Hai ngày sau, Tôn Thiếu Bình rốt cuộc cũng tìm được "công việc", bèn rời khỏi chỗ Kim Ba.
Sau khi Thiếu Bình đi, Kim Ba đành ép bản thân trở lại bình thường, bận rộn như trước đây. Tâm trạng cậu lúc này đã dịu xuống đôi chút, bởi vì cuối cùng cũng có một người lắng nghe nỗi đau trong lòng cậu. Chuyện cũ sẽ không bay đi như khói sương, mà sẽ mãi mãi nặng trĩu như chì đúc sâu trong tận đáy tâm hồn cậu. Tuy nhiên, sự bộn bề của cuộc sống đời thường không cho phép con người ta mải miết chìm đắm trong bất hạnh của chính mình. Cho dù tâm hồn con người có chằng chịt vết thương, thì vẫn phải giãy giụa vì sự sinh tồn và phát triển trong thực tế.
Đối với Kim Ba mà nói, cậu không thể an phận làm một tên thợ khuân vác bưu phẩm thời vụ ở bưu điện. Lý tưởng của cậu không quá lớn lao, chỉ muốn làm một tài xế lái xe ô tô. Cậu mơ ước có một ngày mình được chính thức cầm lái, để cuộc sống và tâm hồn cùng những vành bánh xe bay lượn trên mặt đất. Cậu sợ nhất là sống một cuộc sống bình yên, giam cầm tinh thần mình trong thế giới nội tâm đầy đau khổ.
Nhưng việc học lái xe của cậu vô cùng khó khăn. Cậu không phải công nhân chính thức, nên không có tư cách lái xe của nhà nước. Cậu đành cách một khoảng thời gian, giả vờ về nhà hoặc xin nghỉ phép làm việc khác, lẻ ra ngoài lén học với bố mấy ngày.
Mặc dù học hành ngắt quãng như vậy, nhưng thực ra cậu sớm đã có thể lái ô tô độc lập. Mỗi khi ra ngoài cùng bố, dọc đường đều do cậu cầm lái. Chỉ khi đến gần trạm giám sát giao thông của thành phố, cậu mới giao vô lăng lại cho bố. Đây dĩ nhiên là hành vi vi phạm quy định. Nhưng những chuyện thế này có lẽ mãi mãi không thể quét sạch hoàn toàn trên đường cái.
Không lâu sau khi Thiếu Bình rời đi, Kim Ba cảm thấy hơi bức bối, rất muốn cùng bố ra ngoài chạy một chuyến nữa. Vừa mới học lái xe, con người ta sẽ có một thứ "ghiền", cách một thời gian không chạm vào vô lăng là quả thực khó mà chịu nổi. Thêm nữa, sau khi giãi bày tâm sự với Thiếu Bình, cậu rất muốn ra ngoài đi dạo mấy ngày... Tâm trạng này cũng giống như một người vừa khỏi bệnh nặng muốn ra ngoài trời đi dạo một vòng vậy. Ngày hôm nay, cậu mãi mới được theo bố lên đường.
Cũng như mọi khi, chẳng bao lâu sau khi rời khỏi thành phố Hoàng Nguyên, bố liền đỗ xe ven đường. Hai bố con đổi chỗ cho nhau, cậu liền tiếp quản việc lái ô tô, phóng vút đi trên đường lớn. Cậu vô cùng hưng phấn, cái cảm giác sảng khoái khi đem thân thể và chiếc xe ô tô đang lao vút hòa làm một ấy là điều người ngoài khó mà thấu hiểu được!
Kim Tuấn Hải ngồi bên cạnh con trai, vừa hút thuốc vừa cảnh giác quan sát phía trước, trông có vẻ lúc nào cũng sẵn sàng giải quyết sự cố khẩn cấp giúp con trai. Ông là một người có diện mạo lẫn nội tâm đều rất hiền lành, không kiêu ngạo hách dịch như một số tài xế lái xe tải ở vùng núi. Mấy chục năm nay, ông lái xe trên đường không xảy ra sai sót lớn nào, năm nào cũng được nhận một tờ giấy khen ở đơn vị. Hơn nửa đời người, dù là bản thân ông hay gia đình ông, cuộc sống đều trôi qua rất bình lặng. Là một tài xế lái xe bình thường, cuộc sống tuy không mấy dư dả nhưng cũng chẳng đến nỗi túng thiếu; vợ con không thiếu cái ăn cái mặc, trong chiếc rương gỗ ở nhà vẫn thường nhét sẵn một hai nghìn tiền tiết kiệm.
Nhưng Kim Tuấn Hải lúc này trong lòng lại đang vô cùng dằn vặt. Ông lo lắng cho công việc của con trai. Ông biết, con trai không chịu về làng Song Thuỷ làm ruộng. Ông cũng không nỡ, nhưng bản thân có bản lĩnh gì để tìm việc ở Hoàng Nguyên cho nó chứ? May mà ông có quan hệ tốt ở đơn vị, nếu không thì công việc tạm thời của Kim Ba e rằng cũng chẳng làm nổi mấy ngày đã bị đơn vị cho nghỉ việc rồi. Nhưng cứ "tạm thời" mãi thế này thì tính sao đây? Đây rốt cuộc không phải là kế lâu dài.
Cách duy nhất là ông nghỉ hưu sớm, để Kim Ba vào làm thay ca. Nhưng con trai không cho ông làm vậy. Nghĩ lại cũng phải, năm nay ông chưa tròn năm mươi tuổi, cứ ở không ngơi tay quả thực cũng chẳng phải chuyện hay ho gì. Nhưng nếu không làm thế, tiền đồ của con trai chớp mắt sẽ bị lỡ dở. Suốt bao nhiêu ngày nay, ông ngày đêm đều vì chuyện này mà sầu muộn.
Lúc này, ông lại không kìm được mà bàn chuyện này với con trai. Vừa dán mắt vào con đường trước kính chắn gió, ông vừa ấp úng nói: "Tao thấy hay là cứ để tao về hưu, mày vào thay ca của tao."
"Sao bố lại nhắc chuyện này nữa..." Kim Ba giảm tốc độ xe.
"Không thế thì mày tính sao?"
"Con tự nghĩ cách của con." "Mày vẫn nên nghe lời bố đi. Mày đã hai mươi ba tuổi rồi, không còn thời gian để chần chừ nữa đâu..."
"Đợi thêm một thời gian xem sao đã."
"Lỡ chính sách của nhà nước thay đổi, không cho thay ca tuyển công nhân nữa thì phiền toái đấy!" Kim Ba không đáp lời nữa.
Lời nhắc nhở này của bố lại khiến cậu giật mình. Phải rồi, những chính sách kiểu này ở Trung Quốc thường nói thay đổi là thay đổi, lắm lúc chớp mắt không theo kịp là đã thay đổi cả vận mệnh con người rồi.
Nhưng cậu quả thực không nỡ giật lấy vô lăng từ tay bố. Đối với một thanh niên có khí phách mà nói, bản thân không có khả năng tự mưu sinh, lại đi tước đoạt sinh kế của bố mình trên đời này, cho dù không phải là sa ngã thì cũng thật sự chẳng nở mày nở mặt chút nào.
Một lúc lâu sau, cậu mới nói với bố: "Đợi thêm chút nữa xem sao đã!"
Kim Tuấn Hải thở dài, nói: "Còn có thể đợi ra cái kết quả gì nữa chứ..." Trước bữa trưa, hai bố con đã về đến làng Song Thuỷ.
Họ đỗ ô tô ở đoạn đường phía Điền gia ngột lạo này, rồi lội qua sông Đông Lạp, về nhà ở phía Kim gia loan để ăn cơm. Chuyến xe này có điểm cuối là một thành phố trong sa mạc, thông thường đến làng Song Thuỷ xong, Kim Tuấn Hải sẽ ở lại nhà, để một mình con trai hoàn thành chuyến công dịch này. Nếu đơn vị biết Kim Tuấn Hải không trung thành với chức trách như thế, e rằng tờ giấy khen cuối năm của ông sẽ chẳng thể cầm nổi. Người tốt trong cuộc sống cũng thường hay làm những chuyện sai trái như vậy.
Sau bữa trưa, Kim Ba một mình lái xe tiếp tục đi về phía bắc.
Càng đi về phía bắc, đại địa càng hoang vu. Những dãy núi trở nên thoai thoải, thưa thớt dần bóng người và thôn xóm. Khi đến gần một thành phố là thủ phủ của khu vực khác trên cao nguyên Hoàng Thổ, những cồn cát đã xuất hiện. Xuyên qua cổ thành tái ngoại này, vượt qua đoạn trường thành tàn lụi từ thời Tần, đất vàng hầu như biến mất hoàn toàn, bày trước mắt là sa mạc lớn vô bờ bến.
Con đường uốn lượn quanh co giữa những cồn cát có đường cong tuyệt mỹ, mặt đường thường bị cát vùi lấp, thậm chí còn chẳng nhìn rõ dấu vết đường đi. Lái xe trong sa mạc là một việc vô cùng sảng khoái. Mặc dù mặt đường không tốt, nhưng ít xe cộ, không phải lo va chạm. Cho dù có chạy lung tung thì cũng chẳng có nguy hiểm gì lớn, những cồn cát mềm mại sẽ không làm hỏng ô tô.
Vừa đến sa mạc, Kim Ba liền cảm thấy tâm trạng thoải mái vô tận. Tầm nhìn phóng khoáng khiến cậu nhớ đến thảo nguyên Thanh Hải rộng lớn vô tận. Trong mắt cậu, những cồn cát vô tận ấy không hề tĩnh lặng, mà cuồn cuộn kéo đến như những đợt thủy triều; điều này cũng làm cậu nhớ đến những bầy ngựa phi nước đại trên thảo nguyên. Quá sảng khoái! Mấy chục dặm đường chẳng gặp nổi một chiếc xe, cũng chẳng thấy bóng người nào. Cậu lơ đễnh lái xe xuyên qua những ngọn núi thung lũng cát này, miệng không kìm được mà hô hoán "o o" lung tung, hoặc cất cao giọng hát vài đoạn dân ca. Vào mùa hè, cậu còn thường đỗ xe bên một hồ nước nhỏ trong sa mạc, cởi sạch sành sanh, nhảy xuống nước bơi lội; bơi xong lại giặt hết quần áo trên người, phơi lên bãi cỏ, trần truồng nằm phơi nắng trên cồn cát; ngắm nhìn những đám mây trắng lững lờ trên bầu trời xanh, miên man nhớ về nơi xa xôi ấy và cô gái không rõ tung tích...
Sa mạc mùa xuân vẫn hoang vu hệt như mùa đông. Trời đất bị gió cát khuấy đảo thành một một màu xám xịt. Mặt trời trông giống như một chiếc gương vỡ tróc thủy ngân. Không có hoa cỏ, không có màu sắc xanh tươi, trên tất cả các hồ nước đều nổi những tảng băng trôi lớn.
Kim Ba lái ô tô, xóc nảy chạy trên con đường vừa quen thuộc vừa xa lạ này. Trời đã gần chập tối. Đằng xa thấp thoáng xuất hiện một chấm đen. Trông có vẻ là một chiếc xe ô tô. Thật hiếm hoi! Nửa ngày mới gặp được một chiếc. Nhưng chấm đen đó hình như vẫn đứng im không nhúc nhích. Không còn nghi ngờ gì nữa, chiếc xe này đã bị "hỏng dọc đường". Xe hỏng giữa sa mạc quả thực là một chuyện đau đầu, có thể khiến người ta lo lắng đến chết tươi! Theo lệ thường, tất cả các ô tô qua lại trong sa mạc đều có trách nhiệm giúp đỡ một chiếc xe không thể nhúc nhích — đây là một chuẩn mực khốc liệt ép con người ta phải tuân theo; bởi vì bất cứ ai cũng có thể gặp phải thứ vận rủi này!
Kim Ba lái xe đến chỗ chiếc xe hỏng này, rồi dừng lại.
Sau khi xuống xe, cậu mới ngạc nhiên nhìn thấy, hóa ra chiếc xe này do Lý Hướng Tiền và Nhuận Sinh lái — đúng là tình cờ quá!
Nhuận Sinh và anh rể nhìn thấy cậu trong cảnh khốn đốn chẳng khác nào thấy được viện binh, liền nhiệt tình tiến lại nắm lấy tay cậu.
"Hỏng ở đâu thế?" Kim Ba hỏi Hướng Tiền, cậu không thân với Hướng Tiền nhưng có quen biết, cũng biết chuyện anh ta và chị Nhuận Yểu không thể sống chung với nhau.
"Vẫn chưa tìm ra bệnh... Chắc là đường dẫn dầu có vấn đề." Hướng Tiền xoa hai bàn tay bẩn thỉu, lo lắng nói.
Kim Ba tuy là tay mơ, nhưng dù được hay không thì cũng bước qua cùng họ bắt đầu tìm "bệnh".
Ba người hì hục mãi cho đến tận nửa đêm mới sửa xong xe cho Hướng Tiền. Họ đều đã rất mệt mỏi, bèn quyết định cứ chợp mắt trong buồng lái đến sáng rồi hãy đi.
Hướng Tiền lấy ra một chai rượu, nằng nặc đòi uống với Kim Ba một trận. Nhuận Sinh không uống rượu, bèn sang buồng lái của Kim Ba ngủ trước.
Kim Ba và Hướng Tiền ngồi trong buồng lái bên này, miệng ngậm chai rượu, mỗi người uống một ngụm. Bên ngoài buồng lái, cơn gió Mông Cổ mạnh mẽ đang gào thét, mặt đất tuy không tối đen như mực nhưng chẳng nhìn rõ thứ gì cả. Hai người lẵng lặng uống rượu, đôi mắt say lờ đờ nhìn qua kính chắn gió, ngắm nhìn vùng hoang dã hỗn độn bên ngoài.
"Mày lập gia đình chưa?" Hướng Tiền tu một ngụm rượu đế, thở dài một hơi rồi hỏi Kim Ba.
"Chưa." Kim Ba chộp lấy chai rượu Hướng Tiền đưa qua, cũng tu một ngụm.
"Có đối tượng chưa?"
"Chưa."
"Chưa thì tốt... Đàn bà ấy mà..." Hướng Tiền tu một ngụm lớn rượu.
Kim Ba trầm mặc ngả người ra sau ghế, cảm thấy lồng ngực nóng bừng bừng.
"Đàn bà là rượu, khiến mày mê muội..." Hướng Tiền quả thực cũng có chút hồ đồ rồi. "Đàn bà lại là nước, giống như sách hóa học cấp hai nói ấy, không màu không mùi không tình không nghĩa..."
Kim Ba vẫn trầm mặc không nói.
Hướng Tiền lại tu thêm một ngụm rượu, lắc lư cái thân hình nói: "Không có đàn bà thì tốt... Mày nhìn tao xem, bị đàn bà hành hạ thành cái dạng gì thế này! Dù kết hôn mấy năm nay, ngoài việc ăn một cái tát của đàn bà trên mặt ra, vẫn chẳng biết đàn bà là cái thá gì... Tao bốn mùa chạy xe, chạy mãi, trong lòng thường nghĩ, bao giờ tao chạy mệt rồi, về đến nhà, nằm bên vợ... Ai gia, sống thế này bây giờ thà chết quách đi còn hơn..."
Kim Ba cũng hơi choáng váng, nói: "Đàn bà thiên hạ thiếu gì, chẳng lẽ không tìm được một người vợ cho anh? Sao anh không ly hôn?"
"Ly hôn?" Hướng Tiền gắng gượng quay cổ lại, trừng đôi mắt đỏ ngầu vì rượu, khó hiểu nhìn Kim Ba. "Mày bảo tao ly hôn á? Tao chết cũng không ly! Tại sao không ly? Bởi vì ngoài Nhuận Diệp ra, tao chẳng yêu ai cả! Tao chỉ yêu Nhuận Diệp!"
"Người ta đã không yêu anh, thì còn cách nào khác!"
"Cô ấy không yêu tao, tao cũng cứ yêu cô ấy!"
"Thế thì cứ chịu tội đi!" Kim Ba tu một ngụm rượu, lại đưa chai rượu sang.
Hướng Tiền chật vật đón lấy chai rượu, miệng không ngậm trúng miệng chai, rượu đế bắn tung tóe lên vạt áo da cừu cũ.
Anh ta gắng gượng nuốt ngụm rượu đó vào miệng, tay sờ lên cái mặt đỏ lựng, nhấc chai lắc lắc bên tai, nghe thấy vẫn còn rượu. Tay anh ta run rẩy đưa chai rượu cho Kim Ba, nói: "Nhắc đến chuyện chịu tội, hì hì, thế thì ông anh mày đây đúng là chịu đủ khổ rồi! Có lúc, một mình tao lái xe, vừa lái vừa khóc. Lái mãi, lại không kìm được đạp phanh, nhảy khỏi buồng lái, ôm lấy một cái cây bên đường. Tao coi cái cây đó là vợ tao, hôn cái cây, dùng răng cắn vỏ cây, cắn đến rớm cả máu đầy miệng... Đội bạn à, mày đừng cười. Mày còn trẻ, chưa nếm trải tư vị này đâu. Con người ta ấy mà, vì yêu một người, quả thực sẽ phát điên lên đấy, a hì hì hì hì..."
Nói rồi, Hướng Tiền bèn ngoác miệng khóc òa lên.
Lúc này, Kim Ba mới hơi hoảng hốt. Cậu muốn dùng tay vỗ vai Lý Hướng Tiền, an ủi anh ta, nhưng lực bất tòng tâm, cánh tay mềm nhũn không nhấc lên nổi. Cậu cũng say đến tám phần rồi!
Hướng Tiền vậy mà lại mở cửa xe, lảo đảo bước ra ngoài. Kim Ba đuổi theo xuống xe, định kéo anh ta lại, nhưng Hướng Tiền hất mạnh cậu sang một bên. Tên ma men đau khổ ấy bò trên bãi cát mấy bước, rồi rống lên khóc rống với cái giọng vỡ òa. Kim Ba mềm oặt ngã phịch xuống bên cạnh anh ta, cố gắng kéo anh ta đứng dậy, nhưng kéo thế nào cũng không đứng lên nổi. Gió gào thét ù ù, cát quất vào mặt khiến người ta đến mắt cũng chẳng mở nổi. Trong tiếng gió gào thét, tiếng khóc của Hướng Tiền nghe như tiếng mèo kêu. Sa mạc trong đêm tối giống như đại dương cuồn cuộn, khiến người ta cảm thấy kinh tâm động phách.
Chất còn cồn cũng đang cuồn cuộn thiêu đốt trong người Kim Ba. Cậu dứt khoát không kéo Hướng Tiền dậy nữa, tự mình lảo đảo đứng lên, giữa trời đất tối tăm mù mịt, cất cao giọng hát bài dân ca Thanh Hải ấy — thiên nhiên biến động bất an đã khơi mào cơn bão trong lòng cậu.
Trong một đêm gió gào thét cuồng nộ như thế, giữa sa mạc hoang vắng không một bóng người, hai người đàn ông say rượu này, vì người phụ nữ mà họ yêu sâu sắc, một người thì khóc, một người thì hát. Trong hoàn cảnh bình thường, người ta nhất định sẽ coi hai người tài xế này là kẻ điên. Thế nhưng, chúng ta không nỡ trách cứ họ, cũng chẳng nỡ chế giễu họ. Nếu bản thân chúng ta từng trải qua chút ít vốn sống và kinh nghiệm tình cảm, chúng ta sẽ vô cùng xót xa cho họ, đồng cảm với họ; đồng thời cũng thấu hiểu nỗi đau phát điên và tuyệt vọng này của họ...
Trong tiếng gió, tiếng khóc và tiếng hát ấy, Điền Nhuận Sinh đang nằm trong buồng lái bên kia co quắp lại thành một cục. Thực ra cậu vẫn luôn không ngủ được. Cậu biết tại sao anh rể lại khóc; cậu cũng hiểu vì sao người bạn học cũ Kim Ba lại hát — cậu từng nghe kể từ lâu rằng Kim Ba khi làm lính từng yêu đương với một cô gái người Tạng, và bị quân đội cho xuất ngũ sớm. Lúc này, khóe mắt cậu cũng không kìm được mà trào dâng nước mắt...
Nhuận Sinh trạc tuổi với Thiếu Bình và Kim Ba, cũng đã lớn khôn rồi. Mọi nỗi đau của người trưởng thành cậu đều có thể cảm nhận và thấu hiểu. Cứ nói như anh rể đi, mặc dù anh chưa từng nhắc đến chuyện của chị mình trước mặt cậu, nhưng cậu biết cuộc hôn nhân giữa anh rể và chị gái vô cùng bất hạnh. Trong chuyện này, sự đồng cảm của cậu hoàn toàn đứng về phía anh rể. Trong lòng cậu oán hận người chị của mình. Hơn hai năm nay, cậu đi theo anh rể học lái xe, anh rể mặc kệ chị gái đối xử với mình tệ thế nào, vẫn đối xử với cậu như em trai ruột. Anh rể quả thực là một người đôn hậu, không chỉ với gia đình họ, mà với cả người đời, lúc nào cũng có một tấm lòng lương thiện. Có những lúc trên đường, gặp phải những cụ già cô độc, anh luôn đỗ xe bên đường, hỏi những người này đi đâu, rồi để họ lên xe. Nếu là cậu lái xe, anh rể sẽ tự mình leo lên thùng xe phía trên, nhường buồng lái cho những người già này ngồi. Anh thường bảo cậu rằng, con người sống trên đời, phải làm nhiều việc tốt hơn; có làm việc tốt, lòng mình mới có thể sống thanh thản... Anh rể không chỉ dạy cậu lái ô tô, mà còn dạy cậu rất nhiều đạo lý làm người. Trong lòng cậu vô cùng kính trọng anh rể. Cậu hoàn toàn không thể hiểu nổi, tại sao chị gái lại không chịu sống chung một cuộc sống với một người tốt như thế chứ?
Lúc này, cậu đang nằm trong buồng lái, nghe tiếng khóc và tiếng hát bên ngoài, tim đau thắt như bị vô số móng vuốt cào xé. Tất cả những điều này đã chấn động sâu sắc tâm hồn cậu. Nỗi đau của người khác đã lây sang cậu, cậu cũng rất đau khổ. Đau khổ suy cho cùng thường là bài học tốt nhất để con người ta bước đến sự trưởng thành! Phải rồi, rất nhiều thứ vốn dĩ mơ hồ, đêm nay dường như cậu đã thông suốt hoàn toàn!
Một khí phách hào sảng của nam nhi bừng tỉnh trong người đứa con trai gầy gò của Điền Phúc Đường này. Cậu "vụt" một cái ngồi dậy từ buồng lái, trong đầu bắt đầu tính toán xem mình nên làm những gì. Phải rồi, cậu đã là một thanh niên hai tuổi ba, sao còn có thể vô dụng thế này chứ? Chẳng lẽ cậu không thể giúp đỡ người anh rể đang đau khổ một chút sao? Được, cậu lập tức phải đến Hoàng Nguyên tìm chị gái, nói chuyện cho ra ngô ra khoai với chị — cậu muốn chị gái phải yêu anh rể!
Điền Nhuận Sinh ngồi trong buồng lái suy nghĩ một cách táo bạo như vậy, trái tim đập thình thịch trong lồng ngực. Cậu cũng không định đi khuyên nhủ hai gã say rượu kia — cứ để họ khóc đi, hát đi; lúc này có lẽ chỉ có thế, trong lòng họ mới có thể thoải mái hơn đôi chút!