Nếu Muhammad không đến với ngọn núi... Già Jack vừa tự cười với chính mình khi ông đứng dậy chào đón thầy Holcombe và mời thầy giáo ngồi.

“Cậu sẵn lòng vào trong nhà ăn dùng một tách trà với tôi chứ?” Già Jack hỏi. “Bà Clifton đã rất tử tế cung cấp cho tôi một túi Earl Grey có chất lượng khá tuyệt hảo”.

“Cảm ơn ông, nhưng tôi mới vừa ăn sáng rồi”, thầy Holcombe nói.

“Vậy là cậu bé đã để tuột mất suất học bổng trong gang tấc”, Già Jack nói, đoán rằng đây chính là lý do khiến người thầy tới gặp ông.

“Với Harry thì kết quả đó là một thất bại”, thầy Holcombe nói, “bất chấp việc đứng thứ mười bảy trong số ba trăm thí sinh, và được dành cho một suất học khối A của trường vào tháng Chín này”.

“Nhưng liệu cậu bé có thể nhận lời mời này hay không? Nó chỉ đè nặng thêm gánh nặng tài chính cho mẹ cậu bé”.

“Chừng nào không có chuyện bất thường gì quá lớn xảy ra, bà ấy hoàn toàn có khả năng chu cấp cho Harry trong suốt năm năm tới”.

“Dẫu vậy, Harry sẽ không thể đáp ứng được những khoản phụ phí cho các hoạt động ngoại khóa mà phần lớn những cậu bé khác đều coi là chuyện đương nhiên”.

“Có thể lắm, nhưng tôi đã xoay xở để trang trải một số chi phí lặt vặt của cậu bé trong bản danh mục mà nhà trường đưa ra, vì thế mà cậu bé có thể cân nhắc tới ít nhất hai trong số ba hoạt động ngoại khóa mà cậu ấy rất muốn đăng ký”.

“Để tôi đoán xem nào”, Già Jack nói. “Ban đồng ca, câu lạc bộ sân khấu và...”

“Cảm thụ hội hoạ”, Thầy Holcombe nói. “Cô Monday và cô Tilly sẽ chịu trách nhiệm chi trả cho bất cứ chuyến đi nào của ban đồng ca, tôi phụ trách phần câu lạc bộ sân khấu và...”

“Vậy là tôi sẽ lo phần cảm thụ hội hoạ”, Già Jack nói. “Đam mê mới của cậu nhóc. Tôi vẫn có thể đối phó được với Harry khi nói đến Rembrandt hay Vermeer, thậm chí cả anh chàng mới toanh Matisse. Còn bây giờ cậu ta đang cố làm tôi quan tâm tới một anh chàng người Tây Ban Nha có tên là Picasso, nhưng tôi không cảm nhận gì được”.

“Tôi chưa bao giờ nghe nói tới họa sĩ này”, thầy Holcombe thừa nhận.

“Và tôi ngờ là sẽ chẳng bao giờ ta biết được”, Già Jack nói, “nhưng đừng có nói với Harry là tôi nói thế”. Ông lão cầm lên một cái hộp thiếc nhỏ, mở nắp, lấy ra ba tờ giấy bạc cùng phần lớn số tiền xu ông đang sở hữu.

“Không, không”, thầy Holcombe gạt tay và nói, “đó không phải là lý do tôi đến gặp ông. Thực ra, tôi đã lên kế hoạch tới gặp ông Craddick chiều, và tôi tin chắc là ông ấy...”

“Tôi nghĩ cậu sẽ thấy là tôi đã đi trước ông Craddick một bước”, Già Jack vừa nói vừa đưa số tiền cho thầy Holcombe.

“Ông thật hào phóng”.

“Món tiền này được tiêu vào đúng nơi đúng chỗ”, Già Jack nói, “dù đây là con trai một bà góa. Ít nhất bố tôi hẳn sẽ tán thưởng”, ông nói thêm sau một lát trầm ngâm.

“Bố ông ư?” thầy Holcombe lặp lại.

“Ông ấy là giáo sĩ quản hạt tại nhà thờ lớn Wells”.

“Ồ, thế mà tôi không biết”, Thầy Holcombe nói. “Vậy thì ông thỉnh thoảng cũng có thể ghé thăm ông ấy”.

“Đáng buồn là không. Tôi e mình chính là hình mẫu hiện đại của người con hoang đàng”, Già Jack nói. Không muốn nói nhiều hơn về chuyện này, ông nói, “Vậy hãy cho tôi biết, chàng trai trẻ, tại sao cậu lại muốn gặp tôi?”

“Tôi không còn nhớ nổi lần cuối cùng ai đó gọi tôi là chàng trai trẻ nữa”.

“Vậy thì hãy lấy làm biết ơn vì vẫn còn có người gọi cậu như thế”, Già Jack nói.

Thầy Holcombe bật cười. “Tôi có hai vé xem vở kịch biểu diễn tại trường, vở Julius Caesar. Vì Harry có tham gia biểu diễn, tôi nghĩ có thể ông muốn tới xem đêm diễn mở màn cùng tôi”.

“Tôi biết cậu nhóc có diễn tập thử”, Già Jack nói. “Cậu ta diễn vai nào vậy?”

“Cậu ấy diễn vai Cinna”, thầy Holcombe nói.

“Vậy là chúng ta sẽ nhận ra được cậu nhóc qua dáng đi của cậu ta”. Thầy Holcombe cúi thấp đầu xuống. “Như thế có nghĩa là ông sẽ đi xem cùng tôi chứ?”

“Tôi e là không”, Già Jack vừa nói vừa giơ một bàn tay lên. “Cậu quả là vô cùng tử tế khi nghĩ đến tôi, Holcombe ạ, nhưng tôi vẫn chưa sẵn sàng cho một buổi trình diễn trước công chúng, kể cả khi tôi chỉ là một người trong đám đông khán giả”.

*

Già Jack rất thất vọng vì đã để lỡ màn trình diễn của Harry trong vở kịch tại trường và đành tự thoả mãn bằng việc nghe cậu bé kể lại về buổi diễn. Vào năm tiếp theo, khi thầy Holcombe đề xuất có lẽ Già Jack nên tới xem vì Harry ngày càng nhận được nhiều vai quan trọng hơn, ông thiếu chút nữa đã nhượng bộ, nhưng phải đến tận khi Harry vào vai Puck[1] vào một năm sau đó, thì ông lão mới cho phép giấc mơ của mình trở thành hiện thực.

Cho dù ông vẫn e sợ đám đông, Già Jack quyết định rằng ông sẽ kín đáo lẻn vào và ngồi phía cuối hội trường, nơi không ai có thể nhìn thấy ông hay tệ hơn thế, là nhận ra ông.

Chính vào lúc đang tỉa lại bộ râu của mình trong phòng vệ sinh trên lầu năm của Barrington House, ông lão chợt để ý thấy hàng tít giật gân trên một tờ báo địa phương bị ai đó bỏ lại. Tiệm trà Tilly’s bị cháy trụi. Nghi ngờ cố ý gây hỏa hoạn. Khi nhìn thấy bức ảnh dưới hàng tít, ông không khỏi cảm thấy choáng váng; bà Clifton đang đứng trên vỉa hè, xung quanh là các nhân viên, chứng kiến đống tro tàn còn sót lại của cửa tiệm. Xem toàn bài ở trang 11. Jack Già làm theo lời chỉ dẫn, nhưng trang 11 không còn ở đó nữa.

Ông vội vàng rời khỏi phòng vệ sinh, hy vọng tìm thấy trang báo còn thiếu trên bàn làm việc của cô Potts. Ông không mấy ngạc nhiên khi thấy mặt bàn làm việc của cô thư ký sạch trơn, sọt đựng giấy bỏ đi cũng đã được dọn hết. Ông dè dặt mở cánh cửa dẫn vào phòng làm việc của giám đốc điều hành, ngó vào trong và thấy trang báo còn thiếu được trải ra trên mặt bàn làm việc của Hugo. Ông ngồi xuống chiếc ghế bành bọc da có lưng dựa cao và bắt đầu đọc.

Phản ứng đầu tiên của Jack khi đọc xong bài báo là thầm tự hỏi liệu Harry có phải rời khỏi trường không.

Bài báo cho hay trừ khi công ty bảo hiểm chi trả toàn bộ, bà Clifton sẽ đối mặt với nguy cơ phá sản. Người phóng viên viết tiếp cho hay một người phát ngôn của Công ty bảo hiểm Bristol và Tây Anh đã nêu rõ công ty này sẽ không chi trả dù chỉ một xu cho tới khi cảnh sát đã loại trừ mọi đối tượng nghi vấn khỏi cuộc điều tra của họ. Còn điều gì có thể trở nên tồi tệ hơn nữa với người phụ nữ khốn khổ này được nữa, Già Jack tự nhủ.

Tác giả bài báo đã thận trọng không nhắc tới tên Maisie, nhưng Già Jack không nghi ngờ gì về lý do tại sao bức ảnh của cô lại ở vị trí dễ thu hút ngay trang nhất như thế. Ông đọc nốt bài báo. Khi ông lão biết được thám tử thanh tra Blakemore là người phụ trách cuộc điều tra, ông cảm thấy có đôi chút hy vọng. Sẽ không mất nhiều thời gian để người thám tử này biết được rằng bà Clifton không phải là người xây dựng cái gì lên để rồi thiêu trụi nó.

Trong khi Già Jack đặt lại tờ báo trở về bàn làm việc của Hugo, ông lần đầu tiên nhìn thấy một lá thư. Đáng ra hẳn ông lão đã bỏ qua nó, vì nó chẳng liên quan gì tới ông, nếu ông không nhìn thấy mấy từ “bà Clifton” viết ở đoạn đầu tiên.

Ông bắt đầu đọc lá thư, và cảm thấy thật khó tin khi Hugo Barrington chính là người đã bỏ ra năm trăm bảng cho phép bà Clifton có thể mua lại Tilly’s. Tại sao anh ta lại muốn giúp Maisie, ông lão tự hỏi. Chẳng lẽ anh ta cảm thấy chút ân hận vì cái chết của chồng cô chăng ? Hay anh ta cảm thấy xấu hổ vì đã đẩy một người vô tội vào tù vì một tội danh người đó không hề phạm phải ? Đúng là anh ta đã dành cho Tancock chỗ làm cũ của anh này khi người này được thả. Già Jack bắt đầu băn khoăn liệu ông có nên gạt bỏ mối nghi ngờ đối với Hugo hay không. Ông nhớ lại lời của Sir Walter : “Nó không hoàn toàn xấu, anh biết đấy”.

Ông đọc lại lá thư thêm một lần nữa. Nó được gửi tới từ ông Prendergast, giám đốc điều hành của Ngân hàng National Provincial, ông này viết là ông ta đang hối thúc công ty bảo hiểm thực hiện bổn phận của họ và đền bù cho bà Clifton toàn bộ giá trị hợp đồng bảo hiểm, tương đương sáu trăm bảng. Bà Clifton, Prendergast chỉ ra, là người vô tội, và thám tử thanh tra Blakemore mới đây vừa thông báo với ngân hàng là cô không còn nằm trong đối tượng tình nghi của ông ta nữa.

Trong đoạn cuối cùng của lá thư, Prendergast đề xuất ông ta và Barrington nên sớm gặp nhau để giải quyết dứt điểm vấn đề này, để bà Clifton có thể nhận được toàn bộ khoản tiền đền bù. Jack Già ngước mắt lên nhìn khi chiếc đồng hồ nhỏ trên bàn làm việc đổ bảy hồi chuông.

Ông tắt đèn, chạy ra ngoài hành lang và lao xuống cầu thang. Ông không muốn bị muộn buổi biểu diễn của Harry.

❀ ❀ ❀

[1] *Puck: vai yêu tinh - Một vai diễn quan trọng trong vở hài kịch “Giấc mộng đêm hè” của William Shakespeare.