Ngày xửa ngày xưa, có một vị vua nổi tiếng khắp vùng về sự khôn ngoan. Không có gì giấu được ngài, và dường như tin tức về những chuyện cơ mật nhất đều được gió mang đến tai ngài. Nhưng ngài có một thói quen kỳ lạ: mỗi ngày sau bữa tối, khi bàn ăn đã dọn sạch và không còn ai ở đó, một tên đầy tớ trung thành phải mang vào cho ngài thêm một món ăn nữa. Tuy nhiên, món ăn ấy được đậy kín, và ngay cả tên đầy tớ cũng không biết bên trong có gì, chẳng một ai hay biết, vì nhà vua chưa bao giờ mở nắp để ăn cho đến khi chỉ còn một mình ngài trong phòng.
Chuyện cứ thế trôi qua đã lâu, cho đến một hôm, người đầy tớ dọn món ăn ấy bị sự tò mò thôi thúc đến mức không thể kìm lòng, đành mang đĩa thức ăn về phòng mình. Khi đã khóa cửa cẩn thận, hắn nhấc nắp đậy lên và nhìn thấy một con rắn trắng đang nằm trên đĩa. Nhưng vừa trông thấy nó, hắn không sao cưỡng lại được khao khát muốn nếm thử, bèn cắt một miếng nhỏ cho vào miệng. Nó vừa chạm vào lưỡi, hắn đã nghe thấy tiếng thì thầm kỳ lạ của những giọng nói nhỏ xíu ngoài cửa sổ. Hắn bước ra lắng nghe và nhận ra đó là đám chim sẻ đang ríu rít trò chuyện với nhau, kể cho nhau nghe đủ thứ chuyện chúng nhìn thấy ngoài đồng nội và trong rừng sâu. Việc ăn thịt con rắn đã ban cho hắn khả năng hiểu được ngôn ngữ loài vật.
Vừa hay vào đúng ngày hôm đó, Hoàng hậu đánh mất chiếc nhẫn đẹp nhất của mình, và sự nghi ngờ trộm cắp lại đổ lên đầu người đầy tớ trung thành này, kẻ vốn được ra vào khắp nơi trong cung. Nhà vua liền truyền lệnh bắt người hầu ấy đến trước mặt, và với những lời giận dữ, ngài đe dọa rằng nếu trước ngày mai hắn không chỉ ra kẻ trộm, chính hắn sẽ bị coi là có tội và đem đi xử tử. Hắn vô ích kêu oan, nhưng chỉ nhận lại sự cự tuyệt phũ phàng.
Trong nỗi sợ hãi và khốn cùng, hắn đi ra ân sảnh, tự nhủ phải tìm cách cứu lấy bản thân. Lúc bấy giờ, mấy con vịt đang lặng lẽ quây quần bên bờ suối nghỉ ngơi; trong lúc dùng mỏỉ rỉa bộ lông cho mượt mà, chúng vừa khẽ khàng trò chuyện với nhau. Người đầy tớ đứng bên lắng nghe. Chúng đang kể cho nhau nghe về những nơi chúng đã lạch bạch đi qua suốt buổi sáng, về những món ăn ngon lành chúng tìm được, rồi một con cất giọng đáng thương nói: “Có cái gì đó nặng nghếch trong dạ dày tôi; lúc ăn vội ăn vàng thế nào tôi lại nuốt phải chiếc nhẫn nằm dưới cửa sổ của Hoàng hậu.” Ngay lập tức, người đầy tớ chộp cổ con vịt, mang vào nhà bếp và bảo người đầu bếp: “Đây là một con vịt ngon tuyệt, xin hãy làm thịt nó đi.” “Được chứ,” đầu bếp đáp, vừa cân con vịt trên tay vừa nói: “Nó đã chẳng quản công vỗ béo bản thân, và chờ đợi được quay từ nãy đến giờ là đủ lắm rồi.” Thế là ông cắt cổ nó, và khi nó đang được làm lông để chuẩn bị quay, chiếc nhẫn của Hoàng hậu liền được tìm thấy bên trong bụng.
Bấy giờ, người đầy tớ dễ dàng chứng minh được sự trong sạch của mình; và nhà vua, để đền bù cho nỗi oan ức ấy, cho phép hắn đòi một ân huệ, hứa ban cho hắn vị trí cao quý nhất trong triều đình mà hắn ao ước. Nhưng người đầy tớ từ chối tất cả, chỉ xin một con ngựa và ít tiền đi đường, bởi hắn có ý định đi đây đi đó để mở mang tầm mắt.
Khi thỉnh cầu được chấp thuận, hắn lên đường, và rồi một hôm đến bên một cái ao, nơi hắn thấy ba con cá mắc kẹt trong đám sậy đang há hốc miệng thở vì cạn nước. Dẫu người ta vẫn bảo cá là loài câm lặng, hắn lại nghe thấy chúng than khóc rằng chúng phải chết một cách thảm thương nhường ấy; và vì mang tấm lòng nhân hậu, hắn liền xuống ngựa thả cả ba tù nhân trở lại làn nước. Chúng quẫy tung lên vì sung sướng, ngoi đầu lên và kêu lên rằng: “Chúng tôi sẽ ghi ơn và đền đáp ngát ân cứu mạng này cho anh!”
Hắn tiếp tục lên đường, và một lúc sau, hắn thoáng nghe có tiếng nói dưới lớp cát ngay dưới chân mình. Hắn lắng nghe và nghe thấy một vị vua kiến phàn nàn: “Sao con người ta, với những con thú vụng về kia, không chịu tránh xa thân thể chúng tôi chứ? Con ngựa ngốc nghếch với những cái móng nặng nề ấy cứ giẫm đạp nát bét thần dân của ta không thương tiếc!” Thế là hắn liền rẽ sang một lối đi bên cạnh, và vị vua kiến cất tiếng gọi theo: “Chúng tôi sẽ nhớ ơn anh — một việc tốt làm ơn chắc chắn sẽ nhận lại một điều lành!”
Con đường dẫn hắn vào một khu rừng, và ở đây hắn thấy hai con quạ già đang đứng bên tổ, nhẫn tâm đẩy những đứa con của chúng ra ngoài. “Biến đi, lũ lười biếng, vô tích sự kia!” chúng quạ kêu lên; “bọn ta không thể kiếm ăn nuôi tụi mày lâu hơn được nữa; tụi mày đã đủ lớn và tự lo liệu lấy thân đi.” Nhưng những chú quạ non tội nghiệp nằm bẹp trên mặt đất, đập đập đôi cánh và kêu lên: “Ôi, chúng tôi mới là những đứa con non nớt làm sao! Chúng tôi phải tự bươn chải, vậy mà lại chẳng biết bay! Biết làm sao bây giờ ngoài việc nằm đây chờ chết đói?” Thế là chàng thanh niên tốt bụng liền xuống ngựa, rút gươm kết liễu nó rồi quăng cho bầy quạ làm thức ăn. Chúng liền lững thững nhảy đến, ăn uống thỏa thuê và kêu lên: “Chúng tôi sẽ ghi ơn anh — một việc tốt làm ơn chắc chắn sẽ nhận lại một điều lành!”
Và giờ đây hắn phải tự bước đi bằng đôi chân của mình, và sau khi đi một quãng đường dài, hắn đến một thành phố lớn. Nơi đường phố đông đúc náo nhiệt, một kỵ mã đang phi ngựa qua, lớn tiếng hô vang: “Con gái nhà vua đang tìm chồng; nhưng kẻ nào cầu hôn nàng phải vượt qua một thử thách ngặt nghèo, và nếu thất bại sẽ phải trả giá bằng tính mạng.” Đã có rất nhiều kẻ thử sức nhưng đều công cốc; thế nhưng khi nhìn thấy công chúa, chàng trai trẻ bị cuốn hút bởi vẻ đẹp tuyệt trần đến mức quên sạch mọi hiểm nguy, bèn tiến diện trước nhà vua và tuyên bố xin làm phò mã.
Thế là hắn được dẫn ra bờ biển, và một chiếc nhẫn vàng được ném xuống nước ngay trước mặt hắn; nhà vua liền truyền lệnh cho hắn phải lặn tìm chiếc nhẫn ấy từ đáy biển lên, kèm theo lời đe dọa: “Nếu ngươi ngoi lên tay không, ngươi sẽ bị ném trở xuống hết lần này đến lần khác cho đến khi vùi thây giữa những con sóng.” Mọi người đều thương xót cho chàng trai khôi ngô; rồi họ rời đi, để lại một mình hắn bên bờ biển.
Hắn đứng trên bờ suy tính xem phải làm gì, thì bỗng nhiên thấy ba con cá bơi về phía mình, và đó chính là những con cá từng được hắn cứu mạng. Con cá ở giữa ngậm trong miệng một chiếc vỏ trai, liền thả lên bờ ngay dưới chân chàng trai, và khi hắn nhặt lên mở ra, chiếc nhẫn vàng đang nằm gọn bên trong. Tràn ngập niềm vui, hắn đem chiếc nhẫn về dâng lên nhà vua, thầm mong ngài sẽ ban thưởng như đã hứa.
Nhưng khi vị công chúa kiêu kỳ nhận ra thân thế của hắn không môn đăng hộ đối với nàng, nàng liền khinh miệt và bắt hắn phải vượt qua một thử thách khác trước đã. Nàng đi xuống khu vườn, tự tay vãi mười túi hạt kê đầy ắp lên bãi cỏ; rồi nàng phán: “Đến sáng mai trước khi mặt trời mọc, số hạt này phải được nhặt sạch sẽ, không được thiếu dù chỉ một hạt.”
Chàng trai ngồi xuống khu vườn, trằn trọc suy nghĩ làm sao có thể hoàn thành nổi nhiệm vụ này, nhưng đầu óc hoàn toàn trống rỗng. Hắn cứ ngồi đó trong nỗi sầu muộn chờ đợi ánh bình minh ló dạng để bị dẫn đi chịu chết. Nhưng ngay khi những tia nắng đầu tiên rọi xuống khu vườn, hắn nhìn thấy cả mười chiếc túi đứng xếp hàng cạnh nhau, đầy ắp, và không thiếu dù chỉ một hạt kê. Vị vua kiến đã đến vào lúc nửa đêm cùng hàng vạn hàng ngàn thần dân, và những sinh vật biết ơn ấy bằng sự chăm chỉ tuyệt vời đã nhặt sạch toàn bộ số hạt kê rồi gom lại vào trong các túi.
Chẳng mấy chốc, chính con gái nhà vua đi xuống vườn, vô cùng kinh ngạc khi thấy chàng thanh niên đã hoàn thành xong thử thách do nàng đặt ra. Nhưng nàng vẫn chưa chịu khuất phục trái tim kiêu ngạo của mình, bèn nói: “Dù hắn đã vượt qua cả hai thử thách, hắn cũng không thể làm chồng ta cho đến khi mang về cho ta một quả táo từ Cây Sự Sống.”
Chàng thanh niên chẳng biết Cây Sự Sống mọc ở chốn nào, nhưng hắn cứ thế lên đường, bước đi miên man chừng nào đôi chân còn cõng nổi, dẫu chẳng có mảy may hy vọng tìm thấy nó. Sau khi phiêu bạt qua ba vương quốc, vào một buổi chiều nọ, hắn đến một khu rừng và nằm ngã lưng dưới gốc cây để ngủ. Bỗng hắn nghe tiếng xào xạc trên cành lá, và một quả táo vàng rơi ngay vào lòng bàn tay. Cùng lúc đó, ba con quạ sà xuống, đậu lên đầu gối hắn và cất tiếng: “Chúng tôi chính là ba chú quạ non mà anh từng cứu thoát khỏi cảnh chết đói; khi đã lớn khôn và hay tin anh đang đi tìm Quả Táo Vàng, chúng tôi đã bay vượt biển đến tận cùng thế giới, nơi Cây Sự Sống đang đứng, và mang quả táo này về cho anh đây.” Chàng trai tràn ngập niềm vui, lên đường trở về nhà và dâng Quả Táo Vàng cho người con gái xinh đẹp của nhà vua, lúc này đã chẳng còn cái cớ nào để từ chối nữa. Hai người cắt đôi Quả Táo Vống cùng nhau thưởng thức; và từ khoảnh khắc ấy, trái tim nàng tràn ngập tình yêu thương dành cho chàng, để rồi họ sống bên nhau trong hạnh phúc vẹn tròn cho đến tận tuổi già.
