“Giải quyết cho rõ ràng mớ sự vụ với nước Thanh này, cũng tiện cho chúng ta kinh doanh các hướng khác sau này, chuyện bên Tứ Xuyên giờ xem ra rất khó giải quyết.” Trong huyện thành Ngân Huyện, Mã Văn Cường dường như có tâm sự, đặt cây bút máy trong tay xuống.
Ngồi đối diện với ông ta là Khương Vân Phàm, đặc sứ do Lưu Kiến Quốc – Đội trưởng Đội Khai thác Đăng Lai, đồng thời cũng là quan chức quân sự cao nhất trên danh nghĩa của Viễn Đông Tam Phiên – phái tới. Vị này vốn dĩ muốn tiếp quản hai doanh nghiệp lớn là Công ty Triều Tiên Đông Ngạn và Công ty Nhật Bản Đông Ngạn, nhằm làm suy yếu ảnh hưởng của Ngụy Bác Thu, người đang dưỡng già nghỉ hưu tại đảo Hà Di. Thế nhưng, ngay trước khi ông lên đường tới Phủ Sơn, đột nhiên nhận được mật lệnh khẩn cấp của Lưu Kiến Quốc, lệnh này hủy bỏ bổ nhiệm trước đó, thay vào đó bổ nhiệm Khương Vân Phàm làm đặc sứ của ông ta, đi tới Trường Sa của nước Thuận để khảo sát và giao thiệp về một số vấn đề.
Khương Vân Phàm đối với chuyện này tuy không mấy tình nguyện, nhưng cũng đành phải tuân lệnh. Theo sự sắp xếp của mệnh lệnh, ông sẽ tiếp nhận một đợt vật tư và nhân sự tại phủ Ninh Ba, đồng thời trò chuyện kỹ lưỡng với Mã Văn Cường – Đội trưởng Đội Khai thác Phương Nam, bàn giao một phần tài liệu văn kiện, rồi mới lên đường tới nước Thuận. Dẫu sao, nhiều năm qua bên thường xuyên giao thiệp với nước Thuận chính là Đội Khai thác Phương Nam, trong tay họ nắm giữ lượng lớn tình báo và mạng lưới quan hệ, Khương Vân Phàm muốn làm tốt sai sự của mình, nếu không có sự hỗ trợ của họ là điều không thể tưởng tượng nổi, vì vậy mới có chuyến đi tới Ngân Huyện hôm nay của ông.
Mã Văn Cường chủ chính tại Ninh Ba nhiều năm, là một bộ phận quan trọng trong công việc của ông, liên hệ thương mại, giao lưu văn hóa và viện trợ quân sự với nước Thuận về cơ bản đều phải qua tay ông, vì vậy ông nắm giữ lượng lớn tư liệu tay nhất, đều được lưu trữ trong cục hồ sơ của Ngân Huyện. Mấy ngày trước đó, ông đã ra lệnh cho cục hồ sơ chọn lọc một số tư liệu quan trọng bàn giao cho đội ngũ của Khương Vân Phàm để nghiên cứu. Còn bản thân ông, thì dành riêng ngày hôm nay tại văn phòng của mình, đưa ra những lời nhắc nhở đối với vị hậu bối mà ông cũng rất tán thưởng này.
“Thực ra mà nói, giữa chúng ta và nước Thanh không hề có mối thù sống mái bản chất nào cả. Nghĩ lại là biết, chúng ta tuy là hậu duệ tiền Tống, nhưng đó đều là chuyện cũ của mấy trăm năm trước rồi, Nữ Chân này cũng chẳng phải Nữ Chân đó, lúc trước Nỗ Nhĩ Cáp Xích lập quốc hiệu Kim cho cái triều đình Tunguska này thuần túy chỉ là tự dán vàng lên mặt mình thôi. Cho nên, bất kể nhìn từ góc độ nào, chúng ta và nước Thanh đều không tồn tại mâu thuẫn căn bản, không thể điều hòa, đặc biệt là trong thời điểm hiện tại, khi nước Thanh mấy lần nam chinh đều bị thất bại, vấn đề đối ngoại, đối nội ngày càng trầm trọng, mâu thuẫn giữa chúng ta và họ càng bị yếu đi rất nhiều.” Mã Văn Cường nhìn Khương Vân Phàm trẻ tuổi trước mặt, chỉ điểm nói: “Đương nhiên những thứ này đều là chuyện cũ rích rồi, bản thân các cậu cũng đều biết cả, ta sẽ không nói nhiều nữa. Điều ta muốn nói chủ yếu, thực ra vẫn là lý do tại sao trước đây ta lại trái với thường tình, đồng ý hòa đàm với nước Thanh. Rất nhiều người suy đoán là để có được cơ hội thở dốc, để tiêu hóa vùng đất mới chiếm được, điều này đúng, đồng thời cũng không hoàn toàn đúng, Tiểu Khương cậu nên hiểu rõ, hòa đàm với nước Thanh hiện nay đã là xu thế tất yếu, đồng thời cũng là tiếng lòng chung của hàng triệu nhân dân Viễn Đông Tam Phiên.”
“Viễn Đông Tam Phiên tuy là thuộc địa của chúng ta, là sản vật mang tính chính sách xuất hiện nhằm thực hiện mục tiêu di cư. Nhưng nói một cách công bằng, dù là sản vật mang tính chính sách, sau khi phát triển bao nhiêu năm, dân số, kinh tế, giáo dục, văn hóa đều phát triển mạnh mẽ, Viễn Đông Tam Phiên đã không thể bị xem như thuộc địa tầm thường được nữa. Dẫu sao, con người ở đây đều là dự bị quốc dân, ý kiến của họ chúng ta không thể không cân nhắc kỹ lưỡng, không thể một mực làm tổn hại lợi ích của họ để bù đắp cho trong nước. Vì vậy, cậu liền thấy, những năm gần đây trong nước bắt đầu chuyển giao kỹ thuật dệt may tới Ninh Ba, chuyển giao kỹ thuật sản xuất và bảo dưỡng máy hơi nước kiểu cũ tới Hắc Thủy, xây dựng đường sắt ở Sơn Đông, nói ra đều là hành vi phản hồi Viễn Đông Tam Phiên, là do cấp trên nhận thức được không thể một mực đòi hỏi, nếu không tất sẽ không lâu bền.” Mã Văn Cường tiếp tục nói: “Cậu xem, ta quý là Đội trưởng Đội Khai thác Phương Nam, theo lý mà nói lời nói một lời cửu đỉnh, không ai dám nghi ngờ. Nhưng tự bản thân ta biết ta không thể làm như vậy mãi, cán bộ, quân nhân cai trị Ninh Ba đại đa số đã bản địa hóa rồi, ngay cả các nhà đầu tư bản địa mở doanh nghiệp rất nhiều cũng đã cưới vợ sinh con ở Ninh Ba, có lợi ích tại địa phương. Sự thức tỉnh tập thể về ý thức của tầng lớp tinh anh bản địa là vấn đề nan giải mà mỗi tổng đốc thuộc địa đều phải đối mặt, ý thức của Ninh Ba tuy chưa tới mức bây giờ đã thức tỉnh hoàn toàn, nhưng chúng ta không thể chủ động đánh thức nó, trái lại còn phải làm tê liệt nó một cách thích hợp, ví dụ như ban cho họ một chút lợi ích nhất định. Mà hiện nay nghị hòa với đại doanh Hàng Châu của nước Thanh, thúc đẩy phát triển thương mại hai bên bờ sông Tào Nga, đối với tầng lớp tinh anh bản địa Ninh Ba mà nói chính là lợi ích lớn nhất. Về điểm này, ta cũng không thể trái lại với kỳ vọng của đại đa số mọi người, điều đó sẽ gây cho ta rắc rối lớn, từ đó ảnh hưởng tới cường độ thúc đẩy công việc ở các phương diện khác.”
Khương Vân Phàm nghe vậy khẽ gật đầu. Thực ra những thứ này, người đã lăn lộn nhiều năm ở khu vực Đăng Lai như ông làm sao không hiểu chứ? Ông vẫn còn nhớ rõ lúc ban đầu Công ty Nam Thiết quyết định xây dựng tuyến đường sắt Giao - Yên tại Sơn Đông, sự phấn khích của cán bộ, thương nhân, chủ doanh nghiệp dọc đường đi. Họ không phải là những con rối gỗ, mà là những con người sống sờ sờ, đối với việc chính phủ Đông Ngạn rút máu họ để thực hiện di cư — chẳng phải sao, ít nhất cho tới hiện tại, nội dung công việc quan trọng nhất của Viễn Đông Tam Phiên vẫn là tìm kiếm người di cư — chưa chắc trong lòng đã không có tâm lý kháng cự.
Đối với những hành vi di cư này cùng với những khoản chi tiêu khổng lồ do một số hành vi chiến tranh gây ra, họ đương nhiên không vui vẻ gì. So với điều đó, thứ họ muốn hơn là hòa giải toàn diện với nước Thanh, hai nước mở cửa biên giới tiến hành thương mại — ít nhất là mở một hai cảng thương mại để tập trung buôn bán — nước Thanh nhập khẩu công nghiệp phẩm từ chỗ họ, họ nhập khẩu các loại thổ đặc sản khác từ nước Thanh, một phần tự tiêu thụ, một phần bán xa ra nước ngoài để kiếm lời.
Tạm thời không bàn tới mô hình thương mại mà họ hằng mong ước này có thực hiện được hay không, chỉ riêng việc nói tới tư tưởng và sự thôi thúc này của họ thôi, đã rất đáng để người ta suy ngẫm rồi. Không ai sinh ra đã tình nguyện hy sinh lợi ích của bản thân cả, đám người ở thuộc địa Bắc Mỹ của Anh trong thời kỳ chiến tranh Anh - Hà còn thường xuyên tiến hành thương mại với người Hà Lan, công khai thách thức các quy định do London ban bố, làm những hành vi trợ giúp kẻ địch như vậy. Ninh Ba, Đăng Lai tuy chưa tới mức như vậy, nhưng cân nhắc nhiều hơn tới lợi ích bản thân, lại chính là xu thế tất yếu. Khương Vân Phàm ước chừng, thế hệ hiện tại còn khá biết nghe lời, đặc biệt là đám quân phụ thuộc kia, từ thế hệ cha ông đã tai nghe mắt thấy nhiều sự mạnh mẽ thần kỳ của người Đông Ngạn, vì vậy vẫn còn khá “thuần phục”, nhưng thế hệ sau, thế hệ sau nữa thì sao? Mọi thứ đều rất khó nói, bản địa hóa chưa bao giờ chỉ là nói suông, mà là đại xu thế.
“Được rồi, đây không phải là trọng tâm cuộc trò chuyện hôm nay của chúng ta, ta sẽ không nói thêm với cậu nữa.” Nói một hồi lâu, Mã Văn Cường có chút khát nước, bèn phân phó thư ký mang trà lên, sau đó lại cầm một tập tài liệu dày cộp trong tủ hồ sơ lên, lật giở tùy ý, rồi rút ra một phần trong đó, nói: “Đây là mấy bản báo cáo mà Quách Phổ Hạ đã viết cho ta trước khi rời nhiệm kỳ lần trước, cực kỳ đặc sắc, cực kỳ sâu sắc, đối với việc sau này cậu giao thiệp với phía nước Thuận hẳn là rất có ý nghĩa tham khảo. Những tư liệu này mật cấp khá cao, không nằm trong phần đã bàn giao cho các cậu trước đó, lát nữa ta sẽ sai người sao chép một bản gửi cho cậu, trên đường nhớ xem kỹ. Lý Lai Hanh cái tên hoàng đế cỏ này, ta trước kia còn có chút coi thường hắn, bây giờ phát hiện, kẻ có thể nhảy nhót lung tung trong cục diện như hiện nay mà vẫn từng bước từng bước chắc chắn, quả nhiên không có kẻ nào đơn giản cả, người của hắn, trải qua mấy năm chém giết này, gần như đã kiểm soát phần lớn Tứ Xuyên rồi!”
Câu nói này của Mã Văn Cường khiến Khương Vân Phàm hơi chấn động, biết là đã nói đến trọng điểm rồi, vì vậy hơi dịch dịch thân mình, ngồi nghiêm chỉnh nghe Mã Văn Cường tường thuật tình hình bên đó.
“Nửa cuối năm ngoái, hai lộ đại quân của Lưu Trung Quý và Trương Năng nước Thuận tại Tứ Xuyên hợp lưu, giao chiến với quân Thanh tại phủ Bảo Ninh, kết quả đại quân do An Thân vương Nhạc Lạc thống soái liên tiếp tác chiến bất lợi, tổn thất nặng nề, đành phải bị đuổi khỏi Tứ Xuyên, hiện tại đang dựa sát vào địa hình ưu thế giữa Xuyên Bắc và Hán Trung để tiến hành tác chiến phòng ngự, xem ra là không xong rồi.” Mã Văn Cường vừa mời Khương Vân Phàm uống trà, vừa nói: “Trận quyết chiến đó chúng ta cũng không có thông tin quá xác thực, đại khái chỉ biết mấy điều, đó là quân Thanh và quân Thuận hội tụ hơn mười vạn người, liên tiếp đại chiến tại Ba Châu, Lãng Trung v.v., cuối cùng quân Thuận thắng lợi, tuy nhiên nghe nói cũng thương vong mấy vạn, coi như là thắng thảm. Tàn quân Thanh hiện tại rút về thủ vững tuyến Kiếm Các, Quảng Nguyên, Nam Giang, Hán Trung ở Xuyên Bắc, một mặt chờ đợi nhân mã Tần địa vào cứu viện, một mặt liếm láp vết thương.”
“Mà sau khi trận hội chiến này kết thúc, Ngô Ứng Lân – người đã kiên thủ Thành Đô phủ từ lâu – trực tiếp đầu hàng bộ tướng của Lưu Trung Quý, dẫn đầu thủ não tập đoàn quân chính Ngô thị tại Thành Đô cùng hơn bốn vạn quân đầu hàng, cục diện Tứ Xuyên cứ thế mà định đoạt. Ngô Ứng Lân đầu hàng nghe nói cũng nhận được đãi ngộ ưu ái, vì sự đầu hàng kịp thời của hắn khiến đồng bằng Thành Đô tinh hoa nhất tránh được binh hỏa, bảo lưu nguyên khí ở mức độ lớn nhất cho Thiên Phủ chi quốc, cho nên Lý Lai Hanh ra lệnh đón hắn tới Trường Sa để ‘vinh dưỡng’. Còn về bốn vạn hàng quân kia, nghe nói thì bị đánh tan toàn bộ bổ sung vào quân của Lưu Trung Quý, Trương Năng, để nhanh chóng khôi phục thực lực của hai tướng, chống lại sự phản công có thể có của quân Thanh.” Mã Văn Cường khi nói đến đây thì đã là một vẻ mặt ngưng trọng.
Cục diện Tứ Xuyên, nói ra khá có tính kịch tính, tập đoàn Ngô thị từng có khí thế mạnh mẽ vô song vì thủ lĩnh Ngô Tam Quế bệnh chết mà phân băng ly tán, sau đó bị cuốn vào cuộc đại chiến giữa Thanh và Thuận một cách bị động. Hai nước cộng lại gần hai mươi vạn đại quân chém giết qua lại tại Tứ Xuyên, đánh ròng rã mấy năm trời, rất nhiều phủ huyện ở Xuyên Bắc gần như bị đánh thành đất trắng, lúc này mới cuối cùng phân định thắng thua: quân Thuận cánh tả của Lưu Trung Quý dám đánh dám liều đã đánh bại quân Thanh nam hạ lấy Lục doanh Thiểm Cam làm chủ thể, đoạt chiếm phần lớn Tứ Xuyên, hái lấy một phần trái cây thắng lợi ngon lành nhất.
Mà sự thay đổi quyền sở hữu của Thiên Phủ chi quốc Tứ Xuyên này, đột nhiên khiến cho sự so sánh lực lượng giữa các bên trên đại địa Trung Quốc xảy ra sự thay đổi trọng đại. Trong lần thay đổi này, quân Thuận không nghi ngờ gì là bên được lợi lớn nhất, họ kiểm soát được Tứ Xuyên, một tỉnh hiện vẫn sở hữu mấy triệu dân, vật sản phong phú, địa thế hiểm yếu, từ đó có thêm một vùng đất bụng dạ và hậu phương ổn định, dân số dưới quyền không những tăng vọt hơn sáu mươi phần trăm, đồng thời cũng có thêm một lựa chọn tiến quân công kích Quan Trung phía tây bắc của nước Thanh, so với trước đây thì không thể nói chung một ngày được nữa.