Ngày xửa ngày xưa, có một vị vua vô cùng đức độ. Ông có một cô con gái đẹp tuyệt trần, nhan sắc chẳng thua kém bất kỳ ai gần xa, ngặt nỗi nàng lại kiêu kỳ chẳng khác gì quỷ Xa-tan, nhất quyết không chịu gả cho bất kỳ vị vua hay vương tử nào. Cuối cùng, nhà vua đã kiệt sức vì nàng, liền mời tất cả các vị vua, vương tử, công tước, bá tước mà ngài quen biết lẫn không quen biết đến cung điện để cho nàng cơ hội cuối cùng lựa chọn.

Tất cả đều có mặt, và vào buổi sáng ngày hôm sau, sau bữa điểm tâm, họ đứng thành một hàng trên bãi cỏ. Công chúa bước đi dọc theo phía trước hàng người để chọn lựa. Một kẻ có dáng người béo mập, nàng liền bảo: "Ta không ưng ngươi đâu, cái Thùng Rượu!" Một kẻ cao gót thước, nàng bảo hắn: "Ta không ưng ngươi đâu, cây Gậy Săn!" Với một kẻ tái mét, nàng nói: "Ta không ưng ngươi đâu, Thần Chết Xanh Xao;" và với một kẻ má đỏ hây hây, nàng bảo: "Ta không ưng ngươi đâu, Đồ Ngốc Nghếch!" Nàng dừng lại đôi chút trước người cuối cùng, bởi hắn có khuôn mặt và vóc dáng vô cùng khôi ngô. Nàng muốn tìm ra chút khuyết điểm ở hắn, nhưng hắn chẳng có điểm gì đáng chú ý ngoài một vành râu xoăn màu nâu ở dưới cằm. Nàng thầm ngưỡng mộ hắn một chút, rồi gạt đi bằng câu: "Ta không ưng ngươi đâu, Cằm Rậm!"

Thế là tất cả đều ra về, còn nhà vua thì vô cùng tức giận. Ngài bảo nàng rằng: "Giờ để trừng phạt cái thói hỗn xược của mày, tao sẽ gả mày cho gã ăn mày hoặc kẻ hát rong đầu tiên bước đến gọi cửa!" Và quả nhiên, đúng như dự đoán, sáng hôm sau, một gã rách rưới từ đầu đến chân, mái tóc xõa ngang vai, trên mặt mọc đầy một bộ râu đỏ rậm rạp, đã đến đứng hát trước cửa sổ phòng khách.

Khi bài hát chấm dứt, cửa chính được mở ra, người ca sĩ được mời vào nhà, thầy tu được triệu đến, và công chúa bị ép gả cho gã Cằm Rậm. Nàng gào khóc thảm thiết, nhưng cha nàng chẳng mảy may bận tâm. "Này," vua cha nói với chú rể, "ta tặng ngươi năm đồng guineas. Hãy đưa vợ ngươi ra khỏi tầm mắt ta, và đừng bao giờ để ta phải nhìn thấy mặt ngươi hay nó nữa."

Hắn dẫn nàng đi, và lòng nàng tràn ngập vẻ ê chề, ảm đạm. Điều duy nhất mang lại cho nàng chút khuây khỏa chính là giọng nói trầm ấm và cung cách lịch thiệp của người chồng. "Khu rừng này của ai thế?" nàng hỏi khi họ đi ngang qua một cánh rừng. "Nó thuộc về vị vua mà hôm qua nàng gọi là Cằm Rậm đấy." Hắn trả lời tương tự khi đi qua những đồng cỏ, những cánh đồng lúa mì, và cuối cùng là một thành phố tráng lệ. "Ôi, sao mà ta ngu ngốc thế không biết!" nàng thầm nghĩ trong lòng. "Hắn là một người đàn ông tuấn tú, và lẽ ra ta đã có thể lấy hắn làm chồng." Cuối cùng, họ đến trước một căn lều tồi tàn. "Sao anh lại đưa tôi đến đây?" vị phu nhân tội nghiệp cất lời hỏi. "Đây từng là nhà của tôi," hắn đáp, "và giờ nó là của cô." Nàng bật khóc, nhưng vì quá mệt mỏi và đói lả, nàng đành bước vào cùng hắn.

Chao ôi! Trong nhà chẳng có lấy một chiếc bàn được dọn sẵn, cũng chẳng có ngọn lửa nào đang cháy. Nàng buộc phải phụ giúp chồng nhóm lửa, nấu bữa tối, rồi dọn dẹp lại nhà cửa. Hôm sau, hắn bắt nàng mặc một chiếc áo vải thô và quàng khăn cotton. Khi đã dọn dẹp nhà cửa gọn gàng mà chẳng còn việc gì để làm, hắn mang về những cành liễu, tước vỏ chúng và dạy nàng cách đan giỏ. Nhưng những cành cây cứng nhắc đã làm đôi tay ngọc ngà của nàng trầy xước, khiến nàng lại bật khóc. Thấy vậy, hắn bảo nàng vá quần áo, nhưng cây kim lại đâm rớm máu đầu ngón tay nàng, và nàng lại khóc. Không đành lòng nhìn thấy những giọt nước mắt của vợ, hắn bèn mua một bồ đồ gốm và sai nàng ra chợ đem bán. Đây là thử thách cam go nhất đối với nàng, nhưng vì nàng trông quá xinh đẹp, u buồn lại phảng phất nét kiêu sa đài các, nên toàn bộ số chậu, vại, đĩa và bát của nàng đã được bán sạch trước cả buổi trưa. Dấu hiệu duy nhất của thói kiêu kỳ ngày trước còn sót lại là cái tát mà nàng giáng thẳng vào mặt một tên công tử bột khi hắn gạ gẫm nàng vào quán uống chung một vại rượu.

Chồng nàng vô cùng mừng rỡ, bèn giao cho nàng một bồ đồ gốm khác vào ngày hôm sau; nhưng ngặt nỗi, vận may đã quay lưng với nàng! Một tên thợ săn say rượu phi ngựa lao tới, con thú của hắn giẫm đạp vào đống đồ gốm và làm vỡ nát không sót một mảnh. Nàng lê bước về nhà trong nước mắt, và chồng nàng chẳng lấy làm hài lòng chút nào. "Ta thấy," hắn nói, "em chẳng hợp làm ăn gì cả. Đi theo ta, ta sẽ kiếm cho em một chân hầu bếp trong cung điện. Ta quen bếp trưởng."

Thế là người con gái tội nghiệp lại một lần nữa phải nén lại lòng tự ái. Công việc ở bếp núc vô cùng bận rộn. Tên lính gác cửa và gã quản gia thường xuyên trêu chọc, sàm sỡ để đòi hôn nàng, nhưng ngay ở lần giở trò đầu tiên, nàng đã thét lên một tiếng thật thanh, và bác đầu bếp đã cho tên đó một trận đòn nhừ tử bằng cây chổi sậy khiến hắn chẳng dám bén mảng lần thứ hai. Đêm nào nàng cũng trở về nhà với chồng, giấu trong túi áo những mẩu bánh mì vụn bọc trong giấy.

Một tuần sau khi nàng nhận việc ở đó, trong bếp bỗng diễn ra một khung cảnh vô cùng nhộn nhịp. Nhà vua sắp sửa cử hành hôn lễ, nhưng chẳng ai biết cô dâu là ai. Vào buổi tối hôm ấy, bác đầu bếp nhét đầy vào túi áo công chúa những mẩu thịt nguội và bánh ngọt, rồi bảo: "Trước khi cô về, chúng ta hãy ra xem đám cưới tưng bừng ở phòng khách lớn thế nào." Thế là họ tiến đến gần cánh cửa để lén nhìn ra ngoài, và ai mà ngờ được, người bước ra lại chính là nhà vua, khôi ngô tuấn tú vô cùng, và chẳng phải ai khác ngoài Đức vua Cằm Rậm. "Cô phụ bếp xinh đẹp của chúng ta phải trả giá vì tội lén nhìn trộm chứ nhỉ," ngài nói với bác đầu bếp, "và phải khiêu vũ với ta một điệu jig." Mặc cho nàng có muốn hay không, ngài vẫn nắm lấy tay nàng kéo vào phòng khách lớn. Dàn nhạc bắt đầu tấu lên, và ngài dìu nàng bước đi. Nhưng họ vừa đi chưa được hai bước thì đám thịt nguội và bánh ngọt trong túi áo nàng đã văng tung tóe ra ngoài. Mọi người òa lên cười lớn, còn nàng hoảng hốt chạy bổ ra cửa trong tiếng khóc nức nở thảm thiết. Thế nhưng, nhà vua đã nhanh chóng bắt lấy nàng và đưa vào căn phòng nhỏ phía sau. "Em không nhận ra anh sao, người yêu dấu?" ngài nói. "Anh vừa là Vua Cằm Rậm, vừa là người chồng ca sĩ hát dạo của em, lại vừa là tên thợ săn say rượu ngày nào. Cha em thừa biết rõ thân thế của anh khi giao em cho anh, và tất cả chỉ để dẹp bỏ thói kiêu ngạo của em mà thôi." Lúc ấy, nàng chẳng biết phải xử trí ra sao trước sự sợ hãi, xấu hổ và niềm hạnh phúc ngập tràn. Tình yêu rốt cuộc vẫn là điều quan trọng nhất, nàng ngả đầu vào ngực chồng và khóc nức nở như một đứa trẻ. Các bà phu nhân danh dự nhanh chóng đưa nàng đi và chưng diện cho nàng những bộ xiêm y lộng lẫy nhất; rồi cha mẹ nàng cũng có mặt ở đó; và trong lúc các vị khách khứa đang ngơ ngác không hiểu số phận của cô gái xinh đẹp và nhà vua sẽ ra sao, thì ngài cùng hoàng hậu — người mà họ không thể nhận ra trong bộ cánh sang trọng — cùng với nhà vua và hoàng hậu nước láng giềng bước vào. Khung cảnh vui mừng khôn tả và những nghi lễ tưng bừng diễn ra hôm đó chắc chắn chẳng ai trong chúng ta còn có dịp được chứng kiến lần thứ hai.

Footnote

[66] Fireside Stories of Ireland.