Đường Đời Chông Gai

Lượt đọc: 936 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Chương 41

❊ ❊ ❊

Ernest chưa kịp tới phòng ăn thì linh tính chẳng lành đã mách bảo rằng tội lỗi của cậu đã bị bại lộ. Có người cha nào lại triệu tập con cái vào phòng ăn nếu không phải vì mục đích chẳng mấy hay ho?

Khi tới nơi, cậu thấy phòng trống không—người cha bận việc giáo xứ đột xuất nên phải đi vắng vài phút—để cậu lại trong trạng thái phấp phỏng y như những người đang ngồi đợi trong phòng chờ của nha sĩ.

Trong tất cả các phòng, đây là nơi cậu ghét nhất. Chính tại đây, cậu từng phải học tiếng Latin và tiếng Hy Lạp với cha. Căn phòng sặc mùi một loại xi hay véc-ni dùng để đánh bóng đồ đạc, và đến tận bây giờ, cả tôi lẫn Ernest đều không thể chịu nổi cái mùi véc-ni đó mà không thấy tim mình thắt lại.

Phía trên lò sưởi treo một bức tranh cũ đích thực, một trong số ít những bức họa nguyên bản mà ông George Pontifex đã mang từ Ý về. Người ta cho rằng đó là tranh của Salvator Rosa và đã mua được với giá hời. Chủ đề bức tranh là Ê-li hoặc Ê-li-sê (không rõ là ai) đang được quạ tha thức ăn đến cho nơi sa mạc. Những con quạ nằm ở góc trên bên phải, mỏ và vuốt kẹp đầy bánh mì và thịt, còn vị tiên tri thì nằm ở góc dưới bên trái, đang ngóng đợi chúng đầy khao khát. Khi Ernest còn rất nhỏ, cậu luôn cảm thấy tiếc nuối vì thức ăn lũ quạ mang đến chẳng bao giờ chạm tới được vị tiên tri; cậu không hiểu giới hạn nghệ thuật của họa sĩ và chỉ muốn thịt và vị tiên tri phải tiếp xúc trực tiếp với nhau. Một ngày nọ, nhờ cái thang để lại trong phòng, cậu trèo lên tranh, dùng miếng bánh mì phết bơ vạch một đường dầu mỡ kéo thẳng từ lũ quạ tới miệng Ê-li-sê, sau đó cậu thấy nhẹ lòng hơn hẳn.

Ernest đang hồi tưởng lại trò nghịch dại thời thơ ấu thì nghe tiếng tay cha đặt lên cửa, và một giây sau, Theobald bước vào.

"À, Ernest này," ông nói với vẻ thản nhiên, khá vui vẻ, "có một việc nhỏ cha muốn con giải thích, vì cha tin chắc con có thể làm điều đó một cách dễ dàng." Tim Ernest đập thình thịch trong lồng ngực; nhưng thái độ của cha lại dễ chịu hơn thường lệ, khiến cậu bắt đầu nghĩ biết đâu đây chỉ là một báo động giả.

"Mẹ con và cha chợt nghĩ rằng chúng ta nên sắm lại cho con một chiếc đồng hồ trước khi con quay lại trường" ("Ồ, chỉ có vậy thôi à," Ernest tự nhủ, lòng nhẹ nhõm hẳn), "và hôm nay cha đã đi tìm một chiếc đồng hồ cũ nhưng vẫn dùng tốt cho quãng thời gian con ở trường."

Theobald nói cứ như thể đồng hồ có hàng tá công dụng ngoài việc xem giờ vậy, nhưng ông khó mà mở miệng được nếu không dùng một trong những câu cửa miệng của mình, và "dùng tốt cho mọi mục đích" chính là một trong số đó.

Ernest đang định bày tỏ lòng biết ơn như thường lệ thì Theobald cắt ngang: "Con đang ngắt lời cha đấy," và tim Ernest lại đập thình thịch.

"Con đang ngắt lời cha, Ernest. Cha chưa nói xong." Ernest lập tức câm nín.

"Cha đã đi qua mấy cửa hàng bán đồng hồ cũ nhưng không thấy chiếc nào ưng ý về kiểu dáng lẫn giá cả, cho đến khi cha được xem một chiếc mà chủ tiệm bảo là mới được người ta mang đến bán gần đây. Cha nhận ra ngay đó chính là chiếc đồng hồ dì Alethea đã tặng con. Dù cha có không nhận ra đi chăng nữa—điều cũng có thể xảy ra—thì khi cầm nó trên tay, cha cũng nhận ra ngay vì bên trong có khắc dòng chữ 'E.P., quà tặng từ A.P.'. Chắc cha không cần nói thêm gì nữa để cho thấy đây chính là chiếc đồng hồ mà con đã nói với mẹ và cha rằng con bị đánh rơi mất."

Đến lúc này, thái độ của Theobald vẫn giữ vẻ bình tĩnh đầy ý tứ, lời lẽ thốt ra từ tốn, nhưng rồi ông đột ngột đẩy nhanh tốc độ và lột bỏ lớp mặt nạ khi bồi thêm: "hoặc một câu chuyện bịa đặt đại loại thế, thứ mà mẹ con và cha đã quá chân thành nên không mảy may nghi ngờ. Con có thể đoán xem bây giờ cảm xúc của cha mẹ ra sao rồi đấy."

Ernest cảm thấy cú đòn quyết định này là đúng. Trong những lúc bớt lo âu, cậu đã từng nghĩ cha mẹ mình thật "ngây thơ" vì quá tin cậu, nhưng cậu không thể phủ nhận sự cả tin đó chính là bằng chứng cho tâm tính thành thực thường ngày của họ. Công bằng mà nói, cậu phải thừa nhận rằng thật khủng khiếp cho hai con người chân thành như vậy lại có một đứa con dối trá như cậu.

"Vì tin rằng con trai của mẹ và cha không thể nào nói dối, cha đã mặc định rằng một kẻ lang thang nào đó đã nhặt được chiếc đồng hồ và đang tìm cách tẩu tán nó."

Theo tôi biết thì điều này không chính xác. Giả định ban đầu của Theobald là chính Ernest đang tìm cách bán chiếc đồng hồ, và việc ông nói rằng tâm trí cao thượng của mình đã lập tức nghĩ đến một kẻ lang thang chỉ là một sự ngẫu hứng tức thời mà thôi.

"Con có thể tưởng tượng cha đã bị sốc thế nào khi phát hiện ra chiếc đồng hồ đó do người đàn bà khốn khổ Ellen mang đến bán"—đến đây, lòng Ernest chai sạn đi đôi chút, và cậu cảm thấy muốn phản kháng, một cảm giác gần như bản năng mà một kẻ yếu thế như cậu có thể có; cha cậu nhanh chóng nhận ra điều đó và tiếp tục: "người đã bị đuổi khỏi nhà này vì những lý do mà cha sẽ không làm vấy bẩn tai con bằng cách mô tả chi tiết hơn.

"Cha gạt bỏ niềm tin kinh khủng đang bắt đầu nhen nhóm trong đầu, và mặc định rằng trong khoảng thời gian giữa lúc ả bị sa thải và lúc rời khỏi ngôi nhà này, ả đã thêm tội trộm cắp vào những tội lỗi khác của mình, rồi nhặt được đồng hồ của con trong phòng ngủ và lấy trộm nó. Cha thậm chí còn nghĩ rằng có thể con đã phát hiện mất đồng hồ sau khi ả đi, và nghi ngờ ai đã lấy nên đã đuổi theo cỗ xe để đòi lại; nhưng khi cha kể cho chủ tiệm nghe những nghi ngờ của mình, ông ta cam đoan rằng người mang chiếc đồng hồ đến đã thề thốt rất trang trọng rằng nó được con trai chủ nhà tặng, là tài sản của ả, và ả hoàn toàn có quyền bán nó.

"Ông ta còn kể thêm rằng, vì thấy hoàn cảnh bán chiếc đồng hồ hơi nghi vấn, ông ta đã khăng khăng bắt người đàn bà đó kể lại toàn bộ câu chuyện về việc ả có được nó ra sao trước khi đồng ý mua.

"Ông ta bảo rằng lúc đầu—như những người đàn bà hạng đó vẫn thường làm—ả cố tình quanh co, nhưng khi bị đe dọa rằng sẽ bị giải ngay tới đồn cảnh sát nếu không nói hết sự thật, ả đã mô tả lại việc con đã chạy đuổi theo cỗ xe cho đến khi, theo lời ả, mặt con tím tái lại, và khăng khăng đưa hết tiền tiêu vặt, con dao và chiếc đồng hồ cho ả. Ả còn thêm rằng người đánh xe John của cha—kẻ mà cha sẽ sa thải ngay lập tức—đã chứng kiến toàn bộ sự việc. Giờ thì, Ernest, hãy làm ơn nói cho cha biết câu chuyện kinh khủng này là thật hay giả?"

Ernest chưa bao giờ nghĩ đến chuyện hỏi cha mình tại sao không đi đánh một kẻ cùng tầm vóc, hay ngắt lời ông giữa chừng bằng một lời phản đối khi bị chà đạp lúc đang ở thế yếu. Cậu bé quá bàng hoàng và run rẩy để có thể nghĩ ra cách đối phó; cậu chỉ biết lúng túng và lắp bắp rằng câu chuyện đó là thật.

"Cha cũng e là vậy," Theobald nói, "và giờ, Ernest, làm ơn rung chuông đi."

Khi chuông được rung, Theobald yêu cầu gọi John tới, và khi John đến, Theobald tính tiền lương còn nợ rồi bảo gã rời khỏi nhà ngay lập tức.

Thái độ của John rất điềm tĩnh và cung kính. Gã chấp nhận việc bị sa thải như một lẽ đương nhiên, vì Theobald đã gợi ý đủ để gã hiểu lý do mình bị đuổi, nhưng khi thấy Ernest ngồi tái mét, sợ hãi trên mép ghế dựa sát tường phòng ăn, một ý nghĩ bất chợt dường như nảy ra trong đầu gã, và quay sang Theobald, gã nói bằng giọng đặc sệt vùng phương Bắc mà tôi sẽ không cố gắng tái hiện lại:

"Nghe đây thưa ông chủ, tôi đoán được mọi chuyện này là sao rồi—giờ trước khi đi, tôi muốn nói chuyện với ông một lời."

"Ernest," Theobald nói, "con ra khỏi phòng đi."

"Không, cậu chủ Ernest không được đi đâu cả," John nói, đứng chắn ngay cửa. "Giờ thì thưa ông chủ," gã tiếp tục, "ông muốn xử lý tôi thế nào cũng được. Tôi đã là một người làm tốt cho ông, và tôi không định nói rằng ông là một ông chủ tồi với tôi, nhưng tôi nói thẳng là nếu ông đối xử khắc nghiệt với cậu chủ Ernest ở đây, thì tôi có quen mấy người trong làng, họ sẽ nghe chuyện này và báo lại cho tôi; và nếu tôi nghe thấy chuyện đó, tôi sẽ quay lại và đánh gãy từng chiếc xương trên người ông, nghe chưa!"

Hơi thở của John dồn dập, như thể gã rất sẵn lòng bắt đầu công việc "đánh gãy xương" ngay lập tức. Theobald chuyển sang màu xám xịt—không phải, như ông giải thích sau đó, vì những lời đe dọa hão huyền của một gã côn đồ bị bắt quả tang và đang giận dữ, mà vì sự xấc xược kinh khủng đến thế từ một kẻ làm công cho mình.

"Ta sẽ để cậu chủ Ernest, John," ông đáp lại đầy tự hào, "cho lương tâm của chính nó tự phán xét." ("Cảm ơn Chúa và cảm ơn John," Ernest nghĩ thầm.) "Còn về phần anh, ta thừa nhận anh đã là một người làm xuất sắc cho đến khi vụ việc đáng tiếc này xảy ra, và ta sẽ rất sẵn lòng giới thiệu cho anh nếu anh cần. Anh còn gì muốn nói nữa không?"

"Không còn gì ngoài những gì tôi đã nói," John gầm gừ, "nhưng điều tôi đã nói thì tôi giữ lời và sẽ thực hiện—dù có được giới thiệu hay không."

"Ồ, anh không cần lo về việc giới thiệu đâu, John," Theobald nói một cách tử tế, "và vì trời cũng đã muộn, không có lý do gì anh phải rời nhà trước sáng mai cả."

John không đáp lại, gã rút lui, thu dọn đồ đạc và rời khỏi nhà ngay lập tức.

Khi Christina nghe chuyện đã xảy ra, bà nói bà có thể tha thứ mọi điều, ngoại trừ việc Theobald phải chịu đựng sự xấc xược như thế từ một kẻ làm công vì hành vi sai trái của con trai bà. Theobald là người dũng cảm nhất trên đời, và lẽ ra ông có thể dễ dàng túm cổ tên khốn đó và tống cổ hắn ra khỏi phòng, nhưng câu trả lời của ông mới cao thượng và đáng kính làm sao! Nó sẽ tuyệt vời biết bao nếu được đưa vào tiểu thuyết hay sân khấu, bởi dẫu sân khấu nhìn chung là đồi trụy, thì chắc chắn vẫn có những vở kịch là những màn trình diễn mang tính giáo hóa. Bà có thể hình dung cả khán phòng lặng đi vì phấn khích khi nghe lời đe dọa của John, nín thở vì quan tâm và chờ đợi câu trả lời sắp tới. Sau đó, nam diễn viên—có lẽ là ông Macready vĩ đại và đức độ—sẽ nói: "Ta sẽ để cậu chủ Ernest, John, cho lương tâm của chính nó tự phán xét." Ồ, thật là tuyệt diệu! Tiếng vỗ tay vang dội biết bao! Rồi chính bà sẽ bước ra, quàng tay qua cổ chồng mình, và gọi ông là người chồng có trái tim sư tử. Khi tấm màn buông xuống, người ta sẽ xì xào khắp nhà hát rằng cảnh vừa chứng kiến được lấy từ đời thực, và đã thực sự xảy ra trong gia đình của Mục sư Theobald Pontifex, người đã kết hôn với một cô Allaby, v.v., v.v.

Đối với Ernest, những nghi ngờ đã thoáng qua trong tâm trí bà nay càng sâu sắc hơn, nhưng bà nghĩ tốt hơn là nên để vấn đề ở đó. Hiện tại, bà đang ở vị thế rất mạnh. Sự thuần khiết trên danh nghĩa của Ernest đã được thiết lập vững chắc, nhưng đồng thời cậu cũng tỏ ra là kẻ dễ bị lung lay đến mức bà có thể hòa trộn hai ấn tượng mâu thuẫn về cậu thành một ý niệm duy nhất, và coi cậu là sự kết hợp giữa một chàng Joseph và một Don Juan. Đó là điều bà luôn mong muốn, nhưng vì sự phù phiếm của bà đã được thỏa mãn khi có một đứa con trai như thế, nên chuyện cũng chấm dứt tại đó; còn bản thân đứa con thì chẳng là gì cả.

Nếu John không can thiệp, chắc hẳn Ernest đã phải đền tội bằng nỗi đau, sự túng quẫn và cảnh tù đày. Thực tế là, cậu bé "phải tự coi mình" là đang chịu những hình phạt đó, và chịu cả những cơn cắn rứt của lương tâm do chính cậu tự gây ra nữa; nhưng ngoài việc Theobald bắt cậu học bài nghỉ lễ chăm chú hơn, cùng với thái độ lạnh nhạt kéo dài của cha mẹ, không có hình phạt rõ ràng nào khác được áp đặt lên cậu. Tuy nhiên, Ernest kể với tôi rằng cậu nhớ lại thời điểm này như lúc cậu bắt đầu biết rằng mình có một sự ác cảm chân thành và mãnh liệt đối với cả cha lẫn mẹ, điều mà tôi cho rằng có nghĩa là lúc đó cậu đã bắt đầu nhận ra mình đang bước vào tuổi trưởng thành.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 20 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.