"So với huyện Định Quân thì huyện Bảo Đức rốt cuộc cái nào tốt hơn nhỉ, cha?" Trên một chiếc xe điện ở trong thành huyện Bảo Đức, chỉ có hai cha con Goshkin ngồi bên trong, con trai ông là Ivan đột nhiên hỏi.

"Ừm, chuyện này thực ra rất khó nói." Sau khi trầm ngâm một lát, Goshkin suy nghĩ rồi nói: "Khi tuyến đường sắt phương Bắc chưa tu sửa đến bờ sông Ô Giang, lúc dân số các huyện còn lại trong khu vực Bảo Định cũng chưa nhiều, thì Định Quân dù là thủ phủ của khu vực, nhưng xét trên mọi phương diện vẫn có khoảng cách nhất định so với huyện công nghiệp lâu đời là Bảo Đức. Được rồi, ngay cả đến tận bây giờ, dân số Bảo Đức vẫn đông hơn Định Quân."

"Nhưng hiện tại con cũng thấy đấy, đường sắt phương Bắc không chỉ kéo dài đến bờ nam sông Ô Giang phía bắc, mà ngay cả bờ bắc sông Ô Giang cũng đang hối hả xây dựng đường sắt. Còn ở phía nam, tuyến đường này cũng dần kéo dài đến ranh giới huyện Thái Bình và huyện La Hán, nơi kết nối ngày càng nhiều, tầm quan trọng tăng lên theo từng ngày. Con thử nghĩ xem, huyện Định Quân nằm ở một nút giao quan trọng như thế này, thì triển vọng phát triển sau này chẳng phải sẽ mạnh hơn Bảo Đức rất nhiều sao?" Goshkin cười hỏi.

"Nhưng điều kiện giao thông của huyện Bảo Đức cũng đâu có tệ? Những năm qua, họ luôn chắt chiu một phần đáng kể từ nguồn ngân sách tài chính hạn hẹp để đầu tư vào việc mở rộng và nạo vét sông Bảo An. Sau hơn mười năm, năng lực thông hành của con kênh này đã tăng lên đáng kể, có thể kết nối hiệu quả với huyện Bình An, nơi có gần mười vạn dân và đông đảo tầng lớp người giàu có. Hơn nữa, những con tàu nội địa kia vẫn có thể chở đầy hàng hóa xuôi ngược trên mặt hồ Áp Tử mênh mông khói sóng, thông qua hệ thống đường thủy chằng chịt, vận chuyển đủ loại hàng hóa đến các huyện như Thần Vũ, Tây Hồ, Trung Sơn, Trấn Hải, Hoành Đường, Mai Lâm để thu về lợi nhuận khổng lồ. Ưu thế như vậy chẳng phải cũng rất lớn sao?" Goshkin Ivan phản bác lại như thế.

Anh ta là sinh viên tốt nghiệp trường Cầu đường Thanh Đảo, đã lăn lộn ngoài xã hội được vài năm, bên trong huyện Bảo Đức có một bến tàu nội địa chính là do anh thiết kế, vì vậy đối với huyện này, anh vẫn có một loại tình cảm khác biệt trong lòng. Thế nên, lần này khi thảo luận với cha về hiện trạng khu vực Bảo Định, anh đã vô thức mà bảo vệ huyện Bảo Đức.

"Ừm, cái này nói thế nào nhỉ, có tốt có xấu vậy. Bảo Đức thông qua hệ thống kênh đào có thể bán hàng đi rất xa. Nhưng con cũng phải thấy rằng, những nơi kênh đào đi qua đa phần là các khu vực phát triển lâu đời, thị trường tuy không nhỏ nhưng cạnh tranh chẳng lẽ lại nhỏ sao? Con nhìn huyện Bình An xem, đúng là huyện này có đông đảo công nhân công nghiệp, nhưng chẳng lẽ không có thợ thủ công sao? Sao có thể thế được! Những người này cũng sản xuất rất nhiều hàng hóa cạnh tranh đồng nhất với Bảo Đức, điều này không nghi ngờ gì sẽ chia sẻ lợi nhuận của họ. Ngoài ra, một phần thị trường khá lớn hiện nay của Bảo Đức là các huyện Phạm Dương, Lâm Đàm, Thổ Môn ở phía đông và phía bắc. Đến những nơi này chỉ có thể đi đường bộ, mà đường lại hơi khó đi, đây cũng là một điểm yếu lớn của nó. Tất nhiên, nhìn một cách tổng thể thì huyện Định Quân và huyện Bảo Đức ngang ngửa nhau thôi, đều là những nơi rất tốt, phát triển đều nhanh chóng, triển vọng tương lai cũng rất khá." Goshkin âu yếm nhìn con trai mình, có chút bất lực nói: "Hiện tại hai huyện này cạnh tranh rất gay gắt, một bên là nơi lâu đời nhất, phát triển sớm nhất trong khu vực, một bên là thủ phủ khu vực và đầu mối giao thông, đúng là ai cũng không phục ai, cạnh tranh công khai và đấu đá ngầm rất dữ dội, kéo dài nhiều năm rồi, mà xem chừng tương lai còn phải kéo dài thêm nhiều năm nữa, thực sự rất khó nhìn ra ai mạnh ai yếu. Trong chuyện này, chúng ta nói thế nào cũng không chuẩn xác, vẫn là nên giao cho thời gian phán xét thôi."

Thực ra, Goshkin nói cũng không sai, bất kể ai mà mắt không mù, tai không điếc, ít nhiều đều biết chuyện hai huyện này đối đầu nhau. Ví dụ như, hồi Thiệu Diệu Quang còn làm Quân quản ủy viên ở huyện Bảo Đức, ông đã thu thuế môi trường tạm thời ở mấy xã công nghiệp phát triển nhất phía nam, xây dựng các cơ sở xử lý nước thải và hệ thống cấp thoát nước đô thị chưa từng có ở vùng lân cận, cải thiện đáng kể môi trường ở mấy xã công nghiệp này, sau đó còn đem nó áp dụng vào thị trấn Bảo Đức, nhất thời dẫn đầu trào lưu địa phương, gây được tiếng vang lớn.

Vào thời điểm đó, huyện Định Quân là trạm binh của Lục quân, là công trường xây dựng, môi trường dơ bẩn và tồi tệ là điều ai cũng biết, tất nhiên không thể so sánh với huyện Bảo Đức bên cạnh, vì thế cán bộ của huyện này thậm chí còn có chút không ngẩng đầu lên được. Sau này, khi khu vực Bảo Định thành lập, Thiệu Thụ Đức từ vị trí Huyện trưởng Bảo Đức được điều sang làm Huyện trưởng Định Quân, đồng thời kiêm nhiệm Thường vụ phó chuyên viên Hành thự khu vực, mới bắt đầu dần dần chỉnh đốn môi trường của huyện Định Quân, mạnh tay di dời rất nhiều đơn vị gây ô nhiễm nặng như bãi trộn phân bón, chuồng lợn, chuồng bò, lò mổ, xây dựng hệ thống cấp thoát nước đô thị, lúc này mới kéo được cả hai huyện cùng trở về một vạch xuất phát.

Sau đó nữa, huyện Định Quân lại đi trước huyện Bảo Đức, bỏ ra số tiền lớn nhập khẩu hệ thống đèn khí đốt trọn bộ từ Công ty Khí đốt Đông Ngạn, hơn nữa còn là kiểu mô hình rất tiên tiến, hút không khí từ sông ngầm thoát nước của thành phố để đốt, lập tức vượt lên dẫn trước.

Huyện Bảo Đức thấy vậy tất nhiên không cam lòng tụt hậu, cũng nhập hệ thống đèn khí đốt từ chỗ Vương Hoa Đốc của Công ty Khí đốt Đông Ngạn, thắp sáng con phố chữ thập cốt lõi nhất của huyện thành. Sau đó, huyện này "thừa thắng xông lên", vay vốn từ Ngân hàng Tín dụng Công nghiệp Liên hợp để thành lập Công ty Xe điện huyện Bảo Đức, xây dựng đường sắt nhẹ đô thị, chính thức vận hành thứ hiếm có này mà trước đây chỉ các thành phố lớn ven biển mới có, kích thích huyện Định Quân không nhẹ, sau đó cũng khiến họ nghiến răng nghiến lợi, thắt lưng buộc bụng mà lập nên Công ty Xe điện huyện Định Quân.

Hai huyện ở ngay sát cạnh nhau mà cạnh tranh khốc liệt đến thế, điều này ở trong nước Đông Ngạn cũng là chuyện hiếm thấy, chưa nói đến việc còn nằm chung dưới quyền quản lý của một Hành thự khu vực. Tuy nhiên có vẻ như Hành thự chuyên viên Thiệu Diệu Quang lại rất vui lòng chứng kiến sự cạnh tranh này, chưa bao giờ đưa ra bất kỳ ý kiến tiêu cực nào về cuộc cạnh tranh lành mạnh mà hai huyện triển khai trong các ngành nghề, thậm chí còn ngấm ngầm có yếu tố khuyến khích, điều này không nghi ngờ gì đã làm tăng thêm cường độ cạnh tranh giữa hai huyện.

"Được rồi, đừng nghĩ những thứ không đâu vào đâu nữa, nói chuyện khác đi." Goshkin vỗ vỗ vai Goshkin Ivan, vui mừng nói: "Văn phòng của con lần này giành được đơn đặt hàng thiết kế cho tám trang trại rượu vang lớn, cha rất vui, điều này chứng tỏ con đã độc lập thành tài rồi. Vì vậy, dự án này cha định đích thân theo sát, và cố gắng làm cho thật tốt. Vinh dự đi, con trai của ta, đã lâu lắm rồi cha không đích thân chỉ đạo một dự án không tính là lớn như thế này, nhưng lần này cha quyết định phá lệ, nhân tiện nói chuyện làm ăn với những người chủ của mấy trang trại rượu đó."

"Cha thực sự định đầu tư vào ngành rượu vang sao? Vậy thì chỉ có thể tìm cách ở trong địa phận huyện Bảo Đức thôi, bởi vì các yếu tố như môi trường đất đai, ngành công nghiệp rượu vang của huyện Định Quân đã bị huyện Bảo Đức đánh bại toàn diện và lụi tàn rồi..." Goshkin Ivan khẽ hỏi.

"Phải, không sai, ta định đầu tư vào ngành công nghiệp rượu vang, nhưng đây chẳng qua chỉ là thử nước thôi, không định dùng nó làm ngành chính để kinh doanh. Con phải hiểu, con trai của ta, Công ty Kiến trúc Goshkin mới là gốc rễ, là nền tảng của chúng ta, là ngành kinh doanh chính trong vài chục năm tới, chứ không phải Công ty Rượu vang Goshkin nào đó, hiểu chưa?" Goshkin nhìn con trai mình, nói một cách tâm huyết: "Ngành kiến trúc trong một thời gian dài sắp tới vẫn là ngành thịnh vượng lâu dài của quốc gia, việc làm ăn không thể thiếu được, phải dốc lòng kinh doanh. Tuy nhiên, hiện nay trong giới thương nhân chẳng phải cũng đang thịnh hành kinh doanh đa dạng hóa sao, cha từng tham gia buổi hội thảo do Tổng giám đốc Lương của Công ty Thương mại Cường Đông tổ chức ở huyện Thanh Đảo, cảm thấy rất đúng, trứng quả thực không thể đặt chung vào một giỏ, kinh doanh đa dạng hóa theo chiều ngang là lẽ phải. Vừa hay đội ngũ lao động xây dựng của chúng ta hiện nay ngày càng lớn mạnh, lượng rượu bia tiêu thụ mỗi ngày không phải là con số nhỏ, vì vậy đầu tư một số trang trại rượu, nhà máy rượu gì đó cũng có thể thu hồi lại được chút vốn từ đó."

Goshkin Ivan nghe xong lặng lẽ gật đầu. Cha anh đã nói như vậy, thì chuyện này thực ra đã đóng đinh rồi, đầu tư vào ngành trang trại rượu vang ở huyện Bảo Đức, lần này chắc là sẽ ký kết thỏa thuận thôi. Tất nhiên với tư cách là người thừa kế thứ nhất của Công ty Kiến trúc Goshkin, bản thân Goshkin Ivan không phản đối khoản đầu tư này, trong bối cảnh thuế rượu bia đã bắt đầu thí điểm ở hai mươi lăm huyện, ngành sản xuất rượu bia sắp bị thay máu toàn diện, việc cắm chốt trước vào một nơi có ngành công nghiệp rượu vang quy mô khá lớn như huyện Bảo Đức, quả thực là một khoản đầu tư tốt.

Phải biết rằng, thuế rượu bia trong tương lai là thu tại nơi sản xuất, chính quyền địa phương và trung ương phân chia sổ sách theo tỷ lệ đã hoạch định trong cải cách phân chia thuế, điều này có nghĩa là những khu vực sản xuất được nhiều rượu vang chất lượng cao như huyện Bảo Đức chắc chắn sẽ rất đắt hàng. Phải biết rằng bất kỳ quan chức địa phương nào cũng có mong muốn mãnh liệt giữ nguyên liệu làm rượu lại sản xuất tại địa phương mình, sau đó thu thuế, đối với việc nguyên liệu làm rượu xuất đi quy mô lớn đều có cảm giác bài xích tự nhiên. Do đó, những nơi có điều kiện tự nhiên tốt như Bảo Đức sau này sẽ chỉ ngày càng đắt hàng hơn, ngành công nghiệp rượu vang của Định Quân vì chất lượng bị Bảo Đức đánh bại từ mấy năm trước, chỉ có thể thoi thóp sống qua ngày, cuộc sống sau này e là còn khó khăn hơn nữa.

Goshkin muốn thực hiện đầu tư đa dạng hóa, bước đầu tiên là muốn tiếp quản hệ thống thống kê hậu cần của mình, vậy nên nhắm vào các trang trại rượu vang ở Bảo Đức và bỏ vốn cổ phần lớn để cùng kinh doanh cũng là chuyện rất bình thường. Thực tế còn không chỉ có thế, Goshkin còn muốn thu mua một số xưởng sản xuất rượu trắng quy mô nhỏ ở các huyện sản xuất lương thực trong lưu vực hồ Áp Tử, sau đó tích hợp chúng lại, thành lập một nhà máy rượu quy mô trung bình, toàn diện tiến quân vào ngành này. Còn việc sau này có tiến quân vào các ngành như thịt muối, đồ hộp hay không thì cũng chưa biết chừng, biết đâu lại thành công thì sao.

Tất nhiên trong khi tiến quân vào những ngành này, ông chắc chắn cũng sẽ không quên đâu là công việc kinh doanh chính của mình. Đây, ngoài việc nhận thầu một số dự án công trình đô thị, đường cao tốc bến tàu nhỏ lẻ ở phía Bắc ra, lực lượng chủ lực của Công ty Kiến trúc Goshkin đã chuyển toàn bộ sang công trường xây dựng đường sắt Diêm Bố ở phía nam sông La Plata, dốc toàn lực bảo đảm tiến độ cho dự án trọng điểm quốc gia này — ngành kiến trúc là vốn liếng lập nghiệp của Goshkin, đồng thời cũng là công cụ tích lũy nhân mạch chính của ông, tự nhiên không thể không coi trọng.

Chiếc xe điện lắc lư nhanh chóng dừng lại ở điểm cuối. Nói một cách nghiêm ngặt thì nơi này đã là ngoại thành rồi, nhưng trông vẫn khá phồn hoa, tiếng rèn sắt đanh lên liên hồi, những món hàng như móng ngựa, dao cụ, nông cụ lần lượt được đưa từ xưởng ra, sau đó chất lên xe ngựa, vận chuyển đi phương xa. Điều đáng chú ý là, một số xưởng — nhìn quy mô thì không nên gọi là xưởng nữa — bên trong đã có một số máy hơi nước cỡ nhỏ, trông đều là hàng cũ chính phủ loại ra đấu giá, nhưng dùng cũng khá tốt.

Những xưởng sử dụng máy hơi nước này thuê không ít người, ngoài những người học việc hoặc kỹ thuật viên ra, còn có không ít lao động phi quốc tịch đến từ Ireland và Italy, thường làm các công việc như bốc vác, đốt lò, dọn tro, thỉnh thoảng cũng phụ giúp. Nhìn vẻ mặt tê dại của họ, chắc là đã quen với kiểu công việc cường độ cao này rồi, không hề lấy làm lạ.

"Những xưởng có máy hơi nước tự trang bị này, chắc đều là những doanh nghiệp đã hoàn thành tích lũy ban đầu. Đã có thời, họ cũng phải dùng xe ngựa chở thanh thép và thiết bị, không ngại gian khổ lái xe đến các xưởng động lực trung tâm do chính phủ đầu tư xây dựng để thuê mã lực hơi nước, vô cùng bất tiện. Kết quả là mới chỉ qua chưa đầy hai mươi năm, thế mà đã có người tự bỏ tiền mua thêm nồi hơi và hệ thống truyền động, tự tạo ra máy hơi nước của riêng mình. Tuy là hàng cũ loại ra, nhưng cũng rất không dễ dàng, đủ thấy các ngành nghề này phát triển nhanh chóng thế nào." Goshkin cũng không kìm được mà nhìn thêm vài lần vào khu gia công sắt thép này, dùng giọng điệu hơi cảm thán nói: "Ivan, con trai của ta, con cũng thấy đấy, ngày nay các ngành các nghề đều đang phát triển phi mã, ngành kiến trúc của chúng ta cũng không ngoại lệ, sau này nếu ta nghỉ hưu, con tuyệt đối không được lơ là. Địa vị hiện nay của Công ty Kiến trúc Goshkin là thành quả nửa đời người ta nỗ lực, con tuyệt đối không được làm cho nó suy tàn."

Goshkin Ivan nghe vậy lặng lẽ gật đầu, cảm giác trong lòng cũng trở nên nặng nề hơn.