Ngày 25 tháng 5 năm 1681, sau khi trải qua một hành trình dài gian nan, chiến hạm "Phục Ba Vạn Lý" từ từ cập bến đảo Diu. Sau khi được người Bồ Đào Nha cho phép, chiến hạm thả neo ở vùng biển gần đó, rồi dùng thuyền nhỏ lên bờ.

Tổng đốc Francisco de Tavora lập tức nhận được báo cáo, bởi vì thời điểm này ông vừa đến cảng Diu để xử lý một vụ bạo động do nợ lương. Do sự việc nghiêm trọng, quan viên bến cảng Diu không dám chậm trễ, trực tiếp phái người đến báo cáo, sau đó thỉnh thị bước hành động tiếp theo.

Bước hành động tiếp theo ư? Tổng đốc Tavora cười, không có hành động gì cả, tuyệt đối đừng có hành động gì, để người Đông Ngạn sang đây mọi người cùng nhau bàn bạc là được! Là tổng đốc mới của Goa thay thế Pedro de Almeida, tổng đốc người Bồ Đào Nha, ông Tavora xuất thân danh môn, gia tộc nhiều đời kinh thương, vì vậy ông cực kỳ nhạy bén với bất kỳ sự việc nào liên quan đến mậu dịch, đặc biệt là khi hàng hóa mà người Đông Ngạn có thể cung cấp cực kỳ phong phú.

Cũng chính vì như vậy, tuy là việc do tổng đốc tiền nhiệm xác định, nhưng Tavora không hề có ý định thay đổi chút nào, bởi vì việc này thực sự có ảnh hưởng tích cực đến tài chính trung ương của thuộc địa Goa, có thể giúp tổng đốc thoát khỏi vũng lầy tài chính, tăng cường quyền uy của chính phủ, đương nhiên cũng có thể chống lại sự đe dọa của người Hà Lan tốt hơn.

Tổng đốc Tavora đã sớm bất mãn với những quý tộc hoặc khống chế một thị trấn nhỏ, hoặc khống chế một con phố thương mại, hoặc khống chế vài trang viên, sở hữu số lượng lớn kẻ tùy tùng. Những kẻ này, trong mắt ông đều là sâu mọt, có chúng ở đó, phần lớn quyền tài chính của thuộc địa Goa đều không liên quan gì đến chính phủ, các đời tổng đốc trước đây vì bù đắp thâm hụt đều phải tìm chúng hoặc giáo hội để vay mượn, điều này quả thực là không thể chịu đựng nổi.

Hơn nữa, điều càng khiến người ta bất mãn là, những kẻ này thường xuyên gây hại cho thương nghiệp. Ở vị thế độc quyền, chúng thu thuế nặng đối với những thương nhân không hợp tác với mình, thậm chí tịch thu hàng hóa. Đồng thời, đầu óc một số kẻ còn rất ngoan cố, đối với dị giáo đồ cứ như nhìn kẻ thù truyền kiếp, hoàn toàn không thể khoan dung làm ăn với các loại dị giáo đồ như người Hà Lan. Cho nên, nếu chúng không gây hại cho thương nghiệp thì còn ai gây hại nữa?

Đương nhiên, những quý tộc ngoan cố này không đại diện cho toàn bộ tầng lớp thượng lưu Goa, thực tế vẫn có một số quý tộc khá khai minh ủng hộ quyết định của chính phủ trung ương, vì cái họ cầu chủ yếu là tiền tài, chứ không phải làm thổ hoàng đế ở Goa. Nhưng tỷ lệ của những người này, nói thật là không chiếm đa số. Tuy nhiên dù thế nào, ít nhất ở vùng đảo Diu này, quý tộc và thương nhân ủng hộ tổng đốc vẫn rất nhiều, và đây dường như cũng là một trong những lý do chính khiến tổng đốc Bồ Đào Nha khi xưa chọn địa điểm mậu dịch với người Đông Ngạn ở đây.

Mạc Liệt Man cũng cảm thấy hơi kinh ngạc khi thấy tổng đốc người Bồ Đào Nha ở đây. Anh tạm thời đến đây, chủ yếu là để thăm hỏi nhân viên lưu thủ tại đây mấy năm qua, và căn dặn họ có thể bắt đầu hành động được rồi. Mấy năm nay họ ở đây cũng không rảnh rỗi, tuy hai nước chưa chính thức đàm phán hiệp nghị, nhưng người Bồ Đào Nha để tỏ thiện chí đã cho phép người Đông Ngạn tiến hành mậu dịch tại đây, tiền đề là phải tuân thủ quy củ của họ, nộp các loại thuế thu. Trong mấy năm này, cái bộ phận có tính chất văn phòng nhỏ bé này cũng đã thông qua các con đường khác nhau, thu mua một số vật tư, thuê tàu buôn của người Ấn Độ, gửi không ít đồ vật về Djibouti, khiến Ngải Hi Thác thượng úy đảm nhiệm chức thủ bị tư lệnh ở đó vui mừng khôn xiết - anh ta vốn là thủ bị tư lệnh ở đảo Zanzibar, sau đó đổi vị trí với Nam Thứ Lang ở Djibouti, coi như là luân chuyển chức vụ - vì giờ đây họ có thể "toàn thời gian" bổ cấp vật tư, tức là mùa thu có vật tư từ phía đảo Tân Hoa Hạ gửi đến, mùa đông xuân thì do phía Ấn Độ chịu trách nhiệm bổ cấp, cuộc sống cực kỳ dễ chịu.

Mà đã có tổng đốc người Bồ Đào Nha ở đây, vậy thì Mạc Liệt Man cũng không ngại bây giờ nói chuyện với ông ta luôn, nếu ở đảo Diu có thể giải quyết rõ ràng nhiều việc thì còn gì tốt hơn. Thế là, dưới sự tháp tùng của bốn năm tùy tùng, anh thong dong tiến vào trong thành Goa, rồi tiến hành hội diện với tổng đốc Tavora. Tổng đốc dường như đang xử lý đại sự gì đó, xung quanh vây đầy quân quan, giáo sĩ, quý tộc cùng văn chức quan viên, họ dùng ánh mắt phức tạp nhìn chằm chằm người dị giáo Đông Ngạn đang ngẩng đầu ưỡn ngực bước vào, từng người đều im lặng không nói, dường như đang cử hành một nghi thức tôn giáo cho người chịu nạn vậy.

"Rất hoan nghênh ông, ông Mạc." Dường như để truyền đi một loại tín hiệu, tổng đốc Francisco de Tavora tự mình đứng dậy bước lên phía trước, bắt tay với Mạc Liệt Man, rồi dẫn anh và tùy tùng ngồi xuống một bên phòng khách. Mà theo sau khi ông nói xong câu này, những người xung quanh vốn gần như có thể coi là cảnh vật cũng lập tức sống động hẳn lên, chỉ thấy người thì trực tiếp bắn ánh mắt nóng bỏng qua, người thì thì thầm to nhỏ, tựa hồ đầy nghi ngại, kẻ thì thờ ơ, biểu thị đầy đủ sự phân kỳ trong nội bộ thuộc địa Goa của Bồ Đào Nha về việc hợp tác với Đông Ngạn khai phát thị trường thương mại Ấn Độ.

"Thành thật mà nói, nghe tin ông đến, tôi rất kinh ngạc, cũng rất mừng rỡ." Tổng đốc Tavora cũng chẳng quản cấp dưới nghĩ thế nào, trực tiếp ngồi xuống đối diện nhóm người Mạc Liệt Man, cười nói: "Tổng đốc Bồ Đào Nha đã đợi các ông rất lâu, nhưng rất đáng tiếc, cho đến khi nhiệm kỳ của ông ta kết thúc quay về Lisbon, vẫn không có tin tức gì truyền đến. Mọi người đều cho rằng việc này có thể đến đây là chấm dứt, nhưng tôi vẫn muốn đợi thêm một chút, vì tôi cho rằng bất kỳ người ra quyết định nào đầy lý trí, đều sẽ không dễ dàng từ bỏ loại giao dịch có thể gọi là đôi bên cùng có lợi này, mậu dịch Diu chính là một trong số đó."

"Rất xin lỗi vì đến muộn, thực tế chúng tôi chưa bao giờ từ bỏ. Hiện tại tôi có thể xác nhận lại, hiệp nghị chúng ta đạt được trước kia còn hiệu lực không?" Mạc Liệt Man ra hiệu cho tùy tùng lấy từ trong cặp tài liệu ra một xấp văn kiện, đặt lên bàn trước mặt, hỏi: "Tuy đã trôi qua một thời gian, nhưng Cộng hòa Hoa Hạ Đông Ngạn chúng tôi không định sửa đổi bất kỳ điều khoản nào trong đó. Văn kiện này đã được trung ương chính phủ nước tôi thụ quyền ký tên đóng dấu, nếu tổng đốc các hạ cũng không có ý kiến gì, thì có thể ký tên sinh hiệu ngay lập tức. Đương nhiên trước đó, tôi cần xem qua ủy nhiệm trạng tổng đốc do quốc vương quý quốc cấp cho ngài, à, tôi không có ý gì khác, càng không có ý mạo phạm ngài, chỉ là muốn xác nhận xem ngài có đủ quyền hạn để hoàn thành hiệp nghị này hay không thôi."

"Lý do rất chính đáng." Tổng đốc Tavora cười cười, đáp: "Chuyện này đương nhiên không vấn đề gì, nhưng có lẽ có thể đợi đến khi chúng ta đến Goa rồi hẵng kiểm tra. Hiện tại, hãy để chúng ta bàn một chút về phương diện thương nghiệp, dù sao đây là việc mọi người vẫn luôn rất quan tâm, không phải sao?"

Tiếp theo, Mạc Liệt Man cùng tổng đốc Tavora thương thảo các sự vụ cụ thể về mậu dịch. Đương nhiên lúc này không cần ông phải đích thân làm từng việc, những thứ liên quan đến chi tiết cơ bản đều do tùy viên xuất diện, ông chỉ cần nắm bắt những việc đại diện. Trong cuộc giao đàm kéo dài nhiều giờ giữa hai bên, cơ bản đã xác định người Đông Ngạn có thể xây dựng một tòa bảo lũy bằng đá trên đảo Diu, nhưng không cho phép có pháo đài. Đất đai và vật liệu xây dựng bảo lũy thì mua từ người Bồ Đào Nha, lao công thì có thể thuê người Ấn Độ địa phương, hình chế của bảo lũy không bị hạn chế, nhưng quy mô thì có hạn, nói chung tất cả đều theo quy tắc thông dụng thời đó.

Còn về tiết mục chính của hai bên —— chi tiết mậu dịch —— cuộc thương đàm, nội dung có thể nói là phong phú hơn nhiều. Người Đông Ngạn đưa ra mấy điểm yêu cầu, đầu tiên là yêu cầu phía Goa tập trung cung ứng ngựa, loại dịch súc này dù là ở đảo Tân Hoa Hạ hay Viễn Đông đều cực kỳ khan hiếm, người trước là do yếu tố khí hậu khiến ngựa hao tổn quá lớn, người sau là do kế hoạch mã chính cần nhập khẩu liên tục ngựa giống ưu tú để hoàn thiện, nếu lại cân nhắc thêm vấn đề thoái hóa của một số giống ngựa, nói chung nhu cầu của người Đông Ngạn đối với ngựa vẫn là khá lớn, nhưng vận chuyển đường dài hao tổn lại lớn, nếu có thể tiến hành thu mua tại Diu thì còn gì tốt hơn.

Người Bồ Đào Nha đối với mậu dịch ngựa vỗ ngực biểu thị không vấn đề gì. Thực tế khu vực Rajkot chính là trọng điểm mậu dịch ngựa, lục địa Ấn Độ phía đông có nhu cầu cực lớn về ngựa, khổ nỗi khí hậu địa phương ẩm ướt nóng nực, dẫn đến vấn đề ngựa chết quá nhanh, với khó khăn người Đông Ngạn gặp phải tại đảo Tân Hoa Hạ thực ra giống hệt nhau. Không còn cách nào, chỉ có thể gia tăng thu mua, cố gắng làm sao chết một con bổ sung một con là được!

Ngoài mậu dịch ngựa, người Đông Ngạn còn chú trọng đề xuất nhu cầu đối với các loại mặt hàng mậu dịch lớn như vải vóc Bengal, tiêu thạch, hương liệu, yêu cầu người Bồ Đào Nha phải cung cấp đủ số lượng theo danh sách thu mua mà người Đông Ngạn đệ trình trước hàng năm, vì việc này người Đông Ngạn thậm chí có thể dự trả trước 20% tiền cọc. Người Bồ Đào Nha đối với loại mậu dịch này đương nhiên cũng không có ý kiến gì, thực tế họ còn mong người Đông Ngạn mua thêm nhiều đồ hơn nữa, như vậy họ cũng dễ kiếm nhiều tiền hơn.

Sau đó còn có các loại thương phẩm lặt vặt khác, nhưng vì chủng loại phức tạp, số lượng mỗi loại lại không đồng nhất, cho nên hai bên chỉ sơ lược đàm phán một chút, quy định một mức quan thuế khái quát, rồi quả quyết chuyển sang nghị đề tiếp theo.

Tiếp theo là về các mặt hàng thương phẩm mà người Bồ Đào Nha muốn nhập khẩu. Thực ra cũng rất đơn giản, thứ nhất là vũ khí đạn dược, trang cụ, những vật tư quân dụng này nhiều năm qua người Bồ Đào Nha vẫn luôn trù bị không đủ, hoặc cần phải chi trả chi phí đắt đỏ mới mua được một ít, hiện tại có đại thương gia Đông Ngạn này trực tiếp cung hàng, đây là một việc tốt để cải thiện trình độ trang bị của họ.

Ngoài ra, còn có các mặt hàng như chế phẩm ngũ kim, thuốc nhuộm hóa học tổng hợp, xe ngựa hạng nặng, khí cụ hàng hải... hàng loạt sản phẩm công nghiệp, những thứ này có cái là người Bồ Đào Nha cần, nhưng đa số vẫn là người Ấn Độ ở Rajkot cho đến vịnh Cambay cần. Người Đông Ngạn cấp cho người Bồ Đào Nha hạn ngạch rất lớn, hầu như là họ muốn mua bao nhiêu cũng được, chỉ cần trong thương trạm mà người Đông Ngạn đặt tại cảng Diu còn tồn kho là được.

Có thể thấy được, mậu dịch giữa hai bên Đông và Bồ Đào Nha cơ bản có thể tính là đôi bên cùng có lợi, tức hai bên đều lấy được thứ mình cần. Tuy nhiên nếu bạn có cái nhìn tiên đoán, sẽ rất dễ dàng phát hiện ra, trong tương lai theo sự mở cửa dần dần của thị trường Ấn Độ, thương trạm Diu do người Đông Ngạn thiết lập nhất định sẽ doanh lợi rất lớn, người Bồ Đào Nha không thể không xuất ra lượng lớn kim loại quý để cân bằng mậu dịch. Đương nhiên điều này không có nghĩa là họ sẽ chịu thiệt, thực tế họ cũng kiếm được tiền, không hề lỗ một chút nào, vì cuối cùng người chi trả cho những sản phẩm công nghiệp này là người Ấn Độ, chứ không phải họ, ngược lại họ có thể thu được nhiều thuế xuất nhập khẩu hàng hóa từ những mậu dịch này, khi bán sang nội lục Ấn Độ còn có thể thu thêm các loại thuế lặt vặt khác, đối với việc cải thiện tình trạng tài chính của tổng đốc phủ là có lợi ích rất lớn.

Cuối cùng, Mạc Liệt Man và tổng đốc Tavora còn đàm cập một vấn đề cực kỳ nhạy cảm, tức là tổ kiến một chi đội liên hợp tại cảng Diu, có cả hải quân và lục quân, để đảm bảo an toàn cho Diu và vùng biển phụ cận. Xin chú ý, đề nghị này của người Bồ Đào Nha còn liên quan đến vùng biển xung quanh, tức là họ hy vọng thông qua việc hợp tác với người Đông Ngạn, để bảo đảm an toàn cho vùng biển nóng về mậu dịch của họ, không bị hạm đội của Công ty Đông Ấn Hà Lan và người Maratha tập kích —— phải biết rằng, hiện tại mỗi năm đều có không ít thuyền bè Bồ Đào Nha bị kẻ địch đánh chìm hoặc bắt giữ, tổn thất không nhỏ, nếu có thể kéo hạm đội của người Đông Ngạn đến đây, thì đó là việc không còn gì tốt hơn.