Vãn Đường Phù Sinh

Lượt đọc: 7352 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Chương 24
Tướng Quân Xây Thành

❊ ❊ ❊

Tổng đốc Francisco de Tavora nhận được báo cáo ngay lập tức, vì lúc này ông đang đến cảng Diu để xử lý một vụ bạo loạn do nợ lương. Vì sự việc hệ trọng, quan chức bến cảng Diu không dám chậm trễ, liền phái người đến báo cáo, sau đó xin chỉ thị về bước hành động tiếp theo.

Bước hành động tiếp theo ư? Tổng đốc Tavora mỉm cười, không có hành động gì cả, tuyệt đối đừng có hành động gì hết, cứ để người Đông Ngạn đến, mọi người cùng nhau đàm phán tử tế là được rồi! Là Tân Tổng đốc Goa vừa mới kế nhiệm Pedro de Almeida Portugal, ông Tavora xuất thân danh gia vọng tộc, gia đình kinh doanh nhiều đời, nên ông cực kỳ nhạy bén với bất cứ việc gì liên quan đến thương mại, đặc biệt là khi các mặt hàng mà người Đông Ngạn có thể cung cấp lại vô cùng phong phú.

Cũng chính vì lý do đó, mặc dù đây là chuyện do người tiền nhiệm quyết định, nhưng Tavora không định thay đổi chút nào, bởi vì nó thực sự có ảnh hưởng tích cực đến ngân sách trung ương của thuộc địa Goa, giúp Tổng đốc đại nhân thoát khỏi vũng lầy tài chính, củng cố uy quyền của chính quyền, tất nhiên cũng có thể chống lại mối đe dọa từ người Hà Lan tốt hơn.

Tổng đốc Tavora đã sớm bất mãn với những quý tộc kiểm soát một thị trấn nhỏ, một con phố thương mại, hay vài trang viên và có đông đảo người đi theo. Những kẻ này, trong mắt ông đều là lũ sâu mọt, có chúng ở đây, phần lớn quyền tài chính của thuộc địa Goa đều không liên quan gì đến chính phủ. Các đời tổng đốc để bù đắp thâm hụt đều phải tìm đến chúng hoặc giáo hội để xin xỏ, điều này thật không thể chấp nhận được.

Hơn nữa, điều đáng bất mãn hơn là những kẻ này thường gây trở ngại cho thương mại. Ở vị thế độc quyền, chúng áp đặt thuế nặng lên các thương nhân không hợp tác với mình, thậm chí tịch thu hàng hóa. Đồng thời, đầu óc một số kẻ còn rất bảo thủ, nhìn người dị giáo như kẻ thù truyền kiếp, hoàn toàn không thể khoan dung buôn bán với đủ loại người dị giáo như người Hà Lan. Vì vậy, nếu chúng không gây trở ngại cho thương mại thì còn ai làm việc đó nữa?

Tất nhiên, những quý tộc bảo thủ này không đại diện cho toàn bộ tầng lớp thượng lưu ở Goa, thực tế vẫn có một số quý tộc khá cởi mở ủng hộ quyết định của chính quyền trung ương, vì cái họ cầu chủ yếu là tiền tài, chứ không phải làm thổ hoàng đế ở Goa. Nhưng tỷ lệ của những người này, nói thật là không chiếm đa số. Tuy nhiên dù sao đi nữa, ít nhất là tại vùng đảo Diu này, các quý tộc và thương nhân ủng hộ Tổng đốc đại nhân vẫn rất nhiều, và đây dường như cũng là một trong những lý do chính khiến Tổng đốc Bồ Đào Nha và người Đông Ngạn chọn nơi đây làm địa điểm giao thương ban đầu.

Mạc Liệt Man cảm thấy hơi ngạc nhiên khi thấy Tổng đốc người Bồ Đào Nha cũng ở đây. Anh tạm thời tới đây chủ yếu là để thăm hỏi những nhân viên đã lưu lại đây vài năm, và dặn dò họ có thể bắt đầu hành động được rồi. Mấy năm nay họ ở đây cũng không rảnh rỗi, mặc dù hai nước chưa ký kết thỏa thuận chính thức, nhưng người Bồ Đào Nha để tỏ thiện chí đã cho phép người Đông Ngạn tiến hành buôn bán tại đây, với điều kiện phải nộp đủ các loại thuế theo quy định của họ. Trong mấy năm này, cơ quan nhỏ mang tính chất văn phòng đại diện này cũng thông qua nhiều kênh khác nhau, thu mua một số vật tư, thuê tàu buôn của người Ấn Độ chở không ít đồ đạc đến Djibouti, khiến Đại úy Aishitu – người đang đảm nhiệm chức Tư lệnh phòng thủ tại đó – vô cùng vui mừng. Anh ta vốn đảm nhiệm chức Tư lệnh phòng thủ tại đảo Zanzibar, sau đó đổi chỗ với Nan Jiro ở Djibouti, coi như là luân chuyển công tác. Vì hiện tại họ có thể được tiếp tế vật tư "toàn thời gian", tức là mùa hè thu có vật tư từ đảo Tân Hoa Hạ gửi đến, còn mùa đông xuân thì do phía Ấn Độ chịu trách nhiệm tiếp tế, cuộc sống sung sướng không gì bằng.

Mà vì Tổng đốc người Bồ Đào Nha đang ở đây, nên Mạc Liệt Man cũng không ngại trò chuyện với ông ta ngay bây giờ, nếu có thể làm rõ nhiều vấn đề ngay tại đảo Diu thì còn gì tốt hơn nữa. Thế là, cùng với bốn năm tùy tùng, anh bước đi nhẹ nhàng tiến vào thành Goa, sau đó diện kiến Tổng đốc Tavora. Tổng đốc dường như đang xử lý việc lớn, xung quanh vây quanh không ít sĩ quan, giáo sĩ, quý tộc và quan văn. Họ nhìn người dị giáo Đông Ngạn đang ưỡn ngực bước vào bằng ánh mắt phức tạp, từng người một im lặng không nói, cứ như đang cử hành một nghi lễ tôn giáo cho người chịu nạn vậy.

"Rất hoan nghênh ông, ông Mạc." Dường như để truyền đi một tín hiệu nào đó, Tổng đốc Francisco de Tavora đích thân đứng dậy bước tới, bắt tay với Mạc Liệt Man, sau đó dẫn anh cùng tùy tùng ngồi xuống một bên phòng khách. Ngay khi ông vừa dứt lời, những người xung quanh vốn im lặng như tượng cũng lập tức sống dậy. Có người trực tiếp phóng ánh mắt nhiệt tình tới, có người thì thầm to nhỏ với nhau đầy nghi hoặc, có người lại tỏ vẻ thờ ơ, cho thấy rõ sự chia rẽ bên trong thuộc địa Goa của Bồ Đào Nha về việc hợp tác với Đông Ngạn để khai thác thị trường thương mại Ấn Độ.

"Thành thật mà nói, nghe tin ông đến, tôi rất kinh ngạc, cũng rất vui mừng." Tổng đốc Tavora không bận tâm đến suy nghĩ của cấp dưới, trực tiếp ngồi đối diện với Mạc Liệt Man và những người khác, cười nói: "Tổng đốc Bồ Đào Nha đã đợi các ông rất lâu, nhưng rất tiếc, cho đến khi ông ta kết thúc nhiệm kỳ quay về Lisbon vẫn không có tin tức gì. Tất cả mọi người đều cho rằng chuyện này có lẽ đến đây là kết thúc, nhưng tôi vẫn muốn đợi thêm một chút, bởi vì tôi nghĩ bất kỳ nhà hoạch định chính sách sáng suốt nào cũng sẽ không dễ dàng từ bỏ giao dịch có thể gọi là đôi bên cùng có lợi như thế này, giao thương tại Diu chính là một trong số đó."

"Rất xin lỗi vì đến muộn, thực tế là chúng tôi chưa bao giờ từ bỏ. Bây giờ tôi có thể xác nhận lại, thỏa thuận mà chúng ta đạt được trước đó vẫn còn hiệu lực chứ?" Mạc Liệt Man ra hiệu cho tùy tùng lấy ra một xấp tài liệu từ trong cặp công văn, đặt lên bàn trước mặt và hỏi: "Mặc dù đã trôi qua một thời gian, nhưng nước Cộng hòa Hoa Hạ Đông Ngạn chúng tôi không có ý định sửa đổi bất kỳ điều khoản nào trong đó. Thỏa thuận này đã được Chính phủ Trung ương nước tôi ủy quyền ký tên và đóng dấu. Nếu Tổng đốc đại nhân cũng không có nghi vấn gì, thì có thể ký tên và có hiệu lực ngay lập tức. Tất nhiên trước đó, tôi cần xem qua Giấy ủy nhiệm Tổng đốc do Quốc vương quý quốc cấp cho ngài. À, tôi không có ý gì khác, càng không có ý xúc phạm ngài, chỉ là muốn xác nhận xem ngài có đủ thẩm quyền để hoàn thành thỏa thuận này hay không mà thôi."

"Một lý do rất chính đáng." Tổng đốc Tavora mỉm cười đáp lại: "Đương nhiên là không thành vấn đề, nhưng có lẽ có thể đợi đến khi chúng ta tới Goa rồi hãy kiểm tra cũng được. Bây giờ, hãy để chúng ta bàn về các vấn đề thương mại, dù sao đây cũng là việc mọi người vẫn luôn rất quan tâm, phải không?"

Tiếp theo, Mạc Liệt Man cùng Tổng đốc Tavora tiến hành đàm phán về các công việc cụ thể của việc buôn bán. Tất nhiên lúc này anh không cần phải tự mình làm mọi việc, những thứ liên quan đến chi tiết cơ bản đều do các tùy viên đứng ra, anh chỉ cần nắm bắt các vấn đề lớn là được. Trong cuộc trò chuyện kéo dài mấy tiếng đồng hồ giữa hai bên, cơ bản đã xác định người Đông Ngạn có thể xây dựng một pháo đài bằng gạch đá trên đảo Diu, nhưng không được phép có bệ pháo. Đất đai, vật liệu xây dựng pháo đài sẽ mua từ người Bồ Đào Nha, lao công có thể thuê người Ấn Độ địa phương, kiểu dáng pháo đài không bị hạn chế, nhưng kích thước thì có giới hạn. Tóm lại, mọi thứ đều tuân theo các quy tắc thông thường vào thời điểm đó.

Về phần trọng tâm của hai bên - chi tiết thương mại - thì nội dung phong phú hơn nhiều. Người Đông Ngạn đưa ra vài yêu cầu, trước tiên là yêu cầu phía Goa tập trung cung cấp ngựa. Loài gia súc này dù là ở đảo Tân Hoa Hạ hay Viễn Đông đều vô cùng thiếu thốn. Đảo Tân Hoa Hạ là do yếu tố khí hậu khiến ngựa hao hụt quá lớn, còn Viễn Đông là do kế hoạch mã chính cần sự nhập khẩu liên tục các giống ngựa tốt để hoàn thiện. Nếu tính đến cả vấn đề suy thoái giống ngựa, thì tóm lại nhu cầu về ngựa của người Đông Ngạn khá lớn, nhưng vận chuyển đường dài hao hụt lại nhiều, nếu có thể thu mua tại Diu thì còn gì tốt hơn.

Người Bồ Đào Nha trực tiếp vỗ ngực khẳng định không thành vấn đề về việc buôn bán ngựa. Thực tế, vùng Rajput vốn luôn là trọng địa buôn bán ngựa, đại lục Ấn Độ phía đông có nhu cầu về ngựa cực lớn, nhưng khí hậu địa phương lại nóng ẩm, gây ra vấn đề ngựa chết quá nhanh, thực tế hoàn toàn giống với khó khăn mà người Đông Ngạn gặp phải ở đảo Tân Hoa Hạ. Không còn cách nào khác, chỉ đành tăng cường thu mua thôi, cố gắng làm sao cứ một con chết thì một con khác được bổ sung vào vậy!

Ngoài việc buôn bán ngựa, người Đông Ngạn còn nhấn mạnh nhu cầu đối với các mặt hàng thương mại số lượng lớn như tơ sống Punjab, diêm tiêu, hương liệu, v.v., yêu cầu người Bồ Đào Nha phải chuẩn bị đủ số lượng theo danh mục mua sắm mà người Đông Ngạn đệ trình trước hàng năm, vì việc này người Đông Ngạn thậm chí có thể trả trước 20% tiền đặt cọc. Người Bồ Đào Nha tất nhiên không có nghi vấn gì về việc buôn bán này, thực tế họ còn mong người Đông Ngạn mua nhiều hàng hóa hơn nữa, như vậy họ cũng có thể kiếm được nhiều tiền hơn.

Sau đó còn một số hàng hóa lặt vặt khác, nhưng vì chủng loại phức tạp, số lượng mỗi loại cũng không đồng đều, nên hai bên chỉ thảo luận sơ qua, quy định một mức thuế quan đại khái, rồi dứt khoát chuyển sang chủ đề tiếp theo.

Tiếp theo là các mặt hàng mà người Bồ Đào Nha muốn nhập khẩu. Thực ra cũng rất đơn giản, thứ nhất là vũ khí đạn dược, trang bị quân nhu, những loại vật tư quân sự này nhiều năm qua người Bồ Đào Nha luôn gom không đủ, hoặc cần phải trả chi phí đắt đỏ mới mua được một ít. Bây giờ đã có nhà buôn lớn là Đông Ngạn trực tiếp cung cấp hàng, đây là một chuyện tốt để cải thiện trình độ trang bị của họ.

Ngoài ra, còn có một loạt các sản phẩm công nghiệp như đồ ngũ kim, thuốc nhuộm tổng hợp hóa học, xe ngựa hạng nặng, dụng cụ hàng hải, v.v., những thứ này có cái là người Bồ Đào Nha cần, nhưng đa số là người Ấn Độ ở Rajput và thậm chí ở phía bên kia vịnh Khambhat cần. Người Đông Ngạn đã cho người Bồ Đào Nha một hạn ngạch rất lớn, gần như họ muốn bán bao nhiêu cũng được, miễn là trong thương trạm mà người Đông Ngạn đặt tại cảng Diu vẫn còn hàng tồn kho.

Có thể thấy rằng, việc buôn bán giữa hai bên Đông - Bồ cơ bản có thể coi là đôi bên cùng có lợi, tức là hai bên đều lấy được những gì mình cần. Tuy nhiên, nếu bạn có tầm nhìn xa, sẽ rất dễ dàng nhận ra rằng trong tương lai, khi thị trường Ấn Độ dần mở cửa, thương trạm Diu do người Đông Ngạn thiết lập chắc chắn sẽ thặng dư lớn, người Bồ Đào Nha buộc phải xuất ra một lượng lớn kim loại quý để cân bằng thương mại. Tất nhiên điều này không có nghĩa là họ sẽ chịu thiệt, thực tế họ cũng kiếm được tiền, hoàn toàn không lỗ, bởi vì người cuối cùng trả tiền cho những sản phẩm công nghiệp này là người Ấn Độ, chứ không phải họ. Ngược lại, họ có thể thu được rất nhiều thuế xuất nhập khẩu hàng hóa từ việc buôn bán này, khi bán vào nội địa Ấn Độ còn có thể thu thêm các loại thuế lặt vặt khác, điều này rất có lợi cho việc cải thiện tình hình tài chính của Tổng đốc phủ.

Cuối cùng, Mạc Liệt Man và Tổng đốc Tavora còn đề cập đến một vấn đề vô cùng nhạy cảm, đó là thành lập một lực lượng liên quân tại cảng Diu, gồm cả hải quân và lục quân, nhằm đảm bảo an ninh cho Diu và vùng biển lân cận. Xin lưu ý, đề xuất này của người Bồ Đào Nha còn liên quan đến vùng biển xung quanh, tức là họ hy vọng thông qua việc hợp tác với người Đông Ngạn để đảm bảo an toàn cho các vùng biển trọng điểm giao thương của họ, không bị hạm đội của Công ty Đông Ấn Hà Lan và người Moor tấn công. Phải biết rằng, hiện nay hàng năm có không ít tàu Bồ Đào Nha bị kẻ thù đánh chìm hoặc bắt giữ, thiệt hại không nhỏ, nếu có thể kéo hạm đội của người Đông Ngạn tới thì đó là chuyện tốt không gì bằng.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 27 tháng 9 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.