MỌI THỨ DƯỜNG NHƯ đang trong tình trạng biến động và hỗn loạn không ngừng, nhưng đặc biệt là mối liên hệ của tôi với cuộc điều tra ban đầu và phiên xét xử. Sau phiên tòa hôm đó, tôi đã làm một việc hết sức ý nghĩa với mình: chơi bóng bầu dục - cướp cờ với bọn trẻ.
Damon và Janelle là những cơn lốc xoáy, tranh nhau sự chú ý của tôi trong suốt buổi chiều, làm tôi nghẹt thở với những đòi hỏi của chúng. Chúng đưa tôi thoát khỏi những chuyện muộn phiền có thể còn kéo dài trong vài tuần kế tiếp.
Sau bữa tối hôm đó, Nana và tôi ngồi lại bên bàn ăn với tách cà phê thứ hai pha với bột rễ rau diếp xoăn. Tôi muốn nghe những suy nghĩ của bà. Thực ra tôi biết những suy nghĩ ấy cũng sắp được bộc lộ. Trong suốt bữa ăn, bà cứ xoay xoay cánh tay hệt như Satchel Paige chuẩn bị ném một cú bóng xoáy.
“Alex, bà tin là chúng ta cần nói chuyện” rốt cuộc bà cũng lên tiếng. Khi Nana Mama có điều gì cần nói thì lúc đầu bà thường nói ít. Sau đó bà nói rất nhiều, có khi vài giờ liền.
Lũ trẻ đang mải xem chương trình Vòng quay may mắn ở phòng khác. Tiếng hò reo cổ vũ của chương trình giải trí trên truyền hình trở thành âm thanh nền rất tốt cho cuộc nói chuyện giữa hai chúng tôi.
“Chúng ta sẽ nói về chuyện gì ạ?” tôi hỏi bà. “À mà bà có nghe tin tới một phần tư trẻ con ở Mỹ đang sống trong cảnh nghèo khổ không? Chúng ta sẽ sớm trở thành những người ủng hộ đạo Thiên Chúa hà khắc kiểu cũ đấy”.
Nana luôn rất điềm đạm và thấu đáo trước bất cứ việc gì xảy đến. Bà đã chuẩn bị bài nói chuyện này. Tôi có thể thấy rõ điều đó. Hai con ngươi của bà đã chuyển thành hai điểm nhỏ màu nâu.
“Alex,” giờ thì bà nói, “Con biết ta luôn bên con mỗi khi có chuyện gì quan trọng.”
“Từ lúc con tới Washington với một cái túi vải và, con nghĩ là, bảy mươi lăm xu,” tôi nói với bà. Tôi vẫn còn nhớ rất rõ mình đã được gửi “lên phía Bắc” để sống với bà; nhớ cái ngày tôi tới ga Union trên chuyến tàu đi từ Winston-Salem. Mẹ tôi đã mất vì ung thư phổi; bố tôi cũng đã mất một năm trước đó. Nana đã mua cho tôi bữa trưa ở quán ăn tự phục vụ Morrison. Đó là lần đầu tiên tôi được ăn hàng.
Nữ Thần Hy Vọng đã đón tôi về nhà năm tôi lên chín. Hồi đó Nana Mama được gọi là “Nữ Thần Hy Vọng”. Bà là giáo viên ở Washington. Bà khi ấy đã gần năm mươi và ông tôi đã qua đời. Ba anh trai tôi cũng tới Washington vào cùng thời gian với tôi. Họ ở với một hai người họ hàng cho tới năm mười tám tuổi. Còn tôi đã ở với Nana từ ấy tới tận bây giờ.
Tôi là người may mắn. Đôi khi Nana Mama là một siêu phù thủy vì bà biết điều gì tốt cho tôi. Bà biết con người trước đây của tôi. Bà biết bố tôi, cả mặt tốt lẫn xấu. Bà yêu quý mẹ tôi. Nana Mama đã, và luôn là, một nhà tâm lý tài năng. Tôi gọi bà là Nana Mama từ năm tôi lên mười. Bởi khi đó, bà vừa là bà, vừa là mẹ của tôi.
Hai cánh tay bà giờ đã khoanh trước ngực. Ý chí sắt đá. “Alex, ta tin rằng ta có những linh cảm rất không tốt về mối quan hệ mà con đang dính vào,” bà nói.
“Bà có thể nói với con tại sao không ạ?” tôi hỏi.
“Có, ta sẽ nói. Trước hết, vì Jezzie là một phụ nữ da trắng, và ta không tin hầu hết bọn người da trắng. Ta rất muốn tin, nhưng không thể. Hầu hết bọn họ không hề tôn trọng chúng ta. Họ nói dối trước mặt chúng ta. Đó là kiểu cách của họ, ít nhất là với những người mà họ không tin là ngang hàng với họ.”
“Bà nói cứ như một nhà cách mạng đường phố vậy. Giống như Farrakhan hay Sonny Carson,” tôi nói với bà. Tôi bắt đầu lau bàn, xếp đĩa và thìa lại với nhau trong chiếc bồn rửa bằng sứ cũ của chúng tôi.
“Ta không tự hào gì với những linh cảm của mình đâu, nhưng ta cũng không thể không nói ra.” Mắt Nana Mama dõi theo tôi.
“Vậy thì tội của Jezzie là gì ạ? Vì cô ấy là một phụ nữ da trắng?”
Nana ngồi không yên trên ghế. Bà chỉnh lại vị trí đôi kính vòng qua cổ bằng một sợi dây đang đeo. “Tội của cô ta là hò hẹn với con. Cô ta dường như sẵn sàng để mặc con vứt bỏ sự nghiệp cảnh sát, vứt bỏ mọi thứ con làm ở khu vực Đông Nam này. Tất cả những điều tốt đẹp đã có trong cuộc đời con - Damon và Jannie.”
“Damon và Janelle có vẻ không tổn thương hay lo lắng gì,” tôi nói với Nana Mama. Giọng tôi hơi cao lên một chút. Tôi đứng dậy với chồng bát đĩa bẩn trên tay.
Bàn tay Nana đập mạnh xuống phần tay vịn gỗ của chiếc ghế. “Chết tiệt, đó là vì con đang mù quáng, Alex ạ. Con là mặt trời và bầu trời của bọn trẻ. Damon rất sợ con sẽ rời bỏ nó.”
“Bọn trẻ sẽ chỉ buồn khi nào ta khiến chúng thấy buồn.” Tôi nói điều mình đang cảm thấy, điều tôi tin là sự thực.
Nana Mama ngồi hẳn lại vào ghế. Những lời rất khẽ bật ra khỏi miệng bà. Đó thực sự là nỗi đau chứ không phải gì khác.
“Con nói vậy là rất sai lầm. Ta bảo vệ hai đứa trẻ như cách ta đã bảo vệ con. Ta đã hy sinh cả đời mình để chăm sóc những người khác, để tâm tới những người khác. Ta không bao giờ làm tổn thương ai, Alex ạ.”
“Bà vừa làm tổn thương con đấy thôi,” tôi nói. “Và bà biết mình đã làm vậy mà. Bà hiểu rõ bọn trẻ có ý nghĩa thế nào với con.”
Mắt bà đã rơm rớm, nhưng bà vẫn ngồi yên. Bà nhìn thẳng vào mắt tôi. Tình yêu thương giữa chúng tôi là tình yêu mạnh mẽ, không khoan nhượng. Luôn là vậy.
“Ta không muốn sau này con phải xin lỗi ta Alex ạ. Ta không quan tâm chuyện con sẽ thấy tội lỗi vì những điều vừa nói. Cái đáng quan tâm là con thực sự có lỗi. Con đang từ bỏ mọi thứ vì một mối quan hệ không đi đến đâu.”
Nana Mama rời bàn ăn và đi lên gác. Chấm dứt cuộc tranh luận. Chỉ có thế. Bà đã đưa ra quyết định rồi.
Tôi đang từ bỏ mọi thứ để được ở bên Jezzie sao? Mối quan hệ đó sẽ chẳng bao giờ đi đến đâu ư? Làm sao tôi biết được chứ. Tôi phải tự mình tìm hiểu điều đó.
