Dưới mái hiên hẹp, nước mưa không ngừng xuôi theo những viên ngói bên rìa chảy xuống.

Cơn mưa xuân dầm dề cứ thế không báo trước mà trút xuống, từ lúc rạng đông kéo dài suốt mấy canh giờ. Đối với Triệu Sơ Niên, người làm cửu vạn trên bến phà mà nói, trận mưa này đã chặn đứng kế sinh nhai đến bến tàu làm việc kiếm tiền của hắn.

"Cái ông trời này, thật không để cho người ta sống mà!"

Nghĩ đến cái vại gạo sắp cạn đáy ở trong nhà, Triệu Sơ Niên oán thầm trong lòng, ngồi trên chiếc ghế đẩu cạnh bạt cửa, trên mặt đầy vẻ sầu muộn.

Làm cửu vạn trên bến tàu vốn chẳng phải việc tốt lành gì, nhất là vì giá rét mà phải nhàn rỗi mấy tháng trời. Cứ vào mỗi dịp mùa đông, hắn cũng như bao phu phen khác, đi khắp nơi tìm việc để làm, nếu không thì cả nhà sẽ phải ăn dần ăn mòn, chưa biết chừng còn chẳng trụ nổi qua cái Tết. Khó khăn lắm mới đợi được đến mùa xuân, băng tuyết tan rã, khó khăn lắm mới đợi được lúc khởi công, vậy mà chưa làm được mấy ngày, nơi này lại đổ mưa xuống.

"Đại gia nhà anh, anh cũng đừng sầu, mưa mùa xuân này không kéo dài đâu..."

Hỷ Nhi ngồi bên bạt cửa vừa nói, vừa dùng mấy cây kim tre trong tay đan áo len. Đây là món mà vào mùa đông năm ngoái, Hỷ Nhi đã học được ở nhà thờ của người Tây, dùng kim tre để đan những cuộn len được nhuộm màu xanh đậm này thành từng chiếc áo len. Mùa đông năm ngoái, nếu không nhờ Hỷ Nhi khéo tay học được cách đan áo len, lại thêm cứ cách mấy ngày là đan được một chiếc, thì e rằng riêng cái giá than đắt đỏ thế ấy, cả nhà đã chẳng thể ăn no bụng.

Chiếc áo len này là thứ đồ mới mẻ, mới mẻ đến mức cứ mỗi khi nhìn thấy áo len, Triệu Sơ Niên lại có phần ngưỡng mộ. Nguyên nhân khiến hắn ngưỡng mộ cũng rất đơn giản: trước đây vào mùa đông, mọi người hoặc là mặc áo bông lót đủ loại da thú bên trong, bên ngoài là lụa là hoặc vải vóc; hoặc là mặc chiến bào bông trong ngoài đều bằng vải, ở giữa nhồi bông gòn. Những bộ quần áo đó vừa to sù sụ, mặc vào người lại không được linh hoạt cho lắm, đặc biệt là trẻ con, mặc lên trông giống như từng quả bóng tròn.

Thế nhưng chiếc áo len này lại khác, áo len đan bằng sợi len vừa ôm sát người, thoải mái lại ấm áp, lúc làm việc lại vô cùng linh hoạt, hoàn toàn không có vẻ cồng kềnh của áo bông, mặc trên người chẳng khác nào mặc thêm một chiếc áo bông nhỏ. Chỉ có điều, chiếc áo len này không phải ai cũng có thể mặc được. Những chiếc áo len do Hỷ Nhi đan đều là quân phục nhận đan gia công cho tiệm len; sợi len là của tiệm len, đan thành áo len rồi phải trả lại cho tiệm, sau đó đổi lấy tiền công. Còn về những chiếc áo len này, cuối cùng đều sẽ được đưa đến doanh trại — chỉ có quan binh của Trung Nghĩa quân mới có thể mặc áo len, mà cũng không phải tất cả mọi người.

Dẫu có chút hâm mộ trang phục của những người đó, thế nhưng Triệu Sơ Niên cũng biết rằng, mấy vạn quân Trung Nghĩa đóng quân ở Thanh Hà này thực sự đã mang lại không ít lợi ích cho cuộc sống của bọn họ. Nếu là trước kia, Hỷ Nhi ở nhà làm nữ công, một tháng nhiều lắm cũng chỉ kiếm được năm sáu trăm văn tiền, thế nhưng bây giờ dựa vào việc đan áo len, một tháng lại có thể kiếm được gần nghìn văn tiền.

Nàng là một người đàn bà ở nhà trong trời mưa mà vẫn có thể kiếm tiền, thế nhưng kết quả là bản thân hắn lại vẫn phải nhàn rỗi ở đây, thực sự khiến người ta thấy bực bội.

"Đại gia nhà anh, hôm trước em có hỏi ở tiệm len rồi, sợi len này tính ra cũng không đắt lắm, quay đầu chúng ta cũng sắm vài cân len, đan cho anh và Mao Đản mỗi người một chiếc. Đến lúc đó, lại may thêm một lớp nỉ ở trước ngực sau lưng nữa, đến khi mùa đông tới, chắc chắn còn ấm hơn cả một chiếc áo bông..."

Ngẩng đầu lên, Hỷ Nhi nhìn hắn với một đôi mắt vô cùng sáng ngời, giống như những vì sao trong đêm tối. Nhìn người vợ của mình, trong lòng Triệu Sơ Niên dâng lên một dòng ấm áp, như thể bị quỷ thần sai khiến mà cất lời.

"Hỷ Nhi, nếu không thì, nếu không thì, anh cứ vào nhà máy làm việc vậy, đỡ phải cứ thế này, làm việc trên bến tàu, suốt ngày đều phải trông trời mà sống..."

Đến nhà máy làm việc, đối với những người đàn ông đã quen tự do mà nói, rốt cuộc vẫn có chút không quen cho lắm. Thế nhưng, khi đã thích ứng rồi thì cũng chẳng có gì ghê gớm cả. Đối với Triệu Sơ Niên, hắn thậm chí còn thích ứng nhanh hơn những người khác một chút. Ít nhất là ở xưởng quân giày này, rất nhiều kỹ thuật khâu giày, hắn vừa học là đã biết ngay. Sợi thừng tẩm dầu tung trong tay hắn tựa như một linh hồn, liên tục đan xen qua từng lỗ kim đã được dập sẵn, sau đó dùng sức khâu chặt lại. Cuối cùng, từng đôi giày da quân dụng cao gần đến gối cứ thế được khâu ra từ đôi tay của hắn.

Cũng giống như những công nhân trong xưởng quân giày, Triệu Sơ Niên không cần phải học toàn bộ các công đoạn, hắn chỉ cần học cách khâu ở mấy bước trong đó, thế nên việc bắt tay vào làm cũng rất nhanh chóng. Đây là điểm khác biệt lớn nhất giữa nhà máy của Trung Nghĩa quân và những xưởng thủ công khác. Sự khác biệt của nó không chỉ nằm ở quy mô, mà điểm lớn nhất chính là sự phân công lao động; mỗi công nhân chỉ cần phụ trách một vài công đoạn trong đó. Nhờ vậy mà cũng bớt đi thời gian học việc dài đằng đẵng của thợ học việc, chỉ cần vài ngày công là bọn họ đã có thể nắm vững cơ bản mấy bước trong đó.

"Hiện tại trong xưởng chế tạo giày có tổng cộng 652 công nhân, hiện mỗi ngày có thể sản xuất 275 đôi giày da bò. Trong tương lai, tay nghề của họ sẽ ngày càng thuần thục hơn, dự kiến sản lượng hằng ngày trong tương lai có thể đạt tới trên 600 đôi..."

Là giám đốc xưởng giày da, Lương Phượng Hỉ đứng trước mặt Kinh lược có chút căng thẳng, nhất là khi Kinh lược cầm lấy một chiếc giày da, hắn luôn lo lắng nhìn xem đường kim mũi chỉ trên chiếc giày ấy có khâu khít hay không, lo lắng xem những chiếc đinh đồng chống trượt ở đế giày có đúng quy chuẩn hay không, thậm chí là cả miếng sắt hình móng ngựa ở phía sau gót giày có khớp với gót hay không.

Chu Minh Trung cầm đôi ủng quân dụng cổ cao, hoàn toàn không biết Lương Phượng Hỉ đang nghĩ gì. Lúc này, khi nhìn loại "giày Phổ" nổi tiếng lừng lẫy đời sau này, trong thâm tâm hắn lại bất giác hiện lên câu nói kia của Bismarck: "Kiểu dáng của ủng quân dụng và tiếng bước chân khi hành quân là thứ vũ khí uy lực của quân đội." Tiếng ủng quân dụng này có phải là vũ khí hay không, hắn không rõ, nhưng ủng quân dụng tuyệt đối là thứ vũ khí không hề thua kém súng trường, dẫu sao thì binh lính cũng cần phải dựa vào nó để đi bộ.

Mặc dù ủng quân dụng cổ cao đế cứng nặng nề và vụng về, thế nhưng nó lại có thể bảo vệ cẳng chân và bàn chân của quân nhân trong những cuộc hành quân đường dài, từ đó giúp quân đội duy trì sức chiến đấu. Đương nhiên, sở dĩ lựa chọn ủng quân dụng không chỉ vì nguyên nhân này, mà còn một nguyên nhân nữa chính là cỡ giày quân dụng rất đơn giản, chỉ có ba cỡ lớn, vừa, nhỏ. Nó không câu nệ kích thước, bởi vì ngoài ủng quân dụng ra thì cần phải quấn vải bó chân, mà vải bó chân lại chia làm hai loại: loại làm bằng vải bông mỏng mặc vào mùa hè, và loại làm bằng vải nỉ mặc vào mùa đông. Hình dáng của nó là hình chữ nhật, dài khoảng ba thước, rộng một thước, nó có thể giúp cho đôi giày rộng thùng thình trở nên vừa chân.

Ở một mức độ nào đó, ủng cao cổ là loại giày quân sự thoải mái trong mọi thời tiết. Đối với quân nhân, ít nhất là đối với quân nhân thời đại này, không có loại giày nào tốt hơn thế này nữa. Đi nhanh, không sợ bẩn, không sợ nước. Đương nhiên, điểm thiếu sót duy nhất chính là "chi phí hơi cao" một chút.

Thế nhưng so với giày vải có tuổi thọ chỉ vỏn vẹn một hai tháng, giày da bò cổ cao được bảo vệ bởi đinh giày bằng đồng và gót giày bằng sắt lại có tuổi thọ lên tới mười mấy hoặc thậm chí hai mươi năm.

"Cũng may, tân binh bây giờ không phải nhận lương bổng..."

Nghĩ đến giá thành của loại ủng quân dụng cổ cao này, Chu Minh Trung thầm cảm thấy may mắn trong lòng. Đây có lẽ mới là điều quan trọng nhất — gần vạn tân binh đều là "nghĩa vụ binh" tòng quân, bọn họ mỗi ngày chỉ có trợ cấp 30 văn tiền. Điều này tạo nên sự đối lập rõ rệt với những lão binh đã được thăng chức làm quân sĩ, người có quân lương thấp nhất cũng có 2 lạng 3 tiền quân lương. Đây cũng là "chế độ song quỹ" trong Trung Nghĩa quân, lão binh với tư cách là quân sĩ sẽ nhận "trợ cấp mức cao", trong khi tân binh thì chỉ nhận "trợ cấp cơ bản".

Mà sự khác biệt này lại đem lại cho Giang Bắc nguồn tài chính sung túc để cải thiện trang bị cho quân nhân. Giống như loại giày quân dụng đủ để mặc mười mấy hai mươi năm này, há chẳng phải cũng là một loại phúc lợi hay sao.

Nhìn những công nhân trong phân xưởng hoặc là đang khâu giày, hoặc là đang dùng máy đóng đinh cần áp lực để đập lỗ kim, trong đầu Chu Minh Trung bất giác hiện lên hình ảnh chiếc máy khâu. Nếu có máy khâu, có lẽ tốc độ sản xuất giày sẽ còn nhanh hơn chút nữa, hơn nữa giá cả cũng sẽ rẻ hơn. Đến lúc đó, giày quân dụng không chỉ có thể trang bị cho quân đội, mà còn có thể bán ra dân gian. Đương nhiên, việc may quân phục cũng sẽ xảy ra những thay đổi mang tính căn bản.

Thậm chí có lẽ còn thúc đẩy sự phát triển công nghiệp của Giang Bắc. Kỳ thực cho đến tận bây giờ, công thương nghiệp do Chu Minh Trung tạo dựng từ ngay từ đầu đã phục vụ cho quân đội. Quân phục, ủng quân dụng, vũ khí, quân trang, đạn dược v.v... những ngành công nghiệp này cấu thành nên công thương nghiệp do quan phủ quản lý của Giang Bắc, mà đây có lẽ chính là nét đặc trưng của Giang Bắc. Và cuối cùng, tất cả những điều này lại sẽ thúc đẩy sự phát triển công thương nghiệp tổng thể của Giang Bắc. Dù là việc nhận gia công quân phục, quân trang, hay là việc sản xuất giày quân dụng hiện tại, trong tương lai, tất cả những điều này cuối cùng sẽ diễn biến thành nhà máy, sản xuất quân nhu sẽ trở thành động lực nguyên thủy cho sự phát triển công thương nghiệp, dẫu sao thì nhu cầu quân nhu của mấy chục vạn con người vẫn đang đặt ở đó...

"Hiện tại, tất cả mọi thứ đều đang thay đổi!"

Lúc rời khỏi xưởng chế tạo giày, Chu Minh Trung ngồi trên xe ngựa, cảm nhận sự xóc nảy nhẹ nhàng của con đường. Khác với kiểu treo kéo bằng da bò được sử dụng trên những chiếc xe bốn bánh khác, chiếc "xe chuyên dụng" của hắn sử dụng hệ thống giảm xóc nhíp lò xo do xưởng vũ khí chế tạo, làm như vậy chắc chắn sẽ thoải mái hơn một chút. So với hệ thống treo kéo bằng da bò giá rẻ, giảm xóc làm bằng nhíp lò xo bằng thép có hiệu quả tốt hơn, nhưng giá cả lại tương đối đắt đỏ, thế nhưng dùng cho "xe chuyên dụng sang trọng" thì cũng không có gì là quá đáng. Và ở một mức độ nào đó, đây cũng là một loại "chuyển đổi từ quân sự sang dân sự". Dẫu sao thì các nhà máy của Giang Bắc hiện nay đại khái đều phục vụ cho quân nhu, trong tương lai, sẽ có một ngày cần phải tiến hành "chuyển đổi quân sang dân", giống như xưởng chế tạo xe ngựa hiện tại, bây giờ là sản xuất đồng thời sản phẩm quân sự và dân dụng, tỷ lệ của cả hai thậm chí còn đạt tới một chọi một, mà lợi nhuận mang lại từ sản xuất sản phẩm dân dụng đã đảm bảo cho sự phát triển của nhà máy, chứ không chỉ đơn thuần dựa vào việc sản xuất xe chở đồtư trọng và xe pháo để duy trì sinh kế của nhà máy nữa.

Khi chạy trên con đường rải đá dăm không được bằng phẳng cho lắm, nhờ có tác dụng giảm xóc của hệ thống treo, thùng xe chòng chành lắc lư. Chu Minh Trung ngồi trong xe nhìn cảnh sắc mùa xuân ngập tràn ngoài cửa sổ thông qua khung cửa sổ bằng kính, tâm trí bất giác bay đến một nơi khác.

"Lúc này, bọn họ chắc là đã chuẩn bị hòm hòm rồi nhỉ!"

Nghĩ đến tình báo nhận được từ mấy tháng trước, nghĩ đến từng người từng người một như thế, khóe môi hắn khẽ nhếch lên, trên mặt lộ ra một nụ cười đầy vẻ chế giễu, đồng thời lại thầm cười lạnh trong lòng.

"Hừ hừ, đại tướng quân... Lần này bắt buộc phải xem vị đại tướng quân như ngươi có bản lĩnh gì mới được..."