Kim ngừng lại khi lướt qua một trang với dòng tiêu đề ghi “Nội dung của tin nhắn thứ ba.” Không có trang thứ hai.
Cô nhìn quanh đống lộn xộn. Cô thầm nghĩ như vậy chẳng khác gì mò kim đáy bể. Mắt cô dừng lại ở phía Alison đang ngồi cuối góc bàn bên kia. Người phụ nữ này đang nhìn cô với nụ cười nửa miệng. Kim cố gắng bắt chước như vậy nhưng nó chỉ giống như phản chiếu từ tấm gương méo trong nhà gương.
“Sao cô phải cố tử tế với tôi?” Alison hỏi giọng mỉa mai.
“Tôi chẳng cố gắng làm gì hết,” Kim nói dối.
“Rõ ràng là cô như vậy, và giờ thì cô đang dối trá.” Lông mày của Alison nhíu lại. “Tôi chỉ không hiểu nổi vì sao lại thế?”
“Điều gì khiến cô nghĩ rằng tôi đang ‘diễn’ vậy?” Kim hỏi.
“Tôi là chuyên gia hành vi, cô Thanh tra ạ. Tôi có thể nhận biết thái độ của ai đó khi ở cách họ cả dặm. Vậy thì tại sao?”
Kim trở về với biểu cảm tự nhiên nhất từ khi cô gặp người phụ nữ này. “Làm việc với tôi không mấy dễ chịu, sếp tôi nói như vậy.”
Alison có vẻ nhẹ nhõm. “À, có nghĩa là tôi không phải người duy nhất cô không có thiện cảm. Kiểu của cô là không ưa hầu hết mọi người.” Kim thấy biết ơn vì cô ta hiểu ra vấn đề.
“Đại loại là như vậy, nhưng khi chúng ta đang nói chuyện với nhau thế này, tôi sẽ không nói dối. Việc lập hồ sơ nói chung luôn làm tôi thấy không ưa.”
Alison không muốn chỉnh lại cách dùng từ của Kim. “Cô không nghĩ là việc giúp tìm ra tội phạm thông qua tâm lí của chúng là có lợi cho lực lượng cảnh sát à?”
“Tôi biết rằng không lâu trước đó hồ sơ tội phạm đã được hoàn thành bằng cách định dạng các bộ phận cơ thể. Kẻ hiếp dâm có cánh tay ngắn, trán hẹp và tóc sáng màu. Tên trộm có hộp sọ dị thường và tóc dày.”
Alison cười. “Tôi nghĩ chúng ta nên bắt đầu từ đó. Có rất nhiều phần mềm hồ sơ được tạo ra để sử dụng ngày nay được khoa học phát triển như Myers-Briggs, Guilford Zummerman, hồ sơ cá nhân Edwards.”
Kim đặt đống giấy tờ đang cầm xuống. Cô biết tất cả những chương trình mà Alison vừa liệt kê.
“Và họ đều dựa vào câu trả lời thành thực của đối tượng trong bài kiểm tra. Cứ như thể tội phạm bọn chúng đều thành khẩn và tự ý thức được hết ấy. Đây chính là sơ hở đầu tiên.
“Thứ hai đó là, cô chỉ điều tra những tội phạm đã bị bắt giữ, nên cô đã để lỡ tất cả những bọn đã trốn thoát được. Hồ sơ còn khiếm khuyết.”
“Tôi hiểu những gì cô nói…”
“Vấn đề thứ ba đó là hồ sơ của cô mang tính lịch sử. Cô tiên đoán những gì sẽ xảy ra dựa trên những gì đã và đang xảy ra. Ví dụ như, kiểu người này sẽ phản ứng theo cách này. Các hệ thống phân tích của cô đơn giản hóa con người thành những cỗ máy đoán định được, nhưng con người vốn không phải vậy.”
“Nhưng mọi người thường hành động nhất quán. Còn những đặc điểm cá nhân là thâm căn cố đế rồi.”
“Con người sẽ hành động khác đi nếu đặt họ trong hoàn cảnh căng thẳng. Họ đưa ra quyết định và những quyết định đó thường khó đoán.”
Alison nhoài người. “Nhưng sự so sánh hồ sơ hành vi là một sự so sánh về các phương thức hành động - và các phương thức hành động đóng vai trò quan trọng.”
Kim định nói thì Bryant thập thò ngoài cửa.
“Cà phê không?”
“Anh lấy giúp tôi một tách trà ngon thì thật tốt.”
Bryant trố mắt. “Sếp có khi nào uống trà đâu nhỉ?”
Kim quay sang Alison. “Quan điểm của tôi là vậy. Chỉ vì bình thường tôi hay uống cà phê không có nghĩa là bây giờ tôi nhất định phải chọn cà phê. Và xin nhắc lại tôi không ưa sự thay đổi.”
“Nhưng hầu hết thời gian cô uống cà phê. Mèo vẫn hoàn mèo thôi, đều có lí do cả.”
“Và luôn có một ngoại lệ để chứng minh quy tắc,” Kim phản lại. “Mỗi một vụ, mỗi tên tội phạm lại có những điểm độc nhất, vậy nên không thể dự đoán dựa trên hành động quá khứ của chúng.”
“Vậy cô không thấy một chuyên gia phân tích hành vi có chút gì hữu ích hay sao?”
Kim nghĩ trong giây lát. “Tôi tin chắc rằng một cuộc điều tra tốt dựa trên sự kết hợp giữa quan sát, suy luận và kiến thức.”
“À, theo cách tiếp cận của thám tử Sherlock Holmes đúng không?”
“Ờ cũng không hẳn, vì ông ta không có thật. Nhưng có một điều tôi tin chắc: chẳng có tên tội phạm nào hành động mà không có động cơ. Những tên tội phạm khác nhau thể hiện những hành vi tương đồng dù có những động cơ hoàn toàn khác biệt. Hành vi của con người phát triển độc đáo để thích ứng với môi trường và đặc điểm sinh học.
“Thẳng thắn mà nói thì tôi không quan tâm kẻ bắt cóc có hội chứng luyến mẫu cuồng với mẹ hắn hay hắn có phải người chống đối xã hội sống ẩn dật đang muốn giết thời gian không, bởi vì trừ khi cô đưa cho tôi địa chỉ của hắn, nếu không thì chẳng có ích gì hết.”
Alison bật ra một tràng cười khiến Kim có phần ngạc nhiên.
“Cô nói một lèo vậy có thở chút nào không thế?” Có thể cô đã nói quá lên một chút. Cô không có ý dè bỉu lựa chọn nghề nghiệp của Alison.
“Cô thử nghĩ xem, nếu chỉ dựa vào hành vi khả nghi dựa trên định nghĩa hành động mà làm nên cơm cháo gì thì điều đó thật đáng trân trọng.”
“Chắc chắn rồi thưa cô Thanh tra.”
Kim nhìn một lượt Alison từ trên xuống dưới. “Vì Chúa, ngày mai làm ơn hãy ăn mặc cho phù hợp. Vẻ bề ngoài cũng có thể làm cho gia đình người ta sợ hãi đấy. Cô nhìn như thể một kẻ đánh người đầy máu me.” Kim tiếp tục săm soi cô ta. “Điều gì với cách ăn mặc đầy uy quyền này thế? Phong cách cuối những năm tám mươi à?”
“Là một phụ nữ, tôi phải chiến đấu để được mọi người tôn trọng. Cách ăn mặc của tôi đảm bảo rằng tôi sẽ được tôn trọng và không bị coi thường.”
Kim hiểu rằng sự ngưỡng mộ từ đồng đội không đến từ trang phục. Nó đến từ những quyết định khôn ngoan.
“Ồ yên tâm đi bác sĩ, nhóm của tôi sẽ không coi nhẹ chị chỉ vì chị là phụ nữ. Chúng tôi sẽ chỉ làm thế khi chị nói năng nhảm nhí.”
Cô ta ném về phía Kim cái nhìn lạnh lùng.
“Đấy là đùa thôi.”
“Ừ hiểu rồi, hài hước kiểu Birmingham.”
“Ôi không, không, không, đừng nói vậy kẻo cô sẽ xong đời đấy. Black Country chắc chắn không phải Birmingham.”
Và đó không phải lời nói đùa.
“Cô Thanh tra, tôi nghĩ …”
Lời của Alison bị cắt đột ngột khi một tiếng thét lớn phát ra từ phòng chờ. Kim quăng người qua cửa, giẫm lên đống giấy tờ, và phi qua hành lang.
“Tin nhắn mới,” Dawson nói, trên tay cầm điện thoại của Karen.
Kim đã yêu cầu hai gia đình không đọc tin nhắn tiếp theo nhưng điện thoại của Elizabeth bị kẹp chặt trong lòng bàn tay của Stephen. Kim đưa tay ra phía trước anh ta.
“Anh Hanson, nếu anh…”
“Tôi sẽ đọc nó thưa cô Thanh tra,” anh ta nói, miết ngón tay lên bàn hình.
Kim bước một bước trước mặt anh ta, “Anh Hanson, đề nghị anh đưa cho tôi…”
Anh ta bước thụt lùi. “Nó là con tôi chứ không phải con cô.” Anh ta nhất quyết đọc. Khi tin nhắn trên điện thoại của Elizabeth được mở, hai bà mẹ ngồi sát lại nhau trên ghế. Tay họ đan chặt vào nhau.
Nhóm của Kim gồm cả Alison đang đứng rải rác quanh phòng. Kim muốn Stephen không đọc tin nhắn trước khi cô biết nội dung tin nhắn đó là gì nhưng cô không thể cưỡng chế để thu lại chiếc điện thoại.
Anh ta bắt đầu đọc và khuôn mặt mất dần sinh khí. “‘Chúng mày yêu thương con gái được bao nhiêu? Hãy quy đổi nó ra tiền. Một cuộc cạnh tranh lành mạnh sẽ mang lại điều tốt đẹp nhất. Cặp đôi nào đưa ra số tiền cao nhất sẽ được gặp lại con gái. Đôi còn lại thì không. Đây là nguyên tắc bất di bất dịch. Tao sẽ giữ liên lạc. Đừng có làm gì dại dột. Một đứa sẽ phải chết.’”
Căn phòng như bị xé toạc bởi tiếng la hét chói tai và những dòng xoáy giận dữ dâng trào. Kim quay sang nhìn hai người mẹ như đang mất hồn và thấy tay họ dần buông thõng ra.