Nói cười một hồi, lại quay về chính đề.
Về việc có chấp nhận lời thỉnh hàng của Tịnh Châu hay không, Tôn Sách cùng Thư Thụ và những người khác có sự bất đồng. Điểm mấu chốt của bất đồng nằm ở chỗ, sau khi chiếm được Tịnh Châu là sẽ điều quân sang Ích Châu tiếp tục tác chiến, hay là dừng lại nghỉ ngơi vài năm. Mọi người đều hiểu rõ, binh đao không được kéo dài, liên tục tác chiến chẳng khác nào tát cạn ao bắt cá, sớm muộn gì cũng không chống đỡ nổi. Nhưng thời thế như vậy, ai nấy đều tranh nhau tiến lên, giống như cỗ chiến xa đang lao nhanh, muốn dừng lại ngay tức khắc chẳng phải chuyện dễ dàng, nếu xử lý không khéo, thậm chí sẽ lật xe.
Tôn Sách hy vọng lấy Tịnh Châu làm vật cản để trì hoãn bước chân đại quân, ổn định lại, điều chỉnh nhịp độ một chút.
Thư Thụ và Lưu Diệp không tán thành việc này.
Thư Thụ cho rằng thực lực Tịnh Châu hữu hạn, núi Thái Hành hiểm trở, đại quân khó bề triển khai, luyện binh thì có hiệu quả, luyện tướng lại hạn chế, mà tiêu hao lại quá lớn, được không bù nổi mất. Lấy Ký Châu làm ví dụ, để cung ứng cho hai lộ đại quân này, cần phải điều động mười mấy vạn lao dịch, ảnh hưởng nghiêm trọng tới việc khôi phục sản xuất tại địa phương. Cộng thêm việc phải cung ứng cho U Châu, gần như chẳng còn dư dả gì. Nếu chiếm được Tịnh Châu, chiến sự kết thúc, dù tướng sĩ có nghỉ ngơi tại chỗ, tiêu hao cũng sẽ ít hơn nhiều.
Về phần trợ cấp cho Tịnh Châu, chưa bàn tới việc nhân khẩu Tịnh Châu hữu hạn, không bị chiến sự kéo chân thì tự cấp tự túc không phải là vấn đề, dù có cần điều động chút tiền lương thì số lượng cũng có hạn. Sau khi chiến sự kết thúc, Tịnh Châu có thể trở thành căn cứ tiến công Hung Nô và Tiên Ti, cũng giúp ích rất lớn.
Thư Thụ cũng đồng ý rằng sĩ khí đang hăng, có khả năng sẽ thúc giục tấn công Ích Châu ngay lập tức, nhưng ông cho rằng điều này hoàn toàn có thể khống chế. Chỉ cần Tôn Sách có định lực, không vì thế mà bị lay động, thì ai có thể cưỡng ép được hắn?
Ý kiến của Lưu Diệp cũng tương tự Thư Thụ, ông cũng cho rằng bình định Tịnh Châu càng sớm thì lợi nhiều hơn hại. Không còn nỗi lo hậu phương là Tịnh Châu, Tôn Sách có thể cân nhắc việc định đô tại Lạc Dương, sau đó nhất tâm nhất ý giải quyết vấn đề Ích Châu và Giao Châu, còn Duyện Châu, Dự Châu, Thanh Châu, Từ Châu cùng Ký Châu, Dương Châu thì có thể an tâm sản xuất, cung cấp tiền lương cho đại quân. Dù tạm thời không phát động tấn công, cũng có thể tạo đủ áp lực lên Ích Châu. Thời gian dài rồi, kiểu gì cũng tìm được điểm đột phá.
Quân sư Tế tửu và Bộc xạ đều giữ ý kiến phản đối, Tôn Sách đương nhiên không thể đơn giản phủ quyết. Lấy Tịnh Châu làm đá mài dao để rèn luyện Giang Đông binh, bản thân việc này đã gây tranh cãi, Thư Thụ và Lưu Diệp chẳng qua chỉ là biểu đạt ý kiến đó một cách uyển chuyển mà thôi. Nếu hắn kiên trì, chẳng phải là thừa nhận mình đã bị phe Giang Đông khống chế, đã mất đi quyền kiểm soát hay sao.
Tôn Sách chỉ có thể gác việc này lại, cách xử lý là đưa ra những điều kiện khắc nghiệt khiến người Tịnh Châu khó lòng chấp nhận, từ đó trì hoãn tiến trình đàm phán. Nếu người Tịnh Châu đồng ý, hắn cũng chẳng lỗ lã gì. Nếu người Tịnh Châu không đồng ý, thì mục đích của hắn cũng đã đạt được.
Một trong các điều kiện là truy cứu trách nhiệm các thế gia Tịnh Châu, đặc biệt là Vương gia ở Kỳ Huyện. Có tiền lệ của Viên Thiệu, mộ của Vương Doãn có thể không đào, nhưng trách nhiệm thì nhất định phải truy cứu. Với tư cách là người nắm quyền Tịnh Châu hiện tại, anh em Vương Cái cũng đừng hòng trốn thoát, muốn đổi một lá cờ rồi tiếp tục làm thổ bá vương là điều không thể.
Tôn Sách vốn tưởng điều kiện này rất khắc nghiệt, Vương Nhu tuyệt đối sẽ không đồng ý, ít nhất cũng phải thỉnh thị Vương Cái rồi mới tính tiếp. Không ngờ tới, sau khi xác nhận anh em Vương Cái không gặp nguy hiểm tính mạng, Vương Nhu liền đồng ý tất cả mọi điều kiện.
Tôn Sách cạn lời, nhưng không tiện lật lọng, đành phải phái người tới đàm phán chi tiết cụ thể với Vương Nhu. Về sau hắn mới hiểu ra, anh em Vương Cái tuy khống chế Tịnh Châu, nhưng khả năng kiểm soát lại hữu hạn, cũng không phải hoàn toàn do họ quyết định. Nếu các thế gia ủng hộ họ không đồng ý, họ cũng chẳng làm được gì. Những thế gia kia không phải là môn sinh cố lại của Vương gia, việc ủng hộ họ chỉ xuất phát từ lợi ích, hoàn toàn không có trách nhiệm về mặt đạo nghĩa.
Điều này có liên quan tới tính cách và con đường làm quan đầy trắc trở của bản thân Vương Doãn.
Theo chế độ nhà Hán, quan viên tới bậc hai ngàn thạch mới được coi là quan cao, con cháu có thể thông qua hình thức chất nhiệm để tiến thân vào chốn quan trường, không cần phải trải qua quá trình sát cử. Việc này chủ yếu nhắm vào con cháu trong nhà, rất khó mang lại lợi ích cho người khác, trừ khi trao đổi lợi ích với những quan viên bậc hai ngàn thạch khác. Thái thú, Thứ sử tuy có thể tịch trừ duyện lại, hình thành cố lại, nhưng vì "Tam hỗ pháp" nên không thể làm quan tại bản địa, những duyện lại được tịch trừ đều là người nơi khác, chứ không phải người địa phương. Chỉ có Tam công mới có quyền phá vỡ cục diện này, tịch trừ nhân tài địa phương để làm quan, từ đó bồi dưỡng thế lực địa phương, tích lũy quan hệ.
Vương Doãn thành danh từ rất sớm, nhưng tính cách cứng nhắc, danh tiếng lẫy lừng nhưng con đường làm quan lại không thuận lợi. Trước năm Trung Bình thứ nhất, ông không hề giữ chức quan nào có quyền tịch trừ. Sau năm Trung Bình thứ nhất, làm Dự Châu Thứ sử, ông tịch trừ Tuân Sảng, Khổng Dung làm Tòng sự, nhưng chưa được bao lâu thì vì đắc tội Trương Nhượng mà bị hạ ngục, cho tới tận năm Trung Bình thứ sáu khi Linh Đế băng hà, Trương Nhượng thất thế, ông mới tái xuất chốn quan trường, lần lượt nhậm chức Hà Nam Doãn, Tư Đồ, có cơ hội tịch trừ người địa phương, nhưng lúc này đã là thời Đổng Trác chuyên quyền, Vương Doãn căn bản không có bao nhiêu thời gian để bồi dưỡng nhân mạch tại Tịnh Châu, người duy nhất có thể tính là thuộc hạ thân tín chính là Tống Dực và Vương Hoành.
Xét về tầm ảnh hưởng tại địa phương, Vương thị ở Kỳ Huyện không mạnh hơn Vương thị ở Thái Nguyên là bao. Chỉ cần Tôn Sách không đuổi tận giết tuyệt Vương thị ở Kỳ Huyện, Vương Nhu có thể có lời ăn nói với Vương Cái là được, ông ta có thể đại diện cho các thế gia Tịnh Châu đàm phán với Tôn Sách để tranh thủ lợi ích cho chính mình. Đi đến bước này, Vương thị ở Kỳ Huyện không thể có kỳ vọng quá cao, chỉ cần không bị giết như anh em Tư Mã Ý, Tư Mã Phù là họ đã có thể chấp nhận rồi.
Vương Nhu đi dọc đường tới đây, đã tìm hiểu kỹ càng tình hình thực thi chính sách mới ở Ngụy Quận. Thấy Ngụy Quận chỉ mới thu phục một năm mà đã cơ bản đạt được dân sinh an định, thế gia tuy mất đất nhưng cũng chẳng chịu thiệt thòi gì lớn, trong vòng năm năm mà thu chi cân bằng thì chẳng phải là chuyện khó khăn gì, nên ông ta tất nhiên không muốn đánh đấm nữa. So với Ký Châu, đất đai Tịnh Châu vốn không nhiều, thu thì cứ thu, thu hoạch được có khi còn lớn hơn.
Tôn Sách hiểu rõ những điều này, nhưng đã muộn, đành phải chấp nhận hiện thực.
Tâm trạng hắn rất tệ.
Trở lại hậu doanh, nhìn đám trẻ nửa lớn nửa bé đang nô đùa, Tôn Sách đứng lại chốc lát, lòng sinh lòng hâm mộ.
Thời gian tươi đẹp nhất của đời người quả nhiên chính là mấy năm này, chẳng cần phải bận tâm điều chi, có ăn có uống có bạn bè cùng chơi, ban ngày tinh lực tràn trề, chơi hết mình, buổi tối ngủ ngon giấc, một mạch tới sáng.
Viên Hành từ bên ngoài đi vào, thấy Tôn Sách đứng ngẩn người, liền tiến lại gần. Tiểu Kiều đi theo phía sau nhanh chân bước lên, khoác lấy tay Tôn Sách, ngẩng mặt cười hì hì hỏi: "Đại vương đang nghĩ gì thế?"
"Đang nghĩ xem hôm nay các nàng lại nhận được bao nhiêu lễ vật." Tôn Sách cười, đưa tay quẹt nhẹ lên mũi Tiểu Kiều.
Tiểu Kiều ngượng ngùng cười, đưa tay sờ sờ mũi, làm nũng nói: "Đại vương không được quẹt mũi thiếp nữa, mũi sụp hết cả rồi."
"Sụp thì mới tốt, đỡ cho ta cứ mãi không phân biệt được các nàng ai là tỷ tỷ, ai là muội muội."
"Thế thì không tốt." Tiểu Kiều bĩu môi, liếc nhìn Đại Kiều đang lặng lẽ đứng một bên, đôi mắt xoay chuyển một vòng. "Sau này ta không mặc quần áo của tỷ tỷ nữa là được, đỡ cho Đại vương không phân biệt nổi. Đại vương phải nhớ kỹ nhé, tỷ tỷ thích màu nhạt, còn ta thì thích màu sặc sỡ."
"Vạn nhất không mặc quần áo thì phải làm sao?"
"Không..." Tiểu Kiều đột nhiên phản ứng lại, nhất thời mặt đỏ bừng, buông tay ra, lấy hai tay che mặt rồi quay người chạy mất. Đại Kiều cũng rất ngượng ngùng, quay người đuổi theo Tiểu Kiều. Viên Hành nhịn cười đứng một bên, lườm Tôn Sách một cái, muốn nói gì đó nhưng lại không nhịn được mà bật cười thành tiếng.
Tôn Sách nắm lấy tay Viên Hành, chậm rãi đi về phía đại trướng, nụ cười trên gương mặt cũng dần tan biến. Viên Hành cảm nhận được tâm trạng của Tôn Sách, khẽ hỏi: "Đại vương đang lo lắng về chuyện của Vương Doãn sao?"
Tôn Sách gật đầu: "Phải rồi, giờ nghĩ lại, vẫn còn quá cẩn thận. Nếu kiên trì thêm chút nữa, thì đã có thể đào mộ hắn rồi."
"Đại vương không cần phải như vậy, tức giận với người đã khuất chỉ tổ hại thân, không đáng. Dù sao họ cũng đã xuống hoàng tuyền, cứ để họ tự xử lý với nhau đi. Với tính khí của tiên phụ, tuyệt đối sẽ không dễ dàng tha thứ cho ông ta đâu." Viên Hành nhẹ nhàng vuốt ve cánh tay Tôn Sách để an ủi hắn, trầm ngâm một lát rồi lại nói: "Đại vương tức giận, e rằng còn có nguyên nhân khác nữa phải không?"
Tôn Sách ngoái đầu nhìn Viên Hành, Viên Hành mím môi cười: "Có phải người cảm thấy chư thần cố ý giấu giếm, không chịu bẩm báo chân thực tình hình Tịnh Châu, khiến Đại vương phán đoán sai lầm?"
Trong lòng Tôn Sách khẽ động. Tâm trạng hắn không tốt quả thực có phần nguyên nhân này. Hắn hiểu biết về các thế gia Tịnh Châu không sâu, nhưng người của Quân sư xứ và Quân tình xứ lại chẳng lẽ không biết sao? Họ không hẹn mà cùng giữ im lặng, ngay cả Quách Gia cũng không hề nhắc nhở hắn, rõ ràng là họ đã đạt được sự đồng thuận, hy vọng thúc đẩy Tịnh Châu đầu hàng để kết thúc chiến sự. Nói nhẹ thì đây là sự vô thức tập thể, nói nặng hơn thì chính là họ đang liên thủ đối phó với hắn, đối phó với phe Giang Đông.
Viên Hành cũng là người trong cuộc, ngay cả nàng mà cho tới tận bây giờ mới nói, thì những người khác cũng đủ để biết họ nghĩ gì.
"Nói như vậy, hóa ra là ta sai rồi?"
"Đại vương không sai. Chỉ là Đại vương đứng quá cao, bước quá nhanh, khiến người khác không theo kịp mà thôi."
Tôn Sách nhướng mày, mỉm cười lắc đầu: "Ta hiểu ý nàng rồi, nàng đang nói ta là kẻ viển vông, độc đoán chuyên quyền..."
"Đại vương, thiếp nào dám nói Đại vương như vậy?" Viên Hành làm nũng, lắc lắc cánh tay Tôn Sách.
"Thế nàng muốn nói thế nào?"
"Thiếp chỉ hy vọng Đại vương có thể làm chậm bước chân lại, nghỉ ngơi một chút. Người khác không rõ, nhưng thiếp đã chứng kiến Đại vương vất vả suốt hơn mười năm qua. Nay đại sự đã định, chỉ còn lại một góc Tây Nam, Đại vương không bằng tạm nghỉ ngơi, dưỡng tinh súc nhuệ, sau đó một hơi là xong, bình định thiên hạ. Giao Châu nằm ở nơi hẻo lánh Lĩnh Nam, Ích Châu là vùng đất thủ thế, khi nào đánh chiếm cũng không ảnh hưởng tới đại cục. Quang Vũ Đế năm đó cũng là sau khi xưng đế nhiều năm mới bình định Lũng, chiếm Thục, Đại vương cần gì phải vội vàng nhất thời."
Tôn Sách đưa ngón tay chỉ chỉ Viên Hành: "Ta biết rồi, nàng muốn làm Hoàng hậu rồi chứ gì."
Viên Hành cũng chẳng phủ nhận: "Đâu chỉ mình thiếp, những kẻ chờ đợi cơ hội 'phàn long phụ phượng' nhiều vô kể, ai chẳng hy vọng Đại vương tiến thêm một bước, để bọn họ cũng được phong thê ấm tử, gia quan tiến tước chứ?"
Tôn Sách cười ha hả, hiểu rằng những lời Viên Hành nói là sự thật, những kẻ chờ đợi hắn lên ngôi Hoàng đế quá nhiều. Ngô quốc dù có cường đại đến đâu, thì hắn với tư cách Ngô Vương rốt cuộc cũng chỉ là một vị Vương, không phải Hoàng đế, huống hồ bên cạnh còn có một Thục Vương. Trước đây vì Tịnh Châu chưa chiếm được nên việc dời đô chưa có cơ sở để bàn đến, nay Tịnh Châu nguyện hàng, việc dời đô đã có thể đưa vào kế hoạch, việc lên ngôi cũng trở thành lẽ đương nhiên.
Đô thành dời khỏi Kiến Nghiệp, kẻ mất mát chỉ là phe Giang Đông, còn người thụ hưởng lại là đại đa số. Ngay cả phe Giang Đông cũng không phải là không có chỗ được lợi, nếu hắn đăng cơ làm Hoàng đế, phe Giang Đông tất nhiên sẽ trở thành thế lực lớn nhất của triều đại mới, không biết sẽ xuất hiện thêm bao nhiêu hào môn đại hộ nữa.
Đây mới thực sự là lòng người hướng về.