Nghiệp mấy ngày nay.

Chung Do khen ngợi không ngớt.

Mấy ngày du ngoạn này, ấn tượng của ông về thành Kiến Nghiệp thật sự rất tốt, chưa nói đến cái khác, bố cục thành phố đã khiến người ta thấy mới mẻ, thể hiện đầy đủ nguyên tắc lấy dân làm gốc, rất nhiều cách làm đều bắt đầu từ việc thuận tiện cho bách tính. Tuy làm tăng độ khó quản lý, bách tính lại được hưởng lợi thực tế, công thương nghiệp chịu ảnh hưởng rõ rệt nhất. Không còn hạn chế về thị tịch, thủ đoạn mưu sinh của bách tính trong thành phong phú đa dạng, cho dù không có vốn liếng, chỉ cần có một kỹ năng sở trường, bày cái sạp nhỏ ven đường, vất vả một chút, cũng có thể nuôi sống bản thân.

Điểm này, đối với những sĩ tử du học là thân thiện nhất. Sĩ tử từ nơi khác tới, ở địa phương chưa chắc có người thân bạn bè, lại không chịu cúi đầu cầu xin người khác, bày cái sạp nhỏ ven đường, viết thư thuê cho người ta, liền có thể kiếm đủ tiền ăn ở, hoàn thành chuyến du lịch của mình. Chung Do mấy ngày nay đã thấy không ít ví dụ như vậy, vô cùng tán thưởng.

"Bách tính phàm là không lười biếng, luôn có thể tự lực cánh sinh, nhìn thì đơn giản, nhưng người làm được lại không nhiều. Chỉ riêng điểm này, Đại Vương đã có thể xưng là nhân quân."

Tôn Sách xua tay. "Công quá khen, cô rất hổ thẹn. Bách tính tự lực cánh sinh, vất vả mưu sinh, cô có công lao gì chứ? Nhận sự phụng dưỡng của bách tính, cung cấp bảo hộ, phục vụ cho bách tính, đây là bổn phận quân thần của ta và công, bổng lộc của các người, đều là mỡ máu của dân cả đấy. Thế nhưng, có vài người lại không nghĩ như vậy, luôn cảm thấy mình đọc được vài câu thơ sách, là bẩm sinh cao hơn người một bậc, ăn mỡ máu của dân còn chưa thỏa mãn, cứ nhất định phải đục xương hút tủy, thật sự khiến người ta lạnh lòng."

Tôn Sách vỗ vỗ văn thư trên án, cảm khái không thôi. "Kế hoạch giản thải bách quan này của công đến đúng lúc lắm. Trước kia đều là thứ sử các châu tự hành sự, nay có Ngự sử đại phu, có thể thống nhất hành động rồi."

Chung Do nghe xong, sau lưng lại toát ra mồ hôi lạnh. Ông biết, kế hoạch này của mình một khi thực thi, không biết có bao nhiêu người phải khóc. Ngự sử đại phu đâu phải dễ làm, đây đều là chuyện đắc tội người ta cả.

Tôn Sách và Chung Do đàm luận nửa ngày, không chỉ thảo luận kế hoạch của Chung Do, còn bàn về một số cấu tưởng. Ông dự định điều chỉnh một chút chức năng của Ngự sử đại phu, làm rõ chức năng, phân chia những chỗ mơ hồ trước kia. Ngự sử đại phu vốn là phó của Thừa tướng, sau đổi tên là Tư không, chủ thủy thổ, chức năng chấp pháp của nó thì quy về Ngự sử trung thừa. Nay khôi phục tên gọi Ngự sử đại phu, chức năng của nó cũng cần phân chia lại.

Dự tính của Tôn Sách là Ngự sử đại phu chủ chấp pháp, không kiêm quản dân chính nữa. Dùng Chung Do chính là vì nhà họ Chung vốn là nghiên cứu về luật lệnh chi học, ông hy vọng Chung Do có thể phát huy sở trường của mình, gánh vác trách nhiệm mảng này, cùng với thứ sử các châu, làm việc này thật tỉ mỉ, thật thực tế. Cao Nhu, Y Tịch và những người khác có thể cung cấp chút trợ giúp. Danh vọng của họ không bằng Chung Do, học vấn cũng không đủ, đứng ra chủ trì việc này tỏ ra không đủ sức nặng, nhưng họ cũng là xuất thân học luật lệnh, lại có kinh nghiệm thực tiễn, có thể giúp Chung Do một tay.

Nghe xong thiết tưởng của Tôn Sách, Chung Do mới biết trách nhiệm mình phải gánh vác lớn hơn xa so với những gì ông tưởng tượng trước đó. Tôn Sách dùng ông, chắc chắn có ý định mượn tay ông để dọn dẹp phe Nhữ Dĩnh, nhưng quan trọng hơn là ông muốn mượn học vấn và danh vọng của ông, thúc đẩy cải cách quan chế, củng cố lý niệm lấy pháp trị quốc. Việc này làm tốt, ông có thể lưu danh thiên cổ, làm không tốt, ông sẽ di xú vạn niên, hơn nữa khả năng thối hoắc lại lớn hơn.

Nho Pháp tuy có thế dung hợp, nhưng thành kiến của Nho sinh đối với Pháp gia đã có từ lâu. Tôn Sách đã đang đả áp Nho thuật, nay lại muốn đề xướng Pháp thuật, rất dễ bị người ta suy diễn thành bạo chính. Có thể tưởng tượng, bất kể phương án của ông làm thế nào, đều sẽ dẫn đến sự tấn công của một đám đông Nho sinh.

Quả dưa này, đúng là chẳng ngọt ngào gì.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 21 tháng 9 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.