Ngày xửa ngày xưa, có một góa phụ nghèo sinh sống cùng đứa con trai độc nhất, lại có người anh chồng làm quản gia. Một hôm, bà bảo con: "Con hãy đến tìm bác và xin bác cho chút ít gì đó để hai mẹ con khỏi chết đói." Cậu bé liền đến trang trại và tha thiết nhờ bác giúp đỡ đôi chút. "Chúng cháu đang chết đói đây, thưa bác. Mẹ cháu kiếm sống qua ngày bằng nghề dệt vải, còn cháu thì quá nhỏ để làm được việc gì. Xin bác rủ lòng thương đến chúng cháu, dẫu sao chúng ta cũng là người một nhà." Người quản gia đáp: "Sao lại không chứ? Lẽ ra cháu phải đến sớm hơn thì bác đã giúp được sớm hơn rồi. Nhưng giờ bác sẽ cho cháu một vật để nuôi sống cháu mãi mãi, chẳng bao giờ phải thiếu thốn gì nữa. Bác cho cháu con lừa nhỏ này, cứ hễ trải một tấm vải bên dưới là nó sẽ phóng ra đầy những đồng tiền vàng sáng chói. Nhưng hãy cẩn thận đấy! Đừng hé môi với ai, và cũng đừng để con vật này ở lại với bất kỳ kẻ nào." Cậu thiếu niên mừng rỡ từ giã ra về, và sau một chặng đường dài, vì nhà ở xa nên cậu ghé lại một quán trọ để ngủ qua đêm. Cậu bảo chủ quán: "Hãy cho tôi thuê một phòng trọ, nhưng nhớ nhé! con lừa của tôi sẽ ngủ chung phòng với tôi." Chủ quán liền kêu lên: "Gì chứ! Cậu đang nghĩ gì thế hả? Không đời nào có chuyện đó." Cậu bé đáp: "Vâng, chắc chắn là được, bởi vì con lừa của chúng tôi không bao giờ rời nửa bước." Hai bên đôi co một hồi, cuối cùng chủ quán cũng đành đồng ý; nhưng hắn taâm thầm sinh lòng nghi ngờ. Lúc cậu bé và con vật đã bị nhốt kín trong phòng, hắn lén ghé mắt nhìn qua lỗ khóa và tận mắt chứng kiến kỳ quan con lừa thải ra vô số tiền bạc. Chủ quán thầm kêu lên: "Ôi trời ơi! Ta đúng là đồ ngốc nếu để món vận may lớn thế này sượt qua tay!" Lập tức, hắn đi tìm một con lừa khác có cùng màu sắc và kích thước, rồi nhân lúc cậu bé đang ngủ say liền tráo đổi chúng với nhau. Sáng hôm sau, cậu bé trả tiền trọ rồi lên đường, nhưng dọc đường đi, con lừa chẳng còn đẻ ra lấy một đồng nào nữa. Cậu bé ngẩn ngơ không hiểu chuyện gì xảy ra lúc ban đầu, nhưng rồi khi quan sát kỹ hơn, cậu nhận ra con lừa này không phải là con của mình. Cậu liền tức tốc quay lại quán trọ để phàn nàn về hành vi lừa đảo. Chủ quán liền quát tháo: "Tao lấy làm lạ vì sao mày lại dám nói những lời đó! Tất cả bọn tao ở đây đều là người lương thiện, chẳng táy máy hay ăn cắp thứ gì của ai cả. Cút đi ngay, đồ đầu đất, kẻo lại chuốc lấy trận đòn nhớ đời đấy."

Đứa trẻ đành rưng rưng nước mắt dắt con lừa ra về, quay lại trang trại của bác và kể lại toàn bộ sự việc vừa xảy ra. Người bác nói: "Lẽ ra nếu cháu không ghé lại quán trọ thì đã chẳng gặp phải tai họa này. Dù sao đi nữa, bác vẫn còn một món quà khác để giúp đỡ hai mẹ con. Nhưng hãy cẩn thận! Tuyệt đối không được nói với ai và phải giữ gìn cho cẩn thận nhé. Đây. Bác cho cháu một tấm khăn trải bàn, hễ cứ trải nó ra rồi cất lời: 'Khăn trải bàn ơi, hãy dọn tiệc đi,' là cháu sẽ thấy ngay một bữa thị soạn bày ra theo ý muốn." Cậu thiếu niên vô cùng sung sướng đón nhận tấm khăn, cảm ơn bác rồi lên đường; thế nhưng, đúng là cái đồ ngốc nghếch, cậu lại tạt vào chính cái quán trọ cũ. Cậu nói với chủ quán: "Hãy cho tôi một phòng và ông không cần phải chuẩn bị gì để ăn đâu. Tôi đã có sẵn mọi thứ mình muốn rồi." Gì chứ, gã chủ quán xảo quyệt liền lờ mờ đoán có điều mờ ám đằng sau chuyện này, và khi cậu bé đã vào phòng riêng, hắn lại lén nhìn qua lỗ khóa, thấy tấm khăn trải bàn đang tự động dọn bữa tối. Hắn thầm kêu lên: "Vận may lớn nhường này cho quán trọ của ta! Ta quyết không để tuột mất." Nhanh như cắt, hắn đi tìm một tấm khăn trải bàn y hệt, có cùng kiểu thêu thùa và tua rua, rồi đợi lúc cậu bé ngủ say liền đem tráo đổi lấy tấm khăn ma thuật, khiến đến sáng hôm sau cậu bé chẳng hề mảy may hay biết gì về trò gian trá đó. Phải mãi cho đến khi đến một khu rừng và cảm thấy đói bụng, cậu mới lôi khăn ra dùng. Thế nhưng mọi công sức trải khăn và hô hào: "Khăn trải bàn ơi, hãy dọn tiệc đi" đều hoàn toàn vô ích. Tấm khăn đó không phải là tấm khăn cũ, và chẳng dọn ra cho cậu lấy một thứ gì. Trong cơn tuyệt vọng, cậu bé quay lại tìm chủ quán để khiếu nại, và gã chủ quán suýt nữa đã cho cậu một trận đòn nhừ tử nếu cậu không cắm cổ chạy trốn cho đến tận nhà bác mình. Khi nhìn thấy bộ dạng tả tơi của cháu, người bác liền hỏi: "Ơ hay! Có chuyện gì thế cháu?" Cậu bé mếu máo: "Thưa bác! Lại chính gã chủ quán đó đã đánh tráo cả tấm khăn trải bàn của cháu rồi ạ." Người bác giận tím mặt suýt cho thằng bé ngốc nghếch một trận đòn nên thân; nhưng rồi nhìn thấy nó hãy còn là đứa trẻ, ông đành kìm cơn thịnh nộ lại và bảo: "Bác hiểu rồi; nhưng bác sẽ chỉ cho cháu một cách để đòi lại tất cả mọi thứ từ tên chủ quán trộm cắp đó. Đây! Một cây gậy đây. Hãy giấu nó dưới gối của cháu; và nếu có kẻ nào mò tới định cắp mất, cháu hãy thì thầm thật khẽ: 'Đánh đi, đánh đi!' và nó sẽ quất liên hồi cho đến khi nào cháu bảo 'Dừng lại' mới thôi."

Hãy thử tưởng tượng cậu bé đã vui mừng biết nhường nào khi cầm lấy cây gậy! Đó là một cây gậy nhẵn bóng đẹp đẽ với tay cầm bằng vàng, chỉ ngắm nhìn thôi cũng đủ thấy thích thú rồi. Thế là cậu cảm ơn lòng tốt của bác, và sau một hành trình ngắn, cậu lại đặt chân đến quán trọ quen thuộc. Cậu cất tiếng: "Chủ quán ơi, đêm nay tôi muốn trọ lại đây." Gã chủ quán ngay lập tức liên tưởng ngay đến cây gậy mà cậu bé đang cầm oai vệ trên tay, và đến đêm khi cậu bé tỏ vẻ như đã ngủ say như chết nhưng thực chất vẫn đang canh chừng, gã chủ quán rón rén thò tay dưới gối rút cây gậy ra. Dẫu trời tối om, cậu bé vẫn nhận ra vụ trộm và thì thầm nhè nhẹ: "Đánh đi, đánh đi, đánh đi!" Ngay lập tức, những đòn roi giáng xuống không thương tiếc; mọi thứ bị đập nát thành trăm mảnh, từ tủ đựng đồ, gương soi, cho đến tất cả ghế ngồi và kính cửa sổ; còn gã chủ quán cùng những kẻ chạy hộc tốc đến vì tiếng động thì bị đòn suýt chết khiếp. Gã chủ quán hét toáng lên đến rách cổ họng: "Cứu tôi với, cậu ơi, tôi chết mất!" Cậu bé liền đáp: "Sao cơ! Tao sẽ không tha cho mày đâu, trừ khi mày trả lại ngay tài sản cho tao — con lừa đẻ ra vàng và tấm khăn trải bàn tự dọn bữa ăn." Sợ bị đánh chết tươi, gã chủ quán đành phải rệu rã chấp nhận mọi yêu sách của cậu bé.

Khi đã lấy lại được tất cả đồ đạc, cậu bé hớn hở trở về nhà với mẹ, kể lại đầu đuôi cơ sự rồi bảo: "Từ nay chúng ta chẳng cần lo thiếu thốn gì nữa mẹ ạ. Con có một con lừa đẻ ra tiền, một tấm khăn trải bàn tự dọn đồ ăn theo ý muốn, và một cây gậy để bảo vệ bản thân trước bất kỳ kẻ nào dám quấy rầy." Thế là hai mẹ con nọ, từ chỗ khốn khó nay đã trở nên giàu có khiến ai nấy đều ghen tị, vì tính sĩ diện nên muốn mời họ hàng đến dự một bữa tiệc linh đình để khoe khoang gia thế giàu có của mình. Đúng hẹn, họ hàng kéo đến ngôi nhà mới của hai mẹ con; thế nhưng mười hai giờ trưa trôi qua, một giờ rồi gần hai giờ chiều mà trong bếp khói lửa lạnh tanh, chẳng chuẩn bị nổi lấy một chút thức ăn. Bọn họ xì xào: "Họ đang định chơi khăm chúng ta đấy à? Kiểu này chắc phải ra về với cái bụng rỗng không mất thôi." Đúng lúc ấy, đồng hồ điểm hai giờ, và cậu bé sau khi trải tấm khăn lên bàn liềnõng dõng cất lệnh: "Khăn trải bàn ơi, hãy dọn một cỗ tiệc thật lớn." Tóm lại, đám khách hôm đó đã có một bữa ăn thị soạn tuyệt vời cùng rất nhiều quà bằng tiền mặt, còn cậu bé và người mẹ thì sống trong hoan hỉ và vinh quang trọn vẹn.

Câu chuyện tiếp theo mà chúng ta sẽ hướng sự chú ý tới là "Mèo Đi Hớ", một câu chuyện theo phiên bản quen thuộc với trẻ em vốn có nguồn gốc từ Pháp, nằm trong số những truyện cổ tích đã trở nên vô cùng nổi tiếng qua ngòi bút chuyển thể của Perrault. Tuy nhiên, trước thời Perrault, đã có sẵn hai bản kể văn học về câu chuyện này: một bản của Straparola và một bản trong tập Pentamerone. Bên cạnh đó, cũng tồn tại một vài phiên bản dân gian khác về câu chuyện này với nhiều nét đặc sắc riêng biệt. Bản được kể ngay sau đây xuất phát từ vùng Sicily (theo sưu tập của Pitrè, số 88).