Men theo hướng tay Chu Minh Trung chỉ, đám người Hoàng Tông Hi thấy phía trước dường như có người đang tưới thứ gì đó lên đường. Một cơn gió thổi qua, họ còn ngửi thấy một mùi hôi nồng nặc, đến gần mới nhìn rõ họ đang tưới một thứ đen ngòm và nóng hổi.

"Những người này đang tưới thứ gì lên đá vậy?"

Hoàng Bách Gia tò mò hỏi.

"Nhựa đường!"

Hắn chỉ về phía những người thợ đang tưới nhựa đường lên đá nói.

"Ngài xem, tưới lên một lớp nhựa đường này, sau khi nhựa đường đông lại, tự nhiên sẽ gắn kết những viên đá lại với nhau, rồi rải thêm một lớp đá vụn cỡ hạt đậu, dùng con lăn đá lăn qua, mặt đường này không những bằng phẳng như đá tảng, mà còn dính liền thành một thể, không kém đá tảng thông thường là bao, lại còn có giá cực rẻ."

Nhắc tới loại đường nhựa nguyên thủy này, thần sắc Chu Minh Trung lộ vẻ đắc ý. Vốn dĩ việc xây dựng thành mới lấy Thanh Hà Thư Viện làm trung tâm là một phần của "phát triển đô thị", đương nhiên cũng là một trong những biện pháp khai thác nguồn thu, dù sao người từng sống ở thế kỷ 21 như hắn, đối với tài chính đất đai cũng chẳng xa lạ gì.

Mặc dù trong thành mới, hắn đã áp dụng quy hoạch đô thị của hậu thế, nhưng khi chỉnh trang đường sá lại gặp phải vấn đề. Đường đất nện không bền, đường đá tảng quá đắt, ngay cả loại đường "mã nha" kiểu Âu – dùng đá tảng hình viên gạch để lát đường – chi phí cũng tương đối cao. Cuối cùng hắn thậm chí đã cân nhắc việc lát đường bằng ván gỗ giống như đường Hoài Hải ở Tô giới Pháp Thượng Hải trong lịch sử, nhưng cuối cùng, một bản báo cáo từ nhà máy luyện cốc đã khiến hắn thay đổi ý định.

Lượng nhựa đường ở nhà máy luyện cốc bị dư thừa. Mặc dù lượng dự trữ nhựa than đá ở nhà máy chỉ vỏn vẹn vài trăm tấn, nhưng đối với thời đại này, rõ ràng là quá dư thừa. Sau khi thu được dầu bảo quản gỗ, nhựa đường và các sản phẩm hóa học khác từ phương pháp chưng cất, lượng nhựa đường trong kho ngày càng nhiều, ngoài việc đóng tàu ra, số nhựa đường này gần như chẳng có mấy công dụng.

Trong tình huống này, dùng chúng để lát đường chính là lựa chọn tốt nhất. Còn đoạn đường trong thư viện này chính là một đoạn đường thí nghiệm. Chu Minh Trung đang thí nghiệm phương pháp lát đường nhựa nguyên thủy mà hắn hiểu biết tại đây. Nếu mọi việc thuận lợi, tiếp theo sẽ phổ biến sử dụng ở phố thị mới trong khu vực thành mới.

Mà cùng với việc ngành luyện sắt thúc đẩy sự phát triển của ngành luyện cốc, trong tương lai sản lượng nhựa đường sẽ ngày càng nhiều, đường nhựa chắc chắn sẽ càng phổ biến hơn. Thậm chí rất có khả năng thực hiện giấc mơ "cứng hóa" quan đạo của Chu Minh Trung. Từ đó thay đổi căn bản điều kiện vận tải giao thông. Đương nhiên, tất cả những điều này chỉ là ý tưởng nhất thời mà thôi.

"Giống như đá tảng vậy sao?"

Đi tới đoạn đường đã lát xong, đám người Hoàng Tông Hi nhìn con đường đã quét sạch đá vụn bên trên, không những vô cùng bằng phẳng, mà những viên đá cỡ hạt đậu kia giống như bị dán lại, kết thành một khối chỉnh tề. Ngay lúc họ đang kinh ngạc trước sự kỳ lạ của phương pháp làm đường này, thì tiếng nói truyền tới từ bên kia khiến họ không khỏi giật mình.

"Kinh lược, Sơn trưởng đã tan lớp, mời ngài qua đó."

Kinh lược?

Chẳng lẽ hắn chính là Giang Hoài Kinh lược sứ kia?

Kinh ngạc nhìn thanh niên trông chẳng khác gì sĩ tử bình thường này, đám người Hoàng Tông Hi dù thế nào cũng không thể ngờ được, hắn lại chính là Giang Hoài Kinh lược sứ Chu Minh Trung.

"Ngài là Chu tướng quân?"

Vạn Tư Niên còn trẻ người non dạ kinh ngạc hỏi.

"Chu Minh Trung, chưa xin hỏi tiên sinh là?"

Chu Minh Trung chắp tay nhìn người lớn tuổi nhất trong bốn người là Hoàng Tông Hi, tự giới thiệu.

"Tại hạ Hoàng Tông Hi, bái kiến Kinh lược!"

Hoàng Tông Hi vội vàng chắp tay hành lễ.

Hoàng Tông Hi!

Kinh ngạc nhìn người trung niên trước mắt này, Chu Minh Trung dù thế nào cũng không ngờ được người trước mắt lại chính là Hoàng Tông Hi, là Hoàng Tông Hi đã viết ra những cuốn sách như "Minh Di Đãi Phưởng Lục".

Sao ông ta lại tới Thanh Hà?

Ngay sau đó, Chu Minh Trung mỉm cười:

"Có phải Lê Châu tiên sinh không? Vốn dĩ Chu mỗ nghe sư phụ nói mời Lê Châu tiên sinh tới thư viện nhậm chức, không ngờ tiên sinh lại tới nhanh như vậy. Chưa từng thân hành đón tiếp Lê Châu tiên sinh, thật là Chu mỗ thất lễ."

Đương nhiên, đây chỉ là lời khách sáo. Dù sao hiện giờ Chu Minh Trung thân là Giang Hoài Kinh lược, chủ trì mấy phủ Giang Bắc, bách tính dưới quyền lên tới mấy triệu. Mà so sánh ra, dù Hoàng Tông Hi có chút danh tiếng trong sĩ lâm, nhưng cũng chưa tới mức cần Chu Minh Trung phải đích thân đón tiếp.

Thế nhưng, mặc dù chỉ là lời khách sáo, nhưng vẫn khiến Hoàng Tông Hi có cảm giác được sủng ái mà lo sợ. Huống hồ là trước mặt con trai và học trò của ông, sự khách khí này càng khiến ông cảm thấy rất hài lòng. Lập tức, ông nảy sinh vài phần gần gũi với Chu Minh Trung. Khi tới chỗ ở của Chu Chi Du, quan hệ giữa hai người ngược lại tỏ ra thân thiết hơn nhiều, hoàn toàn không thấy chút xa lạ nào.

Thực ra đối với Chu Minh Trung mà nói, hắn vẫn luôn hy vọng có thể dấy lên một cuộc "Nho học cách mạng" tại Thanh Hà Thư Viện, hay nói cách khác là cuộc tự cải cách văn hóa truyền thống Trung Quốc lấy cải lương Nho học làm cốt lõi. Đương nhiên, ngoài ý tưởng cá nhân này của hắn ra, hoàn cảnh tổng thể cũng có lợi cho việc hắn dấy lên cuộc tự cải cách này.

Vào thời kỳ chuyển giao Minh - Thanh giữa thế kỷ 17, xã hội Trung Quốc đang ở trong thời đại biến động dữ dội với "trời sập đất nứt", "tân cựu đỉnh cách". Có những cuộc khởi nghĩa nông dân trên toàn quốc do việc thôn tính đất đai kịch liệt cuối thời Minh dẫn đến, có hàng loạt cuộc đấu tranh phản đối thuế giám mà tầng lớp thị dân mới nổi ở khắp các nơi vùng Giang Nam dấy lên, có chiến tranh dân tộc Minh - Thanh do tộc Mãn Thanh nhập quan gây ra, vân vân. Kết cục cuối cùng của tất cả những mâu thuẫn đan xen này, chính là sự diệt vong không thể cứu vãn của vương triều Chu Minh.

Cùng với sự diệt vong của nhà Minh, nhiều nhà tư tưởng "di dân" nhà Minh nổi tiếng đã đau đớn xoay quanh vấn đề trung tâm "Tại sao nhà Minh diệt vong" để phản tỉnh và suy tư. Từ sự phản tư lịch sử đau xót, họ ngộ ra rằng nguyên nhân quan trọng khiến nhà Minh sụp đổ nằm ở chỗ dòng cuối của Lý học, đặc biệt là dòng cuối của Vương học, chỉ biết nói suông về tâm tính. Thế là một trào lưu tư tưởng Thực học "bỏ hư tôn thực" đã bùng nổ trong giới tư tưởng học thuật thời đó.

Mà trong đó có hai nhân vật đại diện nổi tiếng chính là Hoàng Tông Hi và Chu Thuấn Thủy. Lương Khải Siêu từng bình luận về những nhân vật đại diện này: "Đối với sự diệt vong của nhà Minh, họ coi đó là nỗi sỉ nhục lớn, tội lỗi lớn của giới học giả, vì thế mà vứt bỏ lối nói suông minh tâm kiến tính, chuyên bàn về thực vụ kinh thế tế dân. Họ không phải vì học vấn mà làm học vấn, mà là vì chính trị mà làm học vấn... Hoàng Lê Châu, Cố Đình Lâm, Vương Thuyền Sơn, Chu Thuấn Thủy chính là những nhân vật đại diện vào thời đó."

Mà hiện giờ, Chu Thuấn Thủy không hề vượt biển lưu vong sang Nhật Bản, mà trở thành thầy của Chu Minh Trung, đồng thời trở thành Sơn trưởng của Thanh Hà Thư Viện, dạy dỗ đệ tử tại Thanh Hà. Mà cốt lõi tư tưởng học thuật của ông chính là "Tiễn lý luận", tức là nhấn mạnh thực tiễn. Giải thích kỹ ra: Một là cho rằng "Đạo" của Nho gia tồn tại trong cuộc sống thực tế. Cầu "Đạo" phải dựa vào việc học hỏi và lĩnh ngộ trong thực tiễn. Hơn nữa bất kỳ loại "Đạo" nào cũng đều có tính ứng dụng thực tế hơn. Hai là phẩm cách con người hình thành cũng đến từ hành động trong cuộc sống thực tế, đạt được đạo đức cao thượng cần sự nỗ lực cần cù của con người hậu thiên.

"...Không chỉ yêu cầu hoàng đế cần chính yêu dân, mà còn chú trọng "lợi dân". Mà thế nào gọi là lợi dân, như Thành Nhân đã nói trước đó, là thúc đẩy hàng hóa kinh tế phồn vinh, từ đó làm giàu nước mạnh dân. Mà điều Thành Nhân đẩy mạnh ở Giang Bắc, chính là sách lược lợi dân."

Trong thư phòng tại nhà Chu Chi Du, hắn đầy hứng khởi lập tức cùng Hoàng Tông Hi bàn luận về học vấn. Tuy nhiên, hắn cũng không quên khen ngợi vài câu về môn sinh đắc ý của mình trước mặt Hoàng Tông Hi.

"Sở Dữ tiên sinh nói rất đúng!"

Đối với điều này, Hoàng Tông Hi đương nhiên tỏ ý tán đồng.

"Từ khi Tông Hi tới Dương Châu đi ngược lên phía Bắc, bách tính Giang Bắc đều nói về sự tốt đẹp trong các phương pháp thi hành chính trị của Kinh lược. Nhìn ở Thanh Hà, sự phồn vinh của nó còn vượt xa ngày trước, tự nhiên là công lao của Kinh lược!"

Đây không phải là cố ý tâng bốc. Sau khi tới Giang Bắc, vốn dĩ Hoàng Tông Hi tưởng rằng sau khi muối thương bị tịch thu gia sản sạch trơn, Dương Châu chắc chắn không còn phồn hoa như hôm qua, nhưng ai ngờ được, không chỉ sự phồn hoa của Dương Châu vượt xa ngày trước, mà ngay cả các nơi ở Giang Bắc này dường như cũng ngày càng trở nên phồn hoa.

"Lê Châu quá khen!"

Bị người ta khen ngay trước mặt như vậy, Chu Minh Trung ít nhiều cũng phải tỏ ra khiêm tốn chút ít. "Hôm nay Giang Bắc mới định, trăm nghề phục hồi, tuy có chút công lao mọn của Minh Trung, nhưng đều hoàn toàn nhờ thầy và các vị ở nha môn hỗ trợ. Nghĩ lúc ban đầu, khi mới định Giang Bắc, tôi từng thỉnh giáo thầy cách vỗ về cai trị các phủ Giang Bắc, lúc đó thầy chỉ nói hai chữ. Một là "Lễ", hai là "Pháp", "Lễ Pháp song hành" thì tự nhiên đại trị!"

Đối với Chu Minh Trung đến từ thế kỷ 21 mà nói, hắn đương nhiên biết một quốc gia trưởng thành thì giáo dục đạo đức và chế ước pháp luật là hai chân cùng bước. Sự tiến bộ và thực thi pháp luật lại càng phải lấy việc bảo vệ đạo đức làm mục tiêu căn bản. Chủ trương như vậy, dù đặt vào xã hội mấy trăm năm sau, cũng là chấn nhiếp lòng người. Huống chi là thời đại này?

Thực ra điều khiến Chu Minh Trung đắc ý nhất, có lẽ chính là sau khi tới thời Minh, đã nhận được người thầy này. Mặc dù là một người đến sau, nhưng trong vấn đề thi hành chính trị, hắn cũng chịu ảnh hưởng của Chu Chi Du, bởi vì rất nhiều kiến nghị của ông, dưới cái nhìn của Chu Minh Trung, đều chỉ thẳng vào tệ nạn thi hành chính trị của Trung Quốc cổ đại.

""Lễ Pháp song hành", thiên hạ tự nhiên đại trị!"

Hoàng Tông Hi gật đầu tán đồng, "Đệ tử cửa Thánh đại khái đều nói về "Lễ", mà không nói về Pháp, lại không biết, nếu không có luật pháp tuyên dương, người đời này làm sao có thể đều tuân thủ lễ nghĩa? Lễ Pháp cùng thi hành, thiên hạ tự có thể được trị!"

Đối với việc Hoàng Tông Hi tán đồng quan điểm của Chu Chi Du, Chu Minh Trung không hề cảm thấy bất ngờ. Dù sao ở hậu thế cũng có những bài viết chuyên môn phân tích so sánh tư tưởng học thuật của hai người. Mặc dù tư tưởng hai người có sự phân kỳ nhất định, nhưng đại khái cả hai đều chủ trương Thực học. Mặc dù Thực học mà họ chủ trương lại có sự khác biệt nhất định, nhưng chính sự khác biệt này mới khiến Chu Minh Trung tin rằng sự xuất hiện của Hoàng Tông Hi có thể tăng cường thêm sức mạnh Thực học cho Thanh Hà Thư Viện, từ đó lấy Thanh Hà Thư Viện làm trung tâm hình thành "Thanh Hà học phái".

Thậm chí so với việc chiêu mộ ông vào phủ làm quan, Chu Minh Trung càng coi trọng "Thanh Hà học phái" truyền bá "Thực học" hơn. Đây mới là căn bản cho sự đại trị của quốc gia trong tương lai. Khi một nhóm lớn các học tử lấy "Thực học" làm tín ngưỡng trở thành quan viên, cuộc biến cách văn hóa truyền thống Trung Quốc này cũng sẽ tự nhiên mà dấy lên theo đó.

Cho nên ngay cả với Cố Viêm Vũ và những người khác, Chu Minh Trung cũng đặc biệt yêu cầu họ làm giảng sư kiêm nhiệm tại thư viện để truyền bá Thực học. Từ đó củng cố nền tảng học thuật Thực học của Thanh Hà Thư Viện. Hiện giờ cùng với sự xuất hiện của Hoàng Tông Hi, có ba vị nhân vật cấp đại sư Thực học cuối thời Minh này trấn giữ thư viện, Thực học này sao có thể không hưng thịnh trở lại?