Vãn Đường Phù Sinh

Lượt đọc: 7478 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Chương 3
Cuộc Sống Và Liều Mạng Mưu Sinh

❊ ❊ ❊

Bão đi qua, để lại một mảnh hoang tàn.

Hán Ngân đầy vẻ ưu tư nhìn kho hàng của thương trạm, thở dài một hơi thật mạnh. Tuy lần này đã sớm chuẩn bị rất nhiều biện pháp phòng ngừa, nhưng uy lực của cơn bão quả thực đã vượt quá dự kiến, một số vật tư tạm thời để trong kho chưa kịp vận chuyển đi đều lập tức gặp nạn, ước tính một cách dè dặt thì thiệt hại gây ra cũng khoảng vài ngàn nguyên.

Hán Ngân tự nhủ, xảy ra sơ suất thế này, Thiệu tổng giám dù có nể tình mình đã cúc cung tận tụy nhiều năm mà không điều chuyển hay cách chức mình, nhưng một trận quở trách là điều khó tránh khỏi. Hơn nữa, sợ là còn bị phạt bổng lộc vài tháng, tiền thưởng cuối năm đương nhiên cũng theo đó mà đổ sông đổ biển, tiền đồ sau này cũng chịu ảnh hưởng nhất định, tổn thất này quả thật không nhỏ.

"Hàng hóa chưa bị ẩm mốc nhanh chóng xử lý một chút, đóng gói lại rồi vận chuyển tới khoang tàu ở bến cảng. Tàu 'Kamchatka' sửa chữa xong là sẽ xuất phát, tôi đã bàn bạc thỏa đáng với thuyền trưởng Lão Lâm, ông ấy sẽ điều chỉnh hành trình dọc đường để giúp tôi vận chuyển lô hàng này tới cảng Giao Châu. Thật là xui xẻo, bão năm nay sao lại dữ dội đến thế, thiệt hại bên phía người Hà Lan chắc cũng không nhỏ nhỉ?" Hán Ngân hỏi.

"Tất nhiên là không nhỏ. Có rất nhiều lúa gạo vận chuyển từ Nam Dương tới, lần này bị ẩm mốc không nhẹ. Ngài nhìn xem người Hà Lan đang nghĩ cách kìa, thế nhưng dù là xử lý giá rẻ tại chỗ hay tranh thủ thời gian phơi phóng, thiệt hại này chắc chắn là có." Một cấp dưới đáp: "Lúa gạo, hương liệu, đường mía gì đó, thứ nào cũng mất mát một ít, cộng lại thì không phải là một con số nhỏ."

Hán Ngân nghe xong trong lòng cảm thấy an ủi đôi chút, suy cho cùng không phải chỉ có một mình mình gặp xui xẻo. Sau đó, chỉ thấy y suy nghĩ một lát rồi nói với tả hữu: "Đi, chúng ta cũng ra chợ, xem xem có thể xử lý được một ít hàng hóa bị ẩm mốc không, vớt vát lại chút thiệt hại. Trong số này có một lô vải lớn vận chuyển từ Ninh Ba tới, vốn dĩ định bán trên đảo Đài Loan, giờ bị ẩm màu sắc có chút sai lệch, nhưng hạ giá xuống thì vẫn có rất nhiều người Hà Lan hoặc thổ dân mua."

Tùy tùng nghe thấy có lý, thế là cùng nhau hành động, rồi dùng xe bò chở tới chợ gần bến cảng. Gần chợ có một nhà thờ, là con đường tất yếu phải đi qua, khi mọi người đi ngang qua, ở đây đang tổ chức hôn lễ. Phía chú rể là một sĩ quan nhỏ gốc Nam Hà Lan, còn phía cô dâu là hậu duệ của một di dân Hán tộc tới Đài Loan khai hoang từ những năm trước, một vị thần phụ xuất thân từ vùng quê tỉnh Gelderland đang chủ trì hôn lễ cho họ.

Hán Ngân lẳng lặng nhìn cảnh đó, không nói gì. Đảo Đài Loan hiện nay đối với người Hà Lan ngày càng quan trọng, họ đã chinh phục được rất nhiều bộ lạc thổ dân tại đây, đồng thời những năm trước cũng thu hút không ít người Phúc Kiến, người Quảng Đông và người Tiểu Lưu Cầu tới cày cấy. Diện tích ruộng lúa, ruộng mía rất lớn, đồng thời cũng thu được một lượng lớn thuế hiện vật bao gồm vàng sa khoáng, da hươu, long não, những năm trước đã chiếm khoảng một phần sáu lợi nhuận của Công ty Đông Ấn. Sau này khi giao thương với người Đông Ngạn tiếp tục đào sâu, thuộc địa đảo Đài Loan càng trở nên quan trọng hơn, nếu tính cả lương thực và các hoạt động thương mại khác, thu nhập của hòn đảo này từng chiếm tới một phần ba tổng lợi nhuận của Công ty Đông Ấn Hà Lan, mấy năm gần đây tuy có giảm sút nhưng nhìn chung duy trì ở mức trên 20% cũng không thành vấn đề.

Vì thế, những năm gần đây người Hà Lan đã thi triển đủ loại thủ đoạn, tăng cường mức độ thống trị đối với hòn đảo này.

Trong số những thủ đoạn đó, phổ biến nhất đương nhiên là liên hôn và bồi dưỡng các đại diện thổ địa, không khác gì những thủ đoạn họ đã thi triển ở quần đảo Đông Ấn. Trên đảo hiện nay có khoảng hơn 1.500 lính đánh thuê người Đức cùng với số lượng gần một ngàn quan chức thuộc địa, thương nhân, nhân viên kỹ thuật, giáo viên, nhân sĩ tôn giáo, nhà hàng hải và nhà thám hiểm, những người này cơ bản đều là người da trắng, và là nam giới, cho nên nhiều năm qua đối tượng kết hôn chỉ có thể là người châu Á bản địa. Điều này có thể thấy được từ hồ sơ của chính quyền địa phương, trong năm ngoái, tại pháo đài Zeelandia có tổng cộng 195 người đăng ký kết hôn, trong đó 160 người là người da trắng đến từ châu Âu, 10 người là người Ấn Độ, 12 người là người Mã Lai, 13 người còn lại là người địa phương sinh ra tại Đài Loan.

Từ những dữ liệu đơn giản này có thể thấy, đối tượng kết hôn chủ yếu nhất - hay nói đúng hơn là đối tượng kết hôn duy nhất - của người châu Âu tại đảo Đài Loan chính là thổ dân địa phương, vừa có thổ dân, cũng có người Hán tới khai hoang. Họ là tầng lớp thượng lưu tại địa phương, thu nhập hàng tháng từ 18 gulden đến 300 gulden, vượt xa mức trung bình, hơn nữa về mặt chính trị còn được hưởng ưu tiên, việc chiếm ưu thế tuyệt đối về mặt cạnh tranh là điều rất tự nhiên.

Tương tự như người Bồ Đào Nha ở Goa, sau khi họ kết hôn, vợ và con cái rất rõ ràng đều sẽ tin theo đạo Tin Lành, đặc biệt là những người phụ nữ thổ dân có trình độ văn minh thấp kia, họ thậm chí còn không có cả chữ viết, đương nhiên tương đối dễ dàng bị người Hà Lan đồng hóa, điều này rất có lợi cho việc mở rộng nền tảng thống trị của Công ty Đông Ấn Hà Lan - thực ra lúc ban đầu, họ cũng không mấy tình nguyện làm những việc trông có vẻ tốn công vô ích này, họ chỉ quan tâm tới việc kiếm tiền, nhưng trong thời điểm đảo Đài Loan ngày càng trở nên quan trọng như hiện tại, người Hà Lan nhận ra rằng nếu không áp dụng một số biện pháp gì đó, thì đảo Đài Loan cũng sẽ có chút bất ổn, cho nên mới có chuyện phái một lượng lớn nhân sự tới đây, kết hôn với thổ dân, lôi kéo các thế lực địa phương, bồi dưỡng người môi giới, nhận nuôi trẻ mồ côi.

Sự nỗ lực này của người Hà Lan đã bắt đầu được đẩy mạnh từ thời Tổng đốc Quỳ Nhất, đến thế hệ của Hugo Roll, đã bắt đầu dần dần thu được kết quả, điều này có thể thấy được từ việc họ kiểm soát toàn đảo ngày càng sâu sắc. Nếu không, ngài nghĩ những ruộng lúa, ruộng mía nhiều như thế là tự nhiên mà có à?

Ngoài ra, nói thật là người Hà Lan được coi là tương đối tốt với thổ dân trong số các loại thực dân, tương đối khoan dung với những người ngoại đạo, cũng sẽ không tùy tiện giết người như người Tây Ban Nha, thu thuế cũng văn minh hơn người Bồ Đào Nha. Ít nhất, ngay cả ở quần đảo Đông Ấn nơi lực lượng Công ty Đông Ấn Hà Lan chiếm ưu thế tuyệt đối, họ cũng dùng lương thực, vải vóc và các vật dụng sinh hoạt khác để đổi lấy hương liệu từ tay thổ dân, chứ không giống như người Tây Ban Nha ép buộc người da đỏ làm việc không công cho họ như trồng trọt, chăn thả, đào mỏ, dẫn đến số lượng lớn người chết.

Nói tóm lại, họ là người làm ăn, xuất phát điểm của mọi việc đều được cân nhắc từ góc độ tối đa hóa lợi ích, đương nhiên sẽ không làm những việc kỳ quái. Phải biết rằng, thổ dân ở thuộc địa cũng là tài sản, giết đi thì sẽ không có ai tạo ra của cải cho ngài nữa! Cộng thêm việc quốc gia Liên hiệp các tỉnh có trình độ văn minh cao hơn không ít so với những nước như Tây Ban Nha, thể chế tiên tiến hơn, phong khí cởi mở hơn, tự nhiên sẽ không làm những việc vô ích, trừ khi ngài rõ ràng không nghe theo lệnh của họ, thậm chí là trực tiếp tạo phản.

Người Đông Ngạn đối với sự thống trị của Công ty Đông Ấn Hà Lan trên đảo Đài Loan, tình cảm là phức tạp, động cơ cũng không thuần túy. Trước hết, họ đương nhiên là hy vọng Công ty Đông Ấn Hà Lan có chỗ đứng trên đảo, vì có thể vận chuyển lương thực, đường mía, hương liệu và đủ loại đặc sản Nam Dương tới cho người Đông Ngạn, đồng thời mua đi các loại hàng hóa bao gồm da thú cao cấp, đồ sắt, tơ thô, lụa là, trà từ tay người Đông Ngạn, một lần đi một lần về thu được lợi nhuận cực lớn, bất kể là Ngân hàng Đài Loan, Viễn Đông tam phiên hay là các thương nhân địa phương đều kiếm được không ít lợi lộc từ đó. Cho nên, cả tình cả lý, họ đều không hy vọng người Hà Lan rời đi!

Thứ hai, họ cũng rất cảnh giác đối với việc Hà Lan độc bá cái gọi là đảo Formosa và quần đảo Pescadores. Nguyên nhân không gì khác, điều này rất có thể gây ra việc thế lực của Công ty Đông Ấn Hà Lan lớn mạnh ở vùng ven biển Trung Quốc, từ đó triển khai cạnh tranh thương mại gay gắt với người Đông Ngạn, chia nhỏ lợi nhuận của các công cụ kiếm tiền của người Đông Ngạn như Ngân hàng Đài Loan, đây là điều họ không thể chấp nhận được. Phải biết rằng, người Đông Ngạn tự xưng là chính thống Hoa Hạ chưa bao giờ coi lục địa Trung Quốc là miếng mồi ngon của riêng mình, điều này có thể thấy rõ qua việc họ nhiều lần "đuổi ruồi" tại các cảng của Minh, Thanh, họ rất muốn độc quyền thương mại đối ngoại của lục địa, tuy rằng cho tới nay vẫn còn cách mục tiêu này rất xa.

Dựa trên tư duy này, việc người Đông Ngạn bao nhiêu năm nay vẫn luôn hỗ trợ có điều kiện ở quy mô nhỏ cho tập đoàn họ Trịnh ở Phúc Kiến, và dành cho các quan tư khẩn hào của họ ở phía bắc đảo Đài Loan sự giúp đỡ to lớn, thì rất dễ hiểu. Thậm chí, lần trước Công ty Đông Ấn Hà Lan và họ Trịnh nổ ra xung đột trên đảo Đài Loan, từng làm cho tình hình căng thẳng như dây đàn, cuối cùng cũng là người Đông Ngạn đứng ra điều đình. Hơn nữa, tổng giám đốc Ngân hàng Đài Loan Thiệu Thự Quang khi đó chủ trì điều đình đã nhân cơ hội định ra đường phân giới giữa hai bên trên đảo, không nghi ngờ gì nữa chính là sự thể hiện cụ thể của lối tư duy này ở người Đông Ngạn - để Công ty Đông Ấn Hà Lan và họ Trịnh kiềm chế lẫn nhau trên đảo, không bên nào có thể ngồi lớn mạnh, đó mới là đạo lý.

"Vải vóc cứ công khai bán trong chợ đi, hãy đi tìm những đại lý quen thuộc. Nếu có tộc trưởng thổ dân ở quê vào thành mua sắm, các anh có thể chủ động tiến lên chào mời. Những người đó đừng thấy quê mùa mà khinh, trong tay họ không ít hàng tốt đâu. Những loại vải nhuộm này tuy có hơi phai màu, nhưng sau khi chúng ta hạ giá thì tỷ lệ hiệu năng giá thành vẫn rất cao, họ chắc hẳn sẽ có ý định mua sắm nhất định. Ừm, khi giao dịch nếu người Hà Lan có mặt thì đóng thuế, không có thì thôi." Hán Ngân dặn dò tùy tùng.

Nói xong những điều này, y chọn hai tùy tùng tương đối lanh lợi, rồi thong dong bước tới nhà một thương nhân bán buôn lương thực người Hà Lan quen thuộc. Tên này sinh ra ở vùng quê Dordrecht, cũng là đồng hương với nghị trưởng De Witt, vốn dĩ ở Hà Lan không có lấy một xu dính túi, nhưng ai ngờ sau khi vượt đại dương tới Viễn Đông vài năm, lại dần dần phát tài một khoản không nhỏ. Sau đó, tên này lại thuyết phục thêm vài đại lý của Công ty Đông Ấn cùng nhau làm nghề buôn bán lương thực Nam Dương tới Ninh Ba, Đăng Lai, tốc độ tích lũy của cải này bỗng chốc có một bước nhảy vọt.

Hiện giờ, hắn đã định cư ở pháo đài Zeelandia, đưa cả gia đình từ Batavia tới đây, chỉ để lại vài người họ hàng từ Cựu lục địa tới nương nhờ ở vùng quần đảo Maluku gom góp lương thực, rồi dùng thương thuyền dưới tên hắn vận chuyển tới cảng Zeelandia cất giữ, chờ người Đông Ngạn tới lấy hàng. Hoặc, nếu người Đông Ngạn sẵn lòng trả một khoản phí nhất định, họ cũng không ngại vận chuyển tận nơi, Định Hải, Giao Châu, Yên Đài đều không thành vấn đề!

Hán Ngân hôm nay tới tòa nhà xa hoa của hắn - một căn biệt thự ba tầng có vườn lớn do kiến trúc sư châu Âu thiết kế riêng - chủ yếu vẫn là để bàn bạc một số việc thương mại lương thực, tiện thể nghe ngóng xem người của Trịnh Kinh có giữ quy tắc hay không, có còn lén lút tấn công tàu buôn của Công ty Đông Ấn Hà Lan ở phía sau hay không, bao gồm cả những tàu chở lương thực của Hà Lan mà người Đông Ngạn đang theo dõi rất sát sao và ra lệnh nghiêm cấm họ Trịnh làm hại.

Vị thương nhân bán buôn lương thực bỗng chốc phát tài này nhiệt tình tiếp đón Hán Ngân, khách hàng cũ này, sau đó trả lời câu hỏi cũng coi như là thực lòng. Hắn từ tình hình mà hắn biết được để phán đoán, cho rằng sau khi người Đông Ngạn dàn xếp xong lần trước, Trịnh Kinh cũng coi như tuân thủ cam kết, rút đi hầu hết tàu chiến, hiện tại eo biển Đài Loan đã khôi phục thông thương, số ít cư dân trên quần đảo Pescadores cũng đã khôi phục giao thương với lục địa. Hai năm nay đại khái chỉ có một con tàu buôn là xui xẻo, không may chìm ở vùng biển gần nơi tiếp giáp giữa Quảng Đông và Phúc Kiến, cả tàu lương thực tan thành mây khói, nhưng chắc chắn rằng không liên quan gì đến họ Trịnh, vì những thủy thủ sống sót trở về đều nhất mực đổ lỗi cho vị hoa tiêu đêm đó uống say bí tỉ, đến mức dẫn mọi người vào rãnh, đâm vào đá ngầm mà chìm.

Hán Ngân nghe xong gật gật đầu, rồi lại nhắc lại một lần nữa việc người Đông Ngạn không hy vọng nhìn thấy Công ty Đông Ấn Hà Lan xảy ra xung đột với quân đội của Duyên Bình Quận Vương.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 27 tháng 9 năm 2026

« Lùi Tiến »

Truyện bạn đang đọc dở dang

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.