Bài thơ thường được gọi là Sigrdrifumol, tiếp nối ngay sau Fafnismol trong bộ Codex Regius mà không có bất kỳ dấu hiệu ngắt quãng hay tựa đề riêng nào, chắc chắn là tác phẩm hỗn độn nhất trong toàn bộ tập thơ Edda. Phần cuối của bài thơ đã bị thất lạc hoàn toàn, bởi vì tờ giấy thứ năm gồm tám trang đã mất khỏi bản Regius, với khoảng trống nằm ngay sau dòng đầu tiên của khổ thơ 29 trong bài này. Khổ thơ ấy đã được khom phục, và tám khổ thơ khác được bổ sung từ các bản chép tay trên giấy muộn hơn rất nhiều, nhưng dẫu vậy phần kết của bài thơ vẫn chìm trong màn sương mù.
Tuy nhiên, nói cho đúng, tập hợp kỳ lạ gồm các khổ thơ mà người biên soạn bộ sưu tập đã để lại cho chúng ta — và dường như cũng xuất hiện với hình thức chung tương tự trước mắt các tác giả của bộ Volsungasaga, nơi có mười tám khổ thơ của nó được trích dẫn — vốn hoàn toàn không phải là một bài thơ. Thậm chí, tựa đề quen thuộc của nó cũng là một sai lầm ngớ ngẩn. Lỗi của nhà chú giải khi cho rằng biệt hiệu “sigrdrifa,” vốn được dùng chính xác cho Brynhild với nghĩa là “kẻ mang lại chiến thắng,” lại là một danh từ riêng vốn đã được giải thích và bình luận (chú thích trong Fafnismol, 44). Ngay cả khi tập hợp các khổ thơ này thực sự là một bài thơ theo bất kỳ nghĩa nào, điều mà nó chắc chắn không phải, thì nó cũng không thể là “Khúc ca về Sigrdrifa” như người ta vẫn thường gọi. “Khúc ca về Brynhild” mới là một tựa đề thích hợp hơn, và ở đây tôi đã đưa cái tên đã có từ lâu là “Sigrdrifumol” vào sự thống nhất với điều này bằng cách dịch nghĩa biệt hiệu thay vì coi nó là một danh từ riêng.
Dù vậy, ngay cả khi bỏ qua vấn đề tựa đề, Sigrdrifumol cũng có rất ít lý do để được xem là một bài thơ riêng biệt, và cũng chẳng có dấu hiệu nào cho thấy người biên soạn lại coi nó như vậy. Bị bất lợi bởi sự mất mát của phần kết luận cùng với những tư liệu nối tiếp theo nó trên những trang giấy đã biến mất, chúng ta vẫn có thể nhận ra rằng quá trình bắt đầu bằng đoạn văn xuôi Fra Dautha Sinfjotla, và bị ngắt quãng bởi việc chèn vào khúc Gripisspo, tiếp tục trải qua Reginsmol và Fafnismol, lại được tiếp diễn qua phần còn lại của Sigrdrifumol đến tay chúng ta. Nói cách khác, người biên soạn đã kể câu chuyện về Sigurth bằng sự kết hợp giữa văn xuôi và văn vần, sử dụng bất kỳ đoạn thơ nào ông tìm thấy mà không màng mấy đến nguồn gốc của chúng, đồng thời lấp đầy những khoảng trống bằng văn xuôi của chính mình. Fra Dautha Sinfjotla, Reginsmol, Fafnismol và Sigrdrifumol về bản chất là một thể thống nhất mạch lạc, nhưng đó chỉ là sản phẩm do người biên soạn tạo ra; chúng không đại diện cho một bài thơ đơn lẻ cũng chẳng phải ba bài thơ riêng biệt, và những phân đoạn hay tựa đề được hầu hết các nhà biên tập áp dụng đều mang tính áp đặt và dễ gây hiểu lầm.
Phần Sigrdrifumol như chúng ta đang có hiện nay là một tác phẩm chắp vá kỳ lạ. Rất khó có thể xảy ra chuyện chính người biên soạn đã tự mình tập hợp tất cả các mảnh vỡ này lại lần đầu tiên; từng chút một, qua một quá trình bồi đắp và không may thay, cả qua quá trình lược bỏ, tư liệu đã lớn lên thành hình hài như hiện nay. Chắc chắn rằng nền tảng của nó là một bài thơ đề cập đến việc Sigurth tìm thấy Brynhild, nhưng trong bài thơ nguyên bản này, chỉ có năm khổ thơ (2–4 và 20–21) là có thể được nhận diện với một mức độ chắc chắn nhất định. Tuy nhiên, có lẽ nên bổ sung vào năm khổ thơ này một vài, nếu không muốn nói là toàn bộ, đoạn thơ (các khổ 6–12) trong đó Brynhild dạy Sigurth các cổ văn ma thuật. Những khổ thơ về nghệ thuật cổ văn này đã thu hút thêm nhiều đoạn tương tự từ các nguồn khác, bao gồm khổ 5, trong đó một mẻ rượu phép được trao (không nhất thiết là do Brynhild làm hay trao cho Sigurth), khúc tụng ca kỳ lạ về cổ văn ở các khổ 15–17, và các khổ 13–14 cùng 18–19. Bắt đầu từ khổ 22, kéo dài cho đến hết phần đoạn trích (khổ 37), là một tập hợp những lời khuyên được đánh số rất giống với Loddfafnismol (Hovamol, các khổ 111–138), mà rõ ràng là chẳng có chút liên quan nào đến Brynhild. Ngay cả trong đoạn này cũng có khả năng xuất hiện các phần chắp vá xen vào (các khổ 25, 27, 30, 34 và 36). Cuối cùng, minh chứng cho sự tồn tại từ một thời điểm trước đó của một bài thơ khác về Sigurth và Brynhild, chính là khổ 1, vốn hoàn toàn khác biệt về hình thức thể thơ so với các khổ 2–4 và 20–21. Nhiều nhà phê bình lập luận rằng các khổ 6–10 của bài Helreith Brynildar vốn dĩ thuộc về cùng một bài thơ với khổ 1 của Sigrdrifumol.
Do đó, Sigrdrifumol phải được xem đơn thuần là một tập hợp các mảnh vỡ, hầu hết trong số đó vốn dĩ không có mối liên hệ nào với chủ đề chính. Toàn bộ cốt truyện, phần đối thoại và việc khắc họa nhân vật đều được thể hiện trong các khổ 1–4 và 20–21 cùng với các ghi chú văn xuôi đi kèm bốn khổ thơ đầu; tất cả những phần còn lại hoàn toàn có thể (hoặc thậm chí tốt hơn là nên) được chuyển sang bài Hovamol, nơi mà tính chất của chúng xứng đáng có một chỗ đứng. Thế nhưng, các khổ 2–4 lại hay tuyệt vời, sánh ngang với bất kỳ tác phẩm nào trong thơ ca Bắc Âu cổ, và chính từ tư liệu ít ỏi của ba khổ thơ này mà Wagner đã kiến tạo nên phần lớn màn ba trong vở “Siegfried.”
Sigrdrifumol hầu như chỉ thể hiện những đóng góp của phương Bắc đối với truyền thuyết về Sigurth (so sánh với chú thích mở đầu cho bài Gripisspo). Brynhild, ở đây bị nhà chú giải ngụy trang thành “Sigrdrifa,” xuất hiện đơn thuần như một trinh nữ chiến trường và là kẻ ban phát sự khôn ngoan siêu nhiên; không hề có dấu vết nào của người con gái nhà Buthli và đối thủ của Guthrun. Tuy nhiên, có quá ít “bài thơ” có thể được quy cho chu kỳ Sigurth một cách rõ ràng đến mức không thể truy nguyên bất kỳ nội dung tường thuật nền tảng nào.
Bản chất và tình trạng của tư liệu đã khiến cho các phỏng đoán và chỉnh sửa của các nhà biên tập trở nên vô cùng nhiều, và vì hầu hết các phỏng đoán ấy đều không mang tính kết luận hay đặc biệt quan trọng, chỉ một vài trong số đó được nhắc đến trong các chú thích.
[Contents]
Sigurth cưỡi ngựa lên đỉnh Hindarfjoll và quay về hướng nam tiến về vùng đất của người Frank. Trên núi, anh nhìn thấy một ánh sáng rực rỡ như thể có lửa đang cháy, và ngọn lửa ấy vươn tận trời cao. Và khi đến nơi, anh thấy ở đó có một tòa tháp bằng khiên, và bên trên có một lá cờ. Sigurth bước vào tháp khiên, và thấy một người đang nằm ngủ ở đó cùng với toàn bộ vũ khí chiến trận. Đầu tiên, anh cấy chiếc mũ giáp khỏi đầu người ấy, và rồi anh nhận ra đó là một người phụ nữ. Chiếc áo giáp bằng xích bó chặt đến mức như thể nó đã mọc dính vào da thịt. Bằng chiếc gươm của mình, anh cắt chiếc áo giáp từ phần mở đầu ở cổ xuống phía dưới, và ra tận hai bên nách áo. Rồi anh cởi áo giáp ra khỏi người nàng, và nàng tỉnh giấc, ngồi dậy, nhìn thấy Sigurth và cất lời:
1. “Cái gì cắn đứt áo xích?
giấc ngủ của ta sao bị phá vỡ?
Ai đã giải thoát cho ta
khỏi những xiềng xích tái nhợt?”
Anh đáp rằng:
“Con trai của Sigmund,
với thanh gươm của Sigurth,
Thứ vừa mới dùng thịt
để nuôi lũ quạ đen.”
Sigurth ngồi bên cạnh nàng và hỏi tên nàng. Nàng cầm một chiếc sừng đầy mật ong và trao cho anh vò rượu ký ức.
2. “Chào ngày mới!
Chào những người con của ngày!
Và màn đêm cùng con gái của nàng giờ đây!
Hãy nhìn chúng ta đây với ánh mắt trìu mến,
Để khi chờ đợi, chúng ta giành được chiến thắng.
3. “Chào các vị thần!
Hỡi các nữ thần, xin chào,
Và toàn thể mặt đất hào phóng!
Hãy ban cho chúng ta sự khôn ngoan và lời ăn tiếng nói hay,
Cùng đôi bàn tay chữa lành, suốt đời dài lâu.
4. “Ta ngủ dài,
giấc ngủ của ta thật dài,
Và những nỗi buồn của cuộc đời thật dài lâu;
Othin đã định đoạt rằng ta không thể phá vỡ
Những bùa phép nặng nề của giấc ngủ.”
Tên của nàng là Sigrdrifa, và nàng là một nữ chiến binh Valkyrie. Nàng kể rằng có hai vị vua giao chiến trong trận chiến; một người tên là Hjalmgunnar, một lão già nhưng là một chiến binh hùng dũng, và Othin đã hứa ban chiến thắng cho ông ta, và
Người kia là Agnar,
em trai của Autha,
Chẳng tìm thấy ai
muốn bảo vệ ngài.
Sigrdrifa đã giết chết Hjalmgunnar trong trận chiến, và vì việc này, Othin đã đâm nàng bằng chiếc gai ngủ để trừng phạt, đồng thời tuyên bố rằng từ đó về sau nàng sẽ không bao giờ giành được chiến thắng trong giao tranh, mà sẽ phải lấy chồng. “Và tôi đã nói với ngài rằng đổi lại tôi cũng đã thề một lời thề, rằng tôi sẽ không bao giờ kết hôn với một người đàn ông biết sợ hãi là gì.” Sigurth đáp lời và nài nỉ nàng dạy cho mình sự khôn ngoan, nếu nàng biết về những gì diễn ra ở tất cả các thế giới. Sigrdrifa nói:
5. “Ta mang bia đến cho ngươi,
hỡi cội cây chiến trận,
Pha trộn giữa sức mạnh và danh ơ lẫy lừng;
Nó mang trong mình những bùa chú và dấu hiệu chữa lành,
Những câu chú tuyệt hay, và những cổ văn mang lại niềm vui.”
* * * * *
6. Hãy học lấy các cổ văn chiến thắng,
nếu ngươi khao khát chiến thắng,
Và khắc những cổ văn ấy lên đốc kiếm của ngươi;
Một vài khắc trên rãnh kiếm,
và vài khắc trên mặt phẳng,
Và ngươi phải cất tiếng gọi tên Tyr hai lần.
7. Hãy học lấy các cổ văn bia rượu,
để người vợ của kẻ khác
Không lừa dối lòng tin của ngươi bằng những lời dối trá;
Trên chiếc sừng ngươi phải khắc,
và trên mu bàn tay của mình,
Và khắc chữ Nỗi Lo lên móng tay ngươi.
Ngươi phải ban phép cho vò rượu,
và thoát khỏi hiểm nguy,
Và thả một nhánh tỏi tây vào trong cốc;
Giống như ta biết rằng ngươi
sẽ chẳng bao giờ thấy mật ong của mình
bị pha trộn với điều ác.
8. Hãy học lấy các cổ văn sinh nở,
nếu ngươi muốn ra tay giúp đỡ,
Đưa đứa trẻ ra khỏi bụng mẹ;
Trên lòng bàn tay ngươi phải khắc chúng,
và xung quanh các khớp xương của ngươi,
Và cầu xin các vị thần định mệnh phù hộ.
9. Hãy học lấy các cổ văn sóng nước,
nếu ngươi muốn bảo vệ thật tốt
Những con thuyền buồm ngoài khơi biển cả;
Trên mũi thuyền ngươi phải khắc,
và trên mái chèo,
Và khắc chìm chúng vào trong các mái chèo;
Dù cho sóng bạc đầu có cao,
và những con sóng có đen ngòm,
Ngươi vẫn sẽ tìm được bến cảng an toàn.
10. Hãy học lấy các cổ văn cành cây,
nếu ngươi muốn trở thành một thầy thuốc,
Và muốn tìm cách chữa lành các vết thương;
Trên vỏ cây ngươi phải khắc,
và trên những thân cây
Có cành uốn cong về hướng đông.
11. Hãy học lấy các cổ văn ngôn từ,
để không ai dám tìm cách
Dùng sự thù hận để đáp trả nỗi đau;
Hắn ta uốn lượn và dệt nên tất cả chúng thật khéo léo,
Rồi đặt chúng cạnh nhau,
Tại nơi xử án,
khi công lý ở đó
Được dân chúng giành lấy một cách công bằng.
12. Hãy học lấy các cổ văn tâm trí,
nếu ngươi muốn tất cả mọi người nghĩ rằng
Ngươi là kẻ có trí tuệ sắc bén nhất trong số những người đàn ông.
* * * * *
13. Chính Hropt đã sắp đặt chúng,
và chính ông đã viết ra chúng,
Và ông đã tạo ra chúng trong tâm tưởng,
Xuất phát từ vò rượu đã nhỏ xuống
Từ cái đầu của Heithdraupnir,
Và chiếc sừng của Hoddrofnir.
14. Trên ngọn núi hắn đứng
với thanh gươm của Brimir,
Trên đầu hắn đội chiếc mũ giáp;
Khi ấy lần đầu tiên cái đầu của Mim cất tiếng nói,
Và nó nói ra những lời chân thật.
* * * * *
15. Hắn ra lệnh khắc lên chiếc khiên
trước mặt vị nữ thần tỏa sáng,
Trên đôi tai của Arvak,
và trên móng guốc của Alsvith,
Trên bánh xe chiến xa của kẻ tiêu diệt Hrungnir,
Trên những chiếc răng của Sleipnir,
và dây đai của cỗ xe trượt tuyết.
16. Trên những cái vuốt của con gấu,
và trên chiếc lưỡi của Bragi,
Trên bộ móng vuốt để trần của con sói,
và cái mỏ của con đại bàng,
Trên những đôi cánh đẫm máu,
và đầu cây cầu,
Trên những bàn tay cởi trói
và những dấu chân giúp đỡ.
17. Trên thủy tinh và trên vàng,
và trên những bùa chú tốt lành,
Trong rượu vang và trong bia,
và trên những chỗ ngồi được yêu mến,
Trên mũi giáo Gungnir,
và trên ngực của Grani,
Trên móng tay của các nữ thần Vận Mệnh,
và cái mỏ của con cú đêm.
* * * * *
18. Bị cạo sạch đi là những cổ văn
từng được khắc từ thuở xưa,
Và được hòa lẫn với vò mật ong thánh thiện,
Rồi được gửi đi trên những con đường rộng lớn vô tận;
Thế là các vị thần có được chúng,
thế là các yêu tinh nhận được chúng,
Và một vài phần dành cho tộc Vanir khôn ngoan,
Và một vài phần dành cho những con người phàm trần.
19. Có những cổ văn cây sồi,
có những cổ văn sinh nở,
Và tất cả các cổ văn về bia rượu,
Cùng những cổ văn ma thuật đầy uy lực;
Ai hiểu rõ chúng
và đọc chúng một cách chính xác,
Hắn sẽ có chúng để tự cứu lấy mình;
Chúng luôn luôn phù trợ,
Cho đến khi các vị thần lụi tàn.
* * * * *
Brynhild cất lời:
20. “Giờ thì ngươi hãy chọn đi,
vì cơ hội lựa chọn đã được trao,
Hỡi cội cây của lưỡi gươm sắc bén;
Nói năng hay lặng thím,
tùy ngươi quyết định,
Mọi tai ương của chúng ta đều đã được định sẵn.”
Sigurth cất lời:
21. “Ta sẽ không trốn chạy,
dù cho định mệnh của ta đã cận kề,
Ta sinh ra đâu phải để làm kẻ hèn nhát;
Lời nói đầy yêu thương của nàng
ta sẽ giành lấy cho riêng mình,
Chừng nào ta còn sống trên cõi đời này.”
* * * * *
22. Rồi điều đầu tiên ta khuyên ngươi,
là hãy luôn sống vô tội
Đối với những người thân thích của mình;
Đừng nuôi ý chí trả thù,
dù cho họ gây tổn hại cho ngươi,
Phần thưởng sau cái chết là điều ngươi sẽ giành được.
23. Rồi điều thứ hai ta khuyên ngươi,
là chớ có thề thốt điều gì
Nếu ngươi biết chắc nó không đúng sự thật;
Số phận của kẻ bội ước thật cay đắng,
Và con sói nuốt lời vốn chẳng ra gì.
24. Rồi điều thứ ba ta khuyên ngươi,
là tại buổi họp hội Thing
Ngươi đừng tranh cãi bằng lời với những kẻ ngu ngốc;
Bởi vì kẻ thiếu hiểu biết
thường thốt ra những lời tồi tệ hơn
So với những gì hắn nghĩ trong đầu.
25. Thật tồi tệ
nếu ngươi giữ im lặng,
Người ta sẽ gọi ngươi là kẻ hèn nhát bẩm sinh,
Và biết đâu họ nói đúng sự thật;
Danh tiếng hiếm khi nào an toàn,
Trừ khi tiếng tăm lừng lẫy được giành lấy;
Vào ngày hôm sau,
hãy tống cổ hắn đến cái chết,
Hãy để hắn phải trả giá cho những lời dối trá của mình.
26. Rồi điều thứ tư ta khuyên ngươi,
nếu trên đường đi ngươi bắt gặp
Một mụ phù thủy xảo quyệt,
Thì tốt hơn là cứ tiếp tục bước đi
thay vì làm khách của ả,
Dù màn đêm có bao trùm lấy ngươi đi chăng nữa.
27. Những đôi mắt tinh anh
là thứ mà những người con trai của loài người cần đến,
Những kẻ phải chiến đấu trong trận chiến khốc liệt;
Lũ phù thủy độc ác thường ngồi bên vệ đường,
Làm cùn mòn lưỡi gươm và cả lòng dũng cảm.
28. Rồi điều thứ năm ta khuyên ngươi,
dù cho ngươi nhìn thấy những thiếu nữ xinh đẹp
Đang ngồi trên các băng ghế,
Đừng để sự gắn kết họ hàng cướp đi giấc ngủ của ngươi,
Và hãy cẩn trọng với những nụ hôn của phụ nữ.
29. Rồi điều thứ sáu ta khuyên ngươi,
nếu người ta tranh cãi với nhau,
Và chuyện trò bên vò rượu biến thành cơn thịnh nộ,
Đừng tranh luận bằng lời với một chiến binh say xỉn,
Bởi vì hơi men đánh cắp trí khôn của rất nhiều người.
30. Những cuộc ẩu đả và hơi men
đã rất nhiều lần
Trở thành tai ương cho biết bao người,
Cái chết cho một số kẻ,
và nỗi buồn cho một số người khác;
Biết bao là nỗi thống khổ của loài người.
31. Rồi điều thứ bảy ta khuyên ngươi,
nếu ngươi tìm kiếm trận chiến
Với một kẻ thù đầy quyền uy sức mạnh;
Thì chiến đấu vẫn tốt hơn
là bị thiêu sống
Trong sảnh đường của hào trưởng giàu sang.
32. Rồi điều thứ tám ta khuyên ngươi,
là hãy lánh xa điều ác,
Và đề phòng những lời nói dối truyền khẩu;
Đừng chiếm đoạt một trinh nữ,
cũng đừng lấy vợ của người khác,
Và chớ dụ dỗ họ sa vào dục vọng.
33. Rồi điều thứ chín ta khuyên ngươi:
hãy cử hành nghi thức chôn cất
Nếu ngươi tìm thấy một xác chết nằm gục ngã,
Chết vì bệnh tật,
hay chết ở ngoài biển khơi,
Hoặc chết bởi những vết thương do vũ khí gây ra.
34. Ngươi phải tắm rửa cho những kẻ
đã trở thành tử thi,
Và rửa sạch tay và đầu cho họ;
Lau khô và chải tóc cho họ,
trước khi họ bước vào cỗ quan tài,
Và cầu nguyện cho họ được giấc ngủ bình yên.
35. Rồi điều thứ mười ta khuyên ngươi,
là đừng bao giờ tin tưởng
Vào lời nói của dòng dõi loài sói,
giết (Nếu ngươi từng tiễn anh trai hắn đến chỗ chết,
Hoặc từng hạ sát cha hắn;)
Bản tính của loài sói thường ẩn chứa trong một người con,
Dù hắn có vui vẻ nhận lấy vàng bạc đi chăng nữa.
36. Chiến tranh, thù hận và tai họa,
theo ta nghĩ,
Rất hiếm khi nào chịu chợp mắt ngủ yên;
Trí tuệ và vũ khí là những thứ mà một chiến binh cần đến
Nếu hắn muốn trở thành người dũng cảm nhất trong số những người đàn ông.
37. Rồi điều thứ mười một ta khuyên ngươi,
là hãy tránh xa sự giận dữ,
Và tránh xa sự phản bội dối trá đối với bạn bè;
Cuộc đời của một vị thủ lĩnh sẽ chẳng kéo dài đâu,
Bởi vì những kẻ thù mà hắn phải đối mặt là vô cùng lớn lao.
